Luận văn thạc sĩ tổ chức sản xuất chương trình truyền hình trực tiếp tại đài phát thanh truyền hình vĩnh long

Ý thức rõ tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng chương trình THTT là một việc cần làm và cấp thiết để các đài tỉnh có thể hòa nhịp, đồng điệu hơn với các đài lớn về cách thức làm c

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

PGS.TS Vũ Quang Hào PGS.TS Đặng Thị Thu Hương

Vĩnh Long - 2020

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn “Tổ chức sản xuất chương trình truyền hình trực tiếp tại Đài Phát thanh – Truyền hình Vĩnh Long” là công trình nghiên cứu của riêng tôi, dưới sự hướng dẫn tận tình, trách nhiệm của PGS.TS Vũ Quang Hào; các số liệu nêu trong luận văn là trung thực; những kết luận của luận văn chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Tôi xin cam đoan: các thông tin trích dẫn trong luận văn đã được trích dẫn

rõ nguồn gốc Tôi xin chịu trách nhiệm với luận văn của mình

Vĩnh Long, ngày 30 tháng 9 năm 2020

Tác giả

Trương Thị Ly Băng

LỜI CẢM ƠN

Tôi xin chân thành cảm ơn: Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội; Viện Đào tạo Báo chí và Truyền thông; thầy cô của Viện Đào tạo Báo chí và Truyền thông; PGS.TS Vũ Quang Hào, PGS.TS Đặng Thị Thu Hương đã tận tình hướng dẫn tôi trong suốt quá trình làm luận văn; cảm

ơn các cô, chú, anh chị đồng nghiệp của Đài PT-TH Vĩnh Long, Đài Truyền hình Việt Nam (kênh VTV3) đã cộng tác, trả lời phỏng vấn giúp tôi hoàn thành luận văn này Xin trân trọng cảm ơn các cơ quan, đơn vị và gia đình đã giúp đỡ, tạo điều kiện cho tác giả hoàn thành luận văn này

Luận văn hoàn thành nhưng chắc chắn vẫn còn nhiều thiếu sót về mặt kiến thức, sự hạn hẹp về thông tin cũng như một số khía cạnh phân tích Rất mong được sự đóng góp chân thành của quý thầy cô và đồng nghiệp Tôi xin chân thành cảm ơn

Tác giả luận văn

Trương Thị Ly Băng

1

MỤC LỤC

Danh mục các chữ viết tắt 3

Danh mục bảng, biểu 3

PHẦN MỞ ĐẦU 4

1 Lý do chọn đề tài 4

2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 5

3 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu đề tài 9

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 10

5 Phương pháp nghiên cứu 11

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn 12

7 Kết cấu của luận văn 12

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA HOẠT ĐỘNG TỔ CHỨC SẢN XUẤT CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TRỰC TIẾP 13

1.1 Một số khái niệm liên quan đến đề tài 13

1.2 Các dạng chương trình truyền hình trực tiếp và quy trình tổ chức sản xuất chương trình truyền hình trực tiếp 20

1.3 Các yếu tố tác động đến chất lượng chương trình truyền hình trực tiếp 33

1.4 Vài nét về công chúng Vĩnh Long và đài PT-TH Vĩnh Long 36

Chương 2: KHẢO SÁT HOẠT ĐỘNG TỔ CHỨC SẢN XUẤT CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TRỰC TIẾP TẠI ĐÀI PTTH VĨNH LONG 43

2.1 Thực trạng các chương trình THTT tại Đài PTTH Vĩnh Long 43

2.2 Công tác tổ chức sản xuất chương trình THTT tại Đài PTTH Vĩnh Long……… 49

2.3 Thành công và hạn chế, nguyên nhân thành công và hạn chế của chương trình THTT tại Đài PTTH Vĩnh Long 76

Chương 3: VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG SẢN XUẤT CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TRỰC TIẾP 85

3.1 Vấn đề đặt ra 85

3.2 Giải pháp 88

2

KẾT LUẬN 102 TÀI LIỆU THAM KHẢO 106 PHỤ LỤC 108

Đài TH: Đài truyền hình

Đài THVL: Đài Phát thanh và Truyền hình Vĩnh Long

4

DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU

Hình 2.1: Bảng thống kê thời lượng trung bình của các chương trình trực tiếp

định kỳ tại Đài qua các năm

Hình 2.2: Bảng thống kê số lượng truyền hình trực tiếp qua các năm

Hình 2.3: Sơ đồ nhân sự tham gia tổ chức sản xuất chương trình truyền hình trực

tiếp tại Đài THVL

Hình 2.4: Sơ đồ hệ thống thiết bị THTT xe truyền hình màu lưu động tại Đài

THVL

Manh nha xuất hiện từ đầu thế kỷ XX, THTT dần chứng minh được vai trò, thế mạnh của mình trong ngành truyền hình Truyền hình trực tiếp là một hoạt động sáng tạo báo chí và chính hoạt động sáng tạo ấy tạo nên hiệu quả của

ngành truyền hình Theo V.V.Vôrôsilốp trong cuốn “Nghiệp vụ báo chí – Lý

luận và thực tiễn” nói về hiệu quả của truyền hình có đoạn “Nội dung và khả

năng hoạt động của truyền hình rất đa dạng”, đáng chú ý nhất là khả năng “gia tăng hiệu quả thời sự của sự việc trên cơ sở khai thác, cảm nhận tâm lý về sự hiện diện và mối quan tâm của khán giả với các sự kiện đang diễn ra; bạn xem truyền hình biết rằng cùng xem với mình còn có hàng triệu người khác, hơn thế nữa, anh ta tiếp nhận những phát biểu trên màn hình như lời nói trực tiếp với mình” [26; tr.76] Như vậy một lần nữa thấy rõ được rằng dạng chương trình

truyền hình trực tiếp luôn là một trong những “nội hàm” quan trọng của ngành truyền hình Từ khi mới ra đời, trải qua nhiều giai đoạn phát triển, truyền hình vẫn cố gắng làm mới mình, theo kịp thị hiếu khán giả và cho đến nay vẫn vậy

Và THTT là một sản phẩm báo chí truyền hình không thể không có với một Đài truyền hình Và theo dòng chảy của sự tăng tiến, thay đổi về nhu cầu người xem, tất cả chương trình truyền hình đều phải đổi mới, nâng cao chất lượng để giữ

5

chân những “khách hàng” khó tính Và chương trình THTT cũng không thể nằm ngoài quy luật đó Chưa kể với các Đài TH địa phương thì cách làm THTT vẫn chưa hoàn thiện, chuyên nghiệp như các Đài lớn Xuất phát từ việc tổ chức sản xuất (TCSX) đòi hỏi tập hợp rất nhiều người với sự phối hợp từ nhiều khâu chuyên môn khác nhau, cùng với đó là kinh phí để sản xuất một chương trình THTT không nhỏ nên để chọn làm chương trình THTT phải là những sự kiện có sức ảnh hưởng, thu hút lớn đối với công chúng truyền hình, là một sản phẩm truyền hình chất lượng cao

Ý thức rõ tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng chương trình THTT là một việc cần làm và cấp thiết để các đài tỉnh có thể hòa nhịp, đồng điệu hơn với các đài lớn về cách thức làm các dạng chương trình truyền hình tầm cao, mang tính chuyên nghiệp, quy mô lớn, và là một trong những người trực tiếp nhận nhiệm vụ này, tác giả khá trăn trở khi công tác phối hợp thực hiện chương trình THTT tại Đài PTTH Vĩnh Long vẫn còn nhiều điều chưa thực sự chuyên nghiệp, bài bản và còn rất nhiều yếu tố cần thay đổi để nâng cao chất lượng

chương trình hơn nữa Chính vì vậy, tôi chọn đề tài “Tổ chức sản xuất chương trình truyền hình trực tiếp tại Đài Phát thanh – Truyền hình Vĩnh Long” để

nghiên cứu, đi sâu phân tích các khía cạnh và có những giải pháp đề xuất nâng cao chất lượng thể loại chương trình này tại đơn vị mà mình đang công tác

2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

Từ trước tới nay, có nhiều sách và giáo trình, công trình nghiên cứu về Sản xuất CTTH, chương trình THTT hoặc có nội dung liên quan đến truyền hình như:

- Tác phẩm “Sản xuất Chương trình Truyền hình” của Tiến sĩ Trần Bảo

Khánh, Nhà xuất bản văn hóa – Thông tin năm 2003:

Công trình này của tác giả là một trong những tư liệu ít ỏi nói về chương trình THTT với một số khái niệm, phân loại cũng như giá trị của dạng chương

6

trình THTT Tuy nhiên, phần nội dung đề cập đến chương trình THTT khá ngắn

và là những lý luận chung nhất mang tính nền tảng, là nguồn tư liệu tham khảo cho những người nghiên cứu về chương trình THTT mà không đề cập sâu cũng như nêu một số vấn đề cụ thể về cách tổ chức sản xuất chương trình THTT cũng như cách tổ chức sản xuất chương trình THTT này ở các Đài TH hiện nay, trong

đó có Đài PTTH Vĩnh Long

- Tác phẩm “Báo chí truyền hình” tập 1,2 của G.V Cudonhetxốp,

X.L.Xvich, A.La.Lurốpxki – Nhà xuất bản thông tấn Hà Nội năm 2004:

Công trình nghiên cứu nền tảng, bài bản và rất giá trị dành cho người học báo chí và nghiên cứu các đề tài về báo chí với những lý luận mang tính nội hàm rất rộng, sâu sắc, là cơ sở cho việc tìm hiểu và phân tích về thể loại báo chí truyền hình Tuy nhiên, những vấn đề cụ thể về công tác tổ chức sản xuất các chương trình truyền hình trực tiếp ở các Đài TH hiện nay của thế giới hoặc của Việt Nam thì tác giả chưa đề cập đến

- Công trình nghiên cứu “Báo chí truyền thông – những vấn đề trọng yếu” của Viện đào tạo Báo chí và truyền thông, Đại học Khoa học Xã hội và

Nhân văn, Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội năm 2018 thì:

Là một công trình nghiên cứu mang nội dung tư liệu quý cho những người làm trong lĩnh vực báo chí nói chung và báo chí truyền hình nói riêng với nhiều khía cạnh được nêu ra một cách gần gũi, thực tế và theo sát môi trường truyền thông hiện đại Những lý luận mang cái nhìn chuyên sâu, kết nối được những vấn

đề quan trọng cốt lõi của báo chí là nguồn tài liệu tham khảo hết sức thú vị cho những người học về báo chí Nhưng công trình không đề cập đến chương trình THTT, cũng như không khai thác về khía cạnh thực hiện dạng chương trình này

ở các Đài TH địa phương

7

- Ở tác phẩm “Văn hóa truyền thông đại chúng ở Việt Nam trong điều kiện kinh tế thị trường và toàn cầu hóa” do PGS.TS Đặng Thị Thu Hương chủ

biên, NXB Đại học quốc gia Hà Nội năm 2016 thì:

Trong môi trường truyền thông hiện đại hiện nay thì công trình đã có cái nhìn rất sắc sảo, bổ ích cho những người làm báo nói chung, những người nghiên cứu về báo chí nói riêng có được góc tiếp cận, học tập rất tinh tế về sự hòa nhập

và nét riêng của truyền thông đại chúng Việt Nam hiện nay trong môi trường toàn cầu hóa cũng như sự ảnh hưởng của nền kinh tế thị trường đến nhiều khía cạnh trong cuộc sống Vấn đề mà tác phẩm đề cập là một lát cắt hết sức quan trọng cho những người đã làm báo, chuẩn bị làm báo và những công chúng tiếp nhận báo chí có được tâm thế, nhận thức một cách rõ ràng, khách quan cũng như

có sự chủ động hơn trong “bể thông tin” và môi trường thông tin đa chiều như hiện nay Chính vì vậy công trình nghiên cứu chưa đi sâu vào riêng lĩnh vực báo chí truyền hình, trong đó có chương trình THTT và dạng chương trình này ở các Đài TH địa phương

Về luận văn thì tác giả có tìm hiểu một số công trình nghiên cứu sau:

+ Luận văn Thạc sĩ "Khai thác và xử lý thông tin của phóng viên thời

sự truyền hình các Đài cụm Bắc Sông Hậu" của tác giả Huỳnh Tấn Phát - Đài

Truyền hình Vĩnh Long năm 2015

Luận văn của tác giả là một công trình nghiên cứu rất sâu về chất lượng nội dung các chương trình thời sự ở các Đài TH địa phương khu vực cụm Bắc Sông Hậu Trong đó cụ thể là tác giả đi sâu nghiên cứu về cách khai thác và xử lý thông tin của đội ngũ phóng viên, từ đó rút ra những điểm hạn chế, thế mạnh trong cách làm chương trình tin tức hiện tại cũng như đưa ra những giải pháp hiệu quả để nâng cao chất lượng các chương trình thời sự ở các Đài địa phương Việc so sánh, đối chiếu thông tin, dữ liệu được nghiên cứu, thu thập từ các Đài

TH địa phương cũng góp phần giúp cho vấn đề nêu ra được phân tích một cách

8

sâu, rõ về thực trạng làm chương trình thời sự ở các Đài địa phương hiện nay mà chưa có nhiều công trình nghiên cứu cụ thể về vấn đề này ở các kênh TH Tây Nam Bộ Tuy nhiên, công trình nghiên cứu này không đi sâu vào dạng chương trình THTT cũng như cách tổ chức sản xuất các chương trình THTT ở các đơn vị truyền hình đề cập đến

+ “Nâng cao chất lượng sản xuất các chương trình truyền hình trực tiếp trên Đài Truyền hình Việt Nam” – Luận văn Thạc sĩ của tác giả Phùng

Thị Phúc – năm 2004;

Luận văn của tác giả có phần nghiên cứu khá cụ thể về chương trình truyền hình trực tiếp với những thông tin về các chương trình trực tiếp ở các nước đến chương trình truyền hình trực tiếp của Đài Truyền hình Việt Nam thời gian từ năm 2004 trở về trước Công trình nghiên cứu của tác giả Phùng Thị Phúc chủ yếu đi sâu vào các chương trình truyền hình trực tiếp của Đài Truyền hình Việt Nam với những chương trình đã được thực hiện cách đây gần 20 năm Giai đoạn nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu các chương trình truyền hình trực tiếp không tương đồng với các chương trình THTT ở các Đài địa phương Ngoài ra, vấn đề tác giả đặt ra là hướng đến việc nâng cao chất lượng các chương trình THTT trên Đài THVN nên nội dung đề cập gồm nhiều khía cạnh chứ không đi sâu nghiên cứu riêng khía cạnh tổ chức sản xuất

+ “Tổ chức sản xuất các chương trình truyền hình trực tiếp tại các Đài truyền hình khu vực Tây Nam Bộ” - Luận văn Thạc sĩ của tác giả Tăng

Chí Huấn năm 2015 thì có nội dung nghiên cứu cụ thể như sau:

Trong luận này tác giả cũng đi vào phân tích công tác tổ chức sản xuất các chương trình THTT ở các Đài TH Tây Nam Bộ một cách chi tiết, có chọn khảo sát đối chiếu so sánh giữa các Đài TH địa phương, chủ yếu là 3 Đài: Trà Vinh,

An Giang và Vĩnh Long Tuy nhiên, trong phân tích thì tác giả đi sâu công tác tổ chức sản xuất ở Đài Trà Vinh và An Giang hơn, Đài Vĩnh Long thì vẫn có nêu

9

nhưng một vài khía cạnh và số liệu để đối chiếu Luận văn vẫn chưa đưa ra được những vấn đề cốt lõi mang tính căn bản hiện vẫn tồn tại trong công tác tổ chức sản xuất các chương trình THTT của Đài PTTH Vĩnh Long

+ Luận văn Thạc sĩ "Tổ chức sản xuất các chương trình trò chơi truyền hình - Khảo sát trên VTV3 Đài THVN từ năm 1996-2003" của Tác

giả Vũ Thanh Hường năm 2004 thì:

Luận văn của tác giả Vũ Thanh Hường có phần nghiên cứu khá sâu về công tác tổ chức sản xuất các chương trình trò chơi truyền hình được tổ chức trên kênh VTV3 Các khâu của công tác tổ chức sản xuất dạng chương trình này có một số khâu tương đồng với công tác tổ chức sản xuất các chương trình THTT nhưng vẫn có nhiều điểm khác biệt do dạng THTT là chương trình không qua hậu kỳ, còn các chương trình trò chơi truyền hình thì phải thông qua công tác hậu

kỳ Ngoài ra thì chương trình trò chơi truyền hình hoàn toàn khác với cách tổ chức các chương trình truyền hình trực tiếp tin tức, chuyên đề, sự kiện thực tế hoặc chương trình giải trí mà tác giả nghiên cứu ở Đài PTTH Vĩnh Long

Nhìn chung, những cuốn sách, giáo trình, công trình nghiên cứu trên đề cập những vấn đề lý luận báo chí truyền hình; có công trình nghiên cứu về cách thức TCSX CTTH, chương trình THTT của các Đài truyền hình trung ương, và một số Đài truyền hình địa phương Có thể nói, cho đến nay chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu về công tác TCSX chương trình trực tiếp tại Đài Phát thanh - Truyền hình Vĩnh Long Luận văn này là công trình nghiên cứu cụ thể hơn về thực trạng thực hiện các chương trình trực tiếp tại Đài PTTH Vĩnh Long nhằm đánh giá hiệu quả, tìm ra nguyên nhân hạn chế đồng thời đề xuất những giải pháp để nâng cao chất lượng thực hiện các chương trình trực tiếp tại Đài PTTH Vĩnh Long nói riêng và các Đài Truyền hình khu vực Đồng Bằng Sông Cửu Long trong thời gian tới nói chung

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu:

Để đạt được mục đích nêu trên, tác giả thực hiện những nhiệm vụ cơ bản sau đây:

Nghiên cứu một số khía cạnh của lý luận báo chí đặc biệt là báo chí truyền hình, thực tiễn thực hiện các chương trình THTT Qua đó nhằm xác định

rõ vấn đề về vai trò của quy trình TCSX các chương trình THTT, những yếu tố then chốt góp phần xây dựng thành công một chương trình THTT cũng như tìm

ra được cách tổ chức tối ưu để hạn chế thấp nhất những vấn đề rủi ro và góp phần giúp cho quá trình thực hiện chương trình được chuyên nghiệp hóa Cụ thể:

- Khảo sát, thống kê, phân tích, đánh giá thực trạng quy trình sản xuất, nội dung phát sóng của chương trình THTT tại Đài PTTH Vĩnh Long

- Hệ thống hóa các vấn đề lý thuyết liên quan đến sản xuất chương trình truyền hình và công tác tổ chức sản xuất chương trình THTT

- Luận văn còn tiến hành thăm dò theo phương pháp điều tra xã hội học, thu thập ý kiến của các chuyên gia, lãnh đạo trong lĩnh vực sản xuất chương trình truyền hình để thấy rõ cách thực hiện, hiệu quả đạt được và những vấn đề cần rút ra trong việc thực hiện các chương trình THTT

- Thông qua những nội dung trên, tác giả đề xuất những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng các chương trình THTT tại Đài PTTH Vĩnh Long

11

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu:

Đối tượng nghiên cứu của luận văn là công tác tổ chức sản xuất các chương trình THTT tại Đài Phát thanh – Truyền hình Vĩnh Long

4.2 Phạm vi nghiên cứu:

Phạm vi khảo sát của luận văn các chương trình THTT được thực hiện tại Đài PTTH Vĩnh Long 6 tháng đầu năm 2020

5 Phương pháp nghiên cứu:

Trong luận văn này, tác giả dựa trên cơ sở các phương pháp công cụ nghiên cứu như sau:

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: tác giả tìm hiểu về các công trình nghiên cứu, các tài liệu liên quan đến lĩnh vực báo chí truyền hình cũng như liên quan đến các chương trình THTT để từ đó hiểu rõ một cách nền tảng về dạng chương trình này, từ đó có thể hiểu, nhìn nhận rõ hơn về cách tổ chức thực hiện các chương trình THTT ở Đài TH Vĩnh Long hiện nay một cách đầy đủ, có nền tảng và thuyết phục hơn

- Phương pháp khảo sát, phân tích, tổng hợp: phương pháp này được tác giả vận dụng để có được những dữ liệu thực tế, cụ thể giúp cho công tác nghiên cứu về dạng chương trình THTT ở Đài PTTH Vĩnh Long được rõ ràng hơn

- Phương pháp phỏng vấn sâu: phương pháp này được tác giả thực hiện để

có những ý kiến, cái nhìn cụ thể từ những người làm nghề trực tiếp, những người lãnh đạo từng nhiều năm gắn bó với chương trình THTT giúp cho công trình nghiên cứu có thêm những tư liệu tham khảo thuyết phục, thực

tế hơn trong các nội dung đề cập Trong luận văn tác giả thực hiện phỏng

12

vấn sâu 11 ý kiến của Ban Giám đốc, trưởng phó phòng các bộ phận có liên quan đến công tác tổ chức sản xuất các chương trình THTT nhằm có cái nhìn tổng thể lẫn chi tiết về các khâu liên quan cũng như hiểu rõ hơn những khó khăn, trăn trở của những người nằm trong bộ máy sản xuất

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn:

6.1 Ý nghĩa lý luận:

Luận văn nghiên cứu các nội dung nhằm khẳng định vai trò quan trọng của quy trình tổ chức sản xuất đối với một chương trình THTT, đặc biệt là các chương trình trực tiếp tại Đài PTTH Vĩnh Long và một số Đài địa phương có thực hiện

Luận văn có thể là nguồn tài liệu tham khảo cho những người quan tâm đến công tác tổ chức sản xuất chương trình THTT cũng như hiểu rõ hơn việc thực hiện dạng chương trình này ở Đài PTTH Vĩnh Long, từ đó có thêm những chia sẻ, những công trình nghiên cứu mang tính thiết thực góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả các chương trình THTT trong tương lai

6.2 Ý nghĩa thực tiễn:

Thông qua những vấn đề nghiên cứu, tác giả có thể đưa ra được một số giải pháp góp phần giúp cho quá trình sản xuất các chương trình THTT thực hiện tốt hơn, chuyên nghiệp hơn cũng như cập nhật được một số cái mới của truyền hình hiện đại để đáp ứng được tốt hơn nữa nhu cầu của khán giả hiện nay

7 Bố cục của luận văn:

Ngoài phần mở đầu và kết luận, tài liệu tham khảo, phụ lục, phần nội dung luận văn có bố cục gồm 3 chương:

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA HOẠT ĐỘNG TỔ CHỨC SẢN XUẤT CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TRỰC TIẾP

14

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA HOẠT ĐỘNG TỔ CHỨC SẢN XUẤT

CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TRỰC TIẾP 1.1 Một số khái niệm liên quan đến đề tài

1.1.1 Khái niệm chương trình truyền hình:

Theo cuốn “Sản xuất chương trình truyền hình” của tác giả Trần Bảo

Khánh có nêu rõ về đặc điểm của chương trình truyền hình như sau: chương

trình truyền hình đề cập đến các vấn đề của đời sống xã hội không phải một cách ngẫu nhiên như vẫn diễn ra, mà nó thường truyền tải các thông tin từ ngày này qua ngày khác, nhằm phục vụ một đối tượng công chúng xác định [14; tr.30] Tác

giả cũng đưa ra khái niệm về chương trình: chương trình là kết quả cuối cùng

của quá trình giao tiếp với công chúng [14; tr.30] Còn chương trình truyền hình

là sản phẩm truyền hình, là kết quả hoạt động của truyền hình trong đó bao hàm

cả quá trình sáng tạo ra nó từ nhiều công đoạn khác nhau, tồn tại ở nhiều mức độ khác nhau, quá trình tạo dựng kế hoạch và sắp đặt tác phẩm, chuyên mục, mục được gọi là chương trình [14; tr.31]

Theo cuốn “Cơ sở lý luận của báo chí” của tác giả E.P Prôkhôrốp thì tác

giả nhìn nhận chương trình truyền hình ở góc độ so sánh đối chiếu với một chương trình phát thanh Ở đây, tác giả nghiên cứu sâu, bao quát về các thể loại báo chí trong đó có phát thanh, truyền hình theo sự phát triển khách quan của lịch

sử báo chí Chính vì vậy, mà chương trình truyền hình theo tác giả đưa ra thì

điểm mới cơ bản cũng gắn liền với đặc trưng thể loại: truyền hình tiếp nhận ở

phát thanh khả năng truyền tín hiệu nhờ các sóng vô tuyến đến những khoảng cách xa Tín hiệu này cùng một lúc còn mang cả những thông tin âm thanh và cả thông tin hình [6; tr.75] Sự thống nhất các phương tiện nghe – nhìn cũng tạo ra những khả năng như thế với cả những chương trình được ghi lên băng từ Sự kết hợp của yếu tố nghe – nhìn trong truyền hình có thể mang những hình thức khác nhau - “nghe” và “nhìn” có thể đóng vai trò như nhau, nhưng trong những

Trong cuốn “Truyền thông đại chúng” của tác giả Tạ Ngọc Tấn thì nêu rõ:

Chương trình truyền hình là sản phẩm lao động của một tập thể các nhà báo và cán bộ kỹ thuật, dịch vụ Đồng thời, đó cũng chính là quá trình giao tiếp truyền thông giữa người làm truyền hình với công chúng xã hội [22; tr.143]

Nếu nhìn khía cạnh thể loại thì chương trình truyền hình là một sản phẩm

cụ thể của ngành truyền hình, nó chuyển tải thông tin, tư tưởng, các giá trị nội dung của người làm truyền hình đến công chúng Bên cạnh đó thì chương trình truyền hình đóng vai trò rất quan trọng trong việc đáp ứng nhu cầu của đời sống

xã hội, đó là: mang lại sự giải trí, đáp ứng nhu cầu nghe – nhìn của công chúng một cách sống động Với mỗi giai đoạn xã hội khác nhau thì chương trình truyền hình còn là công cụ kết nối giữa nhiều tầng lớp, bộ phận trong xã hội giúp thống nhất tư tưởng, ổn định chính trị xã hội của một quốc gia, dân tộc

Như vậy có thể hiểu, chương trình truyền hình là một sản phẩm báo chí,

chuyển tải thông tin, tư tưởng, nội dung nhất định đến công chúng, là công cụ giúp hoàn thành quá trình giao tiếp công chúng của những người làm truyền hình Chương trình truyền hình cũng có thể hiểu là một đơn vị sản phẩm báo chí

cụ thể được hoàn thành dựa vào quá trình lao động sáng tạo của một tập thể nhà báo lẫn cán bộ kỹ thuật, dịch vụ Nó thể hiện đầy đủ thông điệp nội dung lẫn kỹ năng làm báo chí truyền hình của người làm báo trong lĩnh vực truyền hình

1.1.2 Chương trình truyền hình trực tiếp:

Theo tác giả Trần Bảo Khánh với tác phẩm “Sản xuất chương trình truyền hình” thì chương trình truyền hình trực tiếp là một trong ba loại chương

trình vô tuyến truyền hình, bao gồm: chương trình sản xuất bằng băng từ, chương

16

trình sản xuất bằng băng nhựa, chương trình phát trực tiếp Tuy nhiên mỗi thể loại lại có đòi hỏi riêng, với thể loại chương trình truyền hình sản xuất bằng băng nhựa thì do chi phí sản xuất cao nên đến nay không còn được sử dụng nữa mà chỉ còn cơ bản hai loại chương trình băng từ và chương trình phát trực tiếp [14; tr.35]

Như vậy có thể thấy tác giả nhìn nhận chương trình truyền hình trực tiếp ở góc độ cách thức sản xuất và trực tiếp là một phương thức truyền tải của một chương trình truyền hình

Tác giả cũng nêu rõ: sản xuất một chương trình truyền hình trực tiếp, có

nghĩa là truyền đi một sự kiện tới công chúng ở thời điểm mà nó đang diễn ra là một công việc phức tạp [14; tr.36]

Theo cuốn “Cơ sở lý luận của báo chí” của tác giả E.P.Prôkhôrốp được

ấn hành năm 2001, hiện đang dùng làm giáo trình giảng dạy cho sinh viên ngành

báo chí của các trường đại học và cao đẳng ở Nga thì “cũng như phát thanh, ở

đài truyền hình cũng có thể tổ chức được những chương trình truyền hình nhanh chóng từ trường quay, cũng như từ hiện trường của các sự kiện Phương pháp chuyển tải sống động, trực tiếp tiến hành từ nơi diễn ra sự kiện và phát sóng trực tiếp, có những ưu điểm vượt trội hơn nhiều so với phát thanh, “có hiệu ứng hiện diện” lớn hơn nhiều so với phát thanh, vì hai yếu tố âm thanh và hình ảnh có một

sự thống nhất hữu cơ và có hai cơ quan cảm thụ quan trọng nhất của con người tác động Điều đó đảm bảo tạo ra được những mối liên hệ vững chắc hơn với công chúng Những chương trình này chiếm vị trí quan trọng trong cơ cấu các chương trình” [6; tr.76] Như vậy có thể thấy rõ vị trí, vai trò của thể loại chương

trình THTT trong lịch sử ra đời của truyền hình mà còn với cả công chúng và đối với hoạt động của một đơn vị truyền hình ra sao

Truyền hình trực tiếp là truyền đi những thông tin sự kiện có thật, đang diễn ra, đang đồng thời về mặt thời gian với người xem và làm chương trình THTT đòi hỏi người thực hiện phải có một kỹ năng đỉnh cao để có thể phối hợp nhịp nhàng giữa thực tế sự kiện và việc chắt lọc thông tin, tránh rườm rà lê thê

17

hoặc những thông tin không cần thiết làm mất sự thu hút, tập trung của công chúng vào nội dung cốt lõi Điều này không loại trừ việc áp dụng rất nhiều thủ thuật làm truyền hình hiện đại, nó cho phép sự phối hợp nhuần nhuyễn giữa việc đáp ứng nhu cầu nghe nhìn ngay, tức thời của người xem nhưng thấp thoáng đâu

đó là có sự tác động của thủ thuật montage (dựng phim) một cách tinh tế, cần thiết đối với một tác phẩm truyền hình khiến chương trình luôn hấp dẫn, sinh động

Mặt khác, nếu xét về tiến trình ra đời thì truyền hình ra đời muộn hơn, nó tiếp thu ưu điểm của những loại hình báo chí trước đó để mang đến cho con người một phương tiện thông tin đại chúng tiến bộ, hiện đại hơn Dựa trên sự tham chiếu đó thì riêng trong lĩnh vực truyền hình thì dạng chương trình THTT

có thể xem là thế mạnh đỉnh cao của công tác sản xuất CTTH Nó mang tính tự nhiên, bản thể của thể loại truyền hình nhưng cũng luôn là cái mới mẻ, sáng tạo đòi hỏi người làm truyền hình phải trau dồi kỹ năng, kiến thức trong nghề để vừa

có thể giữ được thế mạnh vốn có của truyền hình vừa theo đuổi những giá trị tầm cao, không lỗi thời trong công tác sản xuất CTTH

Dựa trên những tài liệu có được cũng như những công trình nghiên cứu tham khảo thì tác giả xin được đề xuất cách hiểu chung về dạng chương trình

THTT như sau: chương trình truyền hình trực tiếp là một chương trình được sản

xuất và phát sóng trực tiếp sự kiện đang diễn ra tại hiện trường hoặc tại trường quay, quá trình lao động của ekip sản xuất chương trình (đạo diễn, biên tập, quay phim, kỹ thuật,…) diễn ra cùng thời gian phát sóng, nội dung chỉ thông qua khâu sản xuất tiền kỳ, truyền tải những thông tin, vấn đề nổi bật, có sức ảnh hưởng đến số đông công chúng, là dạng chương trình sáng tạo đỉnh cao của hoạt động sáng tạo báo chí, thể hiện nét đặc trưng cốt lõi của truyền hình

18

1.1.3 Đặc trưng chương trình truyền hình trực tiếp:

1.1.3.1 Mang đến thông tin nhanh chóng, trực tiếp, tạo nên hiệu

ứng “cùng chứng kiến sự kiện”:

Có thể nói, đây là ưu điểm nổi bật của chương trình THTT Không gì tuyệt vời hơn khi tính chất nhanh nhạy của báo chí được thể hiện một cách cụ thể, rõ nét như thể loại chương trình THTT Sự kiện đang diễn ra, không cần mất thời gian biên tập, chỉnh sửa và phát hành thì thông tin đã đến ngay được với công chúng Công chúng là người đầu tiên chứng sự kiện đang diễn ra, những thông tin mới, hấp dẫn, và mang tính duy nhất Tất nhiên, việc biên tập, chỉnh sửa của dạng chương trình này đã nằm tất cả trong khâu tiền kỳ, chuẩn bị và tổ chức sản xuất Tính trực tiếp “cho người xem thấy các diễn biến diễn ra là có thật

và cảm thấy như là chính mình tham gia trực tiếp vào sự kiện đang diễn ra” [14;

tr.25], đồng thời “tất cả những gì đang diễn ra trước mắt họ là hoàn toàn không

có sự dàn dựng nào tác động vào Nó dẫn người xem tới cảm giác được cùng nếm trải sự lo lắng, hồi hộp suy nghĩ như người đang ở trong cuộc Điều này thực sự kích thích sự hào hứng, chờ đón và cùng tham gia với những người trong cuộc Vào thời điểm này khoảng cách xem qua màn hình không còn nữa Người xem, người tham gia đều có cảm giác như nhau” [14; tr.25-26]

Đặc điểm này đóng vai trò quan trọng cốt lõi để có thể phân biệt được chương trình THTT với các thể loại khác, vốn được hậu kỳ, dàn dựng, biên tập sau khi ghi hình tại hiện trường Chính yếu tố “cùng chứng kiến sự kiện” cho phép một sự kiện diễn ra tại một địa điểm nhưng có thể giúp cho khán giả ở nhiều vùng miền, quốc gia, lãnh thổ khác nhau có thể cùng chứng kiến như đang

ở thực tế hiện trường Điều này tạo nên sức hấp dẫn rất lớn của dạng chương trình THTT Ví dụ: các trận bóng đá ở các giải đấu bóng đá World Cup, Châu

Âu, Châu Á, Đông Nam Á hay các giải đua xe tốc độ tầm cỡ thế giới,… dù nó diễn ra ở một quốc gia xa xôi nhưng chính việc truyền trực tiếp sự kiện từ giải đấu đã giúp cho hàng triệu người xem trên thế giới có thể tiếp cận, hòa nhịp và cùng hồi hộp với kết quả của từng giải đấu, theo dõi từng trận đấu của những đội

19

bóng, những vận động viên mà mình yêu thích Nhờ vậy mà thương hiệu của các giải đấu càng được khẳng định vững chắc trong lòng công chúng và ngày càng có sức ảnh hưởng sâu rộng đến người hâm mộ đông đảo trên toàn cầu Ngoài ra, các

sự kiện quan trọng khác với dạng chương trình THTT có thể giúp công chúng trên toàn thế giới được nắm bắt thông tin nhanh nhạy, trực tiếp, cùng lúc mà không có bất cứ dạng chương trình truyền hình nào có thể thay thế được

1.1.3.2 Trình tự diễn biến nội dung trung thực, theo trình tự tuyến

tính thời gian:

Chính vì không bị cắt gọt, chỉnh sửa nên những nội dung mà công chúng xem qua màn hình tivi cũng là tất cả những gì đang diễn ra tại sự kiện hoặc tại trường quay Công chúng sẽ cảm giác như bản thân đang có mặt tại hiện trường, là người tiếp cận thông tin, chứng kiến sự kiện chứ không phải thông qua lăng kính của bất cứ ai Điều này cũng đồng nghĩa, thời gian hiện thực diễn ra sự kiện cũng chính là thời gian chương trình chuyển tải đến công chúng qua sóng truyền hình

Điều này khiến chương trình THTT có một sức hấp dẫn đặc biệt với công chúng, họ luôn bị tò mò xem điều gì sẽ diễn ra và trong những khoảnh khắc không thể làm lại thì những người thực hiện chương trình sẽ dẫn dắt, ứng biến ra sao Điều này cũng lý giải cho việc, tại sao những CTTH có thời lượng kéo dài từ

60 – 120 phút hoặc dài hơn nữa (trừ phim ảnh) thì nếu không đi theo hình thức THTT thì khó mà có thể giữ chân khán giả ngồi trước màn hình từ đầu đến cuối chương trình Tác giả Trần Bảo Khánh trong công trình nghiên cứu về THTT cũng có đề cập đến đặc trưng này như sau: Người xem còn được chứng kiến những phát sinh tự nhiên, ứng khẩu trả lời của người chơi, tận mắt thấy cách giải quyết vấn đề, sự kiện hay tình huống nào đó của người tham gia Người xem lúc này được thấy rõ con người thật, tình huống thật và sự kết hợp khéo léo giữa tình huống thực tế đang diễn ra với các giải quyết, các ứng xử, các tình huống của người dẫn chương trình và những người tham gia, điều đó có tác động mạnh đối với người xem [14; tr.25]

20

1.1.2.3 Tính tương tác cao:

Truyền hình trực tiếp là thể loại truyền hình duy nhất có thể kết nối trực tiếp khán giả với CTTH đang diễn ra Chính tính tương tác cao cũng là điều khiến công chúng cảm thấy họ được tham gia vào chương trình, là một phần của chương trình chứ không là “người ngoài cuộc”, không chỉ tiếp nhận nội dung thông tin một chiều đơn điệu Có lẽ, đây là điều khiến THTT hấp dẫn thu hút hơn với khán giả xem truyền hình Đôi khi với những câu hỏi mà chương trình đặt ra, nếu khán giả tham gia trả lời được thì họ cảm thấy sung sướng, vui mừng, ngược lại nếu không trả lời được họ lại có cảm giác “cay cú” và hòa nhập một cách sâu sắc với chương trình mà mình đang theo dõi Yếu tố này lại một lần nữa khiến khán giả muốn tiếp tục theo dõi chương trình

1.1.4 Công tác tổ chức sản xuất chương trình truyền hình trực tiếp:

Chương trình THTT là một tác phẩm báo chí đòi hỏi sự tập trung cao độ nhiều nguồn lực từ nhân sự, kinh phí cho đến trang thiết bị,… nên để trực tiếp một chương trình luôn cần có sự lựa chọn kỹ lưỡng, không phải chương trình nào cũng trực tiếp Hơn thế nữa, chương trình THTT tự thân nó từ đầu đã khẳng định được tầm quan trọng, sức hút, sự chú ý của số đông công chúng nên việc lựa chọn sự kiện cần thiết để tạo nên một chương trình truyền hình thành công Nói đến điều này là chúng ta đang đề cập đến một công tác vô cùng quan trọng đối với việc thực hiện chương trình THTT, đó chính là công tác tổ chức sản xuất

Để thực hiện thành công một chương trình THTT thì không thể bỏ qua hoặc xem nhẹ công tác TCSX Bởi, để sản xuất được một chương trình THTT đòi hỏi sự lao động tập trung và phối hợp nhịp nhàng của cả một tập thể Chương trình THTT lại đòi hỏi sự chuẩn bị vô cùng kỹ lưỡng, không có thời gian chỉnh sửa khi phát sóng chương trình nhưng lại phải mang đến những giá trị thông tin hấp dẫn, sinh động nhất Chính vì vậy, nếu khâu TCSX không được coi trọng thì bước đầu tiên của chương trình THTT đã không thành công

Ở một khía cạnh khác có thể nhìn nhận, TCSX là một hoạt động quản lý, lãnh đạo trong quá trình lao động xã hội nhằm phát huy được tối đa các nguồn

21

lực về lực lượng sản xuất, tư liệu sản xuất Như chúng ta đã biết với tất cả các hoạt động tập thể thì công tác quản lý, lãnh đạo có tầm quan trọng ảnh hưởng đến kết quả đạt được của cả hoạt động sản xuất như thế nào Ở đây với khía cạnh là tạo ra một sản phẩm truyền hình mang tính tập thể cao thì càng không thể thiếu vai trò của công tác này trong quá trình triển khai thực hiện

Như vậy tổ chức sản xuất có thể được hiểu là: tập hợp, liên kết nhiều người thành một chỉnh thể thống nhất để cùng nhau tạo ra một sản phẩm như mục tiêu đề ra thông qua việc phối hợp, thống nhất trong mọi hoạt động Tổ chức sản xuất là một hoạt động mang tính chuyên môn và cả công tác quản lý

Với những tài liệu có được, tác giả thấy được đề xuất cách hiểu cơ bản về

công tác tổ chức sản xuất chương trình THTT như sau: Tổ chức sản xuất chương

trình truyền hình trực tiếp là công tác tổ chức, quản lý về mặt nhân sự (đạo diễn, biên tập, quay phim, kỹ thuật, thiết kế…), về mặt kỹ thuật, nội dung,…mang tính chuyên biệt của ngành truyền hình nhằm thực hiện tốt việc phối hợp, liên kết nguồn lực con người, trên cơ sở trang thiết bị chuyên dùng từ đó phát huy được tối đa năng lực, trí tuệ của các nhân sự chuyên môn khác nhau tập hợp thành một tập thể thống nhất ý chí, hành động nhằm mục đích hướng đến là thực hiện tốt nhất việc tạo ra một sản phẩm truyền hình chất lượng, nóng hổi phục vụ người xem truyền hình một cách tức thời, giúp người xem cảm nhận được một cách sống động sự kiện đang diễn ra hoặc các nội dung sự kiện được tổng hợp, chọn lọc và biên tập tiền kỳ, được truyền hình trực tiếp từ trường quay

1.2 Các dạng chương trình truyền hình trực tiếp và quy trình tổ chức sản xuất chương trình truyền hình trực tiếp

1.2.1 Truyền hình trực tiếp tại trường quay:

Đây là dạng chương trình trực tiếp thực hiện nhiều, thường xuyên nhất tại các Đài với các thể loại như chương trình tin tức, chuyên đề Trước đây, dù thực hiện khá nhiều chương trình thuộc dạng này nhưng ở Đài TH địa phương vẫn chưa có trường quay Các buổi THTT được thực hiện ngay tại hội trường, có sân khấu, có ghế cho khán giả nhưng mang tính tận dụng cơ sở vật chất hiện có là hội

22

trường, chưa phải là một phim trường Chương trình vì thế chưa đảm bảo được chất lượng hình ảnh và âm thanh cần có đối với một chương trình truyền hình

Trải qua hành trình dài của sự học hỏi, tìm tòi, ngành truyền hình hiện đại

đã có thể mang đến cho công chúng những chương trình THTT tại trường quay một cách hấp dẫn, sinh động và giữ được vị trí của mình dù cho truyền hình có thêm nhiều cách làm mới mẻ, nhiều cách chuyển tải sinh động, thực tế hơn Dạng chương trình này có ưu thế vượt trội là chất lượng âm thanh, hình ảnh đảm bảo Mọi yếu tố về ánh sáng, khung hình, nội dung truyền tải đều được chuẩn bị một cách chu đáo Các chương trình mang tính chính luận, khoa giáo đặc biệt phù hợp với dạng chương trình THTT này Tuy nhiên, hạn chế là chương trình chủ yếu diễn ra trong một không gian đóng, ngoài công tác nội dung được chuẩn bị

kỹ lưỡng thì mọi yếu tố kết nối ngoài không gian phim trường đều nhờ vào việc xen kẽ các phóng sự, clip được thực hiện từ hiện trường thông qua màn hình Dù vậy thì dạng chương trình THTT tại trường quay nếu được thực hiện tốt và có sự kết nối phù hợp trong cách kết cấu chương trình thì dạng chương trình này đảm bảo tính thuyết phục cao, cả với những khán giả khó tính nhất

1.2.2 Truyền hình trực tiếp tại hiện trường

*Một điểm trực tiếp:

Các chương trình THTT tại hiện trường được thực hiện không thường xuyên Chỉ khi có những sự kiện lớn của tỉnh, của đất nước hoặc chương trình văn nghệ giao thừa, các sự kiện chính trị, thể thao của tỉnh thì mới tổ chức, mang tính không định kỳ

Dạng chương trình này khâu chuẩn bị được thực hiện phức tạp hơn so với dạng chương trình trực tiếp tại trường quay nhưng căn bản vẫn là do việc di chuyển trang thiết bị máy móc, kết nối tín hiệu và lựa chọn góc máy để bắt hình Nội dung vẫn giữ vai trò quyết định, công tác làm kịch bản vẫn là xuất phát điểm đầu tiên, có vai trò đạo diễn trong chương trình, là người “cầm trịch” nội dung, hình ảnh, quyết định xử lý mọi yếu tố có thể xảy ra trên phim trường

23

Truyền hình trực tiếp tại hiện trường mang đến cho khán giả những hình ảnh sống động, việc tương tác, kết nối với khách mời có thể diễn ra từ không gian thực tế Điều này mang lại sự thú vị, hấp dẫn cho người xem khi được chứng kiến các sự kiện ngoài trời

Một trong những yếu tố có thể gia tăng tính hấp dẫn cho chương trình THTT ngoài trời là yếu tố bất ngờ có thể diễn ra trong chương trình nhiều hơn so với các chương trình THTT tại phim trường bởi không gian mở, môi trường thực

tế Điều này, đòi hỏi công tác tổ chức sản xuất mang tính chặt chẽ cao cũng như

sự kết nối của các bộ phận đảm bảo một cách tốt nhất thì chương trình mới thành công Và một trong những nhân sự trung tâm, cần có khả năng ứng biến linh hoạt rất cao để giúp chương trình kết thúc tốt đẹp, và thậm chí là tăng sự hấp dẫn, thú

vị cho chương trình, đó chính là Người dẫn chương trình

Điều e ngại nhất của dạng chương trình THTT tại hiện trường là việc kiểm soát các sự cố bất ngờ Các yếu tố khách quan tác động đến buổi THTT ngoài trời có khả năng xảy ra nhiều hơn các chương trình THTT trong phim trường Việc xử lý sự cố phải nhạy bén đòi hỏi bản lĩnh, kinh nghiệm của người đạo diễn chương trình

*Cầu truyền hình:

Cầu truyền hình cũng là chương trình THTT, phát truyền thẳng tín hiệu nhưng không chỉ có một địa điểm đang diễn ra mà có nhiều điểm thực hiện cùng một lúc Sự kết nối hình ảnh nội dung lẫn tín hiệu để tổng hòa thành một chương trình là điều không dễ dàng, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng, sự phối hợp nhịp nhàng và hệ thống trang thiết bị đảm bảo thực hiện đủ cầu nối Có thể nói, thực hiện dạng chương trình này là một sự nỗ lực cực lớn của đội ngũ những người làm truyền hình mà gần như rất ít Đài TH địa phương nào dám thực hiện Bởi để làm một chương trình THTT đã là điều không hề dễ dàng mà thực hiện cầu truyền hình thì đòi hỏi một trình độ sản xuất cao hơn rất nhiều Từ những năm 80 của thế kỷ XX, khi chương trình THTT xuất hiện tại Việt Nam thì đó đã là sự cập nhật đáng ghi nhận về sự nỗ lực của ngành truyền hình nước nhà Cầu truyền

24

hình xuất hiện tại Việt Nam là một dấu mốc đáng ngạc nhiên hơn với trình độ, thiết bị kỹ thuật lạc hậu, hệ thống lý thuyết báo chí truyền hình còn chưa theo kịp thế giới, chưa đáp ứng đúng với tiêu chuẩn của thể loại chương trình tân tiến, tốn kém này Đài THVN chỉ thực hiện cầu truyền hình vào những sự kiện đặc biệt nhất như Tết Nguyên đán, kỷ niệm ngày sinh Bác Hồ,… thể hiện sự nỗ lực và trách nhiệm của một đơn vị truyền hình được gọi là “cánh chim đầu đàn”

1.2.3 Quy trình tổ chức sản xuất chương trình THTT:

1.2.3.1 Chuẩn bị nguồn lực thực hiện:

Để hiểu rõ hơn về việc chuẩn bị nguồn lực thực hiện một chương trình THTT thì tác giả xin nêu một vài bước phân công cơ bản trong quy trình tổ chức sản xuất một chương trình THTT như sau:

Ban Giám đốc chịu trách nhiệm nội dung và sẽ phân công người chỉ đạo thực hiện

- Người chỉ đạo thực hiện sẽ phân công các phòng ban thực hiện, phòng phụ trách nội dung thì người đứng đầu phòng ban đó sẽ giữ vai trò Tổ chức sản xuất

- Ekip thực hiện chương trình: người tổ chức sản xuất sẽ phân công từng chức danh trong ekip thực hiện, trong đó có các vai trò cơ bản: Đạo diễn, quay phim, kỹ thuật, biên tập, thư ký, thiết kế, người dẫn chương trình

Ngoài ra, thì mỗi bộ phận cũng là nơi phụ trách những yếu tố liên quan để

tổ chức sản xuất một chương trình THTT Ví dụ: bộ phận kỹ thuật sẽ chuẩn bị xe màu, máy móc, đường truyền,…tất cả mọi thứ về kỹ thuật cho buổi THTT Bộ phận nội dung sẽ thực hiện việc lên ý tưởng kịch bản, chuẩn bị đến cùng khâu nội dung thực hiện Vai trò của người đạo diễn chương trình rất quan trọng, đảm bảo việc tổ chức phối hợp tất cả con người một cách hợp lý, chặt chẽ, đảm bảo lèo lái chương trình thành công Và vị trí nhân sự này chính là người góp phần rất lớn để tạo nên sự khác biệt của một chương trình THTT

25

1.2.3.2 Các bước thực hiện chương trình truyền hình trực tiếp:

- Khảo sát thực tế: Đây là bước đầu chung nhất đối với những người làm truyền hình, người làm báo cần đi thực tế, trải nghiệm và tìm hiểu thông tin thực tế rồi mới để nắm bắt tình hình, nảy sinh ý tưởng và triển khai đề tài

- Lên ý tưởng: bước tiếp theo của quá trình đi thực tế, xác định được vấn đề cốt lõi của một chương trình sắp thực hiện, khoanh vùng nội dung trọng tâm, đi sâu và chi tiết về đề tài nghiên cứu thực hiện Khi quyết định lựa chọn đề tài thì tác giả cần lưu ý có sự cân nhắc đến tính thời sự, sức ảnh hưởng, hiệu quả tác động đến người xem, ý nghĩa chương trình thực hiện Bên cạnh đó là tính khả thi cho khâu sản xuất – tổ chức ghi hình

- Triển khai kịch bản: đây là bước phác thảo nội dung chương trình trên giấy, với nội dung thiết kế cụ thể rõ ràng, có thêm phần nhiệm vụ của các bộ phận chuyên môn phối hợp một cách tổng quát Đây sẽ là cơ sở để Tổng đạo diễn/ Đạo diễn chương trình triển khai thực hiện trong thực tế một cách dễ dàng, mạch lạc hơn Phần kịch bản này cũng có thể được điều chỉnh, thay đổi khi đi vào thực tế chuẩn bị để đảm bảo được sự phối hợp thực hiện một cách tốt nhất giữa các khâu và trong tổng thể chương trình

- Lên kế hoạch thực hiện (chọn lựa ekip): ekip thực hiện thường được quy định sẵn là sự phối hợp giữa các phòng ban phối hợp Kế hoạch tổng thể được Ban Giám đốc phê duyệt với nội dung cần có nhân sự của các bộ phận cùng thực hiện thì sẽ được giao cho phòng ban đó phân công

để cùng kết nối chạy thử một chương trình hoàn chỉnh Việc kết nối đầy đủ hay bao nhiêu lần thực hiện thử tùy thuộc vào yêu cầu của người Đạo diễn Đây có

26

thể gọi là bước chạy demo cho chương trình, những vấn đề phát sinh sẽ được giải quyết, khắc phục để đảm bảo khi chương trình thực hiện chính thức sẽ hạn chế đến mức thấp nhất mọi rủi ro

Sau bước chạy demo sẽ là những dặn dò, rút kinh nghiệm cần thiết để cho buổi chính thức được tốt hơn Nếu bước chạy demo được thực hiện cẩn trọng thì

sẽ có nhiều vấn đề để rút kinh nghiệm và những mảnh ráp đó thực sự là những chi tiết còn lại giúp cho chương trình hoàn thiện hơn Nếu bước chạy demo thực hiện sơ sài thì nội dung rút kinh nghiệm cũng ít Nhìn chung chất lượng của một chương trình truyền hình hay trực tiếp, vấn đề vẫn nằm ở chỗ chuẩn bị nội dung, nhân sự và thiết bị kỹ lưỡng, chi tiết đến mức nào Người đạo diễn/ tổng đạo diễn

sẽ phụ trách chung, có cái nhìn bao quát, tổng thể để đưa ra những phương án chỉ đạo cần thiết giúp nâng chất chương trình, giảm thiểu rủi ro và có một chương trình trực tiếp thành công

Trước ngày lên sóng trực tiếp thì đường truyền tín hiệu được kiểm tra trước từ hệ thống xe màu tại hiện trường về bộ phận thu phát hình tại Đài và trước giờ lên sóng trực tiếp khoảng 2 giờ thì ekip có mặt đầy đủ, bộ phận kỹ thuật cũng kiểm tra lại Khi mọi kết nối đã sẵn sàng, hiện trường sẵn sàng, đến giờ lên sóng, chương trình bắt đầu

1.2.3.3 Nội dung công tác tổ chức sản xuất chương trình truyền hình trực tiếp:

Để thực hiện được một chương trình THTT thì như đã nêu khâu TCSX cực kỳ quan trọng, nó mang tính bao quát – kết nối và cả sự điều hành, phối hợp nhiều khâu, nhiều khía cạnh công tác mới có thể thực hiện được Các khía cạnh

cơ bản của công tác TCSX chương trình THTT bao gồm:

- Tổ chức nhân sự thực hiện

- Tổ chức trang thiết bị kỹ thuật

- Tổ chức nội dung chương trình

27

*Tổ chức nhân sự thực hiện chương trình truyền hình trực tiếp:

Con người luôn là nhân tố quan trọng hàng đầu trong mọi quá trình hoạt động xã hội Nói cách khác lực lượng sản xuất luôn là nền tảng đầu tiên, là công

cụ, đối tượng và mục đích để thúc đẩy quá trình lao động xã hội phát triển và mở rộng Chính vì vậy mà trong công tác thực hiện một sản phẩm truyền hình mang tính tập thể cao như THTT thì việc tổ chức về mặt nhân lực là yếu tố đầu tiên của khâu sản xuất Nếu ekip thực hiện chính là lực lượng sản xuất trong một chương trình THTT thì công tác tổ chức có thể được xem là khía cạnh của mối quan hệ

sản xuất Và tất nhiên quy luật “quan hệ sản xuất phù hợp với trình độ phát triển

của lực lượng sản xuất” [1; tr.199] chính là quy luật cơ bản nhất của quá trình

phát triển xã hội Điều này, giải thích một vấn đề căn cơ nhất trong câu chuyện vai trò của công tác TCSX đối với một chương trình THTT

Trong sách “Sản xuất chương trình truyền hình” của tác giả Trần Bảo

Khánh có đoạn đề cập về vấn đề sản xuất chương trình truyền hình như sau: để sản xuất chương trình truyền hình cần kết hợp hàng loạt các yếu tố: vấn đề thể loại, vấn đề kinh tế và đặc biệt là tổ chức sản xuất [14; tr.34]

Từ những luận điểm trên giúp chúng ta thấy được một điều khá rõ ràng là vấn đề tổ chức nhân sự luôn cần thiết và hiện diện trong mọi hoạt động của quá trình vận động xã hội Chính vì vậy, một chương trình THTT muốn thành công thì việc lên kế hoạch lựa chọn nhân sự phù hợp cho công tác sản xuất là yếu tố quan trọng đầu tiên có sức ảnh hưởng đến toàn bộ quá trình thực hiện chương trình

Nhân sự thực hiện chương trình THTT cơ bản gồm có:

- Giám đốc sản xuất: người chịu trách nhiệm tổng thể nội dung chương trình, đưa ra chủ trương thực hiện chương trình, cũng là người tính toán các khâu từ con người cho đến kinh phí lẫn thiết bị Tất nhiên, mỗi khâu Giám đốc sản xuất sẽ có người phụ việc chủ chốt đặc biệt là trong công tác chuyên môn thì đó là người TCSX, đảm bảo công việc trôi chảy, chính xác và đạt được hiệu quả như mong muốn Vai trò của người giám đốc sản xuất còn là công tác ngoại

- Tổng đạo diễn/ Đạo diễn: là người được giao nhiệm vụ TCSX về phần nội dung chương trình toàn bộ của đêm trực tiếp, là người tổng chỉ huy về mặt chất lượng nghệ thuật của chương trình, phân công, điều phối con người sao cho guồng máy vận hành trôi chảy, nhịp nhàng

- Trợ lý đạo diễn: Là người sẽ phụ việc sát sao cho đạo diễn để giúp đạo diễn giải quyết phần nào những công việc lặt vặt, quen thuộc, giúp người đạo diễn có đủ thời gian để tập trung cho tổng thể chương trình

- Đạo diễn hình: là người chịu trách nhiệm về khâu lấy hình trên xe màu để có thể chuyển tải đến người xem trọn vẹn nội dung chương trình Là người có kịch bản đường dây hình chặt chẽ trong đầu để có thể chọn lựa những góc hình hợp lý, đẹp mắt, cảm xúc,… thậm chí là yêu cầu các camera bên ngoài thông qua bộ đàm lấy thêm hình như mong muốn để lắp vào mạch hình đang diễn ra trên màn hình, giúp chương trình được diễn ra sinh động, đầy đủ dù chỉ thông qua một màn hình tivi trước mắt khán giả

- Biên tập: người kiểm duyệt nội dung kịch bản, chỉnh sửa kịch bản hoàn chỉnh để tổng đạo diễn bắt tay thực hiện chính thức

- Biên kịch (người viết kịch bản): người triển khai ý tưởng kịch bản

mà Giám đốc sản xuất giao phó, cùng với Tổng đạo diễn hình thành nên một đường dây chương trình hoàn chỉnh Người viết kịch bản gần như là người chịu trách nhiệm triển khai ra từng câu chữ của kịch bản, vừa đảm bảo nội dung mà cấp trên giao, vừa thể hiện được khả năng sáng tạo, thiết kế ý tưởng chi tiết trên

29

giấy, giúp bước tiền kỳ có được nền tảng để người Tổng đạo diễn triển khai thực hiện trong thực tế Người viết kịch bản cũng có thể tiếp tục phối hợp với Tổng đạo diễn để chỉnh sửa, thay đổi những nội dung cần thiết, đảm bảo phần nội dung được hiện thực hóa một cách tốt nhất có thể

- Thư ký trường quay/ thư ký xe màu: cả hai vị trí này đều rất quan trọng, giúp việc cho đạo diễn chương trình có thể quán xuyến một cách mạch lạc nội dung, tình tiết chương trình để có thể sắp xếp, lưu ý những điểm quan trọng đảm bảo chương trình diễn ra không bị xáo trộn, thiếu mạch lạc

- Kỹ thuật: bao gồm các bộ phận như âm thanh, ánh sáng, đường truyền tín hiệu,… Là người phụ giúp cho Tổng đạo diễn trong suốt quá trình chương trình diễn ra

- Thiết kế: người chịu trách nhiệm trang trí, lên ý tưởng về tạo hình khối, bối cảnh bổ trợ cho phần hình ảnh của chương trình một cách trực quan, nghệ thuật

- Quay phim: là người cùng với Tổng đạo diễn phối hợp chuyển tải nội dung chương trình một cách đầy đủ thông qua việc bố trí góc máy, phối hợp nhịp nhàng cùng với ekip để có được những shot hình đầy đủ, cảm xúc, giúp khán giả có thể thấy, hiểu hết được toàn bộ chương trình đang diễn ra thông qua màn hình tivi

- Người dẫn chương trình: là người được ekip giao trọng trách dẫn dắt chương trình, người đảm bảo tính liên tục, kết nối với khách mời và các nhân

sự tham gia trong chương trình, công việc này không đơn giản là làm theo kịch bản mà đôi khi rất cần sự nhạy bén để xử lý sự cố bất ngờ, lèo lái chương trình đi vào quỹ đạo và có thể diễn ra một cách mạch lạc, đảm bảo chương trình chất lượng, hấp dẫn được người xem

Và còn nhiều chức danh khác không tên tham gia đóng góp không nhỏ vào việc vận hành thành công một chương trình THTT mà người TCSX phải nắm rõ, liên hệ và điều phối Ví dụ: Lái xe, kế toán, bộ phận hành chính, bộ phận quảng bá,…Rõ ràng là công tác TCSX không hề đơn giản, nó mang tính liên kết

30

rộng nhưng phải tầng thứ, “lớp lang” hẳn hoi mới có thể đạt được kết quả mong muốn Mỗi nhân sự trong kíp thực hiện có một khả năng chuyên môn khác nhau, người tổ chức sản xuất ngoài việc chọn lọc được người phù hợp thì cũng phải tinh tế trong cách kết nối họ lại như một cộng sự tốt nhất, từ đó mới có thể phát huy được thế mạnh, khắc phục những hạn chế yếu kém của nhau để có được một tập thể đủ mạnh, sáng tạo phục vụ cho chương trình

*Tổ chức về trang thiết bị kỹ thuật thực hiện chương trình truyền hình trực tiếp:

Có thể nói, THTT là một dạng CTTH đặc biệt khi nó vừa là đặc trưng tự nhiên từ khi xuất hiện truyền hình, nhưng trong tiến trình hoàn thiện, phát triển thì THTT lại luôn được xem là loại hình sản xuất tiên tiến, đỉnh cao trong kỹ năng sản xuất lẫn nhu cầu của công chúng dù nó có nhiều bổ sung biến chuyển theo sự thay đổi của nhu cầu và thói quen con người Về mặt trang thiết bị thì THTT được ra đời trên nền tảng kỹ thuật hiện đại nhất Vì nó mở ra kỷ nguyên mới của các phương tiện truyền thông đại chúng, cho phép con người ở bất cứ nơi đâu trên hành tinh này có thể nhìn thấy một sự kiện đang diễn ra, có thể cách chúng ta nửa vòng trái đất Như vậy, bản thân THTT cũng là biểu hiện của sự tân tiến và đòi hỏi trang thiết bị luôn tân tiến để có thể hoàn thành được công tác sản xuất thể loại này Tiêu chuẩn cơ bản của thiết bị kỹ thuật để thực hiện được một chương trình THTT bao gồm:

- Phòng truyền dẫn: hay còn gọi là phòng phát hình, tổng khống chế, là nơi tiếp nhận tín hiệu từ sân khấu hiện trường (mà cụ thể ở đây là từ xe màu), thực hiện thêm các bước xử lý để đưa tín hiệu lên kênh sóng trên nhiều hạ tầng khác nhau phục vụ khán giả xem TV

- Tín hiệu truyền dẫn từ hiện trường (xe màu) đến phòng truyền dẫn (đối với khoảng cách xa) chủ yếu truyền theo 3 cách sau:

31

+ Tín hiệu Viba số: đây là tín hiệu sử dụng chủ yếu trước đây, cho khoảng cách (tính theo đường thẳng) đến Đài chỉ dưới 30km, tín hiệu này dễ bị nhiễu, khó thu

+ Tín hiệu cáp quang: thông qua đường truyền cáp quang tốc độ cao (có thể tự kéo hoặc thuê của 1 nhà mạng bất kì), độ trễ thấp, không giới hạn

về khoảng cách, cho phép truyền tín hiệu hình ảnh phân giải cao

+ Tín hiệu từ vệ tinh: thông qua việc thuê vệ tinh (ví dụ vệ tinhVinasat), để truyền tín hiệu từ xe màu  vệ tinh  phòng phát (sử dụng thiết

bị thu tín hiệu vệ tinh này) Dạng truyền dẫn này chi phí khá cao (do giá thuê vệ tinh đắt), dễ bị nhiễu bởi thời tiết (mưa, sóng điện từ…), tuy nhiên lại có ưu điểm

là linh hoạt, không bị ảnh hưởng bởi địa hình (ví dụ những nơi không thể kéo cáp quang)

Xin nói thêm về thiết bị xe màu (xe ghi hình lưu động) Đây là loại xe chuyên dụng đặc biệt, bên ngoài giống như một chiếc xe tải, bên trong thiết kế gần giống với một phim trường, đảm bảo đủ các yếu tố về ghi hình: máy quay, monitor, mix control, công cụ điều chỉnh âm thanh, thiết bị truyền tải, thiết bị phát điện dự phòng,…Nhân sự bên trong xe màu thường gồm: đạo diễn hình, kỹ thuật, thư ký,…Họ sẽ thông qua bộ đàm để kết nối với các bộ phận sản xuất bên ngoài hiện trường để có kế hoạch chọn lọc, sắp xếp nội dung, hình ảnh truyền tải đến khán giả Khâu này có thể xem như là khâu sắp xếp dọn bàn ăn hay là khâu thu hoạch sao cho đầy đủ, hiệu quả một chương trình đang diễn ra ngoài thực tế Tùy thực lực của từng đơn vị mà chất lượng của xe màu được trang bị ra sao Và tất nhiên, chất lượng sản phẩm truyền hình cũng chịu sự chi phối rất lớn từ phim trường lưu động này Xin nêu thêm một số nội dung về chức năng của các bộ phận bên trong xe màu:

 Mix control: bộ phận này được gọi là trái tim của xe màu, có chức năng cơ bản là trộn hình, có thể xử lý tất cả hình ảnh mà các Camera ghi hình từ

32

bên ngoài truyền về, và từ nhiều camera thu hình, người đạo diễn sẽ phải đưa ra quyết định lựa chọn hình hợp lý, lên sơ đồ đường dây hình diễn ra liên tục để chuyển tải được một cách đầy đủ nhưng chắt lọc nhất về hình ảnh và nội dung chương trình Đôi khi thông qua tư duy hình, người đạo diễn còn yêu cầu thêm các cameramen bên ngoài lấy thêm hình như mong muốn

 Sound control: trong xe màu còn có một thiết bị kiểm soát âm thanh, đảm bảo người xem nghe và hiểu được toàn bộ nội dung chương trình, đôi khi còn là sự thưởng thức một cách thích thú các tiết mục văn nghệ, giải trí Các đường tín hiệu âm thanh được lấy từ những âm thanh được chọn lọc trong hiện trường giống như hình ảnh

 Camera: là thiết bị thu hình, được điều khiển, sử dụng bởi những người có chuyên môn tay nghề đặc thù về lĩnh vực này Các camera được kết nối trực tiếp với bàn mix gắn trên xe màu

 Monitor control: là màn hình tivi chuyên dụng, giúp đạo diễn quan sát tất cả hình ảnh đang diễn ra tại hiện trường thông qua cáp nối với các máy quay

 Máy phát điện dự phòng: bộ phận này ít được sử dụng, chỉ phòng trường hợp nguồn điện tại chỗ bị ngắt

Giữa các nhân sự thực hiện chương trình được kết nối với nhau bằng hệ thống bộ đàm chuyên dụng

Kết nối với xe màu, thu nhận tín hiệu được xử lý từ hiện trường là bộ phận thu phát hình Đây là bộ phận truyền tải hình ảnh, âm thanh cuối cùng đến khán giả đang theo dõi sóng truyền hình Sự kết nối phải chặt chẽ đến từng giây

để đảm bảo luồng sóng được kết nối chính xác, chất lượng chương trình đảm bảo tính liên tục, mạch lạc và tức thời

Ngoài ra thì hệ thống thiết bị máy móc còn có một hệ thống thiết bị kỹ thuật tại hiện trường gồm: âm thanh, ánh sáng, thiết bị thu truyền âm thanh từ những nhân sự tham gia chương trình THTT Họ có nhiệm vụ cụ thể, riêng biệt

sẻ, thành công Công tác tổ chức sản xuất về mặt kỹ thuật rất quan trọng và đòi hỏi người chịu trách nhiệm về khâu này phải thực sự tốt thì khán giả mới có được một chương trình THTT hấp dẫn Thông thường thì bộ phận kỹ thuật sẽ có người phụ trách và chịu trách nhiệm kết nối, điều khiển chung đảm bảo phối hợp tốt với các bộ phận khác, góp phần làm cho guồng máy sản xuất chương trình THTT hoạt động khoa học và mang đến thành quả là một chương trình truyền hình được trực tiếp thành công.

*Tổ chức sản xuất về mặt nội dung chương trình truyền hình trực tiếp:

Yếu tố nội dung trong công tác tổ chức SXCT là một công việc mang tính chất chuyên môn báo chí đặc thù trong guồng máy SXCT, là yếu tố cốt lõi của công tác TCSX Như chúng ta đã biết thì THTT – một sản phẩm báo chí có yêu cầu rất cao về trình độ chuyên môn của con người, về trang thiết bị, cả kinh phí thực hiện Do đó, không có quá nhiều sự kiện được lựa chọn để thực hiện THTT Người làm truyền hình phải cân nhắc, chọn lọc vô cùng kỹ lưỡng đề tài mới đề xuất thực hiện Nội dung chắc chắn phải là những sự kiện quan trọng, có tầm ảnh hưởng đến số đông công chúng, có hiệu ứng xã hội cần thiết thì mới được chọn lọc thực hiện

34

Quá trình tổ chức sản xuất về mặt nội dung chương trình THTT cũng đòi hỏi sự chuẩn bị, đầu tư không kém vì hai khâu trên là về mặt nhân sự và kỹ thuật Nếu xét một cách nền tảng thì công tác nào cũng có xuất phát điểm quan trọng là

từ nhân sự Con người giỏi sẽ tạo ra được sản phẩm tốt Và với chương trình THTT thì con người không chỉ giỏi mà còn phải biết phối hợp tốt với cả tập thể

để tạo ra được một chương trình THTT thành công Ở đây công tác tổ chức sản xuất nội dung cho đến nay với những người làm truyền hình thì đó vẫn là yếu tố then chốt, đảm bảo cho một chương trình thành công, thu hút khán giả Có rất nhiều kênh truyền hình, họ không có được nền tảng thiết bị, khán giả như mong muốn nhưng chính sự bắt nhịp thị hiếu khán giả tốt, tức đáp ứng nhu cầu nội dung tốt cho người xem đã giúp họ từng bước chinh phục được công chúng Và chính kho nội dung giá trị giúp thương hiệu của kênh sóng tồn tại lâu hơn trong lòng công chúng Đề cập đến điều này để chúng ta thấy rằng, với người làm truyền hình thì công tác nội dung rất quan trọng Nó mang giá trị nền tảng, cốt lõi đảm bảo một chương trình truyền hình hấp dẫn Với chương trình THTT thì công tác chuẩn bị nội dung đòi hỏi sự kỹ lưỡng từ cách chọn đề tài cho đến khâu triển khai kịch bản Bởi đề tài phải hấp dẫn, thu hút, mang tính thời sự thì tổ chức sản xuất THTT mới cần thiết và có sức lan tỏa mạnh mẽ, xứng tầm với dạng chương trình truyền hình đặc biệt này Như tác giả Trần Bảo Khánh trong cuốn “Sản xuất chương trình truyền hình” có nói rõ: THTT là dạng chương trình đòi hỏi kinh phí sản xuất cao nên chỉ những sự kiện, nội dung quan trọng mới nên lựa chọn thực hiện Đó là các sự kiện “có sức ảnh hưởng rộng rãi, chi phối nhiều hoạt động khác nhau trong đời sống xã hội”, “những sự kiện được truyền hình trực tiếp thu hút sự chú ý của công chúng không chỉ ở một nước mà còn ở nhiều nước khác nhau, có khi mang tính toàn cầu” Bên cạnh đó thì yếu tố nội dung cũng bao hàm

cả hai khía cạnh, đó là xác định chủ đề và tư tưởng chủ đề, “chủ đề là nội dung xuyên suốt của một tác phẩm, còn tư tưởng chủ đề là mục đích của việc đưa các thông tin đến công chúng” [14; tr.39]

1.3 Các yếu tố tác động đến chất lượng chương trình truyền hình trực tiếp

THTT manh nha xuất hiện từ những năm 1928 -1935 trên nền tảng khoa học công nghệ phát triển và nhu cầu của công chúng đòi hỏi những người làm truyền hình phải nắm bắt và đáp ứng được một cách tốt nhất Đó cũng là một trong những tiêu chí quan trọng của báo chí: tính chất nhanh nhạy, không sớm hơn, không muộn hơn, đúng lúc, đúng thời điểm Hoạt động báo chí có 3 yếu tố

cơ bản: hoạt động biên tập, hoạt động tác giả và hoạt động tổ chức Hiệu lực của báo chí thể hiện ở tính kết quả trong việc hoàn thành những chức năng tổ chức – trực tiếp: trực tiếp về nội dung, sự tác động và trực tiếp cả về hiệu quả lẫn phương thức

Như vậy chương trình THTT là một dạng CTTH thuộc thể loại báo chí truyền hình và công tác TCSX là một hoạt động báo chí quan trọng, góp phần nâng sức ảnh hưởng của báo chí đối với công chúng Hơn nữa, chương trình THTT là một dạng chương trình được thực hiện với sự phối kết hợp của một tập