Quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón quốc gia luận văn thạc sĩ kinh tế nông nghiệp

Từ những hạn chế trong hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón của Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia, tác giả đề ra một số giải pháp như: nâng cao năng lực bộ máy tổ chức ki

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM

TRẦN ĐỨC

QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ KIỂM NGHIỆM CHẤT LƯỢNG PHÂN BÓN TẠI TRUNG TÂM KHẢO KIỂM

NGHIỆM PHÂN BÓN QUỐC GIA

Người hướng dẫn khoa học: GS.TS Đỗ Kim Chung

NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo

vệ lấy bất kỳ học vị nào

Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám

ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc

Hà Nội, ngày… tháng… năm 2018

Tác giả luận văn

Trần Đức

LỜI CẢM ƠN

Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được

sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết

ơn sâu sắc tới GS.TS Đỗ Kim Chung đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Kinh tế Nông nghiệp và Chính sách, Khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn

Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài

Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn./

Hà Nội, ngày… tháng… năm 2018

Tác giả luận văn

Trần Đức

MỤC LỤC

Lời cam đoan i

Lời cảm ơn ii

Mục lục iii

Danh mục chữ viết tắt vi

Danh mục bảng vii

Trích yếu luận văn ix

Thesis abstract xi

Phần 1 Mở đầu 1

1.1 Tính cấp thiết của đề tài 1

1.2 Mục tiêu nghiên cứu 2

1.2.1 Mục tiêu chung 2

1.2.2 Mục tiêu cụ thể 3

1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3

1.3.1 Đối tượng nghiên cứu 3

1.3.2 Phạm vi nghiên cứu 3

1.4 Ý nghĩa của đề tài 4

1.4.1 Ý nghĩa khoa học 4

1.4.2 Ý nghĩa thực tiễn 4

Phần 2 Cơ sở lý luận và thực tiễn quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón 5

2.1 Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón 5

2.1.1 Một số khái niệm 5

2.1.2 Vai trò của quản lý Nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón 7

2.1.3 Đặc điểm của quản lý Nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón 8

2.1.4 Nội dung nghiên cứu quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón 9

2.1.5 Yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý Nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón 16

2.2 Cơ sở thực tiễn về quản lý nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón 27

2.2.1 Kinh nghiệm quản lý chất lượng phân bón ở một số Quốc gia trên thế giới 27

2.2.2 Thực tiễn quản lý Nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón

trong nước 31

2.2.3 Bài học kinh nghiệm rút ra cho Trung Tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 38

2.2.4 Một số công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài 39

Phần 3 Phương pháp nghiên cứu 41

3.1 Chọn địa điểm nghiên cứu 41

3.1.1 Đặc điểm đơn vị nghiên cứu 41

3.1.2 Chọn điểm nghiên cứu 42

3.2 Thu thập số liệu và xử lý thông tin 43

3.2.1 Thu thập số liệu đã công bố 43

3.2.2 Thu thập số liệu mới 43

3.2.3 Phương pháp xử lý thông tin 44

3.2.4 Phương pháp phân tích số liệu 44

3.3 Chỉ tiêu nghiên cứu 45

Phần 4 Kết quả nghiên cứu 46

4.1 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón quốc gia 46

4.1.1 Bộ máy tổ chức kiểm nghiệm chất lượng phân bón của Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 46

4.1.2 Tổ chức h.-oạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 49

4.1.3 Đào tạo tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn về phân bón 58

4.1.4 Phí hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón 61

4.1.5 Kết quả hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón của Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 62

4.2 Yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón quốc gia 64

4.2.1 Quy định, chính sách của nhà nước kiểm nghiệm phân bón 64

4.2.2 Năng lực của Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón 65

4.2.3 Ý thức chấp hành quy định về chất lượng phân bón của các đơn vị, tổ chức sản xuất 68

4.3 Một số giải pháp nhằm nâng cao công tác quản lý nhà nước về kiểm

nghiệm chất lượng phân bón tại trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón

quốc gia 69

4.3.1 Nâng cao năng lực bộ máy tổ chức kiểm nghiệm chất lượng phân bón 69

4.3.2 Nâng cao năng lực tổ chức hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón 70

4.3.3 Giải pháp về phí hoạt động kiểm nghiệm 73

4.3.4 Nâng cao chất lượng các khóa đào tạo, tập huấn bồi dưỡng chuyên môn về phân bón 73

4.3.5 Nâng cao năng lực trong tổ chức hoạt động kiểm nghiệm 75

4.3.6 Nâng cao nhận thức về quy định, chính sách của nhà nước 75

4.3.7 Nâng cao ý thức chấp hành quy định về chất lượng phân bón của DN sản xuất 76

Phần 5 Kết luận và kiến nghị 77

5.1 Kết luận 77

5.2 Kiến nghị 78

Tài liệu tham khảo 79

Phụ lục 81

TT Trung tâm

DANH MỤC BẢNG

Bảng 3.1 Số lượng mẫu 44 Bảng 4.1 Hệ thống bộ máy tổ chức kiểm nghiệm chất lượng phân bón của Trung

tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia được đánh giá phù hợp 47 Bảng 4.2 Hệ thống bộ máy tổ chức kiểm nghiệm chất lượng phân bón của Trung

tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia được đánh giá chưa phù hợp 48 Bảng 4.3 Đăng ký, tiếp nhận mẫu phân bón của Trung tâm khảo kiểm nghiệm

phân bón Quốc gia được đánh giá phù hợp 50 Bảng 4.4 Đăng ký, tiếp nhận mẫu phân bón của Trung tâm khảo kiểm nghiệm

phân bón Quốc gia được đánh giá chưa phù hợp 51 Bảng 4.5 Khảo nghiệm phân bón của Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón

Quốc gia được đánh giá hài lòng 53 Bảng 4.6 Khảo nghiệm phân bón của Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón

Quốc gia được đánh giá chưa hài lòng 53 Bảng 4.7 Kiểm nghiệm phân bón của Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón

Quốc gia được đánh giá hài lòng 55 Bảng 4.8 Kiểm nghiệm phân bón của Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón

Quốc gia được đánh giá chưa hài lòng 56 Bảng 4.9 Bảng đánh giá khâu công bố kết quả tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm

phân bón Quốc gia 57 Bảng 4.10 Bảng đánh giá của khách hàng tới khâu công bố kết quả tại Trung tâm

khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 57 Bảng 4.11 Số lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn về phân bón của trung tâm

khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia năm 2017-2018 59 Bảng 4.12 Số lượng học viên trong đối tượng điều tra đã tham gia các lớp đào tạo

của Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 59 Bảng 4.13 Bảng đánh giá đào tạo tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn về phân bón

của Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 60 Bảng 4.14 Bảng đánh giá phí hoạt hoạt động kiểm nghiệm của Trung tâm khảo

kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 61

Bảng 4.15 Bảng kê tài chính của hoạt động kiểm nghiệm phân bón 6 tháng cuối

năm 2017 và 6 tháng đầu năm 2018 62 Bảng 4.16 Kết quả khảo nghiệm phân bón 63 Bảng 4.17 Bảng kết quả phân tích kiểm nghiệm chất lượng phân bón 63 Bảng 4.18 Bảng thống kê khảo sát đánh giá chung về Quy định và Chính sách tại

Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia 65 Bảng 4.19 Bảng thống kê về Trình độ học vấn của các cán bộ động công tác kiểm

nghiệm chất lượng phân bón 65 Bảng 4.20 Bảng năng lực chuyên môn của cán bộ trung tâm trong hoạt động kiểm

nghiệm chất lượng phân bón 66 Bảng 4.21 Kết quả khảo sát sự hài lòng về Công cụ, dụng cụ, phương tiện phục

vụ công tác kiểm nghiệm 67 Bảng 4.22 Bảng đánh giá ý thức chấp hành của các đơn vị, tổ chức sản xuất phân bón 69

TRÍCH YẾU LUẬN VĂN

Tên tác giả: Trần Đức

Tên Luận văn: Quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại Trung tâm

khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia

Ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 8620115

Tên cơ sở đào tạo: Học viện nông nghiệp Việt Nam

Mục đích nghiên cứu

Trong những năm vừa qua, Chính phủ đã quan tâm, ưu tiên đầu tư cho sản xuất phân bón nhằm đáp ứng cơ bản nhu cầu phân bón cho ngành nông nghiệp Song bên cạnh đó vẫn còn tồn tại nhiều bất cập như tình trạng nhập lậu, phân bón giả không đảm bảo chất lượng Do vậy khâu kiểm tra chất lượng phân bón của các đơn vị nhà nước là

vô cùng quan trọng, việc phân tích chất lượng phân bón cần phải được kiểm soát một cách chặt chẽ ở tất cả các khâu tránh những trường hợp sai sót hoặc bỏ qua lỗi sai của sản phẩm làm ngơ trước những sai trái của các DN Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia là đơn vị có chức năng khảo, kiểm nghiệm phân bón theo Quyết định số 242/QĐ-TT-VP ngày 13/6/2012 của Cục trồng trọt Là cơ quan đầu ngành giúp Cục quản lý về chất lượng phân bón từ khâu khảo nghiệm, kiếm nghiệm trước khi đưa sản phẩm ra thị trường, đến khi sản phẩm phân bón được ra thị trường

Dựa trên vai trò quan trọng của phân bón trong sản xuất nông nghiệp và những bất cập còn tồn tại về quản lý chất lượng phân bón hiện nay Nhằm nâng cao chức năng quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng trong lĩnh vực phân bón tại Trung tâm

khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia Tác giả đã lựa chọn nghiên cứu đề tài “Quản lý

nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia”

Kết quả nghiên cứu cho thấy, công tác quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia đạt được những bước tiến nhất định trong công tác quản lý nói chung và công tác đào tạo tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn về phân bón nói riêng Trong gần 3 năm vừa qua Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia đã tiến hành khảo nghiệm chất lượng phân bón cho 96 loại phân bón mới trong đó đã loại bỏ 9 loại phân bón không đạt chất lượng, tiến hành kiểm nghiệm cho 2669 mẫu phân bón với 16482 chỉ tiêu trong đó có 2949 chỉ tiêu phân bón không đạt chất lượng Công tác đào tạo tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn về phân bón đã cấp bằng cho gần 800 học viên trên cả nước

Tuy nhiên hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón của Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia còn có nhiều hạn chế về bộ máy tổ chức kiểm nghiệm chất lượng phân bón; tổ chức hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón bao gồm đăng ký nhận mẫu, khảo nghiệm phân bón, kiểm nghiệm phân bón và khâu công bố kết quả; Đào tạo tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn về phân bón; Phí hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón Ngoài ra hệ thống kiểm nghiệm chất lượng phân bón của Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia còn ảnh hưởng bởi các yếu tố chính sách nhà nước về quản lý chất lượng phân bón, về năng lực, dụng cụ trang thiệt bị phục vụ hệ thống kiểm nghiệm chất lượng phân bón, ngoài các yếu tố trên còn yếu tố về ý thức chấp hành về chất lượng phân bón của các đơn vị phân bón sản xuất phân bón

Từ những hạn chế trong hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón của Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia, tác giả đề ra một số giải pháp như: nâng cao năng lực bộ máy tổ chức kiểm nghiệm chất lượng phân bón; nâng cao năng lực tổ chức hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón; giải pháp về phí hoạt động kiểm nghiệm; nâng cao chất lượng các khóa đào tạo, tập huấn bồi dưỡng chuyên môn về phân bón; nâng cao năng lực trong tổ chức hoạt động kiểm nghiệm; nâng cao nhận thức về quy định, chính sách của nhà nước; và nâng cao ý thức chấp hành quy định về chất lượng phân bón của cá nhân, tổ chức sản xuất

THESIS ABSTRACT

Author: Tran Duc

Thesis’s Title: State management of fertilizer quality testing at the National Fertilizer

Test Center

Supervisor: Prof Dr Do Kim Chung

Major: Agricultural Economics Code: 8620115

Academic Institution: Vietnam National University of Agriculture

Research findings:

In recent years, the Government has paid attention on investing in fertilizer production in order to basically meet the fertilizer demand of the agricultural sector Beside that, there are still many inadequacies such as smuggling, fake fertilizers which

do not guarantee quality Therefore, the quality control of fertilizers of state agencies is extremely important, the analysis of fertilizer quality should be strictly controlled at all stages avoiding errors or omissions The National Fertilizer Test Center has function of fertilizer testing under the Decision No 242 / QĐ-TT-VP dated June 13, 2012 of the Department of Crop Production As the leading agency to help the Department of Crop Production in order to test fertilizer quality from the stage of testing before delivering products on the market

Based on the important role of fertilizer in agricultural production and the existing inadequacies in fertilizer quality management In order to improve the state management function of quality testing in the field of fertilizer at the National Fertilizer

Test Center, the author has chosen to study the research "State management of fertilizer

quality testing at the National Fertilizer Test Center"

The results of the study show that the state management of fertilizer quality testing at the National Fertilizer Test Center has made certain progress in general management and training and fostering expertise on fertilizer in particular Over the past

3 years, the National Fertilizer Test Center has conducted fertilizer quality tests for 96 new fertilizers that have eliminated nine inferior fertilizers, testing for 2669 fertilizer samples with 16482 indicators of which 2949 indicators of fertilizer not meet the quality requirements The training and professional training on fertilizers has granted certificates to nearly 800 officers across the country

However, the fertilizer quality testing activities of the National Fertilizer Test Center have many limitations, such as: The organization of quality testing of fertilizers; Organizing the activities of testing the quality of fertilizers, including registration of

samples, assay of fertilizers, fertilizers and proclamation of results; Training and fostering of fertilizer expertise; as well as Fees for fertilizer quality testing In addition, the National Fertilizer Test Centeri is also influenced by the state policy on fertilizer quality management, capacity and equipment used, Fertilizer quality testing system, in addition to the above elements, and the sense of compliance of the fertilizer quality of fertilizer fertilizer units

Due to these limitations, the author proposed a number of recommendations such as: Improving the capacity of the organization to test the quality of fertilizer; Raising the capacity of organization of fertilizer quality testing activities; Solution for testing operation fee; Improving the quality of training courses, professional training on fertilizer; Improving capacity in testing organization; Raising awareness about the regulations and policies of the state; and Improving the sense of observance of regulations on fertilizer quality of individuals and organizations

PHẦN 1 MỞ ĐẦU 1.1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI

Trong những năm gần đây, ngành Nông nghiệp vẫn tiếp tục thể hiện vai trò quan trọng của mình trong bối cảnh tình hình kinh tế gặp nhiều khó khăn Ngành nông nghiệp là ngành kinh tế chủ lực của nền kinh tế Việt Nam nói chung và đối với cuộc sống của người dân nói riêng Đầu tư cho ngành nông nghiệp là đầu tư để phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống cho nhân dân Nông nghiệp giải quyết nhu cầu quan trọng nhất, cơ bản nhất, cấp thiết nhất của con người là nhu cầu ăn, mặc, ở Trong đó, ăn là nhu cầu đầu tiên Chỉ khi nào thỏa mãn được các nhu cầu ăn (và mặc, ở) trên một mức độ nhất định thì người ta mới nghĩ đến những nhu cầu cao hơn Một trong những vấn đề nóng hổi không chỉ Nhà nước nói chung và ngành Nông nghiệp nói riêng đặc biệt quan tâm đó chính là việc quản lý chất lượng phân bón Hoạt động sản xuất nông nghiệp liên tục trên đất làm cho đất bị mất dinh dưỡng nên nhu cầu sử dụng phân bón nhằm nâng cao chất lượng đất và cây trồng cũng tăng cao Phân bón có vai trò quan trọng đối với ngành nông nghiệp, góp phần tăng nhanh năng suất cây trồng Do đó việc quản lý được chất lượng phân bón giúp cho ngành nông nghiệp phát triển một cách bền vững hơn

Trong những năm vừa qua, Chính phủ đã quan tâm, ưu tiên đầu tư cho sản xuất phân bón nhằm đáp ứng cơ bản nhu cầu phân bón cho ngành nông nghiệp Song bên cạnh đó vẫn còn tồn tại nhiều bất cập như tình trạng nhập lậu, phân bón giả không đảm bảo chất lượng… làm ảnh hưởng đến năng suất cây trồng (Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia, 2017)

Công tác quản lý thị trường, quản lý chất lượng, giá phân bón, công tác tuyên truyền cũng đã được đẩy mạnh nhằm ngăn chặn, hạn chế các hành vi làm giả phân bón, phân bón kém chất lượng Bối cảnh biến động chung của nền kinh tế, phân bón là loại vật tư thiết yếu phục vụ ngành trồng trọt luôn biến động về giá và nguồn cung đã tác động rất lớn đến sản xuất Lợi dụng lúc giá phân bón biến động ở mức cao, một số DN sản xuất và kinh doanh đã đưa ra thị trường nhiều loại phân bón kém chất lượng, phân bón giả gây thiệt hại cho người nông dân, làm ảnh hưởng tới sản xuất nông nghiệp và tạo ra sự cạnh tranh không lành mạnh của thị trường phân bón trong nước và gây bức xúc cho các DN làm ăn chân chính

Chất lượng phân bón ảnh hưởng rất lớn đến môi trường, sản lượng cũng như hiệu quả kinh tế của các sản phẩm nông sản nó cũng tác động lớn tới sức khỏe con người Do vậy khâu kiểm tra chất lượng phân bón của các đơn vị nhà nước là vô cùng quan trọng, việc phân tích chất lượng phân bón cần phải được kiểm soát một cách chặt chẽ ở tất cả các khâu tránh những trường hợp sai sót hoặc bỏ qua lỗi sai của sản phẩm làm ngơ trước những sai trái của các DN Các đơn vị kiểm tra phân tích chất lượng phân bón của nhà nước cần phải nêu rõ được trách nhiệm của mình và phải có trách nhiệm với xã hội

Quá trình kiểm tra nhà nước của các đơn vị kiểm tra chất lượng nhà nước còn rất nhiều bất cập, rất nhiều các đơn vị nhận hối lộ bỏ qua những sai sót cho

DN về những sản phẩm kèm chất lượng Chất lượng phân bón mang đi phân tích kiểm tra nhà nước còn rất nhiều bất cấp như đổi mẫu, làm giả kết quả phân tích, công bố kết quả sai sự thật Đặc biệt là chưa có những biện pháp trừng trị thích đáng đối với các sai phạm của các đơn vị kiểm tra nhà nước, vẫn còn nhân nhượng và tạo ra những lỗ hổng trong khâu quản lý nhà nước (Công ty cổ phần vật tư nông sản – Apromaco (2014)

Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia thuộc Cục Trồng trọt là đơn vị có chức năng khảo, kiểm nghiệm phân bón theo Quyết định số 242/QĐ-TT-VP ngày 13/6/2012 của Cục trồng trọt nay Trung tâm thuộc Cục Bảo vệ thực vật quản lý Là cơ quan đầu ngành giúp Cục quản lý về chất lượng phân bón từ khâu khảo nghiệm, kiếm nghiệm trước khi đưa sản phẩm ra thị trường, đến khi sản phẩm phân bón được ra thị trường Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia có vai trò quan trọng trong lĩnh vực phân bón hiện nay

Dựa trên vai trò quan trọng của phân bón trong sản xuất nông nghiệp và những bất cập còn tồn tại về quản lý chất lượng phân bón hiện nay Nhằm nâng cao chức năng quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng trong lĩnh vực phân bón tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia tôi đã lựa chọn

nghiên cứu đề tài “Quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón

tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia”

1.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU

1.2.1 Mục tiêu chung

Trên cơ sở nghiên cứu thực trạng quản lý chất lượng nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón, đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện chính sách quản

lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia

- Đề xuất được các giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia

1.3 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU

1.3.1 Đối tượng nghiên cứu

- Tình hình chấp hành các thủ tục hành chính liên quan đến hệ thống kiểm nghiệm chất lượng phân bón Các đơn vị tổ chức sản xuất phân bón giả, kém chất lượng và hoạt động không tuân thủ đảm bảo chất lượng phân bón trước khi đem

ra thị trường

- Các biện pháp nhằm cải thiện, nâng cao chất lượng hệ thống kiểm nghiệm chất lượng phân bón

1.3.2 Phạm vi nghiên cứu

- Nội dung: đề tài nghiên cứu những vấn đề liên quan đến quản lý nhà nước về

hệ thống kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia

- Thời gian: Nghiên cứu thực trạng về quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón tại Trung tâm khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia năm

2016 - 2018 Đề xuất giải pháp quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón

- Phạm vi không gian: Đề tài tập trung về quản lý nhà nước theo các bước của quy trình kiểm nghiệm bao gồm có đăng ký tiếp nhận mẫu phân bón, khảo nghiệm, phân tích và công bố kết quả; đề tài còn nghiên cứu hoạt động của tổ

chức kiểm nghiệm thông qua phí và đào tạo bồi dưỡng tập huấn tuyên truyền

Đề tài không tập trung đi sâu vào những vấn đề như khiếu nại tố cáo, xử

ra trong giai đoạn hiện nay

PHẦN 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

VỀ KIỂM NGHIỆM CHẤT LƯỢNG PHÂN BÓN

2.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC TRONG KIỂM NGHIỆM CHẤT LƯỢNG PHÂN BÓN

lý vẫn phải dựa trên những cơ sở, nguyên tắc đã được định sẵn và nhằm đạt được hiệu quả của việc quản lý, tức là mục đích của quản lý (Tô Thành Chung, 2013) Tóm lại, quản lý là sự điều khiển, chỉ đạo một hệ thống hay một quá trình, căn cứ vào nhưng quy luật, luật định hay nguyên tắc tương ứng cho hệ thông hay quá trình ấy vận động theo đúng ý muốn của người quản lý nhằm đạt được mục đích đã đặt ra từ trước Là một yếu tố thiết yếu quan trọng, quản lý không thể thiếu được trong đời sống xã hội Xã hội càng phát triển thì vai trò của quản lý cáng lớn và nội dung càng phức tạp

- Khái niệm quản lý nhà nước: Quản lý nhà nước xuất hiện cùng với sự xuất hiện của Nhà nước, là quản lý công việc của Nhà nước Nội hàm của quản

lý nhà nước thay đổi phụ thuộc vào chế độ chính trị, trình độ phát triển kinh tế -

xã hội của mỗi Quốc gia qua các giai đoạn lịch sử Ngày nay, quản lý nhà nước xét về mặt chức năng bao gồm hoạt động lập pháp của cơ quan lập pháp, hoạt động hành chính (chấp hành và điều hành) của Chính phủ và hoạt động tư pháp của hệ thống tư pháp

Trong hệ thống xã hội, tồn tại rất nhiều chủ thể tham gia quản lý xã hội như: Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị xã hội, các đoàn thể nhân dân, các hiệp hội Trong hoạt động quản lý của các chủ thể khác nhau đó thì quản lý nhà nước

có những đặc điểm khác biệt

Thứ nhất, chủ thể quản lý nhà nước là các cơ quan trong bộ máy Nhà nước thực hiện chức năng lập pháp, hành pháp, tư pháp

Thứ hai, đối tượng quản lý của Nhà nước là toàn bộ dân cư và các tổ chức trong phạm vi tác động quyền lực nhà nước

Thứ ba, vì tính đa dạng về lợi ích, hoạt động của nhóm người trong xã hội, quản lý nhà nước diễn ra trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội: chính trị, kính tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng, ngoại giao nhằm thỏa mãn như cầu hợp pháp của nhân dân

Thứ tư, quản lý nhà nước mang tính quyền lực Nhà nước, lấy pháp luật làm công cụ quản lý chủ yếu nhằm duy trì sự ổn định và phát triển xã hội

Từ những đặc điểm trên, có thể hiểu quản lý nhà nước là một dạng quản lý

xã hội đặc biệt, mang tính quyền lực nhà nước và sử dụng pháp luật nhà nước để điều chỉnh hành vi hoạt động của con người trên tất cả các lĩnh vực của đời sống

xã hội do các cơ quan trong bộ máy Nhà nước thực hiện, nhằm thỏa mãn nhu cầu hợp pháp của con người, duy trì sự ổn định và phát triển xã hội Trong hoạt động quản lý nhà nước, vấn đề kết hợp các yếu tố của hoạt động quản lý là rất phức tạp, đòi hỏi các nhà quản lý phải có năng lực cáo với sự hỗ trợ của các phương tiện công nghệ hiện đại (Tô Thành Chung, 2013)

- Các khái niệm về phân bón và các yếu tố liên quan trong quản lý phân bón: + Phân bón là sản phẩm có chức năng cung cấp chất dinh dưỡng cho cây trồng hoặc có tác dụng cải tạo đất để tăng năng suất, chất lượng cây trồng

+ Phân bón không bảo đảm chất lượng là phân bón có hàm lượng định lượng các chất chính hoặc có thành phần không phù hợp với tiêu chuẩn công bố

áp dụng hoặc quy chuẩn kỹ thuật tương ứng hoặc quy định của cơ quan quản lý

Một sản phẩm phân bón có chất lượng tốt, chất lượng cao là một sản phẩm phân bón đạt được các yêu cầu:

Thỏa mãn nhu cầu dinh dưỡng của cây trồng là có khả năng cung cấp đầy

đủ, cân đối các chất dinh dưỡng (đa lượng, trung lượng, vi lượng) dưới dạng dễ hấp thu (dễ tiêu) cho cây trồng, phù hợp với từng loại cây và từng giai đoạn của cây trồng, đảm bảo cho cây trồng phát triển khỏe mạnh xanh tốt, bền vững, nâng cao hiệu quả canh tác, kích thích sinh trưởng của cây, nâng cao hiệu lực hấp thu các chất dinh dưỡng của cây trồng, tăng năng suất của cây trồng, tạo ra nguồn nông sản có chất lương tốt gồm hình thái mẫu mã đẹp, giá trị dinh dưỡng cao, an toàn vệ sinh thực phẩm không tồn dư hóa chất, kim loại nặng hay các sinh vật

gây hại, từ đó nâng cao giá trị thương phẩm của nông sản

Phù hợp và đảm bảo cho đất đai không bị suy kiệt, mà phải nuôi dưỡng đất, phù hợp với đất đai về các mặt như độ pH, thành phần cơ giới,… Có công dụng cải tạo, bảo vệ đất đai, tăng hàm lượng các chất dinh dưỡng trong đất và không ngừng nâng cao độ phì nhiêu màu mỡ của đất Đất đai càng ngày càng giàu, càng khỏe có sự bền vững và không bị suy kiệt, không bị thoái hóa, bảo vệ, thúc đẩy sự phát triển cho hệ vệ sinh vật có ích trong đất,

Thân thiện với môi trường, an toàn với sức khỏe con người Một sản phẩm phân bón chất lượng tốt là phân bón không gây ô nhiễm môi trường, nguồn nước được bảo vệ, không sinh các khí thải độc hại Bảo vệ và đảm bảo sự đa dạng sinh học, cân bằng hệ sinh thái Ngoài ra, còn phải đảm bảo an toàn với sức khỏe của

cả người sản xuất lẫn cả người tiêu dùng

Mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người sử dụng là nâng cao năng suất, chất lượng của nông sản từ đó tăng thu nhập qua việc bán nông sản.Tăng hiệu lực hấp thu các chất dinh dưỡng của cây trồng, tránh thất thoát và lãng phí phân bón, cung cấp cân đối và đủ chất dinh dưỡng cho cây phát triển khỏe mạnh, tăng sức chống chịu giúp hạn chế các loại phân bón khác và các loại thuốc BVTV giúp tiết kiệm chi phí đầu vào

2.1.2 Vai trò của quản lý Nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón

Đứng trước bối cảnh các DN phân bón đang đua nhau chạy theo lợi nhuận

mà không chú trọng chất lượng của phân bón, cũng như lợi ích chung của toàn xã hội thì Quản lý Nhà nước đối với kiểm nghiệm chất lượng phân bón đóng vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển của nông nghiệp nói riêng và của đất nước nói chung Vai trò của quản lý nhà nước đối với hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón như sau:

- Người tiêu dùng được bảo vệ và được sử dụng các sản phẩm phân bón

có chất lượng tốt hơn

- Đối với các DN, hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón gắn liền với quá trình sản xuất nhằm đảm bảo duy trì chất lượng và cải tiến đổi mới sản phẩm của mình

- Đối với các cơ sở kiểm nghiệm chất lượng phân bón đánh giá, xác định các chỉ tiêu trong phân bón, mức độ đạt được của quả phan tích và quyết định quá trình tiếp theo

- Đối với nhà nước:

+ Nhà nước thực hiện chức năng điều tiết và can thiệp bằng các công cụ điều tiết và biện pháp vào quá trình hoạt động sản xuất phân bón trên thị trường nhằm đảm bảo phân bón đưa ra thị trường đạt chất lượng;

+ Nhà nước thực hiện vai trò thanh tra, kiểm tra chất lượng phân bón trên thị trường Thực hiện thanh tra các đơn vị sản xuất kinh doanh phân bón nhằm phát hiện và xử lý các vi phạm liên quan đến chất lượng phân bón Thông qua việc thanh tra, kiểm tra và kiểm chất lượng phân bón từ đó kiến nghị các biện pháp nhằm đảm bảo lợi ích chính đáng cho người tiêu dùng, góp phần ổn định trật tự thị trường

+ Đảm bảo được nguồn thu thuế cho ngân sách nhà nước (Đào Thủ Đức, 2015)

2.1.3 Đặc điểm của quản lý Nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón

Phân bón là vật tư không thể thiếu của một đất nước nông nghiệp, trong những năm gần đây phân bón được sử dụng ngày càng đa đạng cả về số lượng chủng loại phân bón và các chỉ tiêu chất lượng ngày càng nhiều Đặc biết đối với các loại phân bón sử dụng trong nông nghiệp công nghệ cao có nhiều thành phần khác nhau và được đưa về dạng Nano và ở các dạng nhiều đơn vị phân tích nhà nước chưa phân tích được Điều đó đòi hỏi các đơn vị phân tích quản lý chất lượng phân bón nâng cao trình độ tay nghề cũng như tăng cường thêm các phương pháp phân tích mới nhằm đáp ứng được nhu cầu xu thế sử dụng phân bón của ngành nông nghiệp

Ngày càng nhiều các tổ chức kinh tế tham ra kinh doanh sản xuất phân bón đặc biệt là các mặt hàng phân bón nhập khẩu, các mặt hàng được sản xuất trong nước được sản xuất dưới sự giám sát chặt chẽ của các đơn vị quản lý, các mặt hàng phân bón được đưa ra thị trường sẽ được kiểm tra định kỳ và theo lô sản phẩm được sản xuất ra, đối với các sản phẩm mới sẽ được thông qua các quá trình về kiểm nghiệm chất nước, khảo nghiệm trên đồng ruộng, sau đó được chứng nhận lưu hành và công bố hợp quy sau đó phân bón mới được thông qua

và đưa ra thị trường Việc phân bón trước khi được đưa ra ngoài thị thị trường cần thông qua nhiều những thủ tục khác nhau của nhà nước, để có được loại phân bón tốt đáp ứng được nhu cầu của thị trường thì các nhà quản lý cũng như các đơn vị kiểm tra chất lượng cần phải thực hiện đúng theo quy trình đảm báo ko có

tính gian lận trong quá trình kiểm tra cũng nhu các thủ tục nhà nước Các mặt hàng phân bón nhập khẩu được đưa về bằng nhiều hình thức khác nhau qua cảng biển, cảng hàng không đặc biệt là qua các của khẩu qua đó cần phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa các đơn hải quan ở các cửa khẩu cảng biển với các đơn vị quản

lý nhà nươc về phân bón Đối với những loại phân bón được phép nhập khẩu để buôn bán kinh doanh tại Việt Nam cần có chứng nhận hợp quy theo lô sản phẩm việc này được các đơn vị kiểm tra chất lượng nhà nước thực hiên, để đảm bảo các lô phân bón đảm bảo chất lượng trước khi đưa ra thị trường thì các đơn vị kiểm tra cần phải cáo trình độ tay nghề cao đảm bảo thực hiện đúng thời gian theo quy để các đơn vị nhập khẩu phân bón được thông quan đúng thời gian việc thực hiện kiểm tra chất lượng cần phải làm đúng đủ không gian lận trong các kết quả phân tích đảm bảo người sử dụng phân bón sẽ có loại phân bón tốt Đối với các loại phân bón được nhập khẩu về lần đầu cần tiến hành các thủ tục nhà nước qua các đơn vị quản lý để được đăng ký làm khảo nghiệm khi đáp ứng được các yêu cần theo quy định của Việt Nam thì sẽ được chứng nhận hợp quy và nhập khẩu phân bón về kinh doanh tại Việt Nam, các lô hàng tiếp theo được nhập khẩu

về sẽ được thông quy khi được chứng nhận hợp quy cho các lô sản phẩm (Đào Thủ Đức, 2015)

2.1.4 Nội dung nghiên cứu quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón

2.1.4.1 Bộ máy tổ chức kiểm nghiệm chất lượng phân bón

Để thực hiện được quản lý nhà nước thì phải có bộ máy tổ chức quản lý,

về phân công trách nhiệm ở cấp trung ương Bộ Nông nghiệp và PTNT; ở địa phương, tùy từng nơi mà đầu mối quản lý phân bón sẽ là Phòng Trồng trọt hoặc Phòng Kỹ thuật thuộc Sở Nông nghiệp và PTNT, hoặc Chi cục Bảo vệ thực vật, hoặc Chi cục Quản lý thị trường…

Trong đó, trách nhiệm chính về kiểm tra, xử lý vi phạm hành chính trong hoạt động sản xuất, kinh doanh phân bón gần như được mặc nhiên giao cho lực lượng Quản lý thị trường Chức năng, nhiệm vụ; thanh tra, kiểm tra, giám sát trên tất cả các mặt trong hoạt động sản xuất phân bón; xử lý các hành vi vi phạm Nhằm đảm bảo được chất lượng cho sản phẩm phân bón và bảo vệ lợi ích cho người tiêu dùng

Đối với một đơn vị có chức năng quản lý về kiểm nghiệm chất lượng phân bón cần có bộ máy để quản lý điều hành, bộ máy quản lý bao gồm:

Lãnh đạo có Giám đốc và không quá 02 phó Giám đốc do Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật bổ nhiệm, miễn nhiệm theo quy định Giám đốc chị trách nhiệm trước Cục Trưởng Cục Bảo vệ thực vật và trước pháp luật về toàn bộ hoạt động của đơn vị được quản lý Phó giám đốc do Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật

bổ nhiệm, miễm nhiệm theo quy định Phó Giám đốc giúp Giám đốc theo dõi, chỉ đạo một số lĩnh vực công tác theo phân công của Giám đốc và chịu trách nhiệm trước giám đốc, trước pháp luật về nhiệm vụ được phân công

Các phòng chức năng bao gồm: Phòng Hành chính tổng hợp; Phòng Khảo nghiệm phân bón và Phòng Kiểm nghiệm phân bón và các Trạm trực thuộc.Các Phòng có Trưởng phòng, 01 Phó trưởng phòng, trạm có Trạm trưởng

và 01 phó Trạm trưởng Đối với phòng, trạm có khối lượng công việc lớn có ít nhất 02 lĩnh vực công tác trở lên hoặc biên chế viên chức từ 10 người trở lên thì được bổ nhiệm không quá 02 cấp phó (phòng, trạm)

Số lượng người làm việc, biên chế của đơn vị do Cục Trưởng Cục Bảo vệ thực vật bố trí trong tổng số biên chế, số lượng người lam việc dô Bộ trưởng giao cho Cục (Cục trồng trọt, 2012)

2.1.4.2 Các khâu trong tổ chức hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón

a Đăng ký, tiếp nhận mẫu phân bón

Mẫu phân bón được gửi đến các đơn vị có chức năng quản lý nhà nước về kiểm nghiệm phân bón dười nhiều hình thức khác nhau:

+ Mẫu phân bón khảo nghiệm;

+ Mẫu kiểm tra chất lượng phân bón nhập khẩu;

+ Mẫu phân bón từ các đơn vị quản lý nhà nước về kiểm tra chất lượng phân bón Mẫu được lấy từ các đơn vị sản xuất, kinh doanh phân bón;

+ Mẫu phân bón từ các đơn vị sản xuất kiểm tra chất lượng công bố hợp quy cho lô sản phẩm

+ Mẫu phân bón từ các đơn vị sản xuất kiểm tra thường liên về chất lượng sản phẩm

+ Mẫu từ người tiêu dung sản phẩm phân bón

Việc đăng ký được thực hiện thông qua nhiều hình thức khác nhau:

+ Thông qua việc điện thoại trực tiếp với bộ phận một của đơn vị phân tích phân bón

+ Đăng ký trên website của đơn vị phân tích phân bón

+ Gặp trực tiếp bộ phận một của đơn vị phân tích phân bón

+ Gửi mail cho bộ phận tiếp nhận mẫu phân bón

Sau khi đăng ký gửi mẫu phân bón bộ phận tiếp nhận mẫu có trách nhiệm phân loại rõ loại phân bón (phân bón vô cơ, phân bón hữu cơ hay phân bón khác), Lượng mẫu phải đảm bảo đạt ≥ 500 g (đối với mẫu rắn) hoặc ≥ 500 ml (đối với mẫu lỏng), mẫu phân bón sau khi được phân loại sẽ được mã hóa và gửi đến phòng phân tích và đến phong chuyên môn nếu mẫu đó phải sử lý thông qua việc khảo nghiệm Người gửi mẫu nhận được biên bản nhận mẫu của bộ phận tiếp nhận mẫu phân bón (Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia, 2017)

b Khảo nghiệm phân bón

Khảo nghiệm Phân bón là quá trình thử nghiệm Phân bón trên một đồng ruộng có quy mô vừa và nhỏ, từ đó theo dõi để đánh giá hiệu quả của Phân bón đối với cây trồng trong một khoảng thời gian và điều kiện nhất định

Việc khảo nghiệm phân bón mới nhằm xác định hiệu quả tác động của phân bón đối với cây trồng, cũng như hiệu quả kinh tế của việc sử dụng loại phân bón mới trong canh tác

Khảo nghiệm phân bón cung cấp cho người sản xuất những thông tin chính xác về chế độ phân bón và cách sử dụng phù hợp nhất cho từng đối tượng cây trồng Từ đó có cơ sở để người sản xuất đưa ra yêu cầu kỹ thuật và những khuyến cáo cho người sử dụng

Phân bón được sản xuất và sử dụng mà không qua khảo nghiệm thì có thể

sẽ gây ra những hậu quả như năng suất và chất lượng thấp; chỉ có tác dụng trước mắt và một mặt; gây suy thoái đất và mất cân bằng sinh thái; ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng

Và trên hết đối với một đơn vị sản xuất phân bón, muốn các cơ quan quản

lý nhà nước và người tiêu dùng công nhận một sản phẩm phân bón mới để sản xuất và kinh doanh trên thị trường thì nhất thiết phải tiến hành việc khảo nghiệm phân bón theo đúng quy định hiện hành

Việc khảo nghiệm sẽ được tiến hành song song với việc phân tích mẫu phân bón khảo nghiệm

Các loại phân bón phải khảo nghiệm là những được sản xuất lần đầu tại

Việt Nam hoặc các loại phân bón lần đầu nhập khẩu về Việt Nam kinh doanh buôn bán

Phân bón phải khảo nghiệm cả diện rộng và diện hẹp; khảo nghiệm diện rộng chỉ được tiến hành sau khi kết thúc khảo nghiệm diện hẹp

Việc khảo nghiệm phân bón phải thực hiện tại tổ chức được công nhận đủ điều kiện thực hiện khảo nghiệm

Việc khảo nghiệm phân bón thực hiện theo Tiêu chuẩn quốc gia Trong thời gian chưa có Tiêu chuẩn quốc gia tương ứng, việc khảo nghiệm thực hiện theo quy phạm khảo nghiệm phân bón và báo cáo kết quả khảo nghiệm

Lượng phân bón được phép sản xuất, nhập khẩu để khảo nghiệm được xác định dựa trên liều lượng bón cho từng loại cây trồng và diện tích khảo nghiệm thực tế nhưng không được vượt quá lượng sử dụng cho 10 héc ta đối với khảo nghiệm cây trồng hàng năm và 20 héc ta đối với khảo nghiệm cây trồng lâu năm (Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia, 2017)

c Kiểm nghiệm phân bón

Kiểm nghiệm phân bón phải được thực hiện tại các phòng kiểm nghiệm

được chỉ định Cơ quan kiểm tra nhà nước về chất lượng phân bón là Cục Bảo vệ thực vật thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Theo Quyết định số 2268/QĐ-BVTV ngày 02 tháng 10 năm 2017 về việc ủy quyển thực hiện kiểm tra nhà nước về chất lượng phân bón cho Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia

Các phép thử, phương pháp thử áp dụng để kiểm tra nhà nước chất lượng phân bón được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (Cục trồng trọt hoặc Cục Bảo vệ thực vật) hoặc Bộ Công thương chỉ định Bảo quản mẫu kiểm tra 06 tháng kể từ ngày nhận mẫu Các chỉ tiêu chất lượng phải kiểm nghiệm theo tiêu chuẩn công bố áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia tương ứng đối với từng chủng loại phân bón

Dung sai được chấp nhận giữa kết quả phân tích của phòng kiểm nghiệm so với hàm lượng của từng chỉ tiêu chất lượng, yếu tố hạn chế được công bố áp dụng đối với phân bón hữu cơ và phân bón khác được quy định như sau:

- Tổng hàm lượng phân bón được chấp nhận so với tổng hàm lượng đăng

ký của ba hoặc hai trong ba hàm lượng các nguyên tố dinh dưỡng đa lượng (đạm

tổng số, lân hữu hiệu, kali hữu hiệu) đối với các loại phân bón hỗn hợp NPK, NP,

PK, NK; phân khoáng hữu cơ, hữu cơ khoáng là không thấp hơn 93% và đối với các loại phân bón khác không thấp hơn 95%

- Tổng hàm lượng phân bón được chấp nhận so với tổng hàm lượng đăng

ký của từ hai đến bốn hàm lượng các nguyên tố dinh dưỡng trung lượng (Ca, Mg,

S, Si) ở dạng hòa tan hoặc hữu hiệu đối với phân bón trung lượng, phân bón trung lượn bổ sung vi lượng là không thấp hơn 95% ở dạng tổng số đối với các loại phân bón khác được bổ sung trung lượng là không thấp hơn 93%

- Tổng số hàm lượng được chấp nhận so với hàm lượng đăng ký của các nguyên tố dinh dưỡng vi lượng (B, Mo, Fe, Cu, Co, Mn, Zn) có trong thành phần đăng ký đối với phân bón vi lượng là không thấp hơn 85% và đối với các loại phân bón khác có bổ sung vi lượng là không thấp hơn 80%

Đối với các chỉ tiêu chất lượng trong thời gian chưa có Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia hoặc Tiêu chuẩn Quốc gia quy định về phương pháp thử thì áp dụng các tiêu chuẩn cơ sở của Cục Bảo vệ thực vật (Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia, 2017)

d, Công bố kết quả phân tích

- Công bố kết quả là khâu quan trọng trong quá trình quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón đánh giá được việc phân bón có sai phạm hay phân bón có chất lượng tốt để khuyến cáo cho người tiêu dùng

+ Khâu công bố kết quả do Cán bộ Bộ phận “một cửa” thực hiện trả kết quả cho tổ chức, cá nhân, DN Trước khi trả kết quả, cán bộ một cửa đối chiếu thông tin trên phiếu lưu với chứng minh thư của tổ chức, cá nhân nhận kết quả + Sau khi trả đủ kết quả cho tổ chức, cá nhân, DN, cán bộ Bộ phận “một cửa” yêu cầu tổ chức, cá nhân, DN ký nhận vào Sổ giao nhận hồ sơ (đối với hồ

sơ nhận và trả kết quả trực tiếp) hoặc yêu cầu cán bộ bưu điện ký vào Sổ theo dõi giao nhận hồ sơ (đối với hồ sơ trả kết quả qua bưu điện)

- Đơn vị quản lý nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón có trách nhiệm thông báo, công bố những sai phạm về chất lượng phân bón lên các trang thông tin đại chúng, có báo cáo và báo cáo thường niên lên đơn vị quản lý (Cục Bảo vệ thực vật) một cách nhanh chóng kịp thời để xử lý các hành vi vi phạm

Đối với những sản phẩm đạt chất lượng đảm bảo được dinh dưỡng như công bố cần được quản bá và giới thiệu đến người tiêu dung để được sử dụng sản

phẩm đảm bảo chất lượng

Đối với những mẫu phân bón phân tích chỉ để tìm hiểu về chất lượng phân bón thì được bảo mật tuyệt đối với khách hàng gửi mẫu (Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia, 2017)

2.1.4.3 Đào tạo tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn về phân bón

Cục Bảo vệ thực vật xây dựng chương trình, biên soạn bộ tài liệu tập huấn khảo nghiệm, lấy mẫu phân bón, bồi dưỡng chuyên môn về phân bón và cập nhật hàng năm để thống nhất thực hiện trên toàn quốc; chủ trì, phối hợp với các trường, viện tổ chức tập huấn khảo nghiệm, lấy mẫu phân bón

Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật xây dựng bộ tài liệu tập huấn sử dụng phân bón theo đúng nội dung chương trình quy định; chủ trì, phối hợp với các hiệp hội, hội về phân bón, DN tổ chức bồi dưỡng chuyên môn về phân bón; tập huấn sử dụng phân bón

Các hiệp hội, hội, cơ sở sản xuất về phân bón chủ động tham gia phối hợp với cơ quan quản lý nhà nước tuyên truyền, tập huấn chuyên môn cho người trực tiếp sản xuất, buôn bán và sử dụng phân bón

a, Tập huấn khảo nghiêm phân bón

Tập huấn khảo nghiệm phân bón tập trung vào các quy định của pháp luật hiện hành về phân bón; An toàn trong bảo quản và sử dụng phân bón; Quy phạm khảo nghiệm phân bón; Thực hành khảo nghiệm; Lưu giữ số liệu, báo cáo kết quả khảo nghiệm, Thời gian tập huấn 10 ngày, căn cứ kết quả kiểm tra sau khi tập huấn, cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận tập huấn khảo nghiệm phân bón

Việc đăng ký, tổ chức tập huấn khảo nghiệm phân bón các tổ chức, cá nhân

có nhu cầu tập huấn khảo nghiệm phân bón đăng ký danh sách người tham gia trực tiếp hoặc qua đường bưu điện hoặc trực tuyến với cơ quan quản lý nhà nước

có thẩm quyền

Các học viên được cấp tài liệu, chương trình tập huấn do cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền biên soạn, ban hành và cập nhật hàng năm để thống nhất thực hiện trên toàn quốc (Chính phủ, 2017b)

b, Tập huấn lấy mẫu phân bón

Tập huấn người lấy mẫu tập trung vào các quy định của pháp luật hiện hành

về phân bón; Phương pháp lấy mẫu phân bón theo Tiêu chuẩn quốc gia; Thực hành lấy mẫu phân bón Thời gian tập huấn: 05 ngày, căn cứ kết quả kiểm tra sau khi tập huấn, cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận tập huấn lấy mẫu phân bón

Tổ chức, cá nhân có nhu cầu tập huấn lấy mẫu phân bón đăng ký danh sách người tham gia trực tiếp hoặc qua đường bưu điện hoặc trực tuyến với cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền

Các học viên được cấp tài liệu, chương trình tập huấn do cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền biên soạn, ban hành và cập nhật hàng năm để thống nhất thực hiện trên toàn quốc (Chính phủ, 2017b)

c, Bồi dưỡng chuyên môn về phân bón

Nội dung bồi dưỡng chuyên môn về phân bón bao gồm:

+ Các quy định của pháp luật hiện hành về phân bón;

+ Dinh dưỡng cây trồng, thổ nhưỡng, hóa học đất, vật lý đất, đất và phân bón; + Phân bón và cách bón phân, hướng dẫn sử dụng phân bón;

+ Thực hành, tham quan thực tế

Thời gian bồi dưỡng chuyên môn về phân bón: 03 ngày

Căn cứ kết quả kiểm tra sau khi tập huấn, đơn vị có trách nhiệm tập huấn cấp Giấy chứng nhận bồi dưỡng chuyên môn về phân bón, tổ chức, cá nhân có nhu cầu bồi dưỡng chuyên môn về phân bón đăng ký danh sách người tham gia trực tiếp hoặc qua đường bưu điện hoặc trực tuyến với đơn vị có trách nhiệm tập huấn (Chính phủ, 2017b)

d Nội dung tập huấn sử dụng phân bón

Nội dung tập huấn sử dụng phân bón bao gồm:

+ Hướng dẫn sử dụng phân bón hiệu quả

+ Cách đọc nhãn phân bón

+ Bảo vệ môi trường, an toàn thực phẩm

+ Quyền và nghĩa vụ của người sử dụng phân bón (Chính phủ 2017b)

2.1.4.4 Phí hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón

Kiểm nghiệm chất lượng phân bón cần rất nhiều các yếu tố khác nhau một trong đó là quy định về quản lý phí trong kiểm nghiệm Đối với các đơn vị quản

lý của nhà nước có mức thu quản lý phí theo quy định của nhà nước và được các cấp cao hơn phê duyệt ngoài những kinh phí thu được trực tiếp từ công việc kiểm nghiệm, khảo nghiệm, đào tạo tập huấn còn nhận được sự hỗ trợ từ nhiều nguồn kinh phí khác

Kinh phí kiểm nghiệm:

Đối với các mẫu phân bón do các đơn vị, cá nhân đăng ký phân tích mẫu phân bón thì sẽ trả theo quy định của các đon vị phân tích

Đối với các mẫu phân bón thanh kiểm tra chất lượng phân bón sẽ được hỗ trợ

từ nhà nước nếu mẫu phân bón phân tích đạt chất lượng, nếu mẫu phân bón không đạt chất lượng các đơn vị cá nhân sản xuất phân bón sẽ phải trả kinh phí phân tích

Kinh phí khảo nghiệm phân bón được thu theo định mức ban hành của Cục Bảo vệ thực vật

Kinh phí đào tạo tập huấn được thu theo định mức do các đơn vị đào tạo tập huấn (Chính phủ, 2017b)

2.1.4.5 Kết quả quản lý nhà nước trong hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón

Đánh giá kết quả trong các khâu của hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón đánh giá được:

+ Kết quả trong công tác khảo nghiệm đánh giá thực chất lượng phân bón ngoài đồng ruộng Việc đánh giá kết quả khảo nghiệm ngoài ruộng có ý nghĩa rất lớn trước khi đưa phân bón vào sản xuất kinh doanh Khảo nghiệm phân bón không chỉ đánh giá được chất lượng phân bón đối với cây trồng cong đánh giá được nhiều yếu tố chỉ tiêu khác nhau về sinh trưởng phát triển, và các tính chất liên quan đến đồng đất khảo nghiệm

+ Kết quả việc kiểm nghiệm và công bố kết quả kiểm nghiệm đánh giá được chất lượng phân bón thông qua các chỉ tiêu công bố của của nhà sản xuất Việc phân tích đánh giá thực kết quả kiểm nghiệm là một trong những nhân tố quan trọng để đánh giá được sản phẩm có thể kinh doanh buôn bán hay sản xuất hay sử phạt không (Cục trồng trọt, 2013)

2.1.5 Yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý Nhà nước trong kiểm nghiệm chất lượng phân bón

2.1.5.1 Quy định, chính sách của nhà nước kiểm nghiệm phân bón

Phân bón là loại vật tư thiết yếu cho sản xuất nông nghiệp, tác động trực

tiếp đến hiệu quả của họat động sản xuất nông nghiệp, việc tăng cường công tác quản lý Nhà nước để người nông dân được sử dụng phân bón bảo đảm chất lượng nhằm nâng cao hiệu quả của sản xuất là hết sức cần thiết Do đó kiểm nghiệm chất lượng phân bón luôn quan tâm sát sao của các cơ quan quản lý Giai đoạn trước khi có Nghị định 108/2017/NĐ-CP ngày 20/9/2017 của Chính Phủ về quản lý phân bón ra đời, có thể nói dù các cơ quan quản lý Nhà nước, các lực lượng chức năng đã có nhiều nỗ lực và tăng cường phối hợp, việc quản phân bón còn ít nhiều bất cập

Hệ thống văn bản pháp luật đồ sộ liên quan đến phân bón và việc phân công trách nhiệm còn phân tán, có phần chồng chéo, chưa thống nhất Hiện nay,

có 02 Bộ Luật (Luật chất lượng sản phẩm hàng hóa, Luật tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật), 04 Nghị định, 09 Thông tư, 03 bộ Quy phạm khảo nghiệm về phân bón… quy định liên quan trực tiếp đến quản lý phân bón và nhiều văn bản quy định có liên quan khác

Về phân công trách nhiệm ở cấp trung ương, có 03 Bộ cùng tham gia quản

lý là các Bộ Công Thương, Khoa học - Công nghệ và Bộ Nông nghiệp và PTNT;

ở địa phương, tùy từng nơi mà đầu mối quản lý phân bón sẽ là Phòng Trồng trọt hoặc Phòng Kỹ thuật thuộc Sở Nông nghiệp và PTNT, hoặc Chi cục Bảo vệ thực vật, hoặc Chi cục Quản lý thị trường… Trong đó, trách nhiệm chính về kiểm tra,

xử lý vi phạm hành chính trong hoạt động sản xuất, kinh doanh phân bón gần như được mặc nhiên giao cho lực lượng Quản lý thị trường

CP cho đến khi Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia được ban hành và có hiệu lực Tổ

chức đánh giá sự phù hợp có nhu cầu tham gia hoạt động thử nghiệm, giám định, kiểm định, chứng nhận chất lượng đối với phân bón phải được chứng nhận lĩnh vực hoạt động theo quy định của Nghị định số 107/2016/NĐ-CP ngày 01 tháng 7 năm 2016 của Chính phủ quy định về điều kiện kinh doanh dịch vụ đánh giá sự phù hợp và được Bộ Nông nghiệp và PTNT chỉ định theo quy định của Luật chất lượng sản phẩm hàng hóa và văn bản liên quan

Quản lý Nhà nước về kiểm nghiệm chất lượng phân bón là hình thức sử dụng pháp luật nhà nước để kiểm soát chất lượng phân bón do các cơ quan trong

bộ máy Nhà nước thực hiện bằng việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật

về quản lý phân bón, các chiến lược, quy hoạch, kế hoạch và chính sách phát triển phân bón; xuất khẩu, nhập khẩu phân bón; đưa ra tiêu chuẩn chất lượng từ

đó thực hiện thẩm định chất lượng phân bón; thanh kiểm tra, giám sát các mặt trong hoạt động kinh doanh phân bón; giải quyết khiếu nại và đưa ra các chế tài

để tiến hành xử lý các hành vi vi phạm Nhằm đạt được chất lượng hàng hóa tốt nhất, đảm bảo sự ổn định và phát triển của xã hội (Cục trồng trọt, 2013)

a, Cơ quan quản lý nhà nước bao gồm:

Giai đoạn trước khi có Nghị định 108/2017/ NĐ-CP về quản lý phân bón thì hệ thống các cơ quan quản lý Nhà nước về phân bón bón nói chung và hoạt động kinh doanh phân bón nói nói riêng ở trung ương có 3 Bộ cùng tham gia quản lý gồm: Bộ Nông nghiệp và PTNT, Bộ Công Thương, Bộ Khoa học và Công nghệ; tuy nhiên chưa phân định rõ Bộ nào chịu trách nhiệm chính trước Chính phủ thống nhất quản lý phân bón Do vậy, chưa có cơ quan nào thực sự nắm vững về các hoạt động sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu, nhập khẩu phân bón Việc quản lý còn phân tán và có phần chồng chéo

Ở địa phương, cơ quan quản lý chất lượng phân bón không đồng nhất giữa các địa phương, có nơi giao cho phòng Trồng trọt hoặc phòng Kỹ thuật thuộc Sở Nông nghiệp và PTNT, có nơi lại giao cho Chi cục Bảo vệ thực vật hoặc Chi cục Quản lý chất lượng Hầu hết các địa phương chưa có cán bộ chuyên trách theo dõi, quản lý phân bón, đội ngũ cán bộ thiếu chuyên môn, thường xuyên bị thay đổi; thiếu trang thiết bị và kinh phí phân tích, kiểm định chất lượng Do sự bất cập trong phân cấp quản lý về phân bón của các cơ quan quản lý Nhà nước, ngày 27/11/2013 Chính phủ đã ban hành Nghị định số 202/2013/NĐ-CP về Quản lý phân bón qua đó đã phân rõ trách nhiệm quản lý Nhà nước đối với từng cơ quan

quản lý Nhà nước về các mặt hàng phân bón cụ thể

Sau khi Nghị Định 202 ra được 05 năm nhưng vẫn tồn tại rất nhiều hạn chế và những lỗ hổng, năm 2016 chính phủ có quyết định chính thức đưa toàn bộ phân bón vô cơ về Bộ Nông nghiệp và PTNT quản lý, trước sự cần thiết về những thay đổi về mặt quản lý đối với phân bón Nghị định số 108/2017/NĐ-CP ngày 20 tháng 9 năm 2017 được ra đời

Nghị định này thay thế Nghị định số 202/2013/NĐ-CP ngày 27 tháng 11 năm 2013 của Chính phủ về quản lý phân bón; bãi bỏ các quy định tại Chương

IV Nghị định số 77/2016/NĐ-CP ngày 01 tháng 7 năm 2016 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số quy định về điều kiện đầu tư buôn bán trong lĩnh vực mua bán hàng hóa quốc tế, hóa chất, vật liệu nổ công nghiệp, phân bón, buôn bán khí, buôn bán thực phẩm thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Công Thương Bãi bỏ Thông tư số 41/2014/TT-BNNPTNT ngày 13 tháng 11 năm 2014 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn hướng dẫn một số điều của Nghị định số 202/2013/NĐ-CP ngày 27 tháng 11 năm 2013 của Chính phủ

về quản lý phân bón thuộc trách nhiệm quản lý nhà nước của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; Thông tư số 29/2014/TT-BCT ngày 30 tháng 9 năm 2014 của Bộ trưởng Bộ Công Thương quy định cụ thể và hướng dẫn thực hiện một số điều về phân bón vô cơ, hướng dẫn việc cấp phép sản xuất vô cơ đồng thời sản xuất phân bón hữu cơ và phân bón khác của Nghị định số 202/2013/NĐ-CP ngày

27 tháng 11 năm 2013 của Chính phủ về quản lý phân bón; Điều 27, Điều 28 và Phụ lục mẫu số 05/TT, mẫu số 06/TT Thông tư số 04/2015/TT-BNNPTNT ngày

12 tháng 02 năm 2015 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn hướng dẫn thực hiện một số nội dung của Nghị định số 187/2013/NĐ-CP ngày 20 tháng 11 năm 2013 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành Luật thương mại về hoạt động mua bán hàng hóa quốc tế và các hoạt động đại lý, mua, bán, gia công và quá cảnh hàng hóa với nước ngoài trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản; Điều

15 Thông tư số 11/2017/TT-BNNPTNT ngày 29 tháng 5 năm 2017 sửa đổi, bổ sung một số điều của các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến chức năng, nhiệm vụ của các đơn vị thuộc Bộ Nông nghiệp và PTNT

Căn cứ theo Nghị định số 108/2017/NĐ-CP ngày 20 tháng 9 năm 2017 của Chính Phủ về Quản lý phân bón đã nêu rõ trách nhiệm của cơ quan, tổ chức,

cá nhân hoạt động trong lĩnh vực phân bón cụ thể như sau

* Trách nhiệm của các bộ ngành, địa phương

- Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về phân bón

- Bộ Nông nghiệp và PTNT chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về phân bón như sau:

+ Trình Chính phủ ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý phân bón, các chiến lược, quy hoạch, chương trình, kế hoạch và chính sách phát triển phân bón; xuất khẩu, nhập khẩu phân bón;

+ Xây dựng các tiêu chuẩn Quốc gia về phân bón và xây dựng, ban hành quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về an toàn cho sản phẩm phân bón;

+ Quản lý đăng ký, khảo nghiệm, sản xuất, buôn bán, xuất khẩu, nhập khẩu, quản lý chất lượng, ghi nhãn, quảng cáo và sử dụng phân bón ở Việt Nam; + Tổ chức nghiên cứu, thu thập và quản lý các thông tin, tư liệu về sản xuất, buôn bán phân bón; hợp tác quốc tế về lĩnh vực phân bón được phân công quản lý;

+ Tập huấn, bồi dưỡng, tuyên truyền, phổ biến các văn bản quy phạm pháp luật về phân bón;

+ Xây dựng hệ thống phòng thử nghiệm đủ năng lực phục vụ quản lý nhà nước về phân bón;

+ Tổng hợp và đăng tải trên Cổng thông tin điện tử của Cục Bảo vệ thực vật danh sách phân bón đã được công nhận lưu hành tại Việt Nam;

+ Phân công Cục Bảo vệ thực vật thuộc Bộ Nông nghiệp và PTNT là cơ quan chuyên ngành thực hiện quản lý nhà nước về phân bón theo quy định pháp luật

- Bộ Công Thương phối hợp với Bộ Nông nghiệp và PTNT xây dựng các chiến lược, quy hoạch, chương trình, kế hoạch và chính sách đối với sản xuất phân bón vô cơ; chỉ đạo các cơ quan quản lý thị trường phối hợp với các cơ quan, đơn vị có liên quan thanh tra, kiểm tra việc tuân thủ pháp luật trong hoạt động buôn bán phân bón trên địa bàn

- Bộ Khoa học và Công nghệ thẩm định và công bố tiêu chuẩn Quốc gia về phân bón, thẩm định quy chuẩn kỹ thuật về phân bón; phối hợp với Bộ Nông nghiệp

và PTNT, Bộ Công Thương trong việc tổ chức nghiên cứu khoa học, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, xây dựng tiêu chuẩn Quốc gia, quy chuẩn kỹ thuật và quản

lý chất lượng phân bón, quản lý sở hữu trí tuệ trong lĩnh vực phân bón

- Bộ Kế hoạch và Đầu tư phối hợp với Bộ Nông nghiệp và PTNT xây dựng các chương trình, kế hoạch, cơ chế, chính sách về sản xuất, buôn bán phân bón

- Bộ Tài nguyên và Môi trường phối hợp với Bộ Nông nghiệp và PTNT xây dựng các chương trình, kế hoạch, cơ chế, chính sách về bảo vệ môi trường trong sản xuất, buôn bán, quản lý chất lượng và sử dụng phân bón

- Trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh

+ Chỉ đạo cơ quan chuyên môn, cơ quan có chức năng, nhiệm vụ trong kiểm tra, kiểm soát chất lượng phân bón thuộc địa bàn quản lý Chịu trách nhiệm

về tình trạng phân bón giả, phân bón kém chất lượng xảy ra trên địa bàn;

+ Ban hành các chính sách hỗ trợ sản xuất, buôn bán và sử dụng phân bón thuộc địa bàn quản lý;

+ Chỉ đạo hướng dẫn sử dụng phân bón hiệu quả, không gây ô nhiễm môi trường;

+ Tuyên truyền, phổ biến và tổ chức hướng dẫn pháp luật, cung cấp thông tin về chất lượng phân bón, hướng dẫn cách nhận biết phân bón giả, phân bón không bảo đảm chất lượng;

+ Thanh tra, kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất các tổ chức, cá nhân sản xuất, buôn bán phân bón thuộc địa bàn quản lý theo quy định tại Nghị định này; xử lý các vi phạm hành chính trong lĩnh vực phân bón theo quy định của pháp luật

- Trách nhiệm của Sở Nông nghiệp và PTNT cấp tỉnh

+ Trình Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành các chính sách hỗ trợ sản xuất, buôn bán phân bón thuộc địa bàn quản lý;

+ Theo dõi, kiểm tra, giám sát việc công bố hợp quy phân bón của các tổ chức, cá nhân; kiểm tra việc thực hiện khảo nghiệm phân bón tại địa phương; tổng hợp danh sách các tổ chức, cá nhân đã đăng ký công bố hợp quy xác nhận nội dung quảng cáo phân bón;

+ Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức tuyên truyền, phổ biến và tổ chức hướng dẫn pháp luật, cung cấp thông tin về chất lượng phân bón cho tổ chức, cá nhân sản xuất, buôn bán và người tiêu dùng;

+ Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực phân bón thuộc địa bàn quản lý theo quy định của pháp luật Định kỳ kiểm tra điều kiện buôn bán phân bón thuộc địa bàn quản lý theo quy định tại Nghị định này Tham

gia phối hợp với Bộ Nông nghiệp và PTNT và các bộ ngành có liên quan trong kiểm tra, giám sát, giải quyết khiếu nại, tố cáo, xử lý vi phạm hoạt động sản xuất, buôn bán phân bón thuộc địa bàn quản lý;

+ Phân công Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật thuộc Sở Nông nghiệp

và PTNT là cơ quan chuyên ngành thực hiện quản lý nhà nước về phân bón tại địa phương theo quy định pháp luật

* Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân sản xuất, buôn bán, xuất khẩu, nhập khẩu phân bón

- Tổ chức, cá nhân sản xuất phân bón

+ Đáp ứng các điều kiện về sản xuất phân bón quy định tại Điều 18 Nghị định này và chỉ được sản xuất phân bón sau khi được cơ quan quản lý nhà nước

có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất phân bón;

+ Thực hiện đúng nội dung của Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất phân bón, các quy định về sản xuất phân bón;

+ Thử nghiệm, lưu kết quả thử nghiệm đối với từng lô phân bón thành phẩm trước khi đưa ra lưu thông trên thị trường Lưu kết quả thử nghiệm 02 năm

và lưu, bảo quản các mẫu lưu 06 tháng kể từ khi lấy mẫu;

+ Thu hồi, xử lý phân bón không bảo đảm chất lượng và bồi thường thiệt hại gây ra cho người bị hại theo quy định của phát luật;

+ Báo cáo tình hình sản xuất, xuất nhập khẩu phân bón với cơ quan quản

lý nhà nước có thẩm quyền trước ngày 30 tháng 11 định kỳ hàng năm theo Mẫu số 30 tại Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định này hoặc đột xuất khi có yêu cầu;

+ Chấp hành sự kiểm tra, thanh tra của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền; chấp hành các quy định của pháp luật có liên quan về sản xuất phân bón; + Quảng cáo, thông tin về thành phần, hàm lượng, công dụng, cách sử dụng phân bón đúng với bản chất của phân bón, đúng với quy định của pháp luật; + Tổ chức tập huấn, hướng dẫn sử dụng phân bón; bồi dưỡng, tập huấn chuyên môn cho người lao động trực tiếp sản xuất phân bón;

+ Phân bón được sản xuất phải có nguồn gốc rõ ràng;

+ Chấp hành quy định của pháp luật về phòng cháy và chữa cháy, hóa chất, lao động, môi trường

- Tổ chức, cá nhân buôn bán phân bón

+ Đáp ứng các điều kiện về buôn bán phân bón quy định tại Điều 19 Nghị định này và chỉ được buôn bán phân bón sau khi được cơ quan quản lý nhà nước

có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện buôn bán phân bón;

+ Phân bón phải được xếp đặt riêng, không để lẫn với các loại hàng hóa khác, phải được bảo quản ở nơi khô ráo;

+ Quảng cáo thông tin về thành phần, hàm lượng, công dụng, cách sử dụng phân bón đúng với bản chất của phân bón, đúng với quy định của pháp luật; + Kiểm tra nguồn gốc phân bón, nhãn phân bón, dấu hợp chuẩn, hợp quy

và các tài liệu liên quan đến chất lượng phân bón;

+ Chấp hành sự kiểm tra, thanh tra của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền trong việc thực hiện các điều kiện về buôn bán phân bón theo quy định tại Nghị định này và các quy định của pháp luật có liên quan

+ Lưu giữ chứng từ hợp pháp chứng minh rõ nguồn gốc nơi sản xuất, nơi nhập khẩu hoặc nơi cung cấp loại phân bón;

+ Phân bón buôn bán phải có nhãn hàng hóa theo quy định hiện hành; + Xử lý phân bón không bảo đảm chất lượng, phân bón giả và bồi thường thiệt hại gây ra cho người bị hại theo quy định của pháp luật trong trường hợp không xác định được cơ sở sản xuất;

+ Chấp hành quy định của pháp luật về phòng cháy và chữa cháy, hóa chất, lao động, môi trường

- Tổ chức, cá nhân xuất khẩu, nhập khẩu phân bón

+ Thực hiện quy định về xuất khẩu, nhập khẩu phân bón tại Điều 26, Điều

* Trách nhiệm của tổ chức thực hiện khảo nghiệm phân bón

- Khảo nghiệm phân bón phải khách quan, chính xác

- Tuân thủ đúng tiêu chuẩn, quy trình kỹ thuật và các yêu cầu khảo nghiệm

- Chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả khảo nghiệm

- Lưu giữ toàn bộ nhật ký đồng ruộng, số liệu thô, báo cáo kết quả khảo nghiệm tối thiểu 05 năm kể từ ngày kết thúc khảo nghiệm

- Chịu sự kiểm tra, giám sát hoạt động khảo nghiệm của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền

- Bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật

- Báo cáo kết quả khảo nghiệm theo Mẫu số 02 tại Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định này

- Trước khi tiến hành khảo nghiệm phải gửi đề cương khảo nghiệm phân bón cho cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền nơi khảo nghiệm để có căn cứ kiểm tra việc thực hiện khảo nghiệm phân bón

- Báo cáo kết quả hoạt động của tổ chức khảo nghiệm phân bón với cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền trước ngày 30 tháng 11 định kỳ hàng năm theo Mẫu số 11 tại Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định này hoặc đột xuất theo yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền

* Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân sử dụng phân bón

- Tổ chức, cá nhân sử dụng phân bón có quyền sau đây:

+ Được cung cấp thông tin và hướng dẫn sử dụng phân bón hiệu quả; + Yêu cầu cơ sở buôn bán phân bón hướng dẫn sử dụng phân bón theo đúng nội dung của nhãn;

+ Được bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật

- Tổ chức, cá nhân sử dụng phân bón có nghĩa vụ sau đây:

+ Sử dụng phân bón đã được công nhận lưu hành theo đúng hướng dẫn ghi trên nhãn;

+ Sử dụng phân bón bảo đảm hiệu quả, an toàn cho người, an toàn thực phẩm theo nguyên tắc: Đúng chân đất, đúng loại cây, đúng liều lượng, đúng thời điểm, đúng cách bón

- Trách nhiệm của người lấy mẫu

+ Thực hiện lấy mẫu theo đúng quy định, bảo đảm khách quan

+ Bảo mật các thông tin, số liệu liên quan đến việc lấy mẫu trừ trường hợp

cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền yêu cầu báo cáo

+ Tham gia tập huấn về lấy mẫu phân bón

+ Chịu trách nhiệm trước pháp luật về hoạt động lấy mẫu phân bón Cục Bảo vệ thực vật là cơ quan quản lý chuyên môn được Bộ Nông nghiệp & PTNT giao trực tiếp quản lý đối với các hoạt động sản xuất kinh doanh tất cả các loại phân bón (Bộ Nông Nghiệp và PTNT, 2017)

b, Đối tượng của quản lý nhà nước bao gồm:

+ Tất cả các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động kinh doanh phân;

+ DN sản xuất phân bón;

+ DN bán buôn phân bón;

+ DN xuất nhập khẩu phân bón;

c, Một số qui định cơ bản về kiểm nghiệm chất lượng phân bón:

+ Kiểm soát chuẩn, mẫu chuẩn

+ Phê duyệt phương pháp và tính độ không đảm bảo đo

+ Kiểm soát tiện nghi và điều kiện môi trường

+ Đảm bảo chất lượng kết quả thử nghiệm

+ Tiếp nhận, quản lý và bảo quan mẫu

+ Đảm bảo khâu lấy mẫu

+ Bảo dưỡng, kiểm soát và hiệu chuẩn thiết bị

d Cơ sở sản xuất phân bón

Các cơ sở sản xuất phân bón phải đủ điều kiện để được sản xuất phân bón được quy định tại Điều 18 của Nghị định số 108/2017/NĐ-CP ngày 20/9/2017 về quản lý phân bón cụ thể như sau:

- Tổ chức, cá nhân được thành lập theo quy định của pháp luật;

- Có địa điểm sản xuất, diện tích nhà xưởng phù hợp với công suất của dây chuyền, máy móc thiết bị sản xuất phân bón;

- Dây chuyền, máy móc thiết bị sản xuất từ khâu xử lý nguyên liệu đến sản phẩm cuối cùng đáp ứng quy trình công nghệ.Các công đoạn, hệ thống bắt buộc phải sử dụng máy thiết bị được cơ giới hóa hoặc tự động hóa quy định.Máy móc thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn và thiết bị đo lường thử nghiệm

phải được kiểm định, hiệu chuẩn, hiệu chỉnh theo quy định của pháp luật;

- Có khu vực chứa nguyên liệu và khu vực thành phẩm riêng biệt; có kệ hoặc bao lót để xếp đặt hàng;

- Có phòng thử nghiệm được công nhận hoặc có hợp đồng với tổ chức thử nghiệm được chỉ định để đánh giá các chỉ tiêu chất lượng phân bón do mình sản xuất;

- Có hệ thống quản lý chất lượng phù hợp với ISO 9001 hoặc tương đương, đối với cơ sở mới thành lập, muộn nhất sau 01 năm kể từ ngày thành lập;

- Người trực tiếp quản lý, điều hành sản xuất có trình độ đại học trở lên một trong các chuyên ngành về lĩnh vực trồng trọt, bảo vệ thực vật, nông hóa thổ nhưỡng, nông học, hóa học, sinh học

2.1.5.2 Năng lực của cơ quan kiểm nghiệm trong quản lý Nhà nước

Về năng lực trình độ của đội ngũ cán bộ công chức nhà nước:

Đội ngũ cán bộ công chức lực lượng quản lý làm công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kiểm nghiệm chất lượng phân bón là những người trực tiếp tham gia vào quá trình kiểm nghiệm phân bón Năng lực, trình độ của các cán bộ là một trong những yếu tố ảnh hưởng đến việc thực hiện nhiệm vụ Do đó,

độ ngũ cán bộ công chức làm công tác quản lý đòi hỏi phải chuyên môn, khả năng nghiên cứu và am hiểu các tiêu chuẩn trong phân tích trong các quy định của nhà nước, có kinh nghiệm thực tế

Bên cạnh đó, ngoài việc tự nghiên cứu, học tập, bổ sung kiến thức thì trong quá trình công tác, đội ngũ cán bộ công chức nhà nước phải thường xuyên được kiểm tra, đánh giá lại năng lực và trình độ chuyên môn Trên cơ sở đó, cơ quan quản lý cử các cán bộ công chức tham gia các khóa đào tạo, tập huấn để nâng cao chuyên môn nghiệp vụ và tổ chức các chương trình tọa đàm, trao đổi nhằm chia sẻ kinh nghiệm thực tế

Cùng với việc tự nghiên cứu, bổ sung kiến thức thì đội ngũ cán bộ công chức cũng phải tự rèn luyện, tu dưỡng bản thân, nâng cao bản lĩnh chính trị để không thể hiện ý chí chủ quản, không cửa quyền, tham ô, tham nhũng trong công việc (Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón Quốc gia, 2017)

Như vậy, năng lực, trình độ của các cán bộ công chức là yếu tố quan trọng góp phần thành công vào công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh phân bón, do vậy, việc đào tạo con người nói chung hay đội ngũ cán bộ công chức nói riêng cần được quan tâm, chú trọng

- Công cụ, phương tiện hỗ trợ phục vụ công tác kiểm nghiệm chất lượng phân bón

Phân bón là loại hàng hóa đặc thù, đã sử dụng bón cho cây trồng thì không thể thu hồi lại được do vậy khi người nông dân mua phải phân bón giả, kém chất lượng đem sử dụng và chịu thiệt hại thì không giám định được chất lượng để làm căn cứ xử lý Để đảm bảo được việc phân tich đúng thời gian quy định và đạt được kết quả phân tích chuẩn xác phòng phân tích cần trang bị những thiết bị hiện đại, cung cấp trang thiết bị bảo hộ và đảm bảo môi trong phòng phân tích là môi trường cách ly tuyệt đối

2.1.5.3 Ý thức chấp hành quy định về chất lượng phân bón của các cá, nhân

tổ chức sản xuất

Phân bón là sản phẩm nông nghiệp được sử dụng phổ biến và không thế thiếu hơn nữa sản xuất buôn bán kinh doanh đen lại lợi nhuận cao do đó có rất nhiều các cơ sở tham gia sản xuất phân bón hay nhập khẩu phân bón Dẫn đến có rất nhiều loại phân bón khác nhau trên thị trường làm cho người sử dụng khó nhận biết về sản phẩm có chất lượng tốt, không những vậy nhiều DN cơ sở sản xuất còn lợi dụng lòng tin của người sử dụng đế sản xuất các loại phân bón kém chất lượng bất chấp các quy định về chất lượng phân bón đặc biệt là các cơ sở tự phát sản xuất dựa trên kinh nghiệm, không có máy móc cán bộ nhân viên chuyên ngành

Tuy nhiên trong quá trình sản xuất kinh doanh những cơ sở đơn vị sản xuất phân bón thực hiện đúng những quy định đảm bảo chất lượng phân bón thì cũng gặp không ít những khó khăn đặc biệt là đưa các sản phẩm mới hay những sản phẩm nhập khẩu lần đầu về kinh doanh còn bị vướng măc rất nhiều về các thủ tục nhà nước kể cả các sản phẩm phân bón đều là các sản phẩm tốt đạt chất lượng Trong khi rất nhiều các cơ sở khác vẫn sản xuất vẫn kinh doanh không cần chấp hành các các thủ tục nhà nước thì không bị sử phạt hay có những biện pháp dăn đe dẫn đến gây nhiều bức xúc cho các DN chân chính (Cục trồng trọt, 2013)

2.2 CƠ SỞ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC TRONG KIỂM NGHIỆM CHẤT LƯỢNG PHÂN BÓN

2.2.1 Kinh nghiệm quản lý chất lượng phân bón ở một số Quốc gia trên thế giới

2.2.1.1 Kinh nghiệm của Nhật Bản

Kể từ sau Chiến tranh thế giới thứ II, thị trường phân bón Nhật Bản chịu

sự điều tiết nghiêm ngặt của chính phủ Nhật bản cả về sản xuất và xuất khẩu