Câu 1: Bằng lý luận và thực tiễn, anh (chị) hãy chứng minh luận điểm sau của Hồ Chí Minh: “Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường cách mạng vô sản”. Liên hệ với thực tiễn cách mạng Việt NamCâu 2: Thế nào là cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh. Liên hệ với bản thân anh(chị) trong việc thực hiện những chuẩn mực đạo đức này
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI HỌC KỲ II NĂM HỌC 2020 – 2021
(Phần dành cho sinh viên/ học viên)
Bài thi học phần: Tư tưởng Hồ Chí Minh
Mã số đề thi: 21
Ngày thi: Số trang: 6
Số báo danh:
Lớp:
Họ và tên:
Điểm kết luận:
GV chấm thi 1: …….………
GV chấm thi 2: …….………
Câu 1: Bằng lý luận và thực tiễn, anh (chị) hãy chứng minh luận điểm sau của Hồ Chí Minh: “Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường cách mạng
vô sản” Liên hệ với thực tiễn cách mạng Việt Nam
Câu 2: Thế nào là cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh Liên hệ với bản thân anh(chị) trong việc thực hiện những chuẩn mực đạo đức này
BÀI LÀM Câu 1: * Chứng minh luận điểm:
Chứng minh bằng thực tiễn
Từ khi thực dân Pháp tiến hành xâm lược và đặt ách thống trị nước ta, vấn đề sống còn của dân tộc được đặt ra là phải đấu tranh để giải phóng dân tộc khỏi ách thực dân đế quốc Để giải phóng dân tộc, ông cha ta đã tiến hành theo nhiều con đường khác nhau
Đó là con đường cứu nước theo khuynh hướng phong kiến, tiêu biểu là phong trào Cần Vương do Hàm Nghi và Tôn Thất Thuyết khởi xướng Và hưởng ứng Chiếu Cần Vương,
có một loạt các cuộc khởi nghĩa đã nổ ra, và tiêu biểu nhất là cuộc khởi nghĩa Hương Khê do Phan Đình Phùng lãnh đạo Cuối cùng, tất cả các cuộc đấu tranh đấy đều bị thất bại Sang đầu thế kỷ XX, phong trào yêu nước ở Việt Nam đã phát triển theo một khuynh hướng mới : khuynh hướng dân chủ tư sản, và tiêu biểu đó là phong trào Đông Du do Phan Bội Châu khởi xướng, phong trào Duy Tân của Phan Chu Trinh, Huỳnh Thúc Kháng; phong trào Đông Kinh Nghĩa Thục do Lương Văn Can, Nguyễn Quyền lãnh đạo
Trang 2Hàng loạt những phong trào yêu nước cuối thế kỷ XIX đầu thế kỳ XX đã nổ ra nhưng không thành công, sự thất bại của những phong trào yêu nước trong thời kỳ này đã nói lên sự khủng hoảng, bế tắc về giai cấp lãnh đạo và đường lối cách mạng Từ đó, lịch sử đặt ra 1 yêu cầu: Muốn giành được thắng lợi thì con đường đấu tranh giải phóng dân tộc
ở Việt Nam sẽ phải đi theo 1 con đường cứu nước mới Và đây cũng chính là nguyên
nhân thôi thúc Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước Mặc dù rất khâm phục các
bậc tiền bối nhưng Người lại không tán thành con đường cứu nước của các cụ vì Người nói rằng: Cứu nước như cụ Phan Bội Châu thì chẳng khác nào “đuổi hổ cửa trước, rước beo cửa sau”; cứu nước như cụ Phan Châu Trinh thì “chẳng khác gì cúi xin giặc Pháp rủ lòng thương”, còn con đường cứu nước của cụ Hoàng Hoa Thám mặc dù đã có phần tiến
bộ nhưng vẫn mang nặng cốt cách phong kiến nên là Người không đi theo con đường cứu nước của các cụ mà Người quyết định tìm con đường cứu nước mới Qua thời gian tìm hiểu thực tế, bôn ba khắp các nước để tìm con đường giải phóng dân tộc, Người quyết định không chọn con đường cách mạng tư sản Bên cạnh đó, Hồ Chí Minh nhiều lần đến nước Nga để nghiên cứu Từ thực tiễn thành công của Cách mạng tháng mười Nga năm 1917 đã ảnh hưởng sâu sắc tới Người trong việc lựa chọn con đường cứu nước , giải phóng dân tộc Người cho rằng: “ Trong thế giới bây giờ chỉ có cách mệnh Nga là đã thành công và thành công đến nơi, nghĩa là dân chúng được hưởng cái hạnh phúc tự do, bình đẳng thật, không phải tự do và bình đẳng giả dối như đế quốc chủ nghĩa Pháp khoe khoang bên An Nam ”
Chứng minh bằng lý luận
Đọc Tuyên ngôn độc lập của nước Mỹ, Tuyên ngôn dân quyền và nhân quyền của cách mạng Pháp, Người thấy: Cách mệnh Pháp cũng như cách mệnh Mỹ, nghĩa là cách mệnh
tư bản, cách mệnh không đến nơi, tiếng là cộng hòa và dân chủ, kỳ thực trong thì nó tước
lục công nông, ngoaì thì nó áp bức thuộc địa”.
Từ việc nghiên cứu Cách mạng Tháng Mười, Hồ Chí Minh tin tưởng và muốn tìm hiểu thêm về những quan điểm của Lênin Từ quan điểm của Lênin, dẫn tới Người đọc được một tác phẩm rất quan trọng của ông đó là bản “Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương
Trang 3về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” vào năm 1920 Sau khi đọc, Người đã tìm thấy ở
đó con đường cứu nước, giải phóng dân tộc: con đường cách mạng vô sản, như sau này Người khẳng định: “Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản” Đây là con đường cách mạng triệt để nhất phù hợp với yêu cầu của cách mạng Việt Nam và xu thế phát triển của thời đại Sau khi đọc Luận cương của Lênin, Người hoàn toàn tin theo Lênin, tin theo Quốc tế thứ ba Học thuyết cách mạng vô sản của chủ nghĩa Mác Lênin được Người vận dụng một cách sáng tạo trong điều kiện cách mạng Việt Nam Sự vận dụng ấy được thể hiện ở hai điều Thứ nhất, giải phóng dân tộc gắn với giải phóng giai cấp, trong đó giải phóng dân tộc là trước hết, trên hết Quan điểm này sáng tạo vì, nếu như con đường cách mạng vô sản ở châu Âu là
đi từ giải phóng giai cấp – giải phóng dân tộc - giải phóng xã hội - giải phóng con người thì ở Việt Nam Hồ Chí Minh đã có một sáng tạo mà Bác nói rằng: Ở một dân tộc thuộc địa, mâu thuẫn cơ bản nhất không phải là mâu thuẫn giai cấp mà chính là mâu thuẫn dân tộc Chính vì thế, con đường cách mạng vô sản ở Việt Nam đi từ giải phóng dân tộc – giải phóng xã hội - giải phóng giai cấp - giải phóng con người Thứ hai, độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội Điều này có nghĩa là xóa bỏ ách áp bức dân tộc mà không xóa bỏ tình trạng bóc lột và áp bức giai cấp thì nhân dân lao động vẫn chưa được giải phóng Vì thế, Hồ Chí Minh cho rằng, chỉ khi nào chúng ta tiến lên xây dựng chủ nghĩa
xã hội, thiết lập được chế độ sở hữu công nông về tư liệu sản xuất thì chúng ta mới có thể xóa bỏ tận gốc tình trạng áp bức bóc lột Trong Chánh cương vắn tắt của Đảng năm
1930, Hồ Chí Minh đã khẳng định phương hướng chiến lược cách mạng Việt Nam: làm
tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản Phương hướng này vừa phù hợp với xu thế phát triển của thời đại vừa hướng tới giải quyết một cách triệt để những yêu cầu khách quan, cụ thể mà cách mạng VN đã đặt ra cuối thể kỷ XIX đầu thế kỷ XX Trong Chánh cương vắn tắt, Hồ Chí Minh nêu rõ: Cách mạng tư sản dân quyền trước hết là phải đánh đổ đế quốc và bọn phong kiến, làm cho nước Nam được hoàn toàn độc lập Trong “ Chánh cương vắn tắt”, Người chỉ nêu “thâu hết ruộng đất của
Trang 4đế quốc chủ nghĩa làm của công, chia cho dân cày nghèo” Đấy là nét độc đáo, sáng tạo của Hồ Chí Minh
* Liên hệ với thực tiễn cách mạng Việt Nam
Hồ Chí Minh đã tìm thấy con đường giải phóng dân tộc cho nhân dân Việt Nam là con đường cách mạng vô sản Và thực tế lịch sử đã chứng minh sự lựa chọn đúng đắn đó Năm 1930, Đảng cộng sản Việt Nam thành lập, đánh dấu sự thắng lợi của khuynh hướng cách mạng vô sản Chính theo con đường cách mạng vô sản, nhân dân Việt Nam đã làm nên Cuộc cách mạng tháng tám năm 1945 “long trời lở đất” do chính thực tiễn Đảng lãnh đạo, dẫn tới sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (2-9-1945).Với Tuyên ngôn độc lập, Hồ Chí Minh đã tuyên bố với toàn thế giới về quyền độc lập dân tộc, thống nhất đất nước, toàn vẹn lãnh thổ và quyền dân tộc tự quyết của dân tộc Việt Nam Thắng lợi của Cách mạng tháng 8 năm 1945, do Đảng và Hồ Chí Minh lãnh đạo đã mở ra một thời đại mới cho dân tộc Việt Nam - thời đại dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, càng chứng tỏ đi đúng đắn của dân tộc và Người Đảng có sự hoạch định đúng đắn Cương lĩnh, đường hướng lối cách mạng Đảng biết coi trọng phát triển lực lượng, chủ động nắm bắt thời cơ, dự đoán được tình hình, biết địch, biết ta trăm trận trăm thắng và biết tập hợp được khối đại đoàn kết toàn dân tộc Kiên trì với con đường đã lựa chọn, trải qua
30 năm trường kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược, trên cơ
sở đường lối đúng đắn, sáng tạo của Đảng, với sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc, quân
và dân ta đã lần lượt đánh bại các chiến lược chiến tranh của thực dân, đế quốc, giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng đã kiên định con đường cách mạng mà Hồ Chí Minh đã lựa chọn là: độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, kiên trì mục tiêu: “Độc lập – Tự do – Hạnh phúc”
Câu 2:
Trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh, cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư là nội dung cốt lõi của đạo đức cách mạng, đó là phẩm chất đạo đức gắn liền với hoạt động hằng ngày của mỗi người và giải thích cặn kẽ nội dung từng khái niệm:
Trang 5Cần là lao động cần cù, siêng năng; lao động có kế hoạch, sáng tạo, có năng suất cao; lao động với tinh thần tự lực cánh sinh, không lười biếng “Muốn cho chữ cần có nhiều kết quả hơn, thì phải có kế hoạch cho mọi công việc”
Kiệm là tiết kiệm sức lao động, tiết kiệm thì giờ, tiết kiệm tiền của của dân, của nước, của bản thân mình; không phô trương hình thức, không liên quan chè chén lu bù
Liêm là “trong sạch, không tham lam”; là liêm khiết, “ luôn luôn tôn trọng giữ gìn của công, của dân”, “ Liêm là không tham địa vị Không tham tiền tài Không tham sung sướng Không ham người tâng bốc mình”
Chính nghĩa là “không tà, nghĩa là thẳng thắn, đứng đắn Điều gì không đứng đắn, thẳng thắn, tức là tà” Chính được thể hiện rõ trong ba mối quan hệ: “Đối với mình – Chớ tự kiêu, tự đại” “Đối với người Chớ nịnh hót người trên Chớ xem khinh người dưới Thái độ phải chân thành, khiêm tốn, Phải thực hành chữ Bác – Ái” “Đối với việc: Phải
để công việc nước lên trên, trước việc tư, việc nhà” ; “việc thiện thì dù nhỏ mấy cũng làm Việc ác thì dù nhỏ mấy cũng tránh”
Chí công vô tư là hoàn toàn vì lợi ích chung, không vì tư lợi; là hết sức công bằng, không chút thiên tư, thiên vị, công tâm, luôn đặt lợi ích của Đảng, của nhân dân, của dân tộc lên trên hết, trước hết; chỉ biết vì Đảng, vì dân tộc, “lo trước thiên hạ, vui sau thiên hạ” Chí công vô tư là chống chủ nghĩa cá nhân Người nói: “Đem lòng chí công vô tư mà đối với người, với việc”; “khi làm bất cứ việc gì cũng đừng nghĩ đến mình trước, khi hưởng thụ thì mình nên đi sau” Chí công vô tư về thực chất là sự tiếp nối cần, kiệm, liêm, chính
Liên hệ bản thân trong việc thực hiện những chuẩn mực đạo đức này
Qua việc học tập những chuẩn mực đạo đức trong tư tưởng Hồ Chí Minh, em đã nhận thức được rõ hơn về các chuẩn mực này trong cuộc sống Là một sinh viên đang theo học tại trường Đại học Thương Mại, bản thân em luôn coi việc thực hiện những chuẩn mực đạo đức “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư” là những nhiệm vụ rất quan trọng và thường xuyên, từ đó để tự giáo dục, rèn luyện bản thân trở thành một sinh viên ngoan, giỏi của trường và lớn hơn đó là trở thành một công dân tốt của đất nước Trong quá
Trang 6trình học tập và sinh hoạt, em đã làm được 1 số chuẩn mực đạo đức của Hồ Chí Minh, bên cạnh đó, vẫn còn 1 ít chuẩn mực em chưa thực hiện tốt và cần khắc phục
Về phẩm chất “cần”, em đã và đang nhận thức rõ được nhiệm vụ lớn nhất của bản thân mình là tích cực, chăm chỉ học tập để nâng cao trình độ của bản thân, phục vụ cho cuộc sống và tương lai sau này Trên giảng đường đại học, em đã đi học đầy đủ, chấp hành và thực hiện tốt các bài tập, đề tài thảo luận giáo viên giao một cách đúng hạn và hiệu quả, tham gia tích cực vào những công việc nhóm khi làm thảo luận Đối với những vấn đề hay bài tập chưa hiểu, em dành thời gian ra chơi hoặc cuối giờ để nhờ các thầy cô giải thích với mong muốn có thể tăng vốn kiến thức cho mình, không chỉ là học để lấy điểm Trên lớp, chú ý nghe giảng, thường xuyên giơ tay phát biểu để trả lời các câu hỏi, bày tỏ những quan điểm, suy nghĩ của bản thân đối với nội dung bài học Bên cạnh việc học lý thuyết, em vẫn có những liên hệ thực tế để hiểu bài rõ hơn Ví dụ, khi học phần nội dung Quản trị nhân lực tại bộ phận lễ tân của khách sạn, em đã thực hành làm bảng phân ca làm việc cho nhân viên cho khách sạn để hiểu rõ hơn về công việc sau này.Ngoài ra, em còn tích cực tham gia phong trào nhà trường tổ chức như: “Cuộc thi tuổi trẻ học tập và làm theo tư tưởng, phong cách Hồ Chí Minh” Ngoài công việc học tập, thì trong cuộc sống sinh hoạt, em vẫn chăm chỉ làm việc nhà giúp bố mẹ khi về quê và học tập các kỹ năng sống cần thiết cho cuộc đời mình Bên cạnh những điều đã làm được, thì em vẫn còn điều chưa làm được như: vẫn chưa có kế hoạch cụ thể cho việc học của mình, thỉnh thoảng vì lười nên đã trì hoãn công việc, có một số lần trao đổi với các bạn trong giờ làm bài thi
Về phẩm chất “kiệm”, em biết tiết kiệm tiền bạc bằng cách ở chung nhà với chị ruột trong quá trình học đại học xa nhà để đỡ đần cho bố mẹ khoản tiền thuê trọ, tiền ăn uống, sinh hoạt Đối với những cuộc vui chơi, liên hoan sẽ chỉ tham gia khi cần thiết, dành tiền
để mua tài liệu phục vụ việc học Bên cạnh việc tiết kiệm tiền bạc, em còn dành thời gian rảnh của mình để đi tình nguyện giúp đỡ những trẻ em ở làng Hữu Nghị Việt Nam, học tiếng anh vào những khoảng thời gian như quét nhà, nấu ăn, rửa bát; tìm hiểu và học các
Trang 7kỹ năng mới Tuy nhiên, có một số lần, em đã không tiết kiệm của cải, vật chất bởi việc
bỏ phí các thức ăn đã nấu để đi ăn bên ngoài
Về phẩm chất “liêm”, em không để việc kiếm tiền lấn át việc học bởi việc đi làm quá nhiều ảnh hưởng đến việc học tập, Chỉ đi làm partime vào thứ 7, chủ nhật ở các khách sạn để lấy thêm kinh nghiệm cho bản thân Điều em đã làm được đó chính là vẫn lấy nhiệm vụ lớn nhất ở hiện tại là học lấy kiến thức, không sa đà vào đi làm kiếm tiền Việc
đi làm vào buổi cuối tuần chỉ để lấy kiến thức thực tế cho bản thân sau này
Về phẩm chất “chính”, em đã nhặt và trả lại tiền khi thấy người khác rơi trên xe bus Khi làm việc nhóm, để lợi ích, kết quả nhóm nhận được lên trên, làm hết sức để nhóm đạt được kết quả cao Trong quá trình hoạt động nhóm làm thảo luận, với vai trò là 1 leader,
em sẵn sàng phê bình, nhắc nhở các thành viên lơ là với công việc, không có sự hợp tác với nhóm Tuy nhiên, có một lần, khi em đạt điểm cao hơn một bạn trong nhóm ở môn kinh tế vĩ mô, em đã có thái độ hơi tự cao, coi thường bạn Trong trường hợp đấy, sự khiêm tốn là điều mà em chưa làm được Sau này, hiểu rõ hơn mục đích học tập của mình, em đã có nhận thức đúng hơn và khiêm tốn khi đạt được thành tích tốt
Về phẩm chất “chí công vô tư”: Trong quá trình học, em đã từng làm nhóm trưởng ở một
số môn và thực hiện tốt vai trò của mình Chỉ đạo các thành viên làm nhiệm vụ một cách công bằng, sau đó đánh giá, cho điểm thành viên một cách chính xác, công bằng nhất đối với những gì các bạn đóng góp Dù có bạn thân cùng nhóm nhưng hoàn thành không tốt nhiệm vụ được giao, em cũng sẵn sàng cho điểm kém để đảm bảo cho lợi ích của tất cả thành viên trong nhóm Sau khi đánh giá điểm thành viên, em sẽ gửi lại để thành viên xem và ý kiến một cách công khai