Hình ảnh thơ giản dị, tự nhiên – Sử dụng ẩn dụ đẹp kết hợp với điệp từ, điệp ngữ....đã tập trung làm sáng lên vấn đề lớn của nhân sinh quan – Lẽ sống đẹp( sống có ích cho cuộc đời). Đồng[r]
Trang 1Trường THCS Hải Phúc ĐỀ KIỂM TRA CHẤT LƯỢNGKÌ II
LỚP 9 : THCS MÔN : Ngữ văn
Năm học 2011-2012 (thời gian làm bài 120 phút)
Trắc nghiệm : (2 điểm)
Khoanh tròn vào chữ cái đứng trước câu trả lời đúng :
Câu 1: Tác phẩm nào sáng tác sau năm 1975:
Đồng chí C Mùa xuân nho nhỏ
Đoàn thuyền đánh cá D Bếp lửa
Câu 2 : Nội dung chính được thể hiện trong những ngôi sao xa xôi
là gì?
Cuộc sống gian khổ ở Trường Sơn những năm chống Mỹ
Vẻ đẹp của những chiến sĩ lái xe Trường Sơn
Vẻ đẹp của những cô gái thanh niên xung phong ở Trường Sơn
Vẻ đẹp của những người lính công binh trên con đường Trường Sơn
Câu 3 : “ Thể thơ 8 chữ, giọng điệu trang trọng , thiết tha thành
kính, nhiều hình ảnh ẩn dụ, gợi cảm, lời thơ bình dị” là nhận xét về bài thơ nào ?
Mùa xuân nho nhỏ C Nói với em
Trang 2 Viếng lăng bác D Mây và Sóng
Câu 4 : Trong bài thơ “ Sang thu” hình ảnh thiên nhiên vào thời
điểm giao mùa hạ - thu có đặc điểm gì ?
Sôi động, náo nhiệt C.Xôn xao, rộn rã
Bình lặng, ngưng đọng D Nhẹ nhàng, giao cảm
Câu 5: Câu nào sau đây là câu đặc biệt :
Tôi, một quả bom trên đồi
Vắng lặng đến phát sợ
Cây còn lại xơ xác
Đất nóng
Câu 6 : Đây là điều cần thiết cho mở bài cho bài văn nghị luận về
bài thơ đoạn thơ :
Giới thiệu về bài thơ, đoạn thơ
Phân tích nội dung nghệ thuật của bài thơ đoạn thơ đó
Tái hiện các hình ảnh trong bài thơ, đoạn thơ đó
Đánh giá giá trị nội dung, nghệ thuật bài thơ, đoạn thơ
Câu 7 : Câu thơ nào mang nghĩa tường minh?
Một mùa xuân nho nhỏ
Lặng lẽ dâng cho đời
Người đồng mình tự đục đá kê cao quê hương
Đêm nay rừng hoang sương muối
Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này
Trang 3Câu 8 : Trong các đề sau, đề nào không thuộc bài nghị luận về một
vấn đề tư tưởng đạo lí
Bàn về nhân vật Chó sói và Cừu non trong thơ của La-phôngten
Bàn về đạo lí uống ước nhớ nguồn
Lòng biết ơn thầy cô giáo
Bàn về tranh giành và nhường nhịn
Tự luận (8 điểm)
Câu 1: Thế nào là hàm ý? Cho ví dụ minh họa? (1 điểm)
Câu 2 : ( 2 điểm)
Coi câu văn dưới đây là một chủ đề, em hãy viết tiếp để dựng thành một đoạn văn nghị luận hoàn chỉnh dài 15 đến 20 dòng : Tuổi trẻ chúng ta cần tỏ lòng biết ơn các anh hùng liệt sĩ bằng những việc làm cụ thể trong cuộc sống hàng ngày
Câu 3 : ( 5 điểm)
Trình bày cảm nhận của em về cái hay của đoạn thơ sau :
Ta làm con chim hót
Ta làm một cành hoa
Ta nhập vào hòa ca
Một nốt trầm xao xuyến
Một mùa xuân nho nhỏ
Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Trang 4Dù là khi tóc bạc
( Trích : Mùa xuân nho nhỏ - Thanh Hải)
Đáp án – Biểu điểm
I.Trắc nghiệm :
1.C 2.C 3 B 4.D
5 B 6 A 7 C 8 A II.Tự luận :
Câu 1:
Trả lời đúng nghĩa : hàm ý là phần thông báo tuy không được diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu nhưng có thể suy ra
từ những từ ngữ ấy.(0.5đ)
Cho ví dụ - phân tích đúng ( 0,5 đ)
Câu 2 :
Hình thức : dài khoảng 15 đến 20 dòng
Nội dung : Tiếp theo câu chủ đề các câu thể hiện những việc
cụ thể thiết thực mà tuổi trẻ cần phải làm để lòng biết ơn đối với các anh hùng, liệt sĩ : Bảo vệ và chăm sóc di tích lịch
sử, nghĩa trang liệt sĩ Giúp đỡ thường xuyên các gia đình có công với cách mạng , những bà mẹ Việt nam anh hùng Noi
Trang 5gương các anh hùng liệt sĩ , quyết tâm vươn lên hoc tập tốt, lao động chăm, rèn luyện mình trở thành người có đức, có tài, lớn lên phụng sự nhân dân, phọng sự Tổ quốc
Yêu cầu diễn đạt lưu loát, mạch lạc , sáng rõ ý Đảm bảo
đủ số dòng thể hiện rõ chủ đề của đoạn văn
Biểu điểm Đảm bảo các yêu cầu trên cho 2 điểm Đạt 2/3 số ý nội dung, kĩ năng tốt cho 1.5đ Đạt 1/2 số ý, kĩ năng còn non cho 1 đ Viết sơ sài diễn đạt chưa lưu loát cho 0.5đ Mức điểm còn lại giám khảo tự trừ bớt
Câu 3 :
Mở bài ( 0.5đ)
Giới thiệu tác giả,tác phẩm
Dẫn đoạn thơ
Nội dung : Đây là khúc đoạn cảm xúc, suy ngẫm tâm niệm của nhà thơ trước mùa xuân đất nước
Thân bài : (4đ)
Ý 1: Nhà thơ bộc lộ rất tự nhiên, chân thành, tha thiết khát
vọng được hòa nhập, cống hiến phần tốt đẹp, tinh túy nhất
dù bé nhỏ của cuộc đời mình cho cuộc đời chung, cho đất nước ( Ta làm con chim hót nót trầm xao xyến) Một loạt hình ảnh thơ : con chim, một cành hoa, một nốt trầm xuất hiện tự nhiên, bình dị,đẹp lấp lánh sắc ý nghĩa mới ( gợi lên
âm thanh, hưởng sắc, vẻ khiêm nhường ) (1điểm)
Trang 6+ Sự chuyển đổi cách xưng hô từ “ tô” ( chỉ cái riêng – nhà thơ, bé nhỏ cá nhân – hữu hạn ) sang “ta” ( chỉ cái chung- tập thể mọi người, lờn lao, rộng lớn cuộc đời)
đã thể hiện rõ khát vọng được hòa nhập, dâng hiến của nhà thơ
+ Kết hợp với điệp ngữ “ta” “ta làm” hòa cùng nhịp thơ 5 tiếng đều đặn, giọng thơ khỏe khoắn sôi nổi đã góp thêm sóng xô dậy khát vọng tha thiết của nhà thơ
Ý 2: Ước nguyện được hòa nhập, dâng hiến cuộc đời riêng
cho mùa xuân đất nước của nhà thơ càng thể hiện rõ nét và khẳng định chắc chắn ở khổ thơ tiếp theo ( Một mùa xuân nhỏ tóc bạc) (0.5đ)
+ “ Một mùa xuân nho nhỏ” là hình ảnh thơ đặc sắc nhất ; một ẩn dụ đẹp chỉ mùa xuân riêng của cuộc đời nhà thơ, bình dị khiêm nhường, hữu ích cho dân tộc Kết vào trong đó
có cả khát vọng thiết tha được cống hiến âm thầm lặng lẽ của nhà thơ
+ Điệp ngữ “ Dù là” góp phần nhấn mạnh, khẳng định chắc chắn nghị lực, ý chí và nhiệt huyết bền vững trải rộng theo thời gian, không gian suốt cả cuộc đời nhà thơ từ khi tuổi thanh xuân căng tràn nhựa sống đến khi xế bóng cuộc đời
Ý 3: Đánh giá khái quát :
Đoạn thơ với thể thơ 5 chữ, giọng thơ phù hợp với cảm xúc Hình ảnh thơ giản dị, tự nhiên – Sử dụng ẩn dụ đẹp kết hợp với điệp từ, điệp ngữ đã tập trung làm sáng lên vấn đề lớn của nhân sinh quan – Lẽ sống đẹp( sống có ích cho cuộc đời) Đồng thời nhắc nhở mỗi người hiểu sâu sắc về ý nghĩa của đời sống cá nhân trong mối quan hệ với đời sống cộng
Trang 7đồng, ý thức trách nhiệm của cá nhân với cộng đồng dân tộc
và đất nước.(0.5đ) Đặt bài thơ trong hoàn cảnh khi tác giả sắp “đi xa” chúng
ta càng trân trọng và cảm phục khát vọng sống cao đẹp của Thanh Hải.(0.25đ)
Có thể liên hệ với quan niệm sống của một số tác giả khác để khẳng định sâu hơn vấn đề (0.25đ)
Kết bài (0.5đ)
Cảm nghĩ, nhận thức của bản thân sau học đoạn thơ
Khẳng định lại tài thơ, hồn thơ Thanh Hải