SƠ CỨU CHẤN THƯƠNG CƠ QUAN VẬN ĐỘNG Bộ môn CHẤN THƯƠNG CHỈNH HÌNH

SƠ CỨU NGUYÊN TẮC Preserve life Promote recovery Prevent further harm Cứu sống nạn nhân Ngăn tình trạng xấu đi Tạo thuận lợi quá trình hồi phục... • Mở miệng nạn nhân kiểm tra có dị v

SƠ CỨU CHẤN THƯƠNG

CƠ QUAN VẬN ĐỘNG

Bộ môn CHẤN THƯƠNG CHỈNH HÌNH – PHCN

SƠ CỨU NGUYÊN TẮC

Preserve life

Promote recovery

Prevent further harm

Cứu sống nạn nhân

Ngăn tình trạng xấu đi Tạo thuận lợi quá trình hồi phục

•nguy hiểm !!!

• Phải chắc rằng vùng sơ cứu

an toàn cho :

+ Bạn + Nạn nhân

DANGER

•Phản ứng của bệnh nhân!!!

• Hỏi tên, kích thích đau

• Nếu không đáp ứng, gọi hỗ trợ (Send for help), thực hiện bước tiếp theo

• Nếu đáp ứng, đặt tư thế thoải mái và theo dõi nhịp thở

RESPONSE

•kiểm tra đường thở!!!

• Mở miệng nạn nhân kiểm tra có dị vật hay không

• Nếu có dị vật : đặt nạn nhân ở tư thế phục hồi và dùng tay lấy dị vật ra

• Nếu không có dị vật, đặt nạn nhân tư thế nằm, nâng cằm và cổ ngửa nhẹ ra sau

AIRWAY

•Hồi sức tim phổi!!!

• Ấn ngực 30 nhát

• Hà hơi thổi ngạt 2 cái

• Tiếp tục thực hiện tới khi cấp cứu đến hoặc bệnh nhân hồi phục

CPR

•Khử rung!!!

Defibrillator

SƠ CỨU GÃY XƯƠNG

Yêu cầu BN ít cử động Bất động xương gãy Kiểm tra dấu hiệu máu nuôi đến bàn tay, bàn chân

Đảm bảo đã gọi trợ giúp y tế cấp cứu

• Nguyên tắc cầm máu: Phương tiện cầm máu phải đảm bảo kiểm

soát nơi chảy máu nhưng không ảnh hưởng đến tưới máu chi

• Nguyên tắc che phủ vết thương :

+ Vết thương phải được che phủ + Vật liệu che phủ càng sạch càng tốt + Không cần thiết xối rửa vết thương trước khi che phủ

Cầm máu và che phủ vết thương

• Cởi hoặc cắt quần áo bộc lộ VT

• Nâng chi bị thương lên cao hơn tim

• Dùng băng gạc sạch ép mạnh trực tiếp vào VT

• Cố định bằng băng cuộn /băng thun

• Nếu vẫn còn chảy máu, đặt thêm 1 miếng gạc khác lên trên và băng chặt lại

• Kiểm tra máu tuần hoàn ở phần chi dưới VT

Nghĩ đến gãy xương hở khi:

• Đầu xương gãy lộ ra ngoài

• Vết thương gần chỗ gãy

• Máu chảy từ VT có váng mỡ

Kiểm tra xương gãy: kín hay hở

• Chi biến dạng tư thế nào thì bất động tư thế đó

• Bất động qua 2 khớp: trên và dưới ổ gãy

• Bất động không được gây chèn ép hay cản trở tuần hoàn chi

+ Đặt nẹp có độn lót dọc theo trục chi + Sử dụng băng bản rộng (nếu có) để buộc cố định + Độn lót giữa nẹp và những nơi xương nhô dưới da

Bất động xương gãy

• Nếu nghi ngờ , luôn sơ cứu như gãy xương

• KHÔNG NÊN thử hoặc tìm cách nắn, ép

xương gãy vào vị trí

Nẹp gỗ

Tận dụng các dụng cụ sẵn có

Sử dụng thân người

• Bất động bằng nẹp đặt bên dưới gối

• Độn lót vùng khoeo và gót chân

• Cố định trên và dưới gối

• Kiểm tra mạch mu chân và chày sau

Đặt nẹp chấn thương vùng gối

Chấn thương cột sống

• Không được biến các chấn thương cột sống không liệt thành liệt hoặc ảnh hưởng đến hô hấp, tuần hoàn

• Luôn cực kz cẩn thận giữ đầu, cổ và cột sống thẳng hàng

• Nếu bệnh nhân bị bất tỉnh vì chấn thương đầu, luôn xử trí như chấn thương cột sống

Trấn an BN

Chấn thương cột sống

Không di dời trừ khi nguy hiểm

Luôn giữ đầu- cổ-cột sống tư thế thẳng và thành 1 khối

Đặt nẹp cổ Đảm bảo đã gọi hỗ trợ cấp cứu

Duy trì thông thoáng đường thở

và hô hấp

Tháo nón bảo hiểm

Chỉ tháo khi thật sự cần thiết:

• nạn nhân thở không hiệu quả

• đánh giá đường thở khó khăn

• nạn nhân nôn ói

Di chuyển nạn nhân

• Không tổn thương thêm

• Chỉ di chuyển khi cần thiết

• Di chuyển càng ít càng tốt

• Di chuyển cơ thể như 1 khối

• Sử dụng kỹ thuật vận chuyển phù hợp

• Chỉ một người ra hiệu lệnh

Kỹ thuật với 1 người sơ cứu

Kỹ thuật với 2 người sơ cứu

Take-home message

• Nguyên tắc của việc sơ cứu là : cứu sống nạn nhân, ngăn không cho tình trạng xấu đi, tạo thuận lợi quá trình hồi phục

• Thực hiện các nguyên tắc cốt lõi khi sơ cứu

• Tận dụng các vật liệu và phương tiện sẵn có cho việc sơ cứu