THU HÚT ĐẦU TƯ CỦA DOANH NGHIỆP VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH NGHỆ AN TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ

Đồng thời, thông qua những đề xuất về phương hướng, giải pháp nếu được vận dụng vào thực tiễn, sẽ góp phần tăng cường thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Ng

LÊ THU HƯỜNG

THU HÚT ĐẦU TƯ CỦA DOANH NGHIỆP VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH NGHỆ AN

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHUYÊN NGÀNH: KINH TẾ CHÍNH TRỊ

HÀ NỘI - 2019

Người hướng dẫn khoa học: 1 PGS, TS Nguyễn Thị Như Hà

2 TS Hồ Đức Phớc

Phản biện 1:

Phản biện 2:

Phản biện 3:

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng cấp Nhà nước

Họp tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh

Vào hồi giờ , ngày tháng năm 2019

Cã thÓ t×m hiÓu luËn ¸n t¹i

- Th− viÖn Häc viÖn ChÝnh trÞ quèc gia Hå ChÝ Minh

- Th− viÖn Quèc gia

1 Lê Thu Hường (2015), “Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu xây dựng nông thôn mới ở tỉnh Nghệ An”, tạp chí

2 Lê Thu Hường (2015), “Những vấn đề đặt ra trong xây dựng

nông thôn mới ở tỉnh Nghệ An”, tạp chí Mặt trận, số 139, tháng 5/2015

3 Lê Thu Hường (2015), “Nhân lực nông thôn Nghệ An trước

yêu cầu xây dựng nông thôn mới”, tạp chí Khoa học và công nghệ tỉnh

4 Lê Thu Hường (2015), “Phát triển nông nghiệp theo hướng

bền vững ở các tỉnh Bắc Trung Bộ hiện nay”, tạp chí Quản lý nhà

5 Lê Thu Hường (2016), “Thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh

vực nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An”, tạp chí Quản lý nhà nước, số 250,

tháng 11/2016

6 Lê Thu Hường (2018), “Hoàn thiện hệ thống chính sách nhằm thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp ở tỉnh Nghệ

An”, tạp chí Kinh tế Châu Á Thái Bình Dương, số 530, tháng 12/2018

chính sách phát triển nguồn nhân lực phù hợp, tránh lãng phí trong

đào tạo Bên cạnh việc đào tạo của Nhà nước và doanh nghiệp, tỉnh

cần tạo điều kiện thuận lợi để khuyến khích các tổ chức chính trị xã

hội, các thành phần kinh tế đầu tư, liên kết đầu tư phát triển đa dạng

các loại hình đào tạo nghề nghiệp cho người lao động

Tỉnh cần tập trung nguồn lực trước mắt ưu tiên hỗ trợ nghiên

cứu ứng dụng tiến bộ KHCN vào nông nghiệp như: Tạo ra các giống

lúa, ngô và các giống cây trồng có năng suất cao, chất lượng tốt góp

phần đổi mới cơ cấu ngành trồng trọt; nghiên cứu nhân giống các loại

gia súc cung cấp thịt, sữa phù hợp với đặc điểm địa phương; nghiên

cứu các loại giống thủy sản có giá trị cao; phát triển máy móc nông

nghiệp, chế biến và bảo quản sau thu hoạch…

4.2.7 Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính

Tiến hành rà soát, loại bỏ những văn bản pháp luật của địa

phương ban hành trái trái thẩm quyền, xung đột với hệ thống văn bản

của Trung ương, thực hiện nguyên tắc “một cửa”; khắc phục tình trạng

quản lý chồng chéo, phi tập trung, nhiều tầng nấc trung gian của cơ quan

QLNN; tổ chức các cuộc gặp gỡ, đối thoại giữa lãnh đạo tỉnh và các nhà

đầu tư thông qua các hình thức như giao lưu trực tiếp, đối thoại trực tiếp,

giao lưu “café doanh nhân” ; thực hiện và kiểm tra định kỳ các quy

trình, thủ tục hành chính liên quan đến việc thực hiện các ưu đãi đầu tư

cũng như trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp

KẾT LUẬN

Thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp là

vấn đề khó khăn, phức tạp cả dưới góc độ lý luận và thực tiễn đang đặt

ra hiện nay ở cả quy mô quốc gia và địa phương Với những kết quả

nghiên cứu nêu trên, tác giả hy vọng đóng góp một phần nhỏ vào việc

nhận thức rõ hơn các vấn đề lý luận về thu hút đầu tư của doanh

nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp trong bối cảnh mới Đồng thời, thông

qua những đề xuất về phương hướng, giải pháp nếu được vận dụng vào

thực tiễn, sẽ góp phần tăng cường thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào

lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Nghệ An, qua đó góp phần phát triển

nền nông nghiệp của tỉnh một cách bền vững, khai thác và sử dụng có

hiệu quả tiềm năng, lợi thế về nông nghiệp của tỉnh vào phát triển kinh

tế - xã hội hiện nay

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

Trong những năm vừa qua, những thành tựu khoa học kỹ thuật được ứng dụng trong ngành nông nghiệp đã tạo ra những bước phát triển vượt bậc, hình thành động lực tăng trưởng và góp phần giữ gìn ổn định chính trị - xã hội ở nhiều quốc gia Nhưng sản xuất nông nghiệp cũng bộc lộ nhiều vấn đề thách thức, đó là: tình trạng ô nhiễm môi trường; khai thác bừa bãi tài nguyên; mâu thuẫn giữa đô thị và nông thôn, giữa nông nghiệp và công nghiệp Ở cấp độ địa phương, tỉnh Nghệ An đã hình thành chính sách thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên cơ sở phân tích nguồn lực, các lợi thế so sánh và những khó khăn, thách thức Là vùng chịu nhiều ảnh hưởng của thiên tai, diện tích đất canh tác không ngừng bị thu hẹp, phải đối mặt với nhiều vấn đề xã hội phức tạp, để giải quyết các nan giải này đòi hỏi tỉnh Nghệ An phải xây dựng hệ thống chính sách phù hợp để thu hút vốn đầu tư vào phát triển nông nghiệp, xem đây là một trong những đột phá quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong bối cảnh đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước hiện nay

Sự tham gia đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An hiện vẫn còn nhiều hạn chế, trong khi đầu tư của Nhà nước bị giới hạn bởi nguồn vốn nên chưa tạo ra được động lực bứt phá để khai thác tiềm năng, lợi thế về nông nghiệp vào phát triển kinh tế - xã hội Từ những vấn đề trên cho thấy, tỉnh Nghệ An cần phải

có bước đột phá trong chính sách nhằm thu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển nông nghiệp để khắc phục những khó khăn, vượt qua thách thức, khai thác các tiềm năng, lợi thế để tạo ra động lực phát triển kinh

tế và giữ vững ổn định chính trị - xã hội Từ những lý do nêu trên, tác

giả lựa chọn chủ đề nghiên cứu “Thu hút đầu tư của doanh nghiệp

chuyên ngành kinh tế chính trị

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Làm rõ những vấn đề lý luận về thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp; trên cơ sở khung lý thuyết, luận án đánh giá thực trạng thu hút các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Nghệ An, chỉ ra những hạn chế, nguyên nhân, và đề xuất các giải pháp nhằm thu hút các doanh nghiệp đầu tư phát triển nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An

2.2 Nhi ệm vụ nghiên cứu

(1) Hệ thống hóa lý luận về thu hút đầu tư của doanh nghiệp

vào lĩnh vực nông nghiệp; (2) Sử dụng khung lý thuyết đã xây dựng,

các số liệu điều tra, nghiên cứu khảo sát thực tế để phân tích tình hình

thu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển nông nghiêp ở tỉnh Nghệ An

giai đoạn từ năm 2011 đến năm 2018; (3) Đề xuất phương hướng, giải

pháp thu hút đầu tư của doanh nghiệp phát triển nông nghiệp ở tỉnh

Nghệ An đến năm 2025, tầm nhìn năm 2030

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp

- Phạm vi nghiên cứu:

Chủ thể đầu tư cần thu hút là các doanh nghiệp trong nước và

doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài Khái niệm doanh nghiệp

trong luận án được hiểu là các tổ chức kinh tế được thành lập, hoạt

động theo Luật Doanh nghiệp, sản xuất kinh doanh trong lĩnh vực

nông nghiệp Luận án chỉ nghiên cứu về thu hút đầu tư trực tiếp của

doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp Lĩnh vực nông nghiệp bao

gồm: trồng trọt, chăn nuôi, thuỷ sản, chế biến nông sản và dịch vụ

phục vụ sản xuất nông nghiệp Nghiên cứu thực trạng từ năm 2011 đến

năm 2018; đề xuất giải pháp thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh

vực nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An đến 2025, tầm nhìn năm 2030

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

DVLS của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan

điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam làm cơ sở lý luận và phương pháp

luận nghiên cứu chủ đạo Ngoài ra, đề tài cũng tiếp cận những lý

thuyết kinh tế học, chính sách công; kế thừa, tham khảo các công trình

nghiên cứu, số liệu điều tra, tổng kết thực tiễn của các cá nhân, tổ chức

trong và ngoài nước để nghiên cứu vấn đề

cách tiếp cận dưới góc độ kinh tế chính trị và các góc độ tiếp cận khác

như: kinh tế học vi mô; tiếp cận liên vùng; tiếp cận chuỗi giá trị toàn

cầu; cách tiếp cận PTBV; tiếp cận liên ngành

phương pháp phân tích định tính với định lượng; phương pháp phân

tích, thống kê; phương pháp phỏng vấn sâu, phương pháp điều tra xã

hội học

các chính sách ưu đãi về vay vốn cho doanh nghiệp; quỹ đầu tư phát triển nông nghiệp theo các định hướng ưu tiên thu hút đầu tư nông nghiệp; cơ chế hỗ trợ về tài chính cần được điều chỉnh từ hỗ trợ dàn trải sang tập trung ưu tiên phát triển các ngành có lợi thế so sánh

4.2.5 Hoàn thiện các ưu đãi về phát triển vùng nguyên liệu, xúc tiến thương mại và phát triển hạ tầng

li ệu đối với các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp

Sử dụng ngân sách nhà nước hỗ trợ dưới hình thức cho nhà đầu tư vay vốn phát triển hạ tầng ở các vùng nguyên liệu và vốn vay các tổ chức dụng theo hình thức ưu đãi cho nông dân và doanh nghiệp

để đầu tư tạo lập vùng nguyên liệu đáp ứng nhu cầu nguyên liệu trong suốt vòng đời dự án Cam kết có trách nhiệm duy trì, phát triển các vùng nguyên liệu đã quy hoạch cho dự án, đảm bảo cung ứng đầy đủ nguyên liệu đầu vào cho nhà đầu tư Xác định cụ thể quyền, trách nhiệm và lợi ích của nhà đầu tư trong bảo vệ vùng nguyên liệu

v ới các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp

Tỉnh Nghệ An cần có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng thương hiệu, chỉ dẫn địa lý cho sản phẩm nông nghiệp Xây dựng nhãn hiệu và nguồn gốc xuất xứ của sản phẩm nông nghiệp là hết sức cần thiết vì nó tạo ra giá trị gia tăng cho nông sản, quảng bá các sản phẩm đặc thù mang lợi thế so sánh của tỉnh, vừa hình thành thái độ sản xuất có trách nhiệm của người dân và doanh nghiệp

4.2.5.3 Hoàn thiện các ưu đãi về phát triển hạ tầng trong

l ĩnh vực nông nghiệp

Tỉnh cần nâng cấp kết cấu hệ thống hạ tầng, nhất là các trục giao thông, hệ thống cung cấp điện Quy hoạch xây dựng hệ thống

chợ đầu mối, hình thành liên kết với vùng sản xuất nông sản Trong

điều kiện vốn ngân sách còn hạn hẹp, tỉnh cần có cơ chế đa dạng hóa nguồn vốn bằng các hình thức đầu tư: BOT, BT, BTO, PPP…

4.2.6 Xây dựng các ưu đãi về phát triển phát triển nguồn nhân lực và khoa học công nghệ

Tỉnh Nghệ An cần chỉ đạo việc hoàn thiện và đưa đề án quy hoạch phát triển nguồn nhân lực vào triển khai thực hiện Tỉnh cần tiến hành tổng thể việc khảo sát để tìm hiểu nhu cầu đào tạo, gắn với việc làm trong lĩnh vực nông nghiệp để xây dựng các chương trình

chặt chẽ với ngành tài chính, NN&PTNT hướng dẫn doanh nghiệp trình

tự, thủ tục thực hiện hỗ trợ đầu tư theo các ưu đãi của Trung ương Chủ trì,

phối hợp với ngành tài chính, NN&PTNT nông thôn và các cơ quan liên

quan thẩm tra hỗ trợ đối với các dự án để hưởng các hỗ trợ, ưu đãi cho

doanh nghiệp; lập danh mục dự án, lồng ghép các nguồn vốn và dự kiến

phân bổ cho từng dự án của doanh nghiệp

4.2.2 Tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách thu hút đầu

tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp

Tỉnh Nghệ An cần sớm xây dựng chiến lược thu hút đầu tư

của doanh nghiệp vào nông nghiệp tỉnh đến năm 2025 tầm nhìn năm

2030 trên cơ sở bổ sung, thay đổi các chính sách hiện nay Chiến

lược được thu hút đầu tư được xây dựng trên cơ sở quy hoạch tổng

thể phát triển kinh tế- xã hội của cả nước, vùng Bắc Trung Bộ và quy

hoạch phát triển nông nghiệp của tỉnh Nghệ An Trong chiến lược

này, tỉnh Nghệ An cần xác định: định hướng ưu tiên thu hút đầu tư;

định hướng ngành, công nghệ nông nghiệp, loại hình doanh nghiệp,

đối tác, lĩnh vực cần ưu tiên

4.2.3 Hoàn thiện chính sách ưu đãi về đất đai đối với các

doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp

Tỉnh Nghệ An cần chủ động xây dựng quy hoạch vùng nguyên

liệu nông sản xuất Xây dựng mô hình hợp tác nhằm đảm bảo quyền

lợi khi người dân chuyển giao quyền sử dụng đất cho nhà đầu tư thông

qua phương án hợp tác kinh doanh Quy hoạch lại việc sử dụng đất

nông nghiệp và xác định kế hoạch sử dụng đất lâu dài đối với từng dự

án đầu tư trong lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn và thực hiện rà soát,

bổ sung quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của địa phương hàng năm

Thực hiện thống kê, rà soát và kiên quyết thu hồi đất hoang hoá, đất

giao cho các chủ thể cá nhân, doanh nghiệp nhưng đang sử dụng

không đúng mục đích nhằm tạo quỹ đất phát triển nông nghiệp Hỗ

trợ, giúp đỡ người dân tự nguyện dồn điền đổi thửa, tích tụ và tập

trung ruộng đất hình thành mô hình “cánh đồng mẫu lớn”

4.2.4 Hoàn thiện các ưu đãi về tài chính đối với các

doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp

Tỉnh Nghệ An cần tiếp tục áp dụng những biện pháp ưu đãi thuế

thu nhập đối với các dự án đầu tư ứng dụng KHCN trong sản xuất các

loại giống mới, những dự án phát triển kết cấu hạ tầng phục vụ sản xuất

nông nghiệp Xây dựng chính sách hỗ trợ cho doanh nghiệp nông nghiệp

khi bị tổn thất do thiên tai, gặp rủi ro do biến động thị trường nông sản;

5 Những đóng góp mới của luận án

- Luận án làm rõ khái niệm, mô hình, nội dung, tiêu chí đánh giá; làm sáng tỏ đặc điểm, nội dung, xu hướng về thu hút đầu tư của các doanh nghiệp vào phát triển nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An

- Luận án chỉ ra những ưu điểm, nhược điểm, nguyên nhân và vấn đề đặt ra, đề xuất phương hướng và các giải pháp xây dựng, hoàn thiện hệ cơ chế chính sách thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An đến năm 2025, tầm nhìn năm 2030

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án

Kết quả nghiên cứu của luận án góp phần làm sáng tỏ những vấn đề lý luận và thực tiễn về việc thu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An mà thực tiễn đang đặt ra Kết quả nghiên cứu của luận án có thể là tài liệu tham khảo được sử dụng vào nghiên cứu, giảng dạy và học tập trong các cơ sở nghiên cứu, đào tạo

về chính sách phát triển nông nghiệp, nông thôn; trong các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng CBCC trên địa bàn tỉnh Nghệ An; cung cấp luận cứ cho việc hoạch định chính sách phát triển nông ở tỉnh Nghệ An hiện nay

7 Kết cấu luận án

Ngoài phần mở đầu; kết luận; danh mục các hộp, biểu bảng và tài liệu tham khảo, luận án gồm có 4 chương, 9 tiết

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN

ĐỀ TÀI

1.1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU Ở NƯỚC NGOÀI

1.1.1 Những nghiên cứu các vấn đề về đầu tư và chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp

Thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp là vấn

đề được nhiều sự quan tâm của các nhà nghiên cứu Khi nghiên cứu về chính sách thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp các nhà nghiên cứu thường tập trung phân tích các chính sách của chính phủ đối với nông nghiệp và thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào nông nghiệp Có thể tới một số công trình nghiên cứu tiêu biểu của các nhà kinh tế học nổi tiếng như David Colman và Trevor Young (1994), Frank Ellis (1995),Word Bank (2015); Stevens & Jabasa (1988); Braverman & Guasch; Conning và Udry, Reardon, Thomas, Eric Crawford, Valerie Kelley và Bocar Diagana; Halvorsen… Các tác giả

đã chỉ ra rằng hành vi đầu tư phụ thuộc trực tiếp vào hai nhóm nhân tố

chính là nhóm các động lực (incentive) đầu tư và nhóm năng lực

(capacity) đầu tư và có 9 chính sách chủ yếu ảnh hưởng tới thu hút đầu

tư của doanh nghiệp vào sản xuất nông nghiệp là: Đất đai, đầu tư, tín

dụng, thị trường, giá cả, thủy lợi, cơ giới hóa, nghiên cứu, lương thực

và an ninh lương thực Các tác giả đã chia các chính sách đó và chỉ ra

sự ảnh hưởng của từng loại chính sách đến sản xuất nông nghiệp

1.1.2 Nghiên cứu về kinh nghiệm thu hút doanh nghiệp

đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp ở một số quốc gia

Các nghiên cứu của Đỗ Tất Cường, FAO, OECD, Oxfam,

Seema Bathla và Amaresh Dubey, Kazushi Ohkawa, Bruce F

Johnston, Hiromitsu Kaneda đã tiến hành phân tích, khảo sát, đánh giá

khuôn khổ chính sách đầu tư cho phát triển nông nghiệp, phân tích các

dữ liệu về nông nghiệp, làm rõ các vấn đề xã hội gắn với phát triển

nông nghiệp như vốn con người, vốn xã hội với phát triển nông

nghiệp, sức khỏe, học vấn với phát triển nông nghiệp và đề xuất khuôn

khổ chính sách tạo động lực phát triển nông nghiệp; sử dụng các nguồn

lực đầu tư có hiệu quả là vấn đề hết sức quan trọng đối với doanh

nghiệp và toàn xã hội Cụ thể, các tác giả đi sâu phân tích các vấn đề

cụ thể như: đầu tư nông nghiệp, năng lực sản xuất và năng suất trong

nông nghiệp; năng suất nông nghiệp và suy giảm tài nguyên thiên

nhiên; năng suất nông nghiệp cho an ninh lương thực bền vững ở châu

Phi cận Sahara; năng suất nông nghiệp cho an ninh lương thực bền

vững ở châu Á và Thái Bình Dương, vai trò của đầu tư; sản xuất nông

nghiệp ở Peru; chính sách nông nghiệp, đầu tư và năng suất ở vùng cận

Sahara châu Phi: So sánh giữa đầu tư của tiểu thương và vốn tiết kiệm

của hộ gia đình nhỏ ở Zimbabwe và Nam Phi; các yếu tố dẫn đến

quyết định đầu tư vào nông nghiệp của các nhà sản xuất quy mô nhỏ ở

Peru… Theo đó, các kết quả điều tra cho thấy, đầu tư là yếu tố quan

trọng để tăng năng suất trong nông nghiệp, thúc đẩy sự tăng trưởng dài

hạn và bền vững Các tác giả cho rằng, đầu tư tư nhân và FDI trong

nông nghiệp đang giảm xuống Đây là dấu hiệu đáng lo ngại vì mức

đầu tư vào nông nghiệp thấp tác động tiêu cực và trực tiếp đến việc đạt

được triển vọng lâu dài về an ninh lương thực ở các nước đang phát

triển nơi mà có tỷ lệ dân số khá lớn hoạt động trong lĩnh vực nông

nghiệp, đặc biệt là ở các vùng nông thôn nghèo Nghiên cứu đã cung

cấp những dữ liệu khách quan có giá trị về mối liên hệ giữa đầu tư

nông nghiệp và năng suất nông nghiệp, đặc biệt, các tác giả đã đi đến

khẳng định: đầu tư nông nghiệp không có nghĩa là chỉ đầu tư vào vốn

sản xuất trên cơ sở phát triển các thế mạnh của địa phương để xây dựng nên các ngành mang tính nền tảng

4.1.4 Thu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển nông nghiệp cần hướng tới việc tạo dựng thương hiệu sản phẩm, thương hiệu doanh nghiệp, nâng cao năng lực cạnh tranh của sản phẩm nông nghiệp

Xây dựng thương hiệu sản phẩm nông nghiệp và thương hiệu doanh nghiệp qua đó quảng bá thương hiệu và nâng cao năng lực cạnh tranh nông sản trên thương trường là mục tiêu quan trọng trong phát triển nông nghiệp của tỉnh Nghệ An hiện nay Thu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển nông nghiệp phải hướng tới việc hỗ trợ cho doanh nghiệp xây dựng thương hiệu nông nghiệp trên cơ sở phát triển các thương hiệu truyền thống dựa trên các lợi thế so sánh về điều kiện tự nhiên trong sản xuất nông nghiệp

4.1.5 Thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp đòi hỏi tỉnh phải xây dựng hệ thống cơ chế, chính sách đảm bảo tính đồng

bộ, khả thi, tạo điều kiện thông thoáng, thuận lợi cho doanh nghiệp

Để thu hút được đầu tư của doanh nghiệp vào nông nghiệp đòi hỏi tỉnh Nghệ An phải sử dụng tổng hợp hệ thống các chính sách liên quan như: chính sách thuế, tín dụng; chính sách KHCN; chính sách đất đai; chính sách đào tạo nguồn nhân lực; chính sách hỗ trợ xây dựng kết cấu hạ tầng, cải cách thủ tục hành chính Để đảm bảo tính hiệu quả trong thu hút đầu tư đòi hỏi cơ chế, chính sách phải được xây dựng một cách có hệ thống, đảm bảo tính đồng bộ, nhất quán, tránh tình trạng chồng chéo, trùng lặp, mâu thuẫn giữa các chính sách Hệ thống chính sách thu hút phải đảm bảo tính thực tiễn

và khả thi, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của tỉnh, đáp ứng các yêu cầu mà doanh nghiệp và người nông dân đang đòi hỏi

4.2 GIẢI PHÁP THU HÚT ĐẦU TƯ CỦA DOANH NGHIỆP VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH NGHỆ AN ĐẾN 2030

4.2.1 Thực thi có hiệu quả các chính sách thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp của Trung ương

Để thực hiện hiệu quả các chính sách ưu đãi của Trung ương đối với doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp đòi hỏi tỉnh Nghệ An phải có sự phân công trách nhiệm của các Sở, Ngành, cơ quan đơn vị có liên quan một cách rõ ràng, tránh sự rườm rà về thủ tục hành chính gây khó khăn cho doanh nghiệp, ảnh hưởng đến môi trường đầu tư Tỉnh cần chủ động chỉ đạo ngành kế hoạch và đầu tư chủ trì, phối hợp một cách

Chương4 QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP THU HÚT ĐẦU TƯ

CỦA DOANH NGHIỆP VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP

Ở TỈNH NGHỆ AN ĐẾN 2025 4.1 QUAN ĐIỂM THU HÚT ĐẦU TƯ CỦA DOANH

NGHIỆP VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH NGHỆ AN

4.1.1 Thu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển nông

nghiệp ở tỉnh Nghệ An phải giải quyết đồng bộ gắn với công

nghiệp hoá, hiện đại hoá

Hiện nay, quá trình đô thị hóa, phát triển công nghiệp, dịch

vụ và đô thị ở tỉnh Nghệ An diễn ra khá nhanh, do bị lấy đất phục vụ

ngành nông nghiệp đang bị thu hẹp dần so với các ngành khác nên

diện tích đất dành cho nông nghiệp ngày càng giảm Thực tế này cho

thấy, đầu tư phát triển nông nghiệp cần phải theo hướng gắn với phát

triển công nghiệp, đô thị, gắn với công nghiệp hóa, hiện đại hóa

4.1.2 Thu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển lĩnh vực

nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An phải đảm bảo theo hướng bền vững

Phát triển nông nghiệp của tỉnh Nghệ An phải dựa trên ba trụ

cột, đảm bảo tính bền vững cả về kinh tế, môi trường tự nhiên và xã

hội Về kinh tế, phải đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế thị trường và hội

nhập đảm bảo lợi ích của các bên Về tự nhiên, phải đảm bảo môi

trường sản xuất nông nghiệp và nông thôn trong sạch; tạo ra các sản

phẩm có chất lượng cao; đảm bảo sự đa dạng về tài nguyên sinh học;

khai thác hợp lý tài nguyên thiên nhiên; hạn chế các ảnh hưởng của

thiên tai và tác động do biến đổi khí hậu Về xã hội, đảm bảo sự hài

hòa, ổn định trong quá trình phát triển; thu hẹp khoảng cách phát triển

giữa đô thị và nông thôn, giữa các nhóm cư dân nông thôn; giải quyết

tốt các xung đột xã hội giữa công nghiệp và nông nghiệp

4.1.3 Thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông

nghiệp cần gắn với việc hình thành, phát triển ngành chủ lực;

xây dựng các khu kinh tế nông nghiệp chất lượng cao

Tỉnh Nghệ An cần huy động, tập trung nguồn lực đầu tư để

xây dựng và phát triển một số ngành chủ lực, tạo ra những biến đổi

nhằm điều chỉnh cơ cấu sản xuất theo hướng phát triển một số mặt

hàng thế mạnh của tỉnh Thực tế cho thấy, muốn tạo ra ngành nông

nghiệp vững mạnh, mang lại giá trị kinh tế cao thì phải tiến lên sản

xuất ở quy mô lớn, áp dụng các thành tựu khoa học - công nghệ vào

vật chất, nguồn tiền mà còn phải đầu tư vào nguồn lực con người, xã hội cũng như khai thác và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên

1.2 NHỮNG CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU Ở TRONG NƯỚC

1.2.1 Các công trình tiếp cận nghiên cứu dưới góc độ môi trường đầu tư của doanh nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp

Những nghiên cứu này cũng đã chỉ ra các xu hướng, lĩnh vực đầu tư thu được lợi nhận được nhiều nhất không phân biệt loại hình doanh nghiệp và khu vực kinh tế Các nghiên cứu cũng chỉ ra những hạn chế của môi trường đầu tư có ảnh hưởng đến thu hút đầu tư trong lĩnh vực nông nghiệp Nhằm cải thiện môi trường đầu tư vào nông nghiệp, thúc đẩy và thu hút doanh nghiệp, nghiên cứu này đã đưa ra một số khuyến nghị chính sách quan trọng Các chính sách chú ý vào cải thiện về quản lý đầu tư, môi trường hỗ trợ đầu tư, trong đó tập trung vào các vấn đề như: cần thành lập một cơ quan chuyên trách hỗ trợ doanh nghiệp làm cầu nối giữa các nhà đầu tư và các nhà hoạch định chính sách đầu tư (hỗ trợ các nhà đầu tư trong giai đoạn hình thành dự án đầu tư, giai đoạn chuẩn bị đầu tư, và giai đoạn thực hiện đầu tư; tham mưu cho các cơ quan quản lý nhà nước trong việc hoạch định chính sách đầu tư); nâng cao nhận thức và hiểu biết của cán bộ lãnh đạo, quản lý các ngành, địa phương về kinh tế tư nhân, đấu tranh phòng chống quan liêu, tham nhũng; hình thành danh mục ưu tiên để tập trung vào một số ngành; giảm các rào cản đầu tư bằng cách giảm các chi phí đầu tư, đơn giản hoá các thủ tục hành chính; hoàn thiện hệ thống pháp luật về đất đai, lao động và đầu tư; tăng cường phát triển cơ

sở hạ tầng, nhất là ở khu vực nông thôn, miền núi; đào tạo cho đội ngũ lao động nông thôn; hoàn thiện thị trường các nhân tố sản xuất tạo khả năng tiếp cận các thị trường này dễ dàng, linh hoạt

1.2.2 Các công trình tiếp cận dưới góc độ thu hút các nguồn lực đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp

Những công trình nghiên cứu của các tác giả Đinh Phi Hổ, Lê Thanh Tùng (2001), Nguyễn Từ, Lê Văn Khoa, Đinh Văn Ân, Hoàng Thu Hòa, Đặng Kim Sơn, Hoàng Ngọc Hòa, Bộ NN&PTNT, đã lược khảo những vấn đề mang tính nền tảng lý thuyết của phát triển nông nghiệp bền vững, chỉ ra các cách tiếp cận và khuôn khổ phân tích đầu

tư phát triển nông nghiệp Trong nghiên cứu này tác giả đã làm rõ các yếu tố nguồn lực thu hút đầu tư của doanh nghiệp… Theo các tác giả, trong hệ thống chính sách phát triển nông nghiệp nhà nước phải hết sức chú trọng tới việc bảo vệ môi trường, không trả bằng mọi giá, hy

sinh môi trường để đảm bảo tăng trưởng Việc định hướng thu hút đầu

tư của doanh nghiệp cần hướng tới việc kêu gọi sản xuất sạch, ứng

dụng công nghệ cao để bảo vệ môi trường, phòng chống thiên tai

Nghiên cứu cũng đã đề xuất cơ chế ưu đãi về thuế, phí, đầu tư cho

doanh nghiệp trong sản xuất các sản phẩm nông nghiệp sạch

Các nghiên cứu đã đề xuất những nhóm giải pháp chính sách

như: đất đai, tín dụng, đầu tư, chuyển giao khoa học công nghệ, đào

tạo nguồn nhân lực… để hỗ trợ sản xuất nông nghiệp theo hướng phát

triển bền vững Các tác giả khẳng định, nông nghiệp là lĩnh vực giữ vai

trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế Việt Nam, trước yêu cầu hội nhập

kinh tế - quốc tế đòi hỏi phải có những đầu tư lớn để tạo các sản phẩm

đặc thù cạnh tranh được với nước ngoài Tình trạng làm ăn manh mún,

nhỏ lẻ sẽ bị phá sản, để cạnh tranh đòi hỏi doanh nghiệp (và nhà nước)

phải có những đầu tư lớn Các nghiên cứu đã đề xuất giải pháp về đầu

tư (vay ưu đãi, thuế, đầu tư hạ tầng, công nghệ ) cho phát triển nông

nghiệp trước yêu cầu hội nhập

1.3 ĐÁNH GIÁ VỀ NHỮNG CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CÓ

LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI VÀ VẤN ĐỀ ĐẶT RA CẦN TIẾP TỤC

NGHIÊN CỨU

1.3.1 Đánh giá về những công trình nghiên cứu có liên

quan đến đề tài luận án đã tiếp cận

- Những công trình nghiên cứu ở nước ngoài đã đề cập nhiều

đến vấn đề hu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển vào lĩnh vực nông

nghiệp, cung cấp khung khổ lý thuyết quan trọng để phân tích vấn đề

nghiên cứu Những nghiên cứu này cho thấy chính sách thu hút doanh

nghiệp đầu tư phát triển nông nghiệp là yêu cầu cần thiết đối với mọi

quốc gia, đặc biệt là các nước đang phát triển Những nghiên cứu ở

nước ngoài nêu trên mới chỉ dừng lại trong khuôn khổ lý thuyết, nó

chưa tính đến các yếu tố mang tính đặc thù về văn hóa, kinh tế, xã hội,

thói quen sản xuất, các đặc điểm về khí hậu, thổ nhưỡng và thể chế của

từng quốc gia và từng vùng kinh tế trong quốc gia đó Tuy nhiên, đây

là những kiến thức quan trọng trong nghiên cứu phát triển nông nghiệp

bền vững ở Việt Nam nói chung và tỉnh Nghệ An nói riêng

- Về những công trình nghiên cứu trong nước Những công

trình này hết sức đa dạng, đề cập đến nhiều góc độ của chính sách thu

hút doanh nghiệp đầu tư phát triển nông nghiệp cả trên phương diện lý

thuyết và thực tiễn Đó là các vấn đề như: vị trí, vai trò, tiêu chí đánh

giá, những thách thức… của phát triển nông nghiệp Việt Nam Những

vực nông nghiệp Bằng nhiều cơ chế ưu đãi, tỉnh đã hỗ trợ doanh nghiệp

kịp thời giải quyết các

- Những chính sách thu hút đầu tư của tỉnh Nghệ An đã có tác động tích cực trong việc khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp địa phương, bước đầu tạo ra được những chuyển biến tích cực góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế hợp lý, tạo ra giá trị gia tăng cho nông phẩm, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội ở nông thôn

3.3.2 Một số hạn chế trong thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Nghệ An

Trong chiến lược, chính sách thu hút đầu tư tỉnh Nghệ An vẫn chưa xác định một cách cụ thể, chi tiết quy hoạch, kế hoạch và những lĩnh vực ưu tiên doanh nghiệp đầu tư Quá trình thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Nghệ An trong một thời gian dài chưa được chú trọng đúng mức, chưa hình thành hệ thống chính sách đồng bộ và đủ hấp dẫn để thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào nông nghiệp Việc tổ chức thực hiện chính sách thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp còn nhiều hạn chế

nguyên liệu cho các dự án đầu tư đã cấp phép không được thực thi đầy

đủ trong thực tế

cập trong thu hút và thực hiện các dự án đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp

doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp

đang gặp không ít khó khăn về tiếp cận nguồn vốn; cơ chế tài chính bất cập

đang gặp khó khăn về tiếp cận các ứng dụng KHCN

người nông dân và Nhà nước còn nhiều bất cập

trường

hiện dự án sản xuất thử nghiệm Tỉnh Nghệ An thực hiện hỗ trợ kinh

phí tổ chức 01 lớp giành cho doanh nhân khởi nghiệp là 165 triệu

đồng, trong đó NSNN chi trả là 80 triệu đồng; lớp quản trị doanh

nghiệp là 178 triệu đồng trong đó NSNN là 88 triệu đồng; lớp quản

trị doanh nghiệp chuyên sâu, đào tạo giám đốc điều hành doanh

nghiệp (CEO) diễn ra trong 28 buổi là 400 triệu đồng, trong đó

NSNN hỗ trợ tối đa 200 triệu đồng Dự kiến tổng kinh phí thực hiện

kế hoạch phát triển, bồi dưỡng đội ngũ doanh nhân của tỉnh Nghệ An

giai đoạn 2016 - 2020 là 18.355 triệu đồng (mười tám tỷ, ba trăm

năm lăm triệu đồng) Trong đó: Nguồn ngân sách nhà nước hỗ trợ:

11.040 triệu đồng; kinh phí xã hội hóa: 7.315 triệu đồng

- Ưu đãi trong XTTM và quảng bá sản phẩm nông nghiệp

Nhằm hỗ trợ doanh nghiệp trong xúc tiến thương mại và

quảng bá sản phẩm, tỉnh đã thực hiện các ưu đãi theo Nghị định số

57/2018/NĐ-CP thông qua việc hỗ trợ một doanh nghiệp xây dựng và

quản lý một trang thông tin điện tử “Chợ nông sản quốc gia” Để hỗ trợ

doanh nghiệp trong xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm nông

nghiệp, tỉnh Nghệ An thực hiện hỗ trợ 50% chi phí quảng cáo doanh

nghiệp và sản phẩm trên các phương tiện thông tin đại chúng; 50%

kinh phí tham gia triển lãm hội chợ trong nước; được giảm 50% phí

tiếp cận thông tin thị trường và phí dịch vụ từ cơ quan xúc tiến thương

mại của tỉnh

- Th ực hiện các biện pháp CCHC hỗ trợ doanh nghiệp

Tỉnh Nghệ An đã thực hiện cơ chế phối hợp giữa các cơ quan

trong giải quyết đăng ký kinh doanh, đăng ký thuế và đăng ký con dấu

đối với doanh nghiệp thành lập, hoạt động theo Luật Doanh nghiệp, thực

hiện mô hình “một cửa liên thông” để giải quyết các thủ tục hành chính

liên quan đến doanh nghiệp UBND tỉnh, các cơ quan chuyên môn thực

hiện đối thoại định kỳ, trả lời những vướng mắc thông qua hình thức

trực tiếp hoặc trực tuyến trên cổng thông tin điện tử theo lĩnh vực

chuyên môn phụ trách

3.3 ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ TÌNH HÌNH THU HÚT DOANH

NGHIỆP ĐẦU TƯ VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP CỦA TỈNH

NGHỆ AN

3.3.1 Một số ưu điểm trong thu hút đầu tư của doanh

nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Nghệ An

- Tỉnh Nghệ An bước đầu đã thiết lập được môi trường đầu tư

khá thuận lợi và hấp dẫn để thu hút các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh

nghiên cứu này đã khảo sát một cách tương đối kỹ lưỡng về thực trạng chính sách thu hút doanh nghiệp đầu tư phát nông nghiệp theo hướng bền vững ở Việt Nam; cung cấp nhiều số liệu; khảo sát, đánh giá nhiều chính sách quan trọng và đề xuất được một số giải pháp mang tính khả thi để phát triển nông nghiệp ở Việt Nam

1.3.2 Những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu

- Tác động của chính quyền tỉnh đối với thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào phát triển nông nghiệp địa phương

- Thực trạng chính sách thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào nông nghiệp tỉnh Nghệ An trong giai đoạn từ năm 2011 đến năm 2018

- Những tồn tại, hạn chế trong hệ thống chính sách thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Nghệ An

- Đề xuất những giải pháp điều chỉnh, xây dựng các chính sách theo hướng hấp dẫn, khuyến khích doanh nghiệp tăng đầu tư để phát triển nông nghiệp của tỉnh Nghệ An

Tóm lại, mặc dù còn những hạn chế nhất định, nhưng đây là những tri thức mà chúng ta có thể học hỏi và kế thừa Các kết quả nghiên cứu trên đây đã bước đầu góp phần thúc đẩy các nỗ lực đổi mới, cải cách và phát triển, đồng thời chỉ ra nhiệm vụ và định hướng mới cho các nghiên cứu tiếp theo

Chương 2

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ THU HÚT ĐẦU TƯ CỦA DOANH NGHIỆP VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP

2.1 KHÁI NIỆM VÀ SỰ CẦN THIẾT THU HÚT ĐẦU TƯ CỦA CÁC DOANH NGHIỆP VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP

2.1.1 Khái niệm, đặc điểm về đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp

Theo nghĩa rộng, đầu tư được hiểu là sự bỏ ra các nguồn lực ở hiện tại để tiến hành các hoạt động nào đó nhằm thu về cho chủ thể đầu

tư kết quả nhất định trong tương lai lớn hơn các nguồn lực đã bỏ ra Nguồn lực ở đây có thể là tiền, là tài nguyên thiên nhiên, là sức lao động

và trí tuệ và kết quả đạt được ở đầu ra có thể là sự tăng thêm các tài sản tài chính, tài sản vật chất, tài sản trí tuệ… Xét theo nghĩa hẹp, đầu tư chỉ bao gồm các hoạt động sử dụng những nguồn lực ở hiện tại vào quá trình sản xuất, kinh doanh nhằm đem lại cho nền kinh tế - xã hội những

kết quả trong tương lai lớn hơn các nguồn lực đã được sử dụng để đạt

được các kết quả đó Như vậy, ở góc độ chung nhất có thể hiểu, đầu tư

là hoạt động sử dụng các nguồn lực tài chính, nguồn lực vật chất, nguồn

lực lao động và trí tuệ để sản xuất kinh doanh trong một thời gian tương

đối dài nhằm thu về lợi nhuận và lợi ích kinh tế xã hội

Ở Việt Nam theo quy định tại Khoản 5 Điều 3, Luật đầu tư

năm 2014 thì: "Đầu tư kinh doanh là việc nhà đầu tư bỏ vốn đầu tư để

thực hiện hoạt động kinh doanh thông qua việc thành lập tổ chức kinh

tế; đầu tư góp vốn, mua cổ phần, phần vốn góp của tổ chức kinh tế;

đầu tư theo hình thức hợp đồng hoặc thực hiện dự án đầu tư”

nghi ệp vào lĩnh vực nông nghiệp

Nông nghiệp là ngành sản xuất - kinh doanh làm ra thực phẩm

nông sản, bao gồm cả sản xuất nông nghiệp, chế biến, marketing và phân

Thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực nông nghiệp là

chuỗi những biện pháp chính sách của nhà nước các cấp nhằm kêu gọi,

tạo lập các điều kiện thuận lợi để các nhà đầu tư thực hiện các dự án

trong các lĩnh vực nông nghiệp Thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào

lĩnh vực nông nghiệp bao gồm tổng hợp các cơ chế, chính sách của

Nhà nước biểu hiện thông qua các cơ chế, khuôn khổ pháp lý, kết cấu

hạ tầng, nguồn nhân lực, các nguồn tài nguyên, môi trường… nhằm

thu hút nhà đầu tư vào sản xuất, kinh doanh

Ở quy mô cấp tỉnh, thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh

vực nông nghiệp là việc chính quyền cấp tỉnh thực hiện chính sách của

Trung ương về thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp;

xây dựng và tổ chức thực hiện chiến lược, chính sách và các biện pháp

của địa phương nhằm thu hút doanh nghiệp bỏ vốn, công nghệ… thực

hiện các dự án phát triển trong lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh

Đối tượng thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp là các doanh

nghiệp Đây là tổ chức kinh tế hoạt động kinh doanh có mục tiêu thu

lợi nhuận, bao gồm các loại hình doanh nghiệp hoạt động theo quy

định của pháp luật

2.1.2 Sự cần thiết phải thu hút đầu tư của doanh nghiệp

vào lĩnh vực nông nghiệp

Th ứ nhất, thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực

nông nghiệp góp phần khai thác tiềm năng, lợi thế về nông nghiệp

của địa phương

quy định nêu trên, nếu dự án nhập giống gốc cao sản vật nuôi được

hỗ trợ không quá 40% chi phí và chỉ hỗ trợ một lần/dự án với mức hỗ trợ không quá 300 triệu đồng để nhập giống gốc

Mặc dù tỉnh có những hỗ trợ, ưu đãi hấp dẫn về tài chính nhằm phát triển hạ tầng, hỗ trợ sản xuất nhưng trong thực tế các doanh nghiệp tiếp cận những ưu đãi này vẫn hết sức khó khăn vì nó liên quan đến hàng loạt các điều kiện khác để được nhận các ưu đãi Trong thực tế rất ít các doanh nghiệp nhận được các ưu đãi này bởi vì quy mô sản xuất nhỏ, họ không có đủ mức vốn đối ứng theo quy định để được hưởng các

ưu đãi Những ưu đãi này thường chỉ đến với các doanh nghiệp đầu tư quy mô lớn, các doanh nghiệp nhỏ và vừa rất khó tiếp cận, do đó, những

ưu đãi này chưa thực sự phát huy hiệu quả trong thực tế

- Ưu đãi trong lĩnh vực đất đai

Tỉnh Nghệ An đã thực hiện các ưu đãi theo Nghị định số 210/2013/NĐ-CP ngày 19/12/2013 của Chính phủ đối với doanh nghiệp có dự án nông nghiệp được Nhà nước giao đất thì được giảm 70% tiền sử dụng đất phải nộp NSNN Tỉnh Nghệ An thực hiện hỗ trợ tập trung đất đai thông qua việc ưu đãi đầu tư theo Nghị định số 57/2018/NĐ-CP khi doanh nghiệp thuê, thuê lại đất, mặt nước của hộ gia đình, cá nhân để thực hiện dự án thì được Nhà nước hỗ trợ kinh phí tương đương với 20% tiền thuê đất, thuê mặt nước cho 05 năm đầu tiên

kể từ khi dự án hoàn thành đi vào hoạt động; giá thuê đất, thuê mặt nước; hỗ trợ xây dựng cơ sở hạ tầng vùng nguyên liệu với mức hỗ trợ 50 triệu đồng/ha

Mặc dù có những chính sách ưu đãi về đất đai hấp dẫn nhưng trong thực tế doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp vẫn gặp rất nhiều khó khăn khi tiếp cận chính sách Phần lớn doanh nghiệp có trụ sở và các dự án nằm ngoài các khu công nghiệp tập trung, các dự án triển khai gắn với điều kiện tự nhiên, lao động ở địa phương có xuất phát điểm từ các hộ hoặc trang trại nên diện tích đất sản xuất phần lớn là của gia đình, hoặc thuê lại của người dân Chỉ có các doanh nghiệp sản xuất quy mô lớn, tập trung mới tiếp cận được các ưu đãi này Các doanh nghiệp nhỏ

và vừa hầu như không được giao đất hay thuê đất của Nhà nước

- Ưu đãi trong phát triển KHCN và đào tạo nguồn nhân lực

Doanh nghiệp được hỗ trợ 70% kinh phí thực hiện đề tài nghiên cứu tạo ra công nghệ mới do doanh nghiệp chủ trì thực hiện nhằm thực hiện dự án, hoặc doanh nghiệp mua bản quyền công nghệ thực hiện dự án; được hỗ trợ 30% tổng kinh phí đầu tư mới để thực