THỰC TRẠNG ĐỔI MỚI SÁNG TẠO CỦA DOANH NGHIỆP VIỆT NAM

Khái niệm: • Đổi mới sáng tạo ĐMST là quá trình doanh nghiệp phát triển các sản phẩm, dịch vụ, quy trình hay hệ thống quản lý mới để đáp ứng các yêu cầu do sự thay đổi của môi trường kin

Vibiz Report 2017 THỰC TRẠNG ĐỔI MỚI SÁNG TẠO CỦA DOANH NGHIỆP VIỆT NAM

Tháng 09/2017

MỤC LỤC

1 • KHÁI NIỆM:

2 • PHÂN LOẠI:

3 • THỰC TRẠNG ĐỔI MỚI SÁNG TẠO CỦA DN:

4 • KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ:

Vibiz Report 2017

1 Khái niệm:

• Đổi mới sáng tạo (ĐMST) là quá trình doanh nghiệp phát triển các sản phẩm, dịch vụ, quy trình hay hệ thống quản lý mới để đáp ứng các yêu cầu do sự thay đổi của môi trường kinh doanh, công nghệ hay mô hình cạnh tranh

2 Phân loại:

• Từ năm 1930, Schumpeter phân loại đổi mới sáng tạo gồm 5 nhóm chính:

1

Đưa ra sản

phẩm mới

hoặc cải tiến

chất lượng

sản phẩm

hiện có

2

Đưa ra phương pháp sản xuất mới

3

Phát triển thị trường mới

4

Phát triển nguồn cung ứng mới

5

Đổi mới tổ chức

Vibiz Report 2017

3 Thực trạng đổi mới sáng tạo của DN:

3.1 Về nhận thức và văn hóa đổi mới sáng tạo

của doanh nghiệp Việt Nam:

(Các số liệu đều được tham khảo từ viện nghiên

cứu DDHQG Hà Nội năm 2015)

Nhận thức:

Nhiều doanh nghiệp Việt Nam chưa chú

trọng đến chính sách đổi mới sáng tạo

72%

78%

80%

68%

70%

72%

74%

76%

78%

80%

82%

Chưa có chính sách nguồn nhân lực ĐMST

Chưa có chính sách đầu tư tài chính cho

ĐMST

Chưa có chính sách

hợp tác

và phát triển đối tác phục vụ ĐMST

3 Thực trạng đổi mới sáng tạo của DN:

0%

10%

20%

30%

40%

50%

60%

DN dung thứ cho những sai lầm

trong việc ĐMST ở mức độ

vừa phải

DN khuyến khích những tư duy sáng tạo và ý tưởng mới trong một chừng mực nhất định

57% 60% 6%

0% 10%20%30%40%50%60%70%

Lãnh đạo khuyến khích và động viên nhân viên có những

ý tưởng mới ở mức độ vừa phải

Lãnh đạo dung thứ cho những sai sót về đổi mới sáng tạo ở

mức vừa phải

Lãnh đạo dễ dàng dung thứ cho những sai sót về đổi mới sáng

tạo.

Văn hóa doanh nghiệp Việt Nam chưa tạo nền cho sáng tạo và đổi mới Sáng tạo cần một môi trường trong đó

nhân viên không sợ mắc lỗi

Vibiz Report 2017

3 Thực trạng đổi mới sáng tạo của DN:

3.2 Về kết quả đổi mới sáng tạo của doanh

nghiệp Việt Nam:

Sự thành công của hoạt động ĐMST Đặc

biệt, lĩnh vực công nghệ sinh học và vật liệu

xây dựng, công nghệ môi trường có doanh

thu đến từ sản phẩm mới lớn nhất 8%

29%

22%

17%

38%

10%

0%

5%

10%

15%

20%

25%

30%

35%

40%

Dịch vụ Vật liệu

xây dựng

Công nghệ môi trường

Kĩ thuật cơ khí

Công nghệ sinh học

Công nghệ thông tin

Tỷ lệ doanh nghiệp có đóng góp của sản phẩm mới vào

doanh thu theo lĩnh vực (n = 583)

Nguồn: Kết quả khảo sát của nhóm nghiên cứu

ĐHQGHN

3 Thực trạng đổi mới sáng tạo của DN:

• 2 hình thức ĐMST

32% doanh nghiệp tự thực hiện ĐMST

45% DN thường xuyên làm việc với đối tác bên ngoài để phát triển sản phẩm

49%

46%

1%

4%

Từ 1 đến 3 tỷ đồng Dưới 1 tỷ đồng Trên 10 tỷ đồng

Từ 3 đến 10 tỷ đồng

Biểu đồ tỷ lệ dự án đổi mới sáng tạo theo mức

doanh thu (n = 583)

3.3.Về hình thức đổi mới sáng tạo của doanh nghiệp Việt Nam

Vibiz Report 2017

3 Thực trạng đổi mới sáng tạo của DN:

61%

26%

16%

0%

10%

20%

30%

40%

50%

60%

70%

Các nhà cung cấp Khách hàng Các trung tâm

nghiên cứu và trường đại học

Biểu đồ các đối tác bên ngoài giúp DN thực

hiện quá trình ĐMST

62%

64%

66%

68%

70%

72%

74%

76%

78%

80%

Chính sách của Nhà nước thiếu

ổn định

Thiếu các mối liên kết với các đối tác

Không sẵn sàng về nguồn nhân lực cho ĐMST

Rào cản do kinh nghiệm quản lý

Rủi ro trong ĐMST cao

và thiếu bảo hộ của pháp luật

80%

78%

77%

69% 70%

Các trở ngại chính mà DN gặp phải khi tiến

hành ĐMST

3 Thực trạng đổi mới sáng tạo của DN:

3.4.Về năng lực nguồn nhân lực phục vụ ĐMST

của doanh nghiệp Việt Nam

Nguồn lực cho ĐMST: 50% DN khảo sát, tỷ

lệ nhân viên làm việc có liên quan đến

ĐMST chỉ chiếm từ 6-10% trong tổng nhân

viên

56%

44%

0%

Không sáng tạo Sáng tạo

Rất sáng tạo

Biểu đồ đánh giá mức độ sáng tạo của nhân

viên (n = 583)

Vibiz Report 2017

3 Thực trạng đổi mới sáng tạo của DN:

Đào tạo nâng cao năng lực nguồn nhân lực phục

vụ đổi mới sáng tạo

• Các DN Việt Nam chưa chú trọng đào tạo

nâng cao năng lực nguồn nhân lực phục

vụ đổi mới sáng tạo

47%

7%

12%

34%

Dưới 100 triệu đồng

Từ 500 triệu đến 1 tỷ đồng

Trên 1 tỷ đồng

Từ 100 đến 500 triệu đồng

Biểu đồ chi phí liên quan đến đào tạo phục vụ đổi

mới sáng tạo năm 2015

4 Kết luận và kiến nghị:

• DN Việt Nam bước đầu quan tâm đến ĐMST nhưng chủ yếu chỉ phục vụ cho mục tiêu ngắn hạn

• Doanh nghiệp Việt Nam chưa thực sự đầu tư cho hoạt động này, thể hiện qua một số thực tế như chưa có

bộ phận chuyên trách về ĐMST, nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu đổi mới sáng tạo, ngân sách dành cho đổi mới sáng tạo và đào tạo nguồn nhân lực chưa cao, sự hợp tác với các đơn vị nghiên cứu và các trường đại học chưa tốt

• Nguyên nhân:

Đa phần doanh nghiệp tập trung nhiều vào khâu thương mại, dịch vụ hoặc gia công quốc tế Các DN

có yếu tố nước ngoài chủ yếu tập trung vào sản xuất để khai thác chi phí nhân công giá thấp của Việt Nam, chứ không đầu tư cho ĐMST

Vibiz Report 2017

4 Kết luận và kiến nghị:

KẾT LUẬN:

• ĐMST, áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất được coi là mục tiêu hàng đầu trong chiến lược phát triển của các DN Việt Nam Doanh nghiệp cần ĐMST để phát triển và duy trì lợi thế cạnh tranh

• Các doanh nghiệp Việt Nam cần từng bước tìm cách đầu tư, nghiên cứu áp dụng công nghệ vào sản xuất kinh doanh, tạo ra những sản phẩm đủ sức cạnh tranh tại thị trường trong nước và quốc tế Không chỉ các doanh nghiệp công nghệ khởi nghiệp mà một số doanh nghiệp sản xuất quy mô lớn với thương hiệu từ lâu đã được biết đến rộng rãi cũng cần cố gắng trong đầu tư, nghiên cứu đổi mới công nghệ nhằm nâng cao sức cạnh tranh và giá trị sản phẩm

Thank you