Trong khổ thơ trên, ngoài ý nghĩa tả thực về thiên nhiên lúc sang thu còn bao hàm nét nghĩa ẩn dụ: Hiện tượng “sấm’ là ẩn dụ chỉ những vang động bất thường của ngoại cảnh, của cuộc đời[r]
Trang 1Phòng GD-ĐT Hải Hậu
Trường THCS Hải Nam
Đề Thi Ngữ Văn 9
Năm học 2011-2012
Phần I Trắc nghiệm (2đ) Trả lời các câu hỏi sau bằng cách khoanh tròn vào chữ cái in hoa
đứng trước câu trả lời đúng:
Câu 1 Dòng nào sau đây nêu tên những văn bản tự sự trung đại?
A Hoàng Lê nhất thống chí, Chuyện người con gái Nam Xương, Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
B Chuyện người con gái Nam Xương, Bàn về đọc sách, Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
C Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh, Truyện Kiều, Lặng Lẽ Sa Pa
D Những ngôi sao xa xôi,Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh,Truyện Lục Vân Tiên
Câu 2 Văn học Việt Nam được tạo thành từ những bộ phận văn học nào?
A Văn học chữ Hán và văn học chữ Nôm
B Văn học trung đại và văn hoc hiện đại
C Văn học cách mạng và văn học hiện thực
D Văn học dân gian và văn học viết
Câu 3 Bài thơ nào xây dựng được một hình tượng thiên nhiên đẹp trong sáng, giản dị giàu sức gợi, thể hiện ước nguyện cống hiến chân thành của nhà thơ cho đất nước?
A Mùa xuân nho nhỏ
B Sang thu
C Viếng lăng Bác
D Ánh trăng
Câu 4 Có người cho rằng, chân dung của Thúy Vân, Thúy Kiều là chân dung tính cách, số phận Đúng hay sai?
A Đúng
B Sai
Câu 5 Từ “ Ăn’’ trong “Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương” được hiểu theo nghĩa nào?
A Nghĩa gốc
B Nghĩa chuyển
Câu 6 Câu thơ nào mang nghĩa tường minh?
A Một mùa xuân nho nhỏ
Lặng lẽ dâng cho đời
B Người đồng mình đục đá kê cao quê hương
C Đêm nay rừng hoang sương muối
D Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này
Câu 7 Trong các đề bài sau đây,đề nào không thuộc bài nghị luận về tư tưởng đạo lí?
A Bàn về hai nhân vật chó sói và cừu non trong thơ của La Phông-Ten
B Bàn về đạo lí Uống nước nhớ nguồn
C Lòng biết ơn thầy cô giáo
D Bàn về tranh giành và nhường nhịn
Câu 8 Ý nào sau đây không thuộc yêu cầu về hình thức của biên bản?
A Viết đúng mẫu quy định
B Có đầy đủ các phần mục
C Có đánh số cụ thể các mục
Trang 2D Có bố cục 3 phần như một bài văn.
Phần II Tự luận :
Câu1 (1đ) Thế nào là thành phần tình thái? Cho ví dụ?
Câu 2 (3đ) Trình bày cảm nhận của em về khổ thơ sau:
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn mưa
Sấm cũng bớt bất ngờ
Trên hàng cây đứng tuổi
( Sang Thu- Hữu Thỉnh)
Câu 3 (4đ) Phân tích nhân vật Phương Định trong tác phẩm Những ngôi sao xa xôi của Lê
Minh Khuê
Trang 3Phòng GD-ĐT Hải Hậu
Trường THCS Hải Nam
Đáp án biểu điểm
Phần 1 Trắc nghiệm (2đ)
Phần II Tự luân
Câu 1 * Ý 1 (0,5đ) Thành phần tình thái là thành phần biệt lập dùng để thể hiện cách nhìn của người nói đỗi với sự việc ở trong câu
* Ý ( 0,5 đ) Lấy đúng ví dụ cho 0,5đ Nếu đặt câu có thành phần tình thái mà không chỉ ra thành phần tình thái, hoặc không có dấu chấm câu trừ 0,25đ
Câu 2 (3đ)
Yêu cầu cảm nhận được :
Những câu thơ trên là cảm nhận tinh tế của nhà thơ về sự chuyển biến nhẹ nhàng của đất trời từ cuối hạ sang đầu thu và những suy ngẫm , trải nghiệm của nhà thơ.(0,5đ)
Ở thời điểm này, nắng cuối hạ vẫn còn nồng, còn sáng nhưng nhạt dần.Lúc này cũng bớt đi những tiếng sấm bớt ngờ gắn cùng những cơn mưa rào thương có ở mùa hạ.(0,5đ)
Trong khổ thơ trên, ngoài ý nghĩa tả thực về thiên nhiên lúc sang thu còn bao hàm nét nghĩa
ẩn dụ: Hiện tượng “sấm’ là ẩn dụ chỉ những vang động bất thường của ngoại cảnh, của cuộc đời.”Hàng cây đứng tuổi” là hình ảnh ẩn dụ nói về hình ảnh con người đã từng trải thì cũng vững vàng hơn trước những tác động bất thường của ngoại cảnh, của cuộc đời.(1đ)
-Khổ thơ kết bài mang đến cho bài thơ một vẻ đẹp mới, làm trọn vẹn thêm cái ý sang thu của hồn người chưa thật rõ ở 2 khổ thơ đầu (0,5đ)
- Qua khổ thơ trên người đọc cảm nhận tâm hồn tinh tế cùng tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống tha thiết của nhà thơ.(0,5đ)
Câu 3 (4đ)
1 Mở bài ( 0,25đ)
-Giới thiệu tác giả, tác phẩm
-Giới thiệu và nêu ấn tượng về nhân vật
Nếu sai và thiếu không cho điểm
2 Thân bài
* Yêu cầu
I Phân tích những phẩm chất của nhân vật Phương Định(2,5đ)
1 Hoàn cảnh sống, công việc của nhân vật : Phương Định cùng Nho, Thao- Những cô gái thanh niên xung phong sống trên cao điểm trên tuyến đường Trường Sơn đầy bom đạn của kẻ thù Công việc của chị và đồng đội trong tổ trinh sát mặt đường là”đo khối lượng đất lấp vào
hố bom, đếm bom chưa nổ nếu cần thì phá bom” để bảo vệ đường Công việc thật vinh quang nhưng đầy gian khổ hi sinh.Chính trong hoàn cảnh này đã làm sáng ngời những phẩm chất đáng quý của chị và đồng đội (0,25đ)
2-Nêu và phân tích phẩm chất của nhân vật Phương Định (2,25đ)
-Vẻ đẹp của tinh thần dũng cảm, thái độ bình tĩnh, vượt lên mọi nguy hiểm (0,75đ)
+ Chạy trên cao điểm giữa ban ngày nơi rất nhiều bom đạn của kẻ thù,cũng có nghĩa là luôn phải đối mặt với thần chết Nhưng chị vẫn bình thản,thậm chí còn thấy thú vị khi gọi nhau là
“ những con quỷ mắt đen”
Trang 4+ Tư thế đàng hoàng, thái độ bình tĩnh, thao tác thành thạo khi phá bom.(dẫn chứng)
+ Có những lúc cô cũng nghĩ đến cái chết nhưng chỉ là mờ nhạt, còn ý nghĩ cháy bỏng là” liệu mìn có nổ , bom có nổ không? Không thì làm thế nào để châm mìn lần thứ hai?”mục đích hoàn thành nhiệm vụ luôn được Phương Định đặt lên trên hết
- Trong chị luôn thường trực tình đồng chí, đồng đội keo sơn gắn bó (0,5đ)
+ Quan tâm đến đồng chí, đồng đội: Lo lắng, sốt ruột khi đồng đội lên cao điểm chưa
về.Luôn trìu mến yêu thương bạn bè ( Cách Phương Định nhận xét về Nho, phát hiện ra vẻ dễ thương” nhẹ, mát mẻ như một que kem trắng”, việc chị rất hiểu các sở thích và tâm trạng chị Thao ).Chăm sóc Nho tận tình khi Nho bị thương
+ Rất yêu mến và cảm phục tất cả những người chiến sĩ mà chị gặp trên cao điểm
-Vẻ đẹp nổi bật nhất của nhân vật là tâm hồn trong sáng, giàu mơ mộng, là sự hồn nhiên như trẻ thơ (1đ)
+ Phương Định là con gái Hà Nội vào chiến trường.Chị vừa qua tuổi học sinh vô tư lự Giữa bom đạn ,chị vẫn hay nhớ về những kỉ niệm êm đềm bên mẹ trong căn gác nhỏ, nhớ về thành phố tuổi thơ
+ Chị hay hát, hay ngắm mình trong gương Chị tự đánh giá mình là “ một cô gái khá”,có” hai bím tóc dày,tương đối mềm, kèn”.Mắt “dài, dài nắng” và được các anh lái xe nhận xét
“Cô có xa xăm”.Chị có cái điệu đà của một cô gái Hà Nội nhưng cái điệu thật đáng yêu vì
nó hồn nhiên và vô cùng chân thực
II Đánh giá (1đ)
- Truyện được trần thuật từ ngôi kể thứ nhất (nhân vật chính Phương Định) đã tạo thuận lợi
để tác giả tập trung miêu tả thế giới nội tâm nhân vật; ngòi bút miêu tả tâm lí nhân vật tinh tế sắc sảo;ngôn ngữ kể chuyện trẻ trung đậm chất nữ tính (0,25đ)
-Phương Định là cô thanh niên trên tuyến đường Trường Sơn những ngày kháng chiến chống
Mĩ Qua nhân vật chúng ta hiểu thế hệ trẻ Việt Nam trong những năm tháng hào hùng ấy Đó
là thời đại của những con người trong thơ của Tố Hữu “ Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước-Mà lòng phơi phới dậy tương lai” (0,5đ)
-Phải là người trong cuộc và gắn bó yêu thương với những người lính Lê Minh Khuê mới có thể miêu tả chân thực, sinh động đến như vậy.(0,25đ)
3 Kết bài (0,25đ)
- Sức hấp dẫn của hình tượng nhân vật
-Suy nghĩ của bản thân