* Mở bài: Giới thiệu khái quát về tác giả, tác phẩm; Những điều nguyện ước chân thành và tha thiết của nhà thơ Thanh Hải trong bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” * Thân bài - Ước nguyện dâng hiế[r]
Trang 1ĐỀ KIỂM TRA CUỐI NĂM - MÔN NGỮ VĂN 9
NĂM HỌC 2011 -2012 THỜI GIAN: 120 PHÚT
I.TRẮC NGHIỆM KHÁCH QUAN ( 2 điểm)
1 Dựa vào đâu Nguyễn Dữ viết “Chuyện người con gái nam Xương” ?
A Bài thơ “Lại bài viếng Vũ Thị” của Lê Thánh Tông
B Những câu ca dao viết về người phụ nữ trong xã hội phong kiến
C Truyện cổ tích Vợ chàng Trương
D Vè Vợ chàng Trương
2 Trong truyện ngắn “ Làng” Kim Lân đã để ông Hai nhắc lại câu “Toàn là sai sự mục đích cả” nhằm mục đích gì?
A Chế giếu, châm biếm nhân vật
B Khắc họa sinh động tính cách nhân vât
C.Miêu tả tâm trạng vui sướng của nhân vật
D.Thể hiện sự nhiệt tình của ông Hai với kháng chiến
3.Trong bài thơ vì sao Thanh Hải lại xưng “ta” khi bộc lộ ước nguyện của mình?
A Vì nhà thơ cảm nhận ước nguyện của mình cũng là ước nguyện chung của mọi người
B Vì là ước nguyện riêng nguyện nhà thơ
C.Vì là ước nguyện của đồng bào Miền Nam
D.Vì là ước nguyện của thế hệ trẻ
4 Ở bài thơ “ Viếng lăng Bác” nhà thơ đã viết “ mà sao nghe nhói ở trong tim” Từ
“Nhói” đã thể hiện ý nghĩa, cảm xúc gì?
A Quá đau đớn, bất ngờ
B Đau đớn, xót xa trước thực tại Bác đã đi xa
C.Thương tiếc Bác
D Nhớ Bác
5 Khi nói “Tiền bạc chỉ là tiền bạc”, người nói không tuân thủ phương châm hội thoại
vì lí do gì?
A Vô ý, vụng về trong giao tiếp
B.Người nói ưu tiên cho một phương châm hội thoại khác quan trọng hơn
C.Người nói ưu tiên cho một yêu cầu khác quan trọng hơn
D Người nói muốn người nghe hiểu theo một hàm ý nào đó
6 Thành phần phụ chú và những từ ngữ có liên quan trong câu sau có quan hệ với nhau theo kiểu quan hệ nào?
A Bổ sung B Nguyên nhân
C Điều kiện D Mục đích
7 Yếu tố đặc trưng của văn nghị luận là ?
A Miêu tả, tự sự, biểu cảm
B Thuật sự việc, lập luận
C Dẫn chứng và miêu tả
D.Lập luận, luận điểm, dẫn chứng
Trang 28.Phần kết bài của bài nghị luận về tác phẩm truyện ( hoặc đoạn trích) cần:
A.Nêu nhận định, đánh giá chung của mình về tác phẩm truyện ( hoặc đoạn trích)
B.Nêu nhận định, đánh giá chung của mình và của người khác về tác phẩm truyện
( hoặc đoạn trích)
C.Nêu nhận định, đánh giá chung của mình về tác phẩm truyện ( hoặc đoạn trích), liên
hệ với những tác phẩm khác
D Không có phương án nào đúng
II TỰ LUẬN: 8 điểm
1.(1 điểm) Xác định hàm ý và cho biết tác dụng của hàm ý đó trong đoạn thơ sau:
Con ơi tuy thô sơ da thịt Lên đường
Không bao giờ nhỏ bé được Nghe con
(Nói với con - Y Phương)
2.( 3 điểm) Trong tác phẩm này, cách sống của nhân vật người thanh niên trên đỉnh Yên Sơn đã gợi những suy tư mới: “ Người con trai ấy đáng yêu thật, nhưng làm cho ông nhọc quá”
a Tác phẩm được nói đến là tác phẩm nào? Của tác giả nào?
b Suy tư đó của ai?
c Suy tư đó như thế nào ? Em thấy nhân vật ấy có cách nhìn như thế nàođối với những con người lao động trẻ tuổi? Hãy trình bày ý kiến của em bằng một đoạn văn hoàn chỉnh?
3.( 4 điểm)Những điều nguyện ước chân thành và tha thiết của nhà thơ Thanh Hải trong bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” ?
Trang 3HƯỚNG DẪN CHẤM BÀI KIỂM CUỐI NĂM MÔN NGỮ VĂN 9
NĂM HỌC 2011-2012
TỔNG ĐIỂM CHO CẢ BÀI: 10 ĐIỂM; PHÂN CHIA NHƯ SAU
I.PHẦN TRẮC NGHIỆM KHÁCH QUAN( 2 điểm)
Mỗi câu trả lời đúng cho 0,25 điểm
II PHẦN TỰ LUẬN ( 8 điểm)
Câu 1:
-Xác định đúng hàm ý
- Nêu tác dụng của hàm ý
( Lưu ý: Khi học sinh xác định hàm ý, tác dụng của hàm ý giám khảo
linh hoạt cho điểm, có thể chia nhỏ ở bậc điểm 0,25 điểm)
0,5 điểm 0,5 điểm
Câu 2a
- Nêu đúng tên tác phẩm
- Nêu đúng tên tác giả
0,25điểm 0,25điểm
Câu 2c Học sinh viết đoạn văn nghị luận trình bày những suy nghí của mình
Đoạn văn cần đảm bảo các ý sau đây:
- Ông họa sĩ là người say mê nghệ thuật, có những rung cảm trước cái
đẹp, khao khát sáng tạo, luôn trăn trở “phải vẽ được cái gì suốt đời
mình thích”
+ Ông đã rất nhạy cảm phát hiện ra vẻ đẹp trong tâm hồn và cách sống
của người thanh niên, ông đã xúc động và bối rối “ Một nét thôi đủ
khẳng định một tâm hồn, khơi gợi một ý sáng tác”
+ Ông thấy rất quý mến và muốn phác họa chân dung của anh nhưng
lại cảm thấy ngòi bút mình bất lực bởi “ người con trai ấy đáng yêu
thật, nhưng làm cho ông nhọc quá”
+ Ông trăn trở là vì “ chưa biết làm thế nào để người xem không nghĩ
anh là một ngôi sao xa”, làm thế nào để người đọc hiểu được những
điều anh suy nghĩ
+ Họa sĩ tự hào, hãnh diện và hạnh phúc “ vì bắt gặp một người như
anh quả là một cơ hội hãn hữu cho sáng tác”
0,25 điểm
0,25 điểm
0,25 điểm
0,25 điểm 0,25 điểm
Trang 4+ Vì vậy ông đã quyết định trở lại Sa Pa, ở với anh ít hôm để cảm nhận
vẻ đẹp ở nơi đây, con người ở nơi đây
- Dù chỉ đóng vai là nhân vật phụ nhưng qua những điều họa sĩ nghĩ ta
thấy ông vô cùng yêu mến , vô cùng cảm phục những người lao động
trẻ tuổi, những con người đã cống hiến hăng say và hết mình cho đát
nước
- Qua việc miêu tả suy nghĩ của ông họa sĩ tác giả đã làm nổi bật vẻ đẹp
của nhân vật chính - nhân vật anh thanh niên: một người lao động trẻ
tuổi, sống có lí tưởng, âm thầm cống hiến hết mình cho Tổ quốc
-> Đó chính là hình ảnh của thế hệ trẻ Việt Nam, những con người lao
động trẻ tuổi Việt Nam trong công cuộc XD đất nước
0,25 điểm 0,25 điểm
0,25 điểm
ước chân thành và tha thiết của nhà thơ Thanh Hải trong bài thơ “Mùa
xuân nho nhỏ”
* Thân bài
- Ước nguyện dâng hiến cuộc đời được khơi gợi từ những cảm nhận về
một mùa xuân mới, mùa xuân của thiên nhiên đất trời, mùa xuân của
cuộc sống lao động và chiến đấu của dân tộc
- Ước nguyện dâng hiến cuộc đời thật tha thiết, chân thành và mãnh
liệt
+ Một cá thể nhỏ bé mong muốn được góp sức mình dệt lên tương lai
đất nước: ( Ta làm con chim hót Một nốt tầm xao xuyến)
-> Nhà thơ khao khát được hòa nhập, được hóa thân là một con chim
hót, một nhành hoa tỏa ngát hương, một nốt trầm mang lại niềm vui cho
cuộc đời
-> Tất cả những hình ảnh ấy thật đáng yêu và đáng trân trọng bởi chất
chứa vẻ đẹp cương quyết nhưng dịu dàng
+ Với Thanh Hải hóa thân là để hiến dâng, để phục vụ cho mục đích
cao cả: một mùa xuân nho nhỏ Dù là khi tóc bạc.)
-> Mùa xuân được đẩy lên thành đỉnh cao, mùa xuân của lí tưởng,của
tiếng lòng cao cả
-> lời thơ tâm tình tha thiết biểu hiện lẽ sống cao đẹp Mỗi con người
hãy làm “một mùa xuân nho nhỏ” để làm nên mùa xuân bất diệt của đất
nước
-> Mùa xuân nho nhỏ là một ẩn dụ đầy sáng tạo khắc sâu ý tưởng “mỗi
cuộc đời đã hóa núi sông ta” thể hiiện khát vộng được cống hiến , được
làm một người có ích, được sống đẹp như mùa xuân , căng tràn nhựa
sống như mùa xuân nhưng cũng luôn tự ý thức mình chỉ là “Mùa xuân
nho nhỏ”, “lặng lẽ dâng cho đời” góp vào mùa xuân lớn lao của đất
nước
-> Hình ảnh thơ ánh lên, tỏa sức xuân tâm hồn trong toàn bài thơ kết
hợp với việc sử dụng các số từ, các từ láy, điệp ngữ cho thấy khát
0,25điểm
3,5 điểm 0,5 điểm
2,5 điểm
0,75 điểm
1,25 điểm
Trang 5vọng hòa nhập, dâng hiến tha thiết, chân thành, khiêm nhường và cao
đẹp của nhà thơ Người đọc ngậm ngùi xúc động trước một tâm hồn đẹp
mãi tỏa rạng ước mơ và tình yêu cuộc sống
+ Khổ thơ cuối là tiếng hát yêu thương, là niềm khao khát bồi hồi của
nhà thơ đối với quê hương yêu dấu buổi xuân về; là niềm tin yêu tự hào
về nhũng giá trị truyền thống bền vững mang đến cho con người một
sức sống mới, một nhiệt tình cách mạng mới
- Giọng thơ tâm tình tha thiết, hình ảnh thơ đẹp, sáng tạo, người đọc
vô cùng xúc động trước nỗi niềm khát khao chân thành và tha thiết của
một người đang nằm trên giường bệnh
-> Khát vộng của nhyà thơ cũng là khát vọng của nhiều người
(Có thể Mở rộng, liên hệ)
*Kết bài: Khẳng định giá trị, ý nghĩa của đoạn thơ
0,5 điểm
0,5 điểm
0,25 điểm
Lưu ý:
- Căn cứ vào năng lực trình bày, sử dụng ngôn ngữ, khả năng diễn đạt và sự am hiểu kiến thức của học sinh ở từng ý, từng câu giám khảo đánh giá và cho điểm một cách phù hợp
- Có thể để điểm lẻ ở các mức: 0,25; 0,5; 0,75