SKKN nâng cao hứng thú học tập của học sinh thông qua hoạt động khởi động cho giờ dạy môn ngữ văn lớp 10

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA TRƯỜNG THPT QUẢNG XƯƠNG II SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM NÂNG CAO HỨNG THÚ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH THÔNG QUA CÁC HÌNH THỨC TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG CHO GIỜ DẠY

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

TRƯỜNG THPT QUẢNG XƯƠNG II

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

NÂNG CAO HỨNG THÚ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH THÔNG QUA CÁC HÌNH THỨC TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG CHO GIỜ DẠY MÔN NGỮ VĂN LỚP 10

Người thực hiện: Hoàng Thu Hương

MỤC LỤC

1 Mở đầu……… 1

1.1 Lí do chọn đề tài……… 1

1.2 Mục đích nghiên cứu……… 1

1.3 Đối tượng nghiên cứu……… 1

1.4 Phương pháp nghiên cứu……… 2

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm……… 2

2.1 Cơ sở lí luận……… 2

2.1.1 Hứng thú và vai trò của hứng thú trong học tập……… 2

2.1.2 Khởi động và hoạt động khởi động trong giờ học văn 2

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm……… 3

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề……… 4

2.3.1 Xác định vai trò của việc nâng cao hứng thú học tập của học sinh thông qua hoạt động khởi động cho giờ học Ngữ văn lớp 10……… 4

2.3.2 Nguyên tắc cơ bản trong việc nâng cao hứng thú học tập của học sinh thông qua hoạt động khởi động cho giờ học Ngữ văn lớp 10……… 4

2.3.3 Quy trình của việc nâng cao hứng thú học tập của học sinh thông qua hoạt động khởi động cho giờ học Ngữ văn lớp 10……… 5

2.3.4 Vận dụng cụ thể vào các bài học Ngữ văn lớp 10 ( SGK,Tâp1)… 5

2.4 Hiệu quả của sáng kiến đối với hoạt động giáo dục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường 16

2.4.1 Đối với hoạt động giáo dục 16

2.4.2 Đối với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường 17

3 Kết luận, kiến nghị 17

3.1 Kết luận 17

3.2 Kiến nghị 18

3.2.1 Đối với đồng nghiệp 18

3.2.2 Đối với các cấp lãnh đạo 18

TÀI LIỆU THAM KHẢO 19

DANH MỤC CÁC ĐỀ TÀI SKKN 20

1 Mở đầu

1.1 Lí do chọn đề tài

Trong xu thế đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục như hiện nay,việc dạy và học của giáo viên và học sinh được tổ chức ngày càng khoa học vàhiệu quả Để nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và phát huy sự chủ động, sángtạo của học sinh Đây là một trong những nội dung giáo dục tích cực, cũng làđịnh hướng trong việc đổi mới, sáng tạo trong hoạt động dạy học mà BộGD&ĐT đã và đang khuyến khích triển khai Vì thế, việc dạy học theo địnhhướng phát triển năng lực người học là hết sức cần thiết, trong đó có bộ mônNgữ văn Với cương vị là người tổ chức, hướng dẫn, điều khiển quá trình hoạtđộng học tập của học sinh, người giáo viên phải là người nghệ sĩ sáng tạo, linhhoạt trong mỗi tiết học Để đánh thức niềm đam mê và khơi nguồn khả năngsáng tạo, khả năng tự chiếm lĩnh tri thức ở học sinh

Ngữ văn là một môn học có ưu thế lớn trong việc cung cấp cho học sinhnhững tri thức về cuộc sống và con người, giúp các em tự hoàn thiện bản thânmình Thế nhưng học sinh bây giờ nhiều em không thích học văn, ngại học văn

vì các em phần lớn đều cho rằng học môn này cần phải có năng khiếu để cảmthụ văn chương Những năm gần đây do xu hướng phát triển và nhu cầu của thờiđại, xã hội, yêu cầu nghề nghiệp, thu nhập, định hướng của gia đình… đã ảnhhưởng không nhỏ đến việc lựa chọn môn học Nhiều giáo viên dạy Văn nhận thấytrong giờ học Ngữ Văn các em thường không tập trung, có tâm lí ngại học, hoặchọc một cách đối phó để có điểm, để không phải thi lại, để thi tốt nghiệp Cònnhững học sinh thực sự say mê và yêu thích môn văn thì rất ít

Xuất phát từ những lí do trên, trên cơ sở tiếp thu các lớp tập huấn của SởGiáo Dục tổ chức, kết hợp với Bộ Giáo Dục và Đào Tạo mở nhiều diễn đàn vềviệc dạy học các môn theo định hướng phát triển năng lực của người học trong

đó có bộ môn Ngữ Văn Qua học tập, tìm hiểu và giảng dạy tôi mạnh dạn trình

bày sáng kiến kinh nghiệm: “Nâng cao hứng thú học tập của học sinh thông qua hoạt động khởi động cho giờ dạy môn ngữ văn lớp 10”

1.3 Đối tượng nghiên cứu

- Nghiên cứu các hình thức tổ chức hoạt động khởi động trong môn Ngữ

văn lớp 10 và việc học tập của học sinh Sưu tầm, phối hợp hình ảnh (hoặc

video), kết hợp cùng kĩ thuật dạy học tích cực để nâng cao hiệu quả hứng thúcho học sinh

- Để có cơ sở đánh giá về hiệu quả của việc áp dụng đề tài vào thực tế dạy

học, tôi chọn 2 lớp tôi dạy của Trường THPT Quảng Xương II, cụ thể: Lớp 10

C2, 10C6, Năm học 2020 – 2021

1.4 Phương pháp nghiên cứu:

Để nghiên cứu đề tài này, tôi đã sử dụng những phương pháp sau:

- Phương pháp : phân tích, tổng hợp, so sánh, thống kê, phân loại

- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn như qun sát, điều tra kết hợp với trảinghiệm thực tế giảng dạy

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm

2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm

2.1.1 Hứng thú và vai trò của hứng thú trong học tập

Theo từ điển Tiếng Việt - Nhà xuất bản Đà Nẵng, năm 2002, định nghĩa

“Hứng thú là sự ham thích, là một thái độ đặc biệt của cá nhân đối với một hiện tượng nào đó vừa có ý nghĩa đối với cuộc sống, vừa mang lại khoái cảm cho cá nhân” [1]

Luật Giáo dục có nêu: “Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm, rèn kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh” [2]

Rõ ràng khi có được sự say mê hứng thú trong bất kì công việc gì conngười sẽ làm việc có hiệu quả hơn, thành công hơn Hứng thú còn có tác dụngchống lại sự mệt mỏi, giảm căng thẳng Học sinh cũng vậy, khi có hứng thú các

em sẽ kiên trì làm bài tập, không nản chí trước câu hỏi khó, không những thếcác em còn hăng hái trả lời, nhận xét bổ sung câu trả lời của bạn, chủ động nêucâu hỏi, đưa ra những thắc mắc để các bạn cùng trả lời, để thầy cô giải thíchthấu đáo

Với bất kì môn học nào cũng cần phải có hứng thú thì học sinh mới có thểtiếp cận bài học đó một cách tốt nhất Đặc biệt với môn Ngữ văn là một môn họcthiên nhiều về cảm xúc, về tâm hồn thì hứng thú là một trong những điều đầutiên mà người giáo viên cần làm.Vì vậy người giáo viên khi lên lớp không phảichỉ “chăm chăm truyền tải kiến thức” quan trọng hơn chính là phải không ngừngtìm tòi đổi mới các phương pháp cách thức dạy học sinh để tạo sự say mê, hứng

thú cho các em” [3] Có như vậy mới phát huy được năng lực tư duy, tính tíchcực chủ động, độc lập trong suy nghĩ và sáng tạo của người học sinh đúng nhưđịnh hướng giáo dục hiện nay

2.1.2 Khởi động và hoạt động khởi động trong giờ học văn

2.1.2.1 Khởi động

“Khởi động là sự bắt đầu, là sự khơi dậy, là tạo được một tâm thế tiếp nhận với bài học cho học sinh, đưa học sinh bước vào thế giới của môn học, bài học” Tâm thế tiếp nhận là một trạng thái tâm lí cần có và nên có trong giờ học

Ngữ văn, là tiền đề quan trọng giúp người đọc vượt qua được giới hạn ngăn cáchgiữa thế giới trí thức và nghệ thuật của văn bản Khi có tâm thế, người đọc sẽ dễdàng nhập cuộc để khám phá, tìm hiểu kiến thức, để trò chuyện, tâm tình vớinhà văn, lĩnh hội những giá trị tư tưởng, thẫm mĩ ẩn tàng trong đó, từ đó để có

thể chiếm lĩnh bài học Nói cách khác, bản chất của “khởi động” chính là sự đánh thức tâm hồn và trí tuệ học sinh, giúp học sinh “sẵn sàng” bước vào một

cuộc chinh phục khám phá đầy hấp dẫn về bản thân và thế giới xung quanhthông qua bài học.[4]

2.1.2.2 Hoạt động khởi động trong giờ học văn

Với phương pháp dạy học truyền thống, chúng ta thường thấy bắt đầu bàidạy là những lời vào bài đầy tính nghệ thuật, mượt mà của giáo viên Nó dẫn dắtcảm xúc và có phần định hướng cảm xúc, suy nghĩ cho người học ngay từ đầu.Bởi thế, học sinh vẫn chủ yếu là thụ động lắng nghe, không phát huy được nănglực và phẩm chất cơ bản, cốt lõi của học sinh

Để thay đổi thực trạng đó, trong vài năm trở lại đây hoạt động “khởi động” rất được chú trọng và đầu tư thích đáng Hoạt động này trở thành một

hoạt động không thể thiếu trong dạy học nói chung và môn Ngữ văn nói riêng.Mỗi bài dạy, mỗi tiết dạy đều hướng tới đảm bảo đủ năm hoạt động theo hệthống lôgic, sáng tạo để phát huy được cao nhất phẩm chất và năng lực củangười học Một hoạt động khởi động tốt, hay sẽ đem đến những ý nghĩa cơ bảnsau

- Thứ nhất: hoạt động khởi động có vai trò tạo hứng thú học tập cho họcsinh

- Thứ hai: hoạt động khởi động sẽ huy động được vốn kiến thức, kĩ năngnền tảng của học sinh

- Thứ ba: hoạt động khởi động sẽ tạo ra những tò mò, thậm chí là nhữngmâu thuẫn cho người học[5]

Khi thực hiện hoạt động khởi động cần đảm bảo về mặt thời gian tránhdài dòng lan man Hình thức khởi động cần linh hoạt, sáng tạo theo nội dungtừng bài và từng đối tượng học sinh từng lớp để mang lại hiệu quả Có thể khởiđộng theo nhiều hình thức tổ chức như: tổ chức chơi trò chơi( Đuổi hình bắtchữ, ai nhanh hơn, giải ô chữ ), đưa ra tình huống xem video, tranh ảnh trựcquan Có thể khởi động theo nhiều hình thức hoạt động của học sinh như: hoạtđộng cá nhân, hoạt động đôi, hoạt động nhóm hoặc cả lớp Cuối cùng là tổ chứckhởi động sao cho phù hợp với bài học, vì mỗi hình thức khởi động sẽ có yêucầu, quy trình tổ chức riêng

Hoạt động khởi động chỉ chiếm ít thời gian (5 đến 7 phút ) đầu giờ nhưng

có vai trò rất quan trọng Hiệu quả giờ học cũng được quyết định một phần ở

hoạt động này Mục đích của giờ học văn là “truyền lửa” cho học sinh bằng

nhiều bài học thú vị và bổ ích Điều đó chỉ thực sự có được khi bắt nguồn từ sự

tự nguyện hay cảm giác thích thú của người học Xét từ góc độ tâm lí lứa tuổi vàkhả năng tiếp thu kiến thức của học sinh ở giai đoạn lứa tuổi này, có thể thấyrằng nhu cầu tìm hiểu, phát triển tư duy kiến thức, kĩ năng, cảm xúc thẫm mĩ làrất lớn ở các em Các em có tư tưởng muốn tự khám phá, thích độc lập trong suy

nghĩ, có ý kiến riêng chứ không thích áp đặt Với phương châm : “học mà chơi, chơi mà học”, trong các giờ học Ngữ văn tôi đã tổ chức nhiều hình thức hoạt động khởi động nhằm nâng cao hứng thú học tập cho học sinh

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm

- Về phía giáo viên: Các giáo viên bộ môn Ngữ văn đã chú ý đến tổ chức

hoạt động khởi động tuy nhiên vì nhiều lí do đã không tổ chức được hoạt độngnày vì: thời gian không đủ cho kiến thức bài dạy, sợ hoạt động gây ồn ảnh

hưởng lớp học khác, tổ chức như thế nào để phù hợp với từng tiết dạy và cũngmột phần giáo viên chưa chú tâm trong việc tổ chức hoạt động khởi động tạotâm thế chủ động cho học sinh Vì vậy trong quá trình dạy, dù rất cố gắng nhưnghiệu quả giờ học vẫn bị giảm sút.

- Về phía học sinh: Chúng ta phải thừa nhận rằng số học sinh ít còn hứng

thú với những giờ học Ngữ văn nói chung, thậm chí cả những giờ dạy học tácphẩm văn chương hay không nhiều Điều mà trước kia chúng ta thường háo hứcmong chờ Hơn nữa trong một lớp học khả năng tiếp thu của mỗi em học sinhcũng khác nhau cho nên hứng thú của mỗi em cũng khác nhau Có nhiều em cóthói quen thụ động, ngại học Các em không thích đọc tác phẩm, không quantâm nhiều đến hành trình tự khám phá mà cơ bản là ghi chép và dựa vào các tàiliệu có sẵn để học và làm bài kiểm tra Vì thế khi gọi lên trả lời bài thường qualoa, sơ sài không hình dung được trả lời bài như thế nào

Vậy làm thế nào để các em có hứng thú trong học tập ngay khi tiết học bắtđầu để lĩnh hội, vận dụng được những kiến thức bài học một cách có hệ thống,

mà không bị đơn điệu, khô khan, nhàm chán Điều đó đòi hỏi người giáo viênphải lựa chọn phương pháp, hình thức tổ chức dạy học phù hợp, với từng đốitượng học sinh Đặc biệt là phải chú ý đến nhu cầu tư duy, tâm lý muốn khám

phá cái mới ở lứa tuổi học sinh trung học phổ thông Vì thế năm học 2020

-2021, tôi đã tổ chức hoạt động khởi động trong các giờ học nhằm nâng cao hứngthú học tập cho học sinh trong các tiết học môn văn Bước đầu đã thu đượcnhững tín hiệu đáng mừng từ học sinh, các em rất hào hứng tham gia khi cô giáo

tổ chức các hình thức khởi động tiết học mới

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề

2.3.1 Vai trò nâng cao hứng thú học tập của học sinh thông qua hoạt động khởi động trong giờ học Ngữ văn lớp 10.

Hoạt động “khởi động” có vai trò rất quan trọng trong việc tổ chức dạy

học Giúp học sinh định hướng nội dung bài học, bước đầu giải quyết những vấn

đề đặt ra trong bài học Việc tổ chức trò chơi để khởi động trong giờ học mônNgữ văn là cách kích hoạt tâm thế học tập, phát huy sự chủ động, tư duy sángtạo cho học sinh khi tham gia trò chơi Bên cạnh đó giúp các em chủ động khámphá cái đẹp của ngôn từ, cảm xúc thẫm mĩ và giá trị tư tưởng của mỗi bài học

Để phát triển tốt các năng lực chung và năng lực đặc thù của bộ môn Ngữ văn

2.3.2 Nguyên tắc cơ bản trong việc nâng cao hứng thú học tập của học sinh thông qua hoạt động khởi động trong giờ học Ngữ văn lớp 10.

Để đạt được hiệu quả trong quá trình nâng cao hứng thú học tập của học

sinh thông qua tổ chức hoạt động “khởi động” theo 5 hoạt động chính của mỗi

bài học Giáo viên cần vận dụng một cách linh hoạt và đồng bộ các nguyên tắc

cơ bản sau:

- Khởi động cần ngắn gọn, khái quát cao, tránh dài dòng

- Tuỳ vào từng bài dạy mà giáo viên có thể vận dụng và chú ý từng yêucầu riêng

- Để gây hứng thú cho học sinh cần:

+ Làm nổi bật yêu cầu nội dung bài học

+ Làm nổi bật tính thú vị mang tính nghệ thuật của hoạt động dạy học.+ Làm nổi bật tính đơn giản, dễ hiểu của ngôn ngữ

+ Có tính liên hệ bài học trước đó

- Hoạt động khởi động mang yêu cầu rất cao, giáo viên phải hiểu và nắm

vững cách tiến hành tổ chức khởi động trò chơi, vận dụng một cách linh hoạt,phù hợp với nội dung từng đối tượng học sinh, với điều kiện cơ sở vật chất hiệncó

2.3.3 Quy trình vận dụng nâng cao hứng thú học tập của học sinh thông qua hoạt động khởi động trong giờ học Ngữ văn lớp 10.

Để vận dụng thành công khi tổ chức hoạt động khởi động trong các bài

học, tôi thực hiện những bước sau:

Bước 1:

- Giáo viên chuẩn bị các hình ảnh, video, trò chơi, câu hỏi, câu chuyện

có liên quan đến nội dung bài học

- Giáo viên lựa chọn phương pháp và kĩ thuật dạy học phù hợp để khaithác nội dung bài học

Bước 2:

- Giáo viên đưa ra các trò chơi khởi động được các học sinh thích thú

tham gia, để giới thiệu bài học, học sinh theo dõi câu hỏi, hình ảnh (hoặc xemvideo)

- Thảo luận theo câu hỏi, hướng dẫn của giáo viên bằng các phương pháp

và kĩ thuật dạy học phù hợp như kĩ thuật động não, kĩ thuật đặt câu hỏi

Bước 3:

- Để khai thác làm rõ trọng tâm kiến thức thông qua hoạt động khởi động,học sinh thảo luận theo các câu hỏi, những mô tả của các bạn và hướng dẫn củagiáo viên bằng các phương pháp và kĩ thuật dạy học phù hợp

- Giáo viên theo dõi, lắng nghe, phân tích và tổng hợp các ý kiến của họcsinh trả lời, đồng thời, nhận xét, bổ sung và đưa ra kết luận sau khi kết thúc tròchơi khởi động

2.3.4 Vận dụng cụ thể hình thức tổ chức hoạt động khởi động vào các bài học Ngữ văn lớp 10 (SGK, tập 1, tập 2)

2.3.4.1 Gợi hứng thú hoạt động khởi động bằng tổ chức trò chơi

Tổ chức hoạt động khởi động bằng trò chơi nhằm phát huy tính sáng tạo,hấp dẫn gây hứng thú cho học sinh, giúp học sinh tiếp thu kiến thức mới, giúptruyền tải nhiều tri thức của nhiều lĩnh vực khác nhau Trò chơi còn là hoạt độngđược các học sinh thích thú tham gia Vì vậy nó có khả năng lôi kéo sự chú ý vàkhơi dậy được hứng thú học tập của học sinh Qua các trò chơi khởi động các

em có thể ôn tập kiến thức cũ hoặc dẫn dắt các em vào hoạt động tìm kiếm trithức mới một cách tự nhiên, nhẹ nhàng Hoặc lại có những trò chơi giúp các emvận động chân tay khiến cho cơ thể tỉnh táo, giảm bớt áp lực tâm lí

Mục đích của việc tổ chức trò chơi là nhằm lôi cuốn học sinh tham giavào các hoạt động giáo dục một cách tự nhiên và tăng cường tính trách nhiệm,

phát huy tính sáng tạo, tăng cường sự thân thiện… tạo hứng thú trong quá trìnhhọc tập.

a Trò chơi tìm tên tác phẩm văn học dân gian trong thơ.

Đây là trò chơi đòi hỏi học sinh tích cực huy động trí nhớ, tư duy, có khảnăng phản ứng nhanh về các tác phẩm văn học đã được học

Ví dụ: Khi dạy bài: Khái quát Văn học dân gian Việt Nam ( SGK Ngữ

văn 10, tập1)

* Cách thức tổ chức

+ Giới thiệu trò chơi: tìm tên tác phẩm văn học dân gian trong thơ

+ Luật chơi: Chia lớp thành 2 nhóm, mỗi nhóm một cái bảng học sinh.Trong nhóm cử 01 nhóm trưởng điều hành chung Giao nhiệm vụ cho mỗi nhóm

là tìm ra đúng tên tác phẩm văn học dân gian và ghi nhanh đáp án lên bảng họcsinh sau khi giáo viên trình chiếu xong những câu thơ, hoặc đọc những câu thơnói về những tác phẩm văn học dân gian đó Nếu hết thời gian chưa có câu trảlời thì không có điểm, hoặc trả lời sai cũng không có điểm Nêu được một têntác phẩm văn học dân gian đúng được 01 điểm Học sinh có tối đa 04 phút đểthực hiện trò chơi này

Câu1: Một chú bé đã mấy lần mấy bận

Đối đáp vua quan bằng trí tuệ tuyệt vời

Đáp án: Em bé thông minh

Câu 2: Vôi trầu đỏ thắm tình xưa

Trầu cau vấn vít duyên xưa tới giờ Thương em, anh biến thành cau Tình thâm huynh đệ trước sau chu toàn

Đáp án: Sự tích Trầu cau

Câu 3: Truyện kể về đất nước bể dâu

Giặc Ân tràn qua xâm lăng bờ cõi Chú bé ấy dù còn ít tuổi

Vẫn kịp lớn nhanh đuổi kịp quân thù.

Câu 5: Một nàng công chúa yêu kiều

Mà hai chàng ấy lại đều tài ba

Ai người sẽ được rước hoa Sính lễ đến trước vượt qua tức thì

Đáp án: Sơn Tinh, Thuỷ Tinh

Câu 6 : Hà Nội ơi! Thành phố yên bình

Ta vẫn nhớ về một truyền thuyết đẹp Tên gọi yêu thương rạng ngời ánh thép Nhắc đến thời thắng giặc cuồng Minh

Đáp án: Truyền thuyết Hồ Gươm

Câu 7: Truyện kể về nguồn gốc tổ tiên

Hai chữ đồng bào yêu thương đoàn kết.

Đáp án: Lạc Long Quân và Âu Cơ

Câu 8: Chỉ có tài năng, xấu xí ngoại hình

Mà cuối cùng được là quan trạng.

Đáp án: Cổ tích Sọ Dừa

Câu 9: Đời người lúc qua ghềnh vượt thác

Lừa lọc cướp công, giả nghĩa ân tình.

Vượt qua rồi công lớn được vinh Ngôi báu ngồi lên vẫn nguyên lòng trắc ẩn.

Đáp án: Thạch Sanh

Câu 10: Tài hoa bẩm sinh đâu phải chờ thời

Mà nét vẽ lung linh màu cuộc sống

Mà nét vẽ vua tham đầy hi vọng

Lại chết chìm dưới nét vẽ tài hoa.

Đáp án: Cây bút thần

Câu 11: Bị nhục nhằn, sai khiến bởi thật thà

Mà biển ơi ! Nên trách đời đen bạc Khi lòng tham đi cùng cái ác

Thì còn đâu nhân nghĩa nhân tâm.

Đáp án: An Dương Vương và Mị Châu – Trọng Thuỷ

( Đại diện các nhóm ghi đáp án lên bảng học sinh)

- Giáo viên nhận xét và tổng kết (Nhóm nào trả lời nhiều tác phẩm vănhọc dân gian đúng nhất nhất thì sẽ chiến thắng) Giáo viên dẫn dắt vào bài mớibằng câu hỏi: Đây là những tác phẩm của bộ phận văn học nào?

- Học sinh trả lời: Đây là những tác phẩm của văn học dân gian

Sau đó giáo viên giới thiệu vào bài mới: Đọc những câu thơ của nhà thơLâm thị Mĩ Dạ:

“Tôi yêu truyện cổ nước tôi Vừa nhân hậu lại vừa tuyệt vời sâu xa Thương người rồi mới thương ta Yêu nhau cách mấy núi xa cũng tìm

Ở hiền thì lại gặp hiền Người ngay lại gặp người tiên độ trì”

Cho đến những câu ca dao:

“Trên đồng cạn dưới đồng sâu Chồng cày vợ cấy con trâu đi bừa”.

Từ những câu truyện cổ tích, truyền thuyết, thần thoại đến ca dao, dân ca,tục ngữ, câu đố, sân khấu, chèo, tuồng, cải lương Tất cả là biểu hiện cụ thể của

văn học dân gian Bài học hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu bài: Khái quát văn học dân gian Việt Nam

b Trò chơi tìm hiểu các chi tiết có trong tác phẩm văn học qua một bài thơ

Đây là trò chơi tích cực huy động trí nhớ, tư duy, khả năng phản ứngnhanh về các chi tiết có trong tác phẩm trong thời gian ngắn Đồng thời kíchthích trí tò mò của học sinh, có khả năng lôi kéo số đông học sinh tham gia

Ví dụ khi dạy bài: Truyện An Dương Vương và Mị Châu - Trọng Thuỷ

(Truyền thuyết) SKG Ngữ văn 10

*Cách thức tổ chức

- Giáo viên giới thiệu trò chơi: tìm hiểu các chi tiết có trong tác phẩm qua một bài thơ

- Giáo viên đọc bài thơ “Cổ Loa Thành” của tác giả Thiên Lý cùng với

kĩ thuật đặt câu hỏi để tìm hiểu truyền thuyết “Truyện An Dương Vương và MịChâu, Trọng Thủy”

- Giáo viên chia làm hai nhóm tham gia trò chơi, cử một thư kí để ghichép Nếu nhóm nào trong thời gian quy định tìm được nhiều những sự kiện,những chi tiết có trong bài học thông qua bài thơ thì thắng cuộc

Bài thơ: Cổ Loa Thành

Mời anh đến Đông Anh ngàn năm trước,

Nơi An Dương Vương xây đắp Cổ Loa Thành.

Ba vòng hào nước chầm chậm chảy quanh Phút xúc động lòng bồi hồi nhớ tưởng.

Khói trầm hương mờ ảo nơi Đền Thượng Pho tượng đồng hằn rõ nét thương đau

An Dương Vương đang ngồi đọc kinh cầu