Tài liệu Bài thuyết trình: Cây Pơ mu pdf

1.Phân loạiNgành hạt trần: Pinophyta Phân ngành thông: Pinicae Bộ thông: Pinales Coniferales Họ tùng Trắc Bách: Cupressaceae Chi Pơmu: Fokienia Cây Pơmu: Fokienia hodginsii Henry et Thom

1.Phân loại

Ngành hạt trần: Pinophyta

Phân ngành thông: Pinicae

Bộ thông: Pinales (Coniferales)

Họ tùng( Trắc Bách): Cupressaceae

Chi Pơmu: Fokienia

Cây Pơmu: Fokienia hodginsii Henry et Thomas

Tên địa phương của cây Pơmu ở một số vùng là: Ngọc

Am, Thông Hôi

2.Đặc điểm sinh học

 Là cây gỗ lớn, cao 30-35m, đường kính tới 1m, gốc

có bạnh to Vỏ màu xám xanh, khi già tróc thành mảng vỏ có mùi thơm dịu Ở các cây già hơn, trên

vỏ cây có các vết nút theo chiều dọc và nó có mùi thơm Cành nhỏ dẹt và thõng rũ xuống

 Là cây thực vật hạt trần sinh sản bằng nón, hạt có cánh, phôi hai lá mầm

3 Đặc điểm sinh thái

 Cây ưa sáng, loài cây này không chịu được bóng râm,

và cần có khí hậu mát mẻ,

ôn hòa núi cao nhiệt đới,

nơi có độ ẩm cao, nhiều

mưa, tầng đất sâu thoát

nước Nó mọc trên các loại đất ẩm trong các khu vực miền núi Tại Việt Nam, nó mọc trên các địa hình đất đá vôi hay đất nguồn gốc

granit từ độ cao 900 m trở lên

4 Nguồn gốc - Phân bố

• Ở Việt Nam cây mọc rải rác ở một số nơi như: Sapa, Yên Bái, Lào Cai, phía tây Nghệ An-Hà Tĩnh( phần giáp với Lào) và rải rác trên các đỉnh núi cao Lâm Đồng

• Theo số liệu thống kê của lực lượng Kiểm lâm, tại hai huyện Phù Yên, Bắc Yên của tỉnh Sơn La đang

có hơn 17.000ha rừng pơ mu trên tổng số khoảng

42.000ha rừng, rải đều ở các khu rừng xa khu vực dân cư của các xã Suối Tọ, Mường Thải, Tà Xùa,

Xím Vàng, Háng Đồng

 Ngoài ra Pơ mu phân bố trải rộng từ Lai Châu đến Ninh Thuận Tại huyện Nam Giang (tỉnh Quảng

Nam), người ta đã phát hiện được Pơ mu trong một quần thể cây cổ thụ (khoảng 400 ha) trên dãy núi cao 1.100m thuộc hai xã Laêê và Ladêê

• Hiện nay cây Pơmu bị khai thác một cách bừa

bãi.Điển hình ở một số nơi như:

• Khu bảo tồn thiên nhiên Tà Xùa nằm trên địa bàn 2 huyện Bắc Yên và Phù Yên (tỉnh Sơn La) Hơn chục năm qua, hiện tượng khai thác các loại lâm sản trái phép, nhất là gỗ quý pơ mu vẫn thường xuyên xảy

ra Lực lượng kiểm lâm đã rất cố gắng bảo vệ rừng, nhưng "máu" pơ mu vẫn chảy từng ngày, những

thân cây pơ mu cổ thụ cao hàng chục mét, có đường kính 2 đến 3 người ôm của khu bảo tồn bị đốn hạ

trái phép

 Sau mỗi chuyến tuần tra, kiểm lâm rừng quốc gia Pù

Mát (Nghệ An) lại phát hiện hàng loạt cây pơ mu cổ

thụ bị đốn ngã và chỉ trơ lại gốc Loài cây pơ mu ở rừng quốc gia, thuộc miền tây nam xứ Nghệ này,

đang ngày đêm bị đe doạ và có nguy cơ xoá sổ

Nhiều khoảng rừng chỉ còn trơ gốc, còn người dân thì sở hữu nhiều khối gỗ pơ mu, làm nhà bằng gỗ

quý

 Gỗ nhẹ, thớ thẳng và mịn, lỗi màu nâu, giác dày màu vàng nhạt tỷ trọng d=0.5-0.6.

 Có gỗ sớm gỗ muộn phân biệt, vòng tăng trưởng rộng, có vân đẹp, mùi thơm đặc trưng, chống ruồi muỗi

 Gỗ có cấu tạo khá đơn giản không có mạch, thành phần cấu tạo nên bao gồm khoảng 90% quản bào, tế bào mô mềm tương đối nhỏ ( <1% thể tích ), tia gỗ

ít, kích thước tia gỗ bé, có tế bào dầu chứa tinh dầu thơm

a) Tính chất hóa học

• Đặc điểm nổi bật: Thân và rễ cây Pơmu có tinh dầu thơm

*Hàm lượng và các chỉ số hoá lý của tinh dầu pơ mu

• Tinh dầu chiết được từ thân và rễ pơmu có màu

vàng nhạt, mùi thơm Kết quả phân tích hàm lượng

và các chỉ số hoá lý của tinh dầu pơmu được trình

bày ở bảng 1

Nguyên

liệu Hàm lượng

(%)

Chỉ số khúc xạ Tỷ trọng Chỉ số axit Chỉ số este Chỉ số xà phòng

hoá

Bảng 1 cho thấy, hàm lượng tinh dầu trong rễ

pơmu cao hơn trong thân Tinh dầu có tỷ trong nhẹ

hơn nước, chỉ số khúc xạ, chỉ số axit và chỉ số este

của tinh dầu thấp Như vậy, tinh dầu pơmu kém bền

với nhiệt độ, nên bảo quản tinh dầu ở nhiệt độ thấp

b Tính chất vật lý

 Là gỗ nhẹ vừa nên chịu lực kém

 Dùng trong xây dựng, làm đồ mỹ nghệ Rễ, gỗ có tinh dầu thơm dùng trong sản xuất hương liệu và y học

 Gỗ Pơmu mang lại giá trị về tinh thần nhiều hơn giá trị về vật chất,

 Ngoài tác dụng chống ruồi muỗi mùi hương của gỗ Pơmu còn có tác dụng giảm stress