Phân phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm của nó
Trang 1ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
Trang 2MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU 1
Chương 1: Hai định lý cơ bản của Nevanlinna 3
1.1 Công thức Poison – Jensen 3
1.1.1 Định lý 3
1.1.2 Hệ quả 6
1.2 Hàm đặc trưng – Định lý cơ bản thứ nhất 7
1.2.1 Định nghĩa 7
1.2.2 Một số tính chất đơn giản của hàm đặc trưng 9
1.2.3 Định lý cơ bản thứ nhất 9
1.3 Định lý cơ bản thứ hai 10
1.3.1 Định lý ( Bất đẳng thức cơ bản) 10
1.3.2 Bổ đề 1 11
1.3.3 Bổ đề 2 12
1.3.4 Định lý 16
1.3.5 Định nghĩa 17
1.3.6 Định lý (Quan hệ số khuyết) 18
1.3.7 Định lý 20
Chương 2: Phân phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm của nó 24
2.1 Sự phân phối giá trị của các hàm phân hình 24
2.1.1 Định nghĩa 24
2.1.2 Định lý (Milloux) 24
2.1.3 Định lý 26
2.1.4 Định lý 28
2.1.5 Bổ đề: 28
2.2 Phân phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm của nó 32
2.2.8 Định lý 34
2.2.9 Định lý 36
KẾT LUẬN 38
TÀI LIỆU THAM KHẢO 39
Trang 3LỜI NÓI ĐẦU
Lý thuyết phân phối giá trị các hàm phân hình (lý thuyết Nevanlinna )
là một trong những hướng nghiên cứu cơ bản của giải tích phức và vẫn đang thu hút được sự quan tâm rộng rãi của các nhà toán học trên thế giới Đề tài luận văn thuộc hướng nghiên cứu nói trên, với mục đích trình bày một số kết quả gần đây của lý thuyết phân phối giá trị
Phân phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm của nó là vấn đề không những được quan tâm trong giải tích phức mà còn có nhiều ứng dụng trong nghiên cứu các vấn đề khác, chẳng hạn như phương trình vi phân
Sau quá trình nghiên cứu, tôi đã hoàn thành luận văn với đề tài: “Phân
phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm của nó” Luận văn gồm phần mở
đầu, hai chương nội dung, phần kết và danh mục tài liệu tham khảo
Chương1: Trình bày định nghĩa các hàm đặc trưng, hai định lý cơ bản của Nevanlinna,
Chương2: Trình bày định nghĩa, định lý, một số kết quả của Milloux và vấn đề chính của luận văn: Phân phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm
của nó
Kết quả này có được là nhờ sự hướng dẫn tận tình của GS TSKH Hà Huy Khoái Thầy không chỉ tận tình hướng dẫn mà còn động viên tôi trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn Nhân dịp này em xin gửi
lời cảm ơn sâu sắc tới thầy!
Đồng thời, em cũng xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong hội đồng bảo vệ luận văn thạc sỹ đã tạo điều kiện thuận lợi để em vững tin hơn trong việc chuẩn bị bảo vệ luận văn của mình
Xin chân thành cảm ơn Đại học Thái Nguyên, Đại học Sư phạm, Khoa sau đại học của Đại học Sư phạm, Khoa toán cùng các thầy cô giáo đã tạo
Trang 4điều kiện tốt nhất cho em học tập cũng như nghiên cứu và hoàn thành luận văn của mình
Xin cảm ơn các anh, chị , các bạn học viên lớp cao học Toán_K16 Đại học Sư phạm Thái Nguyên đã giúp đỡ, chia sẻ kinh nghiệm cùng tôi trong suốt thời gian viết luận văn
Tôi xin chân thành cảm ơn gia đình và bạn bè đã cổ vũ, động viên tôi trong quá trình làm luận văn
Mặc dù đã rất cố gắng nhưng chắc chắn luận văn sẽ không tránh khỏi những thiếu sót, vì vậy rất mong được sự đóng góp ý kiến của thầy cô giáo, các bạn đồng nghiệp, các bạn học viên để luận văn được hoàn chỉnh hơn
Trang 5
Chương 1 Hai định lý cơ bản của Nevanlinna
1.1 Công thức Poison – Jensen
1.1.1 Định lý
Giả sử f z là hàm phân hình trong hình tròn z R, 0 R , có
các không điểm a 1, 2, ,M; các cực điểm b 1,2, ,N trong hình
tròn đó( mỗi không điểm hoặc cực điểm được tính một số lần bằng bội của
Theo giả thiết f z chỉnh hình và khác 0 trong z R nên log f z là hàm
chỉnh hình trong hình tròn đó Theo định lý Cauchy ta có:
Trang 6R i
Trang 7(*) Nhận xét: f z chỉ có hữu hạn không điểm, cực điểm trên biên
khai triển:
0 ;
Với mỗi 0 là không điểm, cực điểm, ta vẽ vòng tròn tâm 0 bán kính
+ Bước 4: Trường hợp tổng quát
Trang 8
2 1
2 1
Mặt khác, các hàm trong hai dấu tích chính là các hàm thực hiện ánh xạ hình
hoặc f 0 hàm f z có khai triển tại lân cận z 0 dạng:
Trang 9cấp của hàm f z tại điểm z0G, ký hiệu
Trang 11 ,
1.2.2 Một số tính chất đơn giản của hàm đặc trưng
Giả sử f z1 , , f n z là các hàm phân hình, ta có các bất đẳng thức sau đây:
k k
k k
k k
Trang 12m càng lớn Như vậy có thể nói tổng trong vế trái của định lý cơ bản thứ nhất
là hàm ‘‘đo độ lớn của tập hợp nghiệm phương trình f z a’’ và ‘‘độ lớn
thức trong định lý cơ bản có thể xem là không phụ thuộc a
mỗi giá trị a (và giá trị gần a ) một số lần như nhau
Trang 13( Để đơn giản ta giả thiết: f ' 0 0, )
Để chứng minh bất đẳng thức cơ bản trên ta chứng minh một số bổ đề
Trang 16i i
Trang 17của hàm f z trong đĩa z r
Trang 18Khi đó đại lượng log r
cực điểm cấp k1 của đạo hàm f ' z Do đó, đại lượng log r
k1 lần trong tổng N r f , ' Từ đó suy ra: 2N r f , N r f , '0
Từ bất đẳng thức cơ bản ta có Định lý cơ bản thứ hai của Nevanlinna
v v
Trang 19mỗi cực điểm chỉ được tính một lần
Trang 20Chọn dãy r n ,r n sao cho S r n OlogT r f n,
Từ Định lý cơ bản thứ hai, với mọi tập hợp gồm q số phức phân biệt
n, ' n, n,
N r f N r N r
Trang 21Mặt khác, giả sử b là nghiệm bội k của phương trình: f z a v với v nào đó
1 v q
Trang 23Theo giả thiết: f z a g z a j
1
5
1 5
'
q
v v
j j
j j
Trang 24trong đó N0 f ' là tổng tính theo các nghiệm của f '0 mà không là
1 5
1 5
j j
j j
j j
Trang 25b được tính trong N j r thì f b a j với j nào đó
Trang 26Chương 2 Phân phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm của nó
2.1 Sự phân phối giá trị của các hàm phân hình
2.1.1 Định nghĩa
Trang 27v l
v v
Trang 28Vậy Định lý được chứng minh
Từ định lý trên ta có một số kết quả sau
Trang 31l
l l
1 0 1
l
l
l l
0 2
Vì vậy, g z 0 0, Nhưng g z' có không điểm tại z0 cấp ít nhất là l
Trang 32không điểm của g
Trang 34Vì vậy f z là hàm hữu tỉ, mâu thuẫn giả thiết
Suy ra, định lý được chứng minh
2.2 Phân phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm của nó
Trang 3711
n
k n k
Trang 381
k n k
Trang 39Điều đó cho thấy:
Trang 40KẾT LUẬN
*******
Nội dung của luận văn là nghiên cứu‘‘ Phân phối giá trị của hàm phân hình và đạo hàm của nó ’’
Luận văn đã trình bày được các vấn đề sau:
- Trình bày một cách hệ thống hai định lý cơ bản của R.Nevanlinna
- Trình bày một số kết quả của Milloux
- Trình bày hệ thống với chứng minh chi tiết một số kết quả gần đây trong lĩnh vực nghiên cứu
Trang 41TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] W Bergweiler and A Eremenko, On the singularities of the inverse to a
meromorphic function of finite order, Rev Iberoamericana, 11 (1995),
355-373
[2] W.Bergweiler, On the product of a meromorphic function and its
derivative, Bull Hong Kong Math Soc., 1 (1997), 97-101
[3] Hà Huy Khoái Bài giảng lý thuyết Nevanlinna
A, 38 (1995), 789-798
[5] W Doeringer, Exceptional values of differential polynomials, Pacific J
Math., 98 (1982), 55-62
[6] W K Hayman, Picard values of meromorphic functions and their
derivatives, Ann of Math (2), 70 (1959), 9-42
[7] W K Hayman, Meromorphic Functions, Oxford Math Monogr., Clarendon Press, Oxford, 1964
[8] W K Hayman, Research Problems in Function Theory, The Athlone Press University of London, London, 1967
[9] I Lahiri and S Dewan, Value distribution of the product of a meromorphic function and its derivative, Kodai Math J 26 (2003), 95 – 100 [10] I Lahiri, Value distribution of certain differential polynomials, Int J
Math Math Sci., 28 (2001), 83-91
[11] E Mues, Uber ein Problem von Hayman, Math Z., 164 (1979), 239-259
[12] A P Singh, On order of homogeneous differential polynomials, Indian
J Pure Appl Math., 16 (1985),791-795