1. Trang chủ
  2. » Giáo Dục - Đào Tạo

Phát triển đội ngũ giảng viên trường cao đẳng kỹ thuật và công nghệ tỉnh hà giang theo chuẩn nghề nghiệp​

137 4 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 137
Dung lượng 274,36 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

của nhà trường vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu của đào tạo nghề nghiệp, cònthiếu về số lượng, cơ cấu ngành nghề và yếu về chất lượng, kỹ năng sư phạmvà năng lực hoạt động nghề nghiệp-xã hộ

Trang 1

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

CAO THỊ NGA

PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN

TRƯỜNG CAO ĐẲNG KỸ THUẬT VÀ CÔNG NGHỆ TỈNH HÀ GIANG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

THÁI NGUYÊN - 2020

Trang 2

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

CAO THỊ NGA

PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN

TRƯỜNG CAO ĐẲNG KỸ THUẬT VÀ CÔNG NGHỆ TỈNH HÀ GIANG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP

Ngành: Quản lý giáo dục

Mã số: 8.14.01.14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: GS.TS Trần Quốc Thành

THÁI NGUYÊN - 2020

Trang 3

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các kết quảnghiên cứu trong Luận văn là trung thực, chưa từng được công bố trong bất kìcông trình nghiên cứu nào của tác giả khác

Tác giả luận văn

Cao Thị Nga

Trang 4

LỜI CẢM ƠN

Tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và lời cảm ơn sâu sắc tới GS.TS TrầnQuốc Thành - người hướng dẫn khoa học đã tận tình chỉ dẫn, giúp đỡ tôi trongsuốt quá trình nghiên cứu và thực hiện luận văn

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đến các thầy, cô và cán bộ Trường Đại học Sưphạm - Đại học Thái Nguyên đã giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trongsuốt quá trình học tập và nghiên cứu

Tôi xin tri ân sự động viên, khích lệ và ủng hộ của gia đình, người thân,bạn bè và đồng nghiệp đã giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này

Tác giả luận văn

Cao Thị Nga

Trang 5

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT vii

DANH MỤC CÁC BẢNG iv

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu 1

2 Mục đích nghiên cứu 2

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 2

4 Giả thuyết khoa học 2

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 3

6 Phạm vi nghiên cứu 3

7 Phương pháp nghiên cứu 3

8 Cấu trúc luận văn 5

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN CÁC TRƯỜNG CAO ĐẲNG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP 6

1.1 Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề 6

1.1.1 Những nghiên cứu trên thế giới 6

1.1.2 Những nghiên cứu ở Việt Nam 10

1.2 Những vấn đề lý luận cơ bản về đội ngũ giảng viên trường cao đẳng và chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng 13

1.2.1 Khái niệm giảng viên, đội ngũ giảng viên trường cao đẳng 13

1.2.2 Đặc trưng lao động nghề nghiệp của giảng viên cao đẳng 15

1.2.3 Chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng 20

1.3 Những vấn đề lý luận cơ bản về phát triển đội ngũ giảng viên trường cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp 26

Trang 6

1.3.1 Khái niệm phát triển, phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo

chuẩn nghề nghiệp 26

1.3.2 Mục đích, ý nghĩa của phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp 28

1.3.3 Các chủ thể phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp 32

1.3.4 Nội dung phát triển đội ngũ giảng viên trường cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp 35

1.4 Các yếu tố ảnh hưởng phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp 43

1.4.1 Nhóm các yếu tố khách quan 43

1.4.2 Nhóm các yếu tố chủ quan 45

Kết luận chương 1 47

Chương 2 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG KỸ THUẬT VÀ CÔNG NGHỆ TỈNH HÀ GIANG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP 48

2.1 Vài nét về khách thể khảo sát 48

2.2 Tổ chức khảo sát thực trạng 50

2.2.1 Mục đích khảo sát 50

2.2.2 Nội dung khảo sát 50

2.2.3 Đối tượng khảo sát 51

2.2.4 Cách thức khảo sát và xử lý dữ liệu 51

2.3 Thực trạng năng lực đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp 52

2.3.1 Thực trạng năng lực chuyên môn 52

2.3.2 Thực trạng năng lực sư phạm 54

2.3.3 Thực trạng năng lực phát triển nghề nghiệp 55

2.3.4 Thực trạng năng lực nghiên cứu khoa học 57

Trang 7

2.4 Thực trạng phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và

Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp 60

2.4.1 Thực trạng xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển đội ngũ giảng viên theo chuẩn nghề nghiệp 60

2.4.2 Thực trạng tổ chức tuyển dụng và sử dụng đội ngũ giảng viên theo chuẩn nghề nghiệp 62

2.4.3 Thực trạng kiểm tra, đánh giá đội ngũ giảng viên theo chuẩn nghề nghiệp 64

2.4.4 Thực trạng đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên theo chuẩn nghề nghiệp 66

2.5 Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp .68

2.6 Đánh giá chung về thực trạng 70

2.6.1 Điểm mạnh 70

2.6.2 Điểm yếu 70

Kết luận chương 2 72

Chương 3 BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG KỸ THUẬT VÀ CÔNG NGHỆ TỈNH HÀ GIANG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP 73

3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp 73

3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học và thực tiễn 73

3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả và tính khả thi 74

3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính toàn diện, đồng bộ 74

3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo tính phát triển 74

3.2 Các biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp 75

3.2.1 Xây dựng kế hoạch phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp 75

Trang 8

v

Trang 9

3.2.3 Đẩy mạnh công tác kiểm tra, đánh giá đội ngũ giảng viên trường Cao

đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp 83

3.2.4 Thường xuyên đào tạo, bồi dưỡng cho đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp 86

3.2.5 Đảm bảo các điều kiện để phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp 90

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp 95

3.4 Khảo nghiệm mức độ cần thiết và khả thi của các biện pháp đã đề xuất 95

3.4.1 Khái quát chung về khảo nghiệm 95

3.4.2 Khảo nghiệm mức độ cần thiết của các biện pháp đã đề xuất 96

3.4.3 Khảo nghiệm tính khả thi của các biện pháp đã đề xuất 97

Kết luận chương 3 100

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 101

1 Kết luận 101

2 Khuyến nghị 102

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 104 PHỤ LỤC

Trang 10

DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT

ĐNGV : Đội ngũ giáo viên

ĐTBD : Đào tạo bồi dưỡng

HSSV : Học sinh sinh viên

KCN : Khu công nghiệp

KTĐG : Kiểm tra đánh giá

Trang 11

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1 Thực trạng năng lực chuyên môn của đội ngũ giảng viên

trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo

chuẩn nghề nghiệp52

Bảng 2.2 Thực trạng năng lực sư phạm của đội ngũ giảng viên trường

Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩnnghề nghiệp 54

Bảng 2.3 Thực trạng năng lực phát triển nghề nghiệp của đội ngũ giảng

viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giangtheo chuẩn nghề nghiệp 56

Bảng 2.4 Thực trạng năng lực nghiên cứu khoa học của đội ngũ giảng

viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giangtheo chuẩn nghề nghiệp 58

Bảng 2.5 Thực trạng xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển đội ngũ

giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh HàGiang theo chuẩn nghề nghiệp 60

Bảng 2.6 Thực trạng tổ chức tuyển dụng và sử dụng đội ngũ giảng viên

trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theochuẩn nghề nghiệp 62

Bảng 2.7 Thực trạng kiểm tra, đánh giá đội ngũ giảng viên trường

Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩnnghề nghiệp 64

Bảng 2.8 Thực trạng đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên trường

Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩnnghề nghiệp 66

Bảng 2.9 Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đội ngũ giảng

viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang

theo chuẩn nghề nghiệp 68

Bảng 3.1 Kết quả khảo nghiệm mức độ cần thiết của các biện pháp 96 Bảng 3.2 Kết quả khảo nghiệm mức độ khả thi của các biện pháp 98

Trang 12

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu

Trong sự nghiệp xây dựng Tổ quốc, nguồn nhân lực là yếu tố quyết địnhtốc độ phát triển và sự phồn vinh của đất nước Đại hội lần thứ XII của ĐảngCộng sản Việt Nam đã khẳng định sẽ tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, đồng bộ cácyếu tố cơ bản của giáo dục, đào tạo theo hướng coi trọng phát triển phẩm chất,năng lực của người học, phấn đấu đến năm 2030, nền giáo dục Việt Nam đạttrình độ tiên tiến trong khu vực

Ở các nhà trường dạy nghề nói chung và các nhà trường cao đẳng nóiriêng, đội ngũ giảng viên có vai trò quan trọng Nghị quyết 29/TW-NQ đã chỉ rõ

“Xây dựng quy hoạch, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo và cán

bộ quản lý giáo dục gắn với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm anninh, quốc phòng và hội nhập quốc tế Thực hiện chuẩn hóa đội ngũ nhà giáotheo từng cấp học và trình độ đào tạo”

Để thực hiện được yêu cầu của Đảng và Nhà nước về chuẩn hóa đội ngũgiáo viên, vấn đề chuẩn nghề nghiệp giáo viên nói chung, giảng viên cáctrường cao đẳng nói riêng đã được quan tâm xây dựng và được coi là thước đochất lượng đội ngũ nhà giáo của tất cả các cơ sở giáo dục nghề nghiệp theoThông tư 08/2017/TT-BLĐ-TB&XH ngày 10/3/2017 với nhiều nội dung mới

đã được đặt ra Trên cơ sở đó, các cấp, các ngành, các trường trong hệ thốnggiáo dục nghề nghiệp cần đặc biệt quan tâm đến bồi dưỡng nâng cao trình độmọi mặt để phát triển đội ngũ nhà giáo, đáp ứng các yêu cầu chuẩn nghềnghiệp, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo nghề cho xã hội

Với định hướng đó, trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh HàGiang đã chú trọng chỉ đạo mở rộng cơ cấu ngành, nghề; phát triển quy mô đàotạo, đảm bảo chất lượng và hiệu quả đào tạo nghề, đáp ứng nhu cầu nguồn nhânlực của địa phương Trong đó, chú trọng đến công tác bồi dưỡng nâng cao trình

độ đội ngũ giảng viên theo chuẩn nghề nghiệp Tuy nhiên, đội ngũ giảng viên

Trang 13

của nhà trường vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu của đào tạo nghề nghiệp, cònthiếu về số lượng, cơ cấu ngành nghề và yếu về chất lượng, kỹ năng sư phạm

và năng lực hoạt động nghề nghiệp-xã hội,… Do đó, việc phát triển đội ngũgiảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩnnghề nghiệp mới ban hành đã và đang là nhu cầu cấp bách của nhà trường

Xuất phát từ những lý do trình bày trên, tôi lựa chọn đề tài " Phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp" làm luận văn Thạc sĩ Quản lý giáo dục.

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng phát triển đội ngũ giảng viêntrường Cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp, luận văn đề xuất các biện pháp nhằmnâng cao hiệu quả phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật vàCông nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp, đáp ứng yêu cầu đổi mớigiáo dục nói chung và chiến lược phát triển giáo dục nghề nghiệp nói riêngtrong giai đoạn hiện nay

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp

4 Giả thuyết khoa học

Chất lượng đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệtỉnh Hà Giang còn những hạn chế nhất định về cả năng lực chuyên môn, nănglực sư phạm, năng lực phát triển nghề nghiệp và nghiên cứu khoa học Việctuyển dụng, sử dụng, kiểm tra - đánh giá, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên trườngCao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang để đạt chuẩn và vượt chuẩnnghề nghiệp đã được tiến hành, song chưa thực sự hiệu quả Nhiều bộ phậntrong đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà

Trang 14

Giang còn chưa cập chuẩn, tỷ lệ giảng viên vượt chuẩn không cao Nếu cóđược các biện pháp phù hợp, hiệu quả phát triển đội ngũ giảng viên trường Caođẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp thì sẽ nângcao chất lượng nguồn nhân lực cho nhà trường, đồng thời góp phần nâng chấtlượng đào tạo của trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang.

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Hệ thống hóa cơ sở lý luận về phát triển đội ngũ giảng viên trường

Cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp

5.2 Khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng phát triển đội ngũ giảng viên

trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp

5.3 Đề xuất và khảo nghiệm biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên trường

Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp

6 Phạm vi nghiên cứu

6.1 Giới hạn nội dung nghiên cứu

Chất lượng đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệtỉnh Hà Giang được thể hiện trên nhiều khía cạnh Trong luận văn này, chúng tôitập trung nghiên cứu các biện pháp của Hiệu trưởng trường Cao đẳng Kỹ thuật vàCông nghệ tỉnh Hà Giang trong phát triển đội ngũ giảng viên nhà trường theochuẩn nghề nghiệp Tức là theo các quy định pháp quy về chuẩn nghề nghiệp củagiảng viên cao đẳng, gồm các tiêu chí về năng lực chuyên môn, năng lực sư phạm,năng lực phát triển nghề nghiệp và nghiên cứu khoa học

6.2 Khách thể điều tra

Tổng số 85 người, bao gồm: Cán bộ quản lý và giảng viên trường Caođẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận

Nghiên cứu các tài liệu, các công trình nghiên cứu về phát triển đội ngũgiáo viên nói chung và phát triển đội ngũ giảng viên các trường cao đẳng theochuẩn nghề nghiệp nói riêng

Trang 15

Nghiên cứu các văn kiện của Đảng, các chỉ thị, chủ trương, quyết địnhcủa Nhà nước, Bộ ngành có liên quan đến chuẩn nghề nghiệp và phát triển độingũ giảng viên các trường cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp.

Nghiên cứu các tài liệu về mô hình hoạt động của các nhà trường caođẳng làm tiền đề cho việc hình thành, xây dựng khung lý luận của phát triển độingũ giảng viên các trường cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp

7.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi:

Xây dựng các mẫu Phiếu khảo sát dành cho cán bộ quản lý, giảng viêncủa trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang Nội dung phiếukhảo sát về thực trạng năng lực đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật

và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp; thực trạng phát triển độingũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theochuẩn nghề nghiệp; thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đội ngũgiảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩnnghề nghiệp

- Phương pháp phỏng vấn trực tiếp:

Phương pháp phỏng vấn được tiến hành với một số khách thể đã đượcđiều tra bằng phiếu hỏi Nội dung phỏng vấn là làm rõ thêm những nguyênnhân của thực trạng đã được thể hiện trên số liệu của phiếu hỏi

- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm thực tiễn:

Tổng kết kinh nghiệm thực hiện phát triển đội ngũ giảng viên trường Caođẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp để tạo cơ

sở thực tiễn cho việc đề xuất các biện pháp nâng cao hiệu quả phát triển độingũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theochuẩn nghề nghiệp phù hợp với điều kiện thực tiễn của nhà trường

- Phương pháp chuyên gia: Xin ý kiến chuyên gia về tính cần thiết, khả

Trang 16

8 Cấu trúc luận văn

Luận văn gồm Mở đầu, Kết luận - khuyến nghị, Danh mục tài liệu tham khảo, Phụ lục và 3 chương:

Chương 1 Cơ sở lý luận về phát triển đội ngũ giảng viên các trường cao

đẳng theo chuẩn nghề nghiệp

Chương 2 Thực trạng phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ

thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp

Chương 3 Biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ

thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theo chuẩn nghề nghiệp

Trang 17

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN

CÁC TRƯỜNG CAO ĐẲNG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP

1.1 Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề

1.1.1 Những nghiên cứu trên thế giới

Những nghiên cứu về phát triển đội ngũ giáo viên

Tất cả các quốc gia trên thế giới đều coi giáo viên là chủ thể quan trọngcủa quá trình giáo dục Chất lượng giáo viên góp phần quyết định chất lượnggiáo dục của mỗi nhà trường Nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên là vấn đềđược các nhà khoa học quan tâm nghiên cứu Trong đó, các công trình nghiêncứu về đội ngũ giáo viên và phát triển đội ngũ giáo viên nói chung chiếm sốlượng lớn, chưa có nhiều nghiên cứu riêng biệt về phát triển đội ngũ giáo viêncác trường cao đẳng

Năm 1985, tại Hội thảo ASD Armidele do UNESCO tổ chức, các báocáo tập trung phân tích vai trò người thiết kế, người tổ chức, người cổ vũ,người canh tân của giáo viên trong thời đại mới Để đáp ứng được vai trò đó,các báo cáo khẳng định sự cần thiết phải không ngừng nâng cao chất lượng độingũ giáo viên: Các chương trình đào tạo bồi dưỡng giáo viên phải triệt để sửdụng các thiết bị và phương pháp giảng dạy hiện đại, tiên tiến nhất; Giáo viênphải được đào tạo để trở thành nhà giáo dục hơn là một chuyên gia truyền đạtkiến thức trên lớp; Việc dạy học phải phù hợp với người học chứ không phảibuộc người học tuân theo những quy định đặt ra của giáo viên hay cơ sở giáodục [dẫn theo 19]

Tiếp đó, năm 1998, Hội nghị về tổ chức quản lý nhà trường do UNESCO

tổ chức tại Nê Pan khẳng định: “Xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên là vấn

đề cơ bản trong phát triển giáo dục” [dẫn theo 19].

Sự cần thiết phát triển đội ngũ giáo viên còn được các tác giả đề cập đến

Trang 18

"Leaning to teach" (Học để dạy) đã đề cập đến vấn đề đổi mới cách dạy học lấyhọc sinh làm trung tâm Cách dạy này đòi hỏi giáo viên phải nâng cao năng lựcnghề nghiệp, trang bị những năng lực chuyên biệt để dạy học [dẫn theo 19].

Trong vấn đề phát triển đội ngũ giáo viên, chuẩn nghề nghiệp giáo viên

được các quốc gia trên thế giới rất quan tâm Đây là nội dung mà các trường sưphạm phải tập trung đào tạo và mỗi giáo viên phải luôn phấn đấu hoàn thiệnmình trong quá trình công tác Để chính xác hóa việc đánh giá giáo viên vàđịnh hướng cho giáo viên rèn luyện, phấn đấu một cách hiệu quả, nhiều nước

đã xây dựng Chuẩn nghề nghiệp giáo viên

Ở Hoa Kỳ, Chuẩn nghề nghiệp giáo viên do Uỷ ban Quốc gia Chuẩn nghềdạy học ban hành Theo đó, Chuẩn nghề nghiệp giáo viên đòi hỏi người giáo viênphải đạt được 5 điểm cốt lõi: Tận tâm với học sinh và việc học tập của học sinh; Làmchủ môn học mình dạy; Có trách nhiệm quản lý và hướng dẫn học sinh học tập; Suynghĩ một cách hệ thống về thực tế hành nghề và không ngừng học tập qua trảinghiệm; Là thành viên của cộng đồng học [dẫn theo 19]

Ở Anh, Chuẩn nghề nghiệp giáo viên gồm 3 phần: Những đặc trưng nghềnghiệp; Kiến thức và sự am hiểu nghề nghiệp; Các kĩ năng nghề nghiệp Chuẩnnghề nghiệp giáo viên được xác định cho từng giai đoạn phát triển nghề gồmchuẩn cho giáo viên mới vào nghề, chuẩn cho tất cả giáo viên, chuẩn cho giáo viên

có thang bậc lương cao, giáo viên giỏi, [dẫn theo 19]

Nhiều quốc gia trong khu vực Đông Nam Á cũng đã xây dựng những bộchuẩn nghề nghiệp giáo viên nhằm phát triển chất lượng đội ngũ giáo viên đạthiệu quả

Ở Singapore, chuẩn nghề nghiệp giáo viên được xác định trong “Mô hìnhphát triển giáo viên thế kỉ XXI” Theo mô hình này, giáo viên cần được trang bịnhững kiến thức và kỹ năng phù hợp để có thể giúp học sinh phát triển toàn diện 5mục tiêu cụ thể là: Giáo viên phải là nhà giáo dục có đạo đức; Giáo viên phải là nhàchuyên môn; Người học có khả năng cộng tác; Nhà lãnh đạo có khả năng biến hóa;Giáo viên phải là thành viên tích cực xây dựng cộng đồng

Trang 19

Ở Thái Lan, việc bồi dưỡng giáo viên được tiến hành ở các trung tâmhọc tập cộng đồng Nội dung bồi dưỡng bao gồm kiến thức cơ bản, kỹ năng

nghề nghiệp và thông tin Bộ 18 tiêu chuẩn đánh giá chất lượng giáo dục phổthông có đề cập đến những tiêu chuẩn mà giáo viên cần phải đạt được như:Tiêu chuẩn đối với chất lượng học sinh; Tiêu chuẩn đối với giảng dạy; Tiêuchuẩn đối với lãnh đạo và quản lí giáo dục

Những khái quát trên cho thấy các quốc gia trên thế giới đều quan tâmđến việc phát triển đội ngũ giáo viên Chuẩn nghề nghiệp giáo viên của các bậchọc, bậc đào tạo là căn cứ để đào tạo, bồi dưỡng giáo viên Các quốc gia cónhững chính sách phù hợp nhằm hỗ trợ cho giáo viên bổ sung nâng cao kiếnthức, phát triển năng lực nghề nghiệp theo quy định chuẩn nghề nghiệp đã đượcxác định

Những nghiên cứu về phát triển đội ngũ giảng viên các trường cao đẳng

Bên cạnh số lượng lớn nghiên cứu về phát triển đội ngũ giáo viên nóichung, có số ít các công trình nghiên cứu chuyên biệt về phát triển đội ngũgiảng viên các trường Cao đẳng, Đại học

Năm 1998, Hội nghị Quốc tế về giáo dục thế kỉ XXI "Tầm nhìn và hànhđộng" đã nêu lên 11 năng lực cần có của một giảng viên, bao gồm: Có kiếnthức và sự thông hiểu về các cách học khác nhau của sinh viên; Có kiến thức,năng lực và thái độ về mặt theo dõi đánh giá sinh viên nhằm giúp họ tiến bộ;

Tự nguyện hoàn thiện bản thân trong ngành nghề của mình; Biết ứng dụngnhững tiêu chí nghề nghiệp và luôn luôn cập nhật những thành tựu mới nhất;Biết ứng dụng những thành tựu công nghệ thông tin về môn học, ngành học củamình; Có khả năng nhận biết được tín hiệu của thị trường bên ngoài về nhu cầuđối với sinh viên tốt nghiệp; Làm chủ được những thành tựu mới về dạy vàhọc; Chú ý đến quan điểm và mong ước của sinh viên; Hiểu được những tácđộng của nhân tố quốc tế và đa văn hóa đối với các chương trình đào tạo; Có

Trang 20

giờ giảng chính khóa, seminar hoặc tại các xưởng sản xuất với số lượng sinhviên đông; Có khả năng hiểu được những "chiến lược thích ứng" nghề nghiệpcủa các cá nhân [13, tr.162, 163].

Công trình "Những định hướng phát triển đội ngũ giảng viên cho thế kỷXXI" - Higher education staff development: directions for the twenty - firstcentury, xuất bản tại Pari của UNESCO và nghiên cứu "Phát triển đội ngũgiảng viên" của tác giả Marriss Dorothy đã nêu định hướng phát triển đội ngũgiảng viên theo tiếp cận năng lực [dẫn theo 6, tr.14]

Trên các tạp chí nước ngoài, nhiều bài viết nghiên cứu về phát triển độingũ giảng viên đã được công bố

Tác giả Catherine Armstrong trong bài "Làm thế nào để trở thành ngườigiảng viên" cho rằng người giảng viên ở các trường cao đẳng, đại học có hainhiệm vụ cơ bản là giảng dạy và nghiên cứu [dẫn theo 6, tr.14]

Hai tác giả An Lieberman và Phi Delta Kappan trong bài "Thực hành có

hỗ trợ phát triển đội ngũ giảng viên" mô tả những việc hỗ trợ phát triển ĐNGV

đã được thực hiện tốt như xây dựng nội dung bồi dưỡng giảng viên, đánh giágiảng viên; những việc các nhà trường làm chưa tốt như tạo điều kiện để giảngviên trao đổi chuyên môn với các đồng nghiệp nước ngoài, sự hẫng hụt về thế

hệ trong đội ngũ giảng viên Từ đó, nghiên cứu đã đề xuất giải pháp "Thựchành" (trao đổi, học hỏi giữa các đồng nghiệp) để phát triển đội ngũ giảng viên[dẫn theo 6, tr.14]

Nhóm tác giả Maria Hendriks, Hans Luyten, Jaap Scheerens, PeterSleegers and Rien Steen trong bài "Phát triển giảng viên chuyên nghiệp" thìcho rằng: Phát triển đội ngũ giảng viên về chuyên môn nghiệp vụ cần quan tâmđến các yếu tố như: Niềm tin và năng lực, chất lượng giảng dạy, sự liên tục traudồi và phát triển tri thức khoa học, kỹ năng nghề, tình cảm nghề nghiệp [dẫntheo 6, tr.14]

Trang 21

1.1.2 Những nghiên cứu ở Việt Nam

Ở Việt Nam, những công trình nghiên cứu về phát triển đội ngũ giáoviên nói chung và phát triển đội ngũ giáo viên các trường cao đẳng nói riênggồm nhiều loại hình: Sách chuyên khảo, đề tài nghiên cứu, công bố báo chí,luận văn, luận án

Những nghiên cứu về phát triển đội ngũ giáo viên

Có rất nhiều công trình nghiên cứu về phát triển đội ngũ giáo viên nóichung Có thể kể đến một số công trình như:

Hai tác giả Vũ Quốc Chung và Nguyễn Văn Cường trong nghiên cứu

“Cải cách đào tạo và bồi dưỡng giáo viên theo định hướng chuẩn năng lực nghềnghiệp” đã xác định mô hình năng lực nghề nghiệp của giáo viên trong thế kỷXXI bao gồm: Năng lực dạy học, năng lực giáo dục, năng lực đánh giá, nănglực đổi mới và phát triển Nghiên cứu chỉ ra rằng phát triển đội ngũ giáo viêntiến hành theo hai mô hình cơ bản là chương trình bồi dưỡng theo khả năngcung cấp của cơ quan bồi dưỡng và chương trình bồi dưỡng định hướng nhucầu của người học [5]

Tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc với “Người giáo viên thế kỷ XXI: Sáng tạo

- hiệu quả” đã đề cập tính chất nghề nghiệp của người giáo viên Tác giả đãnhấn mạnh động cơ của giáo viên là lý tưởng nghề nghiệp Lý tưởng nghề nghiệp

là động lực đam mê sáng tạo của giáo viên, thúc đẩy giáo viên không ngừng họchỏi, nâng cao trình độ Tác giả đề xuất xây dựng tập thể sư phạm theo mô hình

“đồng thuận”, giáo viên quan hệ với nhau bằng sự chia sẻ “kinh nghiệm, bí quyếtnhà nghề” Tác giả cũng đặt ra những yêu cầu về năng lực chuyên môn của ngườigiáo viên thế kỷ XXI là: Sáng tạo và hiệu quả [14]

Tác giả Trần Khánh Đức trong chuyên khảo về “Giáo dục và phát triểnnguồn nhân lực trong thế kỷ XXI” đã phân tích các đặc điểm của người giáo

viên trong nhà trường hiện đại Tác giả nhấn mạnh: “Nền giáo dục hiện đại một mặt đỏi hỏi phải đổi mới căn bản quá trình giáo dục và dạy học trong nhà

Trang 22

dưỡng giáo viên về trình độ cần được đào tạo, vốn tri thức, kỹ năng và phương pháp dạy học; năng lực giáo dục, hoạt động văn hóa - xã hội và quản lý…” [7].

Những nghiên cứu về phát triển đội ngũ giảng viên các trường cao đẳng

Vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên các trường cao đẳng được đề cập đến

ở những mức độ khác nhau trong các công trình nghiên cứu về phát triển đội ngũgiảng viên các trường đào tạo nghề, các trường kỹ thuật, các trường đại học

Tác giả Phan Chính Thức trong nghiên cứu "Những giải pháp phát triển đàotạo nghề góp phần đáp ứng nhu cầu nhân lực cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiệnđại hóa" đã xây dựng cơ sở lý luận về chiến lược đào tạo nghề giai đoạn 2001-2010; trình bày thực trạng đào tạo nghề, dự báo phát triển đào tạo nghề, chuẩn bịnguồn lực cho đào tạo nghề và đề xuất các giải pháp phát triển đào tạo nghề, pháttriển đội ngũ giáo viên dạy nghề trong giai đoạn mới Việc phát triển đội ngũ giáoviên dạy nghề hướng tới đáp ứng nhu cầu của các trường dạy nghề về đội ngũ giáoviên đạt chuẩn Theo tác giả, cần xây dựng mạng lưới cơ sở đào tạo giáo viên, đổimới phương thức tuyển sinh, nội dung chương trình và phương pháp đào tạo đểphát triển đội ngũ giáo viên dạy nghề [20]

Đề cập trực tiếp hơn đến đội ngũ giáo viên các trường cao đẳng, tác giảPhạm Ngọc Anh trong nghiên cứu “Nội dung và biện pháp bồi dưỡng trình độ

sư phạm cho giáo viên trường cao đẳng kỹ thuật ở Việt Nam” đã xác định sựcần thiết phải bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ giảng viên dạy nghề Từ đó,xây dựng cơ sở lý luận và thực trạng, đề xuất biện pháp bồi dưỡng trình độ sưphạm phù hợp với giáo viên giảng dạy kỹ thuật ở các trường cao đẳng kỹ thuật

ở Việt Nam [1]

Tác giả Nguyễn Ngọc Hùng trong nghiên cứu “Các giải pháp đổi mớiquản lý dạy học thực hành theo tiếp cận năng lực thực hiện cho sinh viên sưphạm kỹ thuật” đã xác định cần phải đổi mới đào tạo đội ngũ giáo viên dạynghề, phương pháp dạy học Tác giả làm rõ các khái niệm, phân tích những đặcđiểm của phương thức đào tạo tiếp cận năng lực thực hiện, chỉ ra những yêucầu khách quan phải đổi mới quản lý dạy học thực hành, tiến hành đánh

Trang 23

giá thực trạng nội dung, xác định những yếu kém, đưa ra những đề xuất và thựcnghiệm 3 giải pháp đổi mới quản lý dạy học thực hành tiếp cận năng lực thựchiện [11].

Năm 2015, Dự án Phát triển giáo dục đại học định hướng nghề nghiệpứng dụng ở Việt Nam (gọi tắt là POHE) do Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trìcùng với đối tác là trường Đại học Saxion và tài trợ của chính phủ Hà Lan đã

xây dựng Chuẩn năng lực giảng viên giảng dạy đại học định hướng nghề nghiệp ứng dụng bao gồm 5 năng lực cơ bản: Năng lực chuyên môn; năng lực dạy học; năng lực phát triển và hướng dẫn, sử dụng chương trình đào tạo; năng

lực quan hệ với thế giới nghề nghiệp; năng lực phát triển nghề nghiệp và nănglực nghiên cứu khoa học ứng dụng

Tác giả Hoàng Minh Cương trong nghiên cứu “Phát triển đội ngũ giảngviên các trường cao đẳng vùng Tây nguyên theo tiếp cận năng lực” đã khái quátchung về phát triển nghề nghiệp cho đội ngũ giảng viên các trường cao đẳngvùng Tây nguyên theo tiếp cận năng lực Tác giả cho rằng theo lý thuyết nguồnnhân lực và tiếp cận năng lực, phát triển đội ngũ giảng viên bao gồm phát triển

về đội ngũ và chính sách tuyển dụng, sử dụng, đánh giá, đãi ngộ để tạo độnglực cho đội ngũ giảng viên Phát triển đội ngũ là quá trình liên tục hoàn thiệnđội ngũ Sự tích cực của đội ngũ giảng viên giữ vai trò quan trọng bên cạnh tácđộng của các yếu tố xã hội, nhà trường, chủ thể quản lý, [6]

Ngoài ra, trên các tạp chí khoa học giáo dục, nhiều bài viết có liên quanđến vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên như: "Biện pháp phát triển đội ngũgiảng viên Trường cao đẳng nghề Cơ điện - Xây dựng và nông lâm Trung bộ"của Nguyễn Trung Tiến; "Một số biện pháp bồi dưỡng năng lực nghiệp vụ sưphạm cho đội ngũ giảng viên Trường Cao đẳng Sư phạm Bà Rịa - Vũng Tàu"của Nguyễn Chí Tăng; "Phát triển đội ngũ giảng viên Trường cao đẳng nghề

Du lịch Nha Trang" của Phùng Đình Mẫn;… [21], [18], [15]

Như vậy, vấn đề phát triển đội ngũ nhà giáo nói chung, phát triển đội ngũ

Trang 24

nhiều tổ chức quốc tế về giáo dục, nhiều nhà khoa học trong và ngoài nướcquan tâm nghiên cứu, gắn với nghiên cứu phát triển nhà trường, với nghiên cứutổng thể cải cách giáo dục Mỗi công trình đề cập tới những khía cạnh, phươngdiện, góc độ, ở từng loại hình và điều kiện khác nhau về nội dung phát triển độingũ nhà giáo Những công trình nghiên cứu nêu trên đã cung cấp cho tác giảluận văn nhiều kiến thức bổ ích để tham khảo hệ thống hóa cơ sở lý luận, vàcách triển khai nghiên cứu trong thực tiễn.

Việc khái quát lịch sử nghiên cứu cũng cho thấy vấn đề phát triển độingũ giảng viên trường Cao đẳng Kỹ thuật và Công nghệ tỉnh Hà Giang theochuẩn nghề nghiệp là một khoảng trống cần được quan tâm nghiên cứu

1.2 Những vấn đề lý luận cơ bản về đội ngũ giảng viên trường cao đẳng và chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng

1.2.1 Khái niệm giảng viên, đội ngũ giảng viên trường cao đẳng

1.2.1.1 Giảng viên

Khái niệm "giảng viên" được nhiều văn bản pháp luật đề cập tới Trong

đó, tiêu biểu là Luật Giáo dục, Luật Giáo dục nghề nghiệp và Thông tư46/2016/TT-BLĐTBXH ngày 28/12/2016 của Bộ Lao động - Thương binh và

trường trung cấp được gọi là giáo viên; nhà giáo trong trường cao đẳng được gọi là giảng viên" [17].

- Điều 34, Thông tư 46/2016/TT-BLĐTBXH ngày 28/12/2016 của Bộ Lao

động - Thương binh và Xã hội về Điều lệ trường cao đẳng khẳng định: "Nhà

giáo trong trường cao đẳng được gọi là giảng viên" [3].

Trang 25

Theo các quy định trên, giảng viên là nhà giáo giảng dạy ở các trường cao

đẳng và các cơ sở giáo dục đại học Khái niệm giảng viên mà luận văn sử dụng là giảng viên giảng dạy ở các trường cao đẳng, là viên chức giảng dạy trình độ cao đẳng các môn học/module/tín chỉ đào tạo nghề nghiệp, đào tạo nhân lực lao động trực tiếp theo định hướng thực hành thuộc các lĩnh vực, ngành/ nghề công nghiệp (kỹ thuật, công nghệ, xây dựng), các ngành/nghề nông nghiệp (nông lâm, ngư nghiệp) và các ngành/nghề dịch vụ (kinh tế, du lịch, dịch vụ xã hội).

Về chức danh nghề nghiệp giảng viên cao đẳng, theo quy định tại Điều

53, Luật Giáo dục nghề nghiệp và Thông tư số 08/2017/TTLT-BLĐTBXHngày 10/03/2017 của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội thì giảng viên caođẳng được xếp ở 3 ngạch: Giảng viên giáo dục nghề nghiệp cao cấp (hạng I, mãsố: V 090101); Giảng viên giáo dục nghề nghiệp chính (hạng II, mã số: V.090102); Giảng viên giáo dục nghề nghiệp (hạng III, mã số: V 090103) [17]

1.2.1.2 Đội ngũ, đội ngũ giảng viên trường cao đẳng

Theo Từ điển tiếng Việt, đội ngũ là tập hợp gồm số đông người cùngchức năng hoặc nghề nghiệp tạo thành một lực lượng [22, tr.339]

Như vậy, đội ngũ là tập hợp số đông người cùng chức năng, nhiệm vụhoặc nghề nghiệp được tổ chức và tập hợp thành một lực lượng hoạt động trongmột tổ chức nhất định, cùng thực hiện một hay nhiều chức năng, cùng chung lýtưởng, mục đích, gắn bó với nhau về quyền lợi vật chất và tinh thần Đội ngũcủa một tổ chức cũng chính là nguồn nhân lực của tổ chức đó

Trong lĩnh vực giáo dục, đội ngũ chỉ những tập hợp người được phânbiệt với nhau về chức năng trong hệ thống giáo dục như: Đội ngũ giáo viên, độingũ giảng viên, đội ngũ cán bộ quản lý Theo Từ điển Giáo dục học, “Đội ngũgiáo viên là tập hợp những người đảm nhận công tác giáo dục và dạy học có đủtiêu chuẩn đạo đức, chuyên môn và nghiệp vụ quy định”

Đội ngũ trong trường cao đẳng bao gồm: Cán bộ quản lý, giảng viên và

nhân viên Trong đó, khái niệm "đội ngũ giảng viên" mà luận văn sử dụng là tập

Trang 26

(khối kỹ thuật - công nghệ - dịch vụ) cùng chức năng nhiệm vụ đào tạo nhân lực lao động trực tiếp ở trình độ cao đẳng, thuộc các lĩnh vực, ngành nghề công nghiệp, nông nghiệp và dịch vụ xã hội (định hướng thực hành); tham gia công tác nghiên cứu khoa học, thực hiện mục tiêu và chiến lược phát triển giáo dục nghề nghiệp; cùng chịu sự ràng buộc, tuân thủ những quy định chung, quy tắc hành chính của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, của Nhà nước đối với giảng viên cao đẳng.

Trong các trường cao đẳng loại hình trường công lập, đội ngũ giảng viêntrường cao đẳng bao gồm:

Đội ngũ giảng viên trường cao đẳng cơ hữu là đội ngũ giảng viên đượctuyển dụng giảng dạy chính thức tại trường cao đẳng, được bổ nhiệm ngạch,bậc theo Luật Viên chức

Đội ngũ giảng viên trường cao đẳng thỉnh giảng là đội ngũ giảng viêncác cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học, các doanh nghiệp, có đủtiêu chuẩn chức danh giảng viên cao đẳng và đã hoàn thành nhiệm vụ nơi côngtác, được mời tham gia giảng dạy - đào tạo nghề nghiệp theo thỏa thuận tronghợp đồng với nhà trường cao đẳng

1.2.2 Đặc trưng lao động nghề nghiệp của giảng viên cao đẳng

1.2.2.1 Vị trí, chức năng của giảng viên cao đẳng

"Trường cao đẳng là cơ sở giáo dục nghề nghiệp" [3], do đó, nhiều quyđịnh pháp lý về trường cao đẳng được đề cập đến trong Luật giáo dục nghềnghiệp Hoạt động giáo dục nghề nghiệp là hoạt động trọng tâm, xuyên suốt củacác cơ sở đào tạo nghề nói chung và các trường cao đẳng nói riêng Đội ngũ giảngviên cao đẳng có vị trí quan trọng trong hoạt động giáo dục nghề nghiệp hiện nay

ở nước ta; quyết định chất lượng lao động kỹ thuật trong các doanh nghiệp và các

cơ sở sản xuất kinh doanh ngoài xã hội Vì yêu cầu chất lượng cao cả về giảng dạy

lý thuyết và hướng dẫn thực hành để tạo được nguồn nhân lực chất lượng cao nênđội ngũ giảng viên cao đẳng giữ vai trò vô cùng quan trọng

Trang 27

đối với đào tạo nghề, đòi hỏi yêu cầu cao về năng lực chuyên môn và nghiệp vụ

sư phạm

Đội ngũ giảng viên cao đẳng truyền thụ cho học sinh, sinh viên nhữngkiến thức chung, hiểu biết về pháp luật, kinh tế, chính trị, xã hội, quân sự truyền thụ kiến thức văn hoá, kỹ thuật cơ sở như hình hoạ, vẽ kỹ thuật, điện kỹthuật và chuyên môn nghề nghiệp như lý thuyết nghề, kỹ năng, kỹ xảo nghềnghiệp cho học sinh, sinh viên

Đội ngũ giảng viên cao đẳng còn có trách nhiệm lớn trong việc giáo dụcphẩm chất đạo đức, thái độ và hành vi cho học sinh, sinh viên, định hướng vàgiúp đỡ học sinh, sinh viên trở thành người có nhân cách, biết đối nhân, xử thế,biết sống và làm việc theo hiến pháp và pháp luật, biết làm giàu chính đáng chobản thân và cộng đồng bằng kỹ năng nghề nghiệp Thêm vào đó, đội ngũ giảngviên cao đẳng còn nỗ lực tạo cho học sinh, sinh viên tiềm năng tiếp tục pháttriển và trang bị cho học sinh, sinh viên những tri thức vào đời ngay trên ghếnhà trường cao đẳng Từ đó, học sinh, sinh viên sau khi tốt nghiệp các trườngcao đẳng có thể dễ dàng thích nghi với sự thay đổi của đời sống xã hội và yêucầu công việc

Ngày nay, cùng với quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước,phần lớn giảng viên cao đẳng đã có đủ trình độ chuyên môn, trình độ kỹ năngnghề, khả năng hiểu biết thực tế, trình độ tin học, ngoại ngữ, sư phạm, khả năngnghiên cứu, ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật, phương pháp giảng dạymới, ngày càng có nhiều chuyển biến tích cực trong việc góp phần nâng caochất lượng đào tạo của các nhà trường cao đẳng

1.2.2.2 Nhiệm vụ, quyền hạn của giảng viên cao đẳng

Điều 35 trong Điều lệ trường Cao đẳng ghi rõ: "Giảng viên trường caođẳng thực hiện nhiệm vụ và quyền hạn theo quy định tại Điều 55 của Luật giáodục nghề nghiệp" [3] Theo đó, Luật Giáo dục nghề nghiệp năm 2014 của nước

Trang 28

(1) Giảng dạy theo mục tiêu, chương trình đào tạo và thực hiện đầy đủ,

có chất lượng chương trình đào tạo

(2) Định kỳ học tập, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp

vụ và phương pháp giảng dạy

(3) Gương mẫu thực hiện nghĩa vụ công dân, các quy định của pháp luật vàđiều lệ, quy chế tổ chức, hoạt động của cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp

(4) Giữ gìn phẩm chất, uy tín, danh dự của nhà giáo; tôn trọng nhân cáchcủa người học, đối xử công bằng với người học, bảo vệ các quyền, lợi ích chínhđáng của người học

(5) Tham gia quản lý và giám sát cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp;tham gia công tác Đảng, đoàn thể và các công tác xã hội khác

(6) Được sử dụng các tài liệu, phương tiện, đồ dùng dạy học, thiết bị và

cơ sở vật chất của cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp để thực hiện nhiệm vụđược giao

(7) Ðược ký hợp đồng thỉnh giảng với các cơ sở giáo dục nghề nghiệpkhác theo quy định của pháp luật

(8) Được tham gia đóng góp ý kiến về chủ trương, kế hoạch của cơ sởhoạt động giáo dục nghề nghiệp về chương trình, giáo trình, phương pháp giảngdạy và các vấn đề có liên quan đến quyền lợi của nhà giáo

(9) Nhà giáo phải dành thời gian và được cơ sở hoạt động giáo dục nghềnghiệp bố trí thời gian thực tập tại doanh nghiệp để cập nhật, nâng cao kỹ năngthực hành, tiếp cận công nghệ mới theo quy định

(10) Các nhiệm vụ, quyền hạn khác theo quy định của pháp luật [17] Ngoài các nhiệm vụ chung được quy định như trên, giảng viên trường caođẳng còn thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:

(1) Chấp hành các quy chế, nội quy, quy định của nhà trường

(2) Thực hiện quy định về chế độ làm việc của giảng viên do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành

Trang 29

(3) Được bố trí giảng dạy theo chuyên ngành, nghề được đào tạo; đượclựa chọn phương pháp, phương tiện giảng dạy nhằm phát huy năng lực cá nhân,nâng cao chất lượng và hiệu quả đào tạo; được bảo đảm trang thiết bị, phươngtiện, điều kiện làm việc để thực hiện nhiệm vụ theo quy định của pháp luật;được cung cấp thông tin liên quan đến nhiệm vụ và quyền hạn được giao.

(4) Được hưởng lương, phụ cấp, trợ cấp và các chính sách khác theo quyđịnh của pháp luật; giảng viên trong các trường cao đẳng công lập làm việc ởvùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn được hưởng phụ cấp vàchính sách ưu đãi theo quy định của pháp luật

(5) Được đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ,phương pháp giảng dạy theo kế hoạch và điều kiện của nhà trường; được thamgia vào việc quản lý và giám sát hoạt động của nhà trường; được tham gia côngtác Đảng, đoàn thể và các hoạt động xã hội theo quy định của pháp luật

(6) Được bảo vệ danh dự, nhân phẩm; được thảo luận, góp ý về các vấn

đề liên quan đến quyền lợi của giảng viên; được nghỉ hè, nghỉ học kỳ, nghỉ lễ,tết, nghỉ hàng tuần và các ngày nghỉ khác theo quy định của pháp luật

(7) Được ký hợp đồng thỉnh giảng tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp,

cơ sở giáo dục khác, nhưng phải bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ quy định tạiĐiều 55 và Điều 57 của Luật giáo dục nghề nghiệp

(8) Được hưởng các chính sách quy định tại Điều 58 của Luật giáo dụcnghề nghiệp và các quyền lợi khác theo quy định của pháp luật

(9) Giảng viên tham gia hoạt động khoa học và công nghệ được hưởngquyền theo quy định tại Luật khoa học và công nghệ; giảng viên làm công tácquản lý trong trường cao đẳng nếu tham gia giảng dạy thì được hưởng các chế độđối với giảng viên theo quy định của pháp luật và quy định hợp pháp của trường

(10) Tham gia quản lý người học; tham gia đánh giá cán bộ quản lý,viên chức, người lao động và đóng góp trách nhiệm với cộng đồng

(11) Chịu sự giám sát của nhà trường về nội dung, chất lượng, phươngpháp giảng dạy và nghiên cứu khoa học

Trang 30

(12) Hoàn thành các công việc khác được trường, khoa hoặc bộ mônphân công.

1.2.2.3 Đặc điểm đội ngũ giảng viên cao đẳng

Xã hội và nền sản xuất hiện đại đang đặt ra những yêu cầu cao cả vềphẩm chất và năng lực đối với đội ngũ giáo viên dạy nghề nói chung và đội ngũgiảng viên cao đẳng nói riêng Để đào tạo được nguồn nhân lực kỹ thuật cótrình độ văn hoá cao, có năng lực chuyên môn giỏi, có khả năng thích ứng linhhoạt và sáng tạo đối với các thay đổi của khoa học công nghệ và sản xuất, dịch

vụ, đội ngũ giảng viên các trường cao đẳng ở nước ta hiện nay đã và đangkhông ngừng hoàn thiện, nâng cao năng lực Một số đặc điểm nổi bật của độingũ giảng viên cao đẳng hiện nay như sau:

Về trình độ, đội ngũ giảng viên cao đẳng ở nước ta hiện nay có trình độvăn hoá tốt nghiệp THPT và trình độ đào tạo chuyên môn bậc đại học là tốithiểu Ở nhiều trường cao đẳng, phần lớn giảng viên có trình độ tối thiểu vềchuyên môn là trình độ sau đại học (Thạc sĩ và Tiến sĩ) Đào tạo giáo viên dạynghề nói chung và giảng viên cao đẳng nói riêng là nhiệm vụ chung của hệthống giáo dục đại học, trong đó, các trường Đại học sư phạm kỹ thuật và côngnghệ giữ vai trò quan trọng

Về cơ cấu thành phần, đội ngũ giảng viên cao đẳng rất đa dạng: Nhàgiáo, nhà khoa học, kỹ sư, nghệ nhân quốc gia, nhà doanh nghiệp, nhà quản lýlàm giảng viên khi có đủ Chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng

Về năng lực, kiến thức chuyên môn và năng lực sư phạm hiện đại có vaitrò quyết định đến năng lực hoạt động của đội ngũ giảng viên cao đẳng Trong

đó, việc hình thành nhân cách thái độ của con người, việc phát triển năng lực tưduy nhận thức trở nên quan trọng hơn việc hình thành kĩ năng kĩ xảo hoạt độnglao động nghề nghiệp thuần tuý của đội ngũ giảng viên cao đẳng

Như tất cả các cấp học khác, đội ngũ giảng viên cao đẳng phải sử dụngthành thạo công nghệ dạy học hiện đại Các phương tiện thông tin (máy tính, đa

Trang 31

phương tiện, mô hình ảo, ) là những phương tiện lao động hàng ngày của độingũ giảng viên cao đẳng Quá trình người giảng viên cao đẳng vừa dạy - vừahọc, vừa trau dồi bản thân vừa truyền thụ lại cho người học xen kẽ với nhau.

Ở nước ta hiện nay, trình độ nhận thức xã hội, ngoại ngữ trở thành nhân tốquan trọng trong quá trình đào tạo và phát triển nghề nghiệp của đội ngũ giảngviên cao đẳng Ngoại ngữ trở thành chìa khóa mở cửa kho tàng tri thức nhân loại,giúp đội ngũ giảng viên cao đẳng nhanh chóng nắm bắt kỹ thuật công nghệ mớicủa thế giới, từ đó ứng dụng vào quá trình đào tạo tại các nhà trường cao đẳng

Hoạt động của đội ngũ giảng viên cao đẳng mang tính đặc thù nghềnghiệp cao, đa dạng và phức tạp Hoạt động đó bao gồm: Lao động trí óc (hoạtđộng tư duy) để giảng dạy lý thuyết, giảng dạy thực hành, giảng dạy tích hợp;

Lao động thể lực "miệng nói, tay làm" các hoạt động kỹ thuật trực tiếp như làm

mẫu, làm thử các thao tác trực quan, thực hành tháo lắp đặt mô hình, vận hànhmáy móc thiết bị thành thạo trong mỗi tiết dạy để sinh viên làm theo; Tham giahoạt động thực hành ứng dụng Đặc thù nghề nghiệp đòi hỏi đội ngũ giảng viêncao đẳng phải nắm vững kiến thức khoa học, có tay nghề cao và có sức khỏeđảm bảo, đáp ứng thực hiện đồng thời các hoạt động tư duy và các hoạt độngthể lực trong đào tạo nghề nghiệp

Về môi trường lao động, môi trường hoạt động đào tạo nghề nghiệp củađội ngũ giảng viên cao đẳng diễn ra ở nhiều điều kiện khác nhau: Trong nhàtrường, tại cơ sở sản xuất doanh nghiệp; tại giảng đường, xưởng trường;phương thức đào tạo "kép" hay "song hành", linh hoạt đào tạo chính quy và đàotạo thường xuyên

1.2.3 Chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng

Chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng được quy định tại Mục 3,Chương 2 Thông tư số 08/2017/TT-BLĐTBXH ngày 10/3/2017 của Bộ Laođộng, Thương binh và Xã hội Theo đó, Chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao

Trang 32

1.2.3.1 Về năng lực chuyên môn

Người giảng viên cao đẳng phải đáp ứng các yêu cầu về năng lực chuyênmôn Năng lực chuyên môn của giảng viên cao đẳng được thể hiện ở 3 tiêuchuẩn: Trình độ chuyên môn, trình độ ngoại ngữ và trình độ tin học

Tiêu chuẩn 1: Trình độ chuyên môn

(1) Đối với nhà giáo dạy lý thuyết

- Có bằng tốt nghiệp đại học chuyên ngành hoặc đại học sư phạm chuyênngành trở lên, phù hợp với ngành, nghề giảng dạy;

- Nắm vững kiến thức ngành, nghề được phân công giảng dạy;

- Có kiến thức về ngành, nghề liên quan;

- Hiểu biết về thực tiễn nghề nghiệp và những tiến bộ khoa học kỹ thuật, công nghệ mới của ngành, nghề được phân công giảng dạy

(2) Đối với nhà giáo dạy thực hành

- Có một trong các chứng chỉ kỹ năng nghề phù hợp với ngành, nghềgiảng dạy để dạy thực hành trình độ cao đẳng sau: Chứng chỉ kỹ năng nghềquốc gia Bậc 3 hoặc chứng nhận bậc thợ 5/7, 4/6 trở lên hoặc chứng nhận nghệnhân nhân dân, nghệ sĩ nhân dân, thầy thuốc nhân dân hoặc bằng tốt nghiệp caođẳng nghề hoặc chứng chỉ kỹ năng thực hành nghề trình độ cao đẳng nghề hoặctương đương;

- Thực hiện thành thạo các kỹ năng của ngành, nghề được phân công giảng dạy;

- Tổ chức thành thạo các hoạt động lao động sản xuất, dịch vụ ngành, nghề được phân công giảng dạy;

- Nắm vững kỹ thuật an toàn, vệ sinh lao động của ngành, nghề được phân công giảng dạy

(3) Đối với nhà giáo dạy tích hợp

- Có bằng tốt nghiệp đại học chuyên ngành hoặc đại học sư phạm chuyênngành trở lên, phù hợp với ngành, nghề giảng dạy và có một trong các chứng

Trang 33

chỉ kỹ năng nghề phù hợp với ngành, nghề giảng dạy để dạy thực hành trình độcao đẳng sau: Chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia Bậc 3 hoặc chứng nhận bậc thợ5/7, 4/6 trở lên hoặc chứng nhận nghệ nhân nhân dân, nghệ sĩ nhân dân, thầythuốc nhân dân hoặc bằng tốt nghiệp cao đẳng nghề hoặc chứng chỉ kỹ năngthực hành nghề trình độ cao đẳng nghề hoặc tương đương;

- Nắm vững kiến thức ngành, nghề được phân công giảng dạy;

- Có kiến thức về ngành, nghề liên quan;

- Hiểu biết về thực tiễn nghề nghiệp, tiến bộ khoa học kỹ thuật, côngnghệ mới và kỹ thuật an toàn, vệ sinh lao động của ngành, nghề được phân cônggiảng dạy;

- Thực hiện thành thạo các kỹ năng của ngành, nghề được phân công giảng dạy;

- Tổ chức thành thạo các hoạt động lao động sản xuất, dịch vụ ngành, nghề được phân công giảng dạy

Tiêu chuẩn 2: Trình độ ngoại ngữ

(1) Có trình độ ngoại ngữ Bậc 2 (A2) theo quy định tại Thông tư số

01/2014/TT-BGDĐT ngày 24/01/2014 của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hànhKhung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam hoặc tương đương trở lên.(2) Đọc và hiểu tài liệu chuyên ngành phục vụ công tác giảng dạy; mô tả được một số công việc cơ bản của ngành, nghề được phân công giảng dạy

Tiêu chuẩn 3: Trình độ tin học

(1) Có trình độ tin học đạt Chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin

cơ bản theo quy định tại Thông tư số 03/2014/TT-BTTTT ngày 11/3/2014 của BộThông tin và Truyền thông quy định Chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ

thông tin hoặc tương đương trở lên

(2) Sử dụng thành thạo phần mềm dạy học chuyên ngành để thiết kế bài giảng, tài liệu giảng dạy

Trang 34

1.2.3.2 Về năng lực sư phạm

Người giảng viên cao đẳng phải đáp ứng các yêu cầu về năng lực sư phạm.Năng lực sư phạm của giảng viên cao đẳng được thể hiện ở 9 tiêu chuẩn: Trình độnghiệp vụ sư phạm và thời gian tham gia giảng dạy; Chuẩn bị hoạt động giảngdạy; Thực hiện hoạt động giảng dạy; Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của ngườihọc; Quản lý hồ sơ dạy học; Xây dựng chương trình, biên soạn giáo trình, tài liệugiảng dạy; Xây dựng kế hoạch, thực hiện các hoạt động giáo dục; Quản lý ngườihọc, xây dựng môi trường giáo dục, học tập; Hoạt động xã hội

Tiêu chuẩn 1: Trình độ nghiệp vụ sư phạm và thời gian tham gia giảng dạy

- Có chứng chỉ sư phạm dạy nghề dạy trình độ trung cấp nghề, cao đẳngnghề hoặc chứng chỉ bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm cho giảng viên đại học, caođẳng hoặc bằng tốt nghiệp đại học chuyên ngành sư phạm hoặc chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm dạy trình độ cao đẳng hoặc tương đương

- Có thời gian tham gia giảng dạy ít nhất 12 tháng

Tiêu chuẩn 2: Chuẩn bị hoạt động giảng dạy

- Lập được kế hoạch giảng dạy môn học, mô-đun được phân công trên cơ

sở chương trình, kế hoạch đào tạo của cả khóa học

- Soạn giáo án theo quy định, thể hiện được các hoạt động dạy và học

- Lựa chọn phương pháp dạy học phù hợp cho các bài học của chương trình môn học, mô-đun được phân công giảng dạy

- Chuẩn bị đầy đủ các phương tiện dạy học, thiết bị, nguyên, nhiên, vật liệu thực hành cần thiết

- Tự làm các thiết bị dạy học đơn giản để phục vụ giảng dạy

- Chủ trì hoặc tham gia thiết kế và bố trí trang thiết bị dạy học của phònghọc chuyên môn phù hợp với chương trình của ngành, nghề được phân công giảngdạy

Tiêu chuẩn 3: Thực hiện hoạt động giảng dạy

- Tổ chức dạy học phù hợp với ngành, nghề đào tạo và với từng đối tượng người học; thực hiện đầy đủ kế hoạch giảng dạy, đúng chương trình, nội dung

Trang 35

- Thực hiện các giờ dạy lý thuyết, thực hành, tích hợp theo quy định.

- Vận dụng, kết hợp các phương pháp dạy học để phát huy tính tích cực, sáng tạo, phát triển năng lực tự học của người học

- Sử dụng thành thạo các phương tiện, thiết bị dạy học để nâng cao hiệu quả giảng dạy, đảm bảo chất lượng giáo dục nghề nghiệp

Tiêu chuẩn 4: Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của người học

- Lựa chọn và thiết kế các công cụ kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của người học phù hợp với môn học, mô-đun được phân công giảng dạy

- Thực hiện việc kiểm tra, đánh giá toàn diện, chính xác, mang tính giáodục và đúng quy định; sử dụng kết quả kiểm tra, đánh giá để điều chỉnh hoạt

động dạy và học

Tiêu chuẩn 5: Quản lý hồ sơ dạy học

- Thực hiện đầy đủ các quy định về sử dụng biểu mẫu, sổ sách, hồ sơ dạy học.

- Bảo quản, lưu trữ, sử dụng hồ sơ dạy học theo quy định

Tiêu chuẩn 6: Xây dựng chương trình, biên soạn giáo trình, tài liệu giảng dạy

- Nắm được căn cứ, nguyên tắc, yêu cầu và quy trình xây dựng chương trình đào tạo trình độ cao đẳng

- Chủ trì hoặc tham gia biên soạn, chỉnh lý chương trình, giáo trình, tàiliệu đào tạo trình độ cao đẳng; chương trình bồi dưỡng nghề nghiệp

Tiêu chuẩn 7: Xây dựng kế hoạch, thực hiện các hoạt động giáo dục

- Xây dựng được kế hoạch giáo dục người học thông qua giảng dạy và qua các hoạt động khác

- Thực hiện việc giáo dục đạo đức nghề nghiệp, thái độ nghề nghiệp thông qua việc giảng dạy môn học, mô-đun theo kế hoạch đã xây dựng

- Vận dụng các hiểu biết về tâm lý, giáo dục vào thực hiện hoạt động giáo dục người học

- Đánh giá kết quả các mặt rèn luyện đạo đức của người học theo quyđịnh một cách chính xác, công bằng và có tác dụng giáo dục

Trang 36

Tiêu chuẩn 8: Quản lý người học, xây dựng môi trường giáo dục, học tập

- Quản lý được các thông tin liên quan đến người học và sử dụng hiệu quả các thông tin vào giáo dục, dạy học, quản lý người học

- Xây dựng môi trường giáo dục, học tập lành mạnh, thuận lợi, dân chủ, hợp tác

Tiêu chuẩn 9: Hoạt động xã hội

- Phối hợp với gia đình người học và cộng đồng động viên, hỗ trợ, giámsát việc học tập, rèn luyện của người học; góp phần huy động các nguồn lực xã hộixây dựng, phát triển cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp

- Tham gia các hoạt động xã hội trong và ngoài cơ sở hoạt động giáo dụcnghề nghiệp, xây dựng quan hệ giữa cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp vớidoanh nghiệp nhằm phát triển cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp, cộng đồng;xây dựng phong trào học nghề lập nghiệp trong xã hội

1.2.3.3 Về năng lực phát triển nghề nghiệp, nghiên cứu khoa học

Người giảng viên cao đẳng phải đáp ứng các yêu cầu về năng lực pháttriển nghề nghiệp, nghiên cứu khoa học Năng lực phát triển nghề nghiệp,nghiên cứu khoa học của giảng viên cao đẳng được thể hiện ở 3 tiêu chuẩn:Học tập, bồi dưỡng nâng cao; Phát triển năng lực nghề nghiệp cho người học;

và Nghiên cứu khoa học

Tiêu chuẩn 1: Học tập, bồi dưỡng nâng cao

- Thường xuyên dự giờ, trao đổi kinh nghiệm giảng dạy, giáo dục vớiđồng nghiệp; tham gia bồi dưỡng đồng nghiệp theo yêu cầu phát triển của phòng,khoa, tổ bộ môn

- Tham gia hội giảng các cấp

- Thường xuyên tự học tập, bồi dưỡng, rèn luyện nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, phẩm chất đạo đức nghề nghiệp

- Tham gia các khóa đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ, cập nhật kiếnthức, kỹ năng nghề, công nghệ, phương pháp giảng dạy đáp ứng yêu cầu của giáodục nghề nghiệp

Trang 37

Tiêu chuẩn 2: Phát triển năng lực nghề nghiệp cho người học

- Hướng dẫn thực tập kết hợp với thực tiễn nghề nghiệp

- Tham gia bồi dưỡng nâng cao, luyện tay nghề cho học sinh, sinh viên giỏi các cấp

Tiêu chuẩn 3: Nghiên cứu khoa học

- Có kiến thức, kỹ năng cơ bản về nghiên cứu khoa học và công nghệ

- Chủ trì hoặc tham gia đề tài nghiên cứu khoa học từ cấp cơ sở trở lên [4]

1.3 Những vấn đề lý luận cơ bản về phát triển đội ngũ giảng viên trường cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp

1.3.1 Khái niệm phát triển, phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp

1.3.1.1 Phát triển

Phát triển là thuật ngữ được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực như pháttriển kinh tế, phát triển xã hội, phát triển nguồn nhân lực, phát triển đội ngũ…

Theo Từ điển Tiếng Việt, phát triển là "Biến đổi hoặc làm cho biến đổi từ

ít đến nhiều, hẹp đến rộng, thấp đến cao, đơn giản đến phức tạp " [22].

Theo David C.Kotan, phát triển là "một tiến trình, qua đó các thành viên của xã hội tăng được những khả năng của cá nhân và định chế của mình để huy động và quản lí các nguồn lực, tạo ra những thành quả bền vững nhằm cải thiện chất lượng cuộc sống phù hợp với nguyện vọng của họ” [dẫn theo 12].

Theo Phạm Minh Hạc, phát triển được hiểu là thay đổi hay biến đổi tiến

bộ, là phương thức của vận động, hay là quá trình diễn ra có nguyên nhân, dướinhững hình thức khác nhau như tăng trưởng, tiến hoá, phân hoá, chuyển đổi,

mở rộng, cuối cùng tạo ra sự biến đổi về chất [9]

Các cách định nghĩa trên đều đề cập đến phát triển như là một quá trìnhbiến đổi từ ít đến nhiều, từ hẹp đến rộng, từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phứctạp Tất cả sự vật, hiện tượng, con người và xã hội hoặc tự bản thân biến đổihoặc do bên ngoài làm cho biến đổi tăng lên cả về số lượng và chất lượng Từ

Trang 38

đó, có thể hiểu một cách chung nhất: Phát triển là biểu hiện sự thay đổi, sự tăng tiến cả về số lượng lẫn chất lượng của sự vật, hiện tượng, của con người trong cộng đồng và trong xã hội Sự vật, hiện tượng - con người - xã hội biến

đổi để tăng tiến về số lượng hay chất lượng dưới tác động của bên trong hoặcbên ngoài đều được coi là phát triển

Phát triển có 4 trưng cơ bản:

- Tất cả mọi sự vật, hiện tượng khi phát triển đều có mối liên hệ, tác động qua lại với nhau;

- Phát triển là quá trình vận động không ngừng;

- Phát triển về số lượng dẫn đến phát triển về chất lượng;

- Phát triển thể hiện thông qua sự đấu tranh của các mặt đối lập

1.3.1.2 Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp

Từ khái niệm "phát triển" có thể thấy: Phát triển đội ngũ giảng viên caođẳng là sự thay đổi, tăng trưởng… của đội ngũ giảng viên trong các nhà trườngcao đẳng Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng là một quá trình tạo ra một độingũ nhà giáo đủ về số lượng, đảm bảo về chất lượng, cơ cấu chuyên môn phùhợp nhằm đáp ứng yêu cầu nhân lực giảng dạy, thực hiện được mục tiêu giáodục, đào tạo của nhà trường cao đẳng Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng làlàm cho biến đổi đội ngũ giảng viên cao đẳng để trở thành những con người cónăng lực và phẩm chất mới cao hơn, trên cơ sở xây dựng và phát triển cả bamặt: Quy mô, chất lượng, cơ cấu Quy mô được thể hiện bằng số lượng Cơ cấuthể hiện sự hợp lý trong bố trí về nhiệm vụ, độ tuổi, giới tính, chuyên môn.Chất lượng thể hiện ở phẩm chất chính trị tư tưởng, trình độ chuyên mônnghiệp vụ và năng lực hoạt động nghề nghiệp thực tiễn Phát triển đội ngũgiảng viên có quan hệ mật thiết với việc phát triển nguồn nhân lực trong nhàtrường cao đẳng nói chung, cùng hướng đến hoàn thành mục tiêu đào tạo củanhà trường

Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng là việc thực hiện các chức năng quản

lí như lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra nhằm xây dựng đội ngũ giảng

Trang 39

viên có đủ về số lượng; mạnh về chất lượng và đồng bộ về cơ cấu, có tính kếthừa góp phần vào việc nâng cao chất lượng đào tạo trong nhà trường cao đẳng.Phát triển đội ngũ giảng viên là phát triển nguồn lực sư phạm trong nhà trườngcao đẳng; phải thực hiện đầy đủ các nội dung của quá trình quản lý phát triểnnguồn nhân lực như: Kế hoạch hoá đội ngũ, tuyển dụng, định hướng, đào tạobồi dưỡng, thẩm định kết quả hoạt động, bố trí sử dụng, đề bạt, chuyển đổi,…

Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng chính là phát triển nghề nghiệp chogiảng viên đáp ứng được yêu cầu giảng dạy ngày càng cao phù hợp theo sự pháttriển của các trường cao đẳng Phát triển nghề nghiệp của giảng viên cao đẳngtheo chuẩn nghề nghiệp là nhiệm vụ cần thiết Chuẩn nghề nghiệp giảng viên caođẳng căn cứ theo các quy định của Bộ Lao động, Thương binh và xã hội

Tóm lại, có thể hiểu một cách chung nhất: Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp là quá trình tác động của nhà quản lý các cấp đến đội ngũ giảng viên ở các trường cao đẳng thông qua việc lập quy hoạch, kế hoạch phát triển, tổ chức chỉ đạo thực hiện các công tác tạo nguồn, đào tạo, bồi dưỡng, tuyển dụng và đãi ngộ, sử dụng, sàng lọc… giảng viên theo chuẩn nghề nghiệp nhằm thực hiện tốt các chức năng, nhiệm vụ của nhà trường cao đẳng.

1.3.2 Mục đích, ý nghĩa của phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp

Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp có mụcđích, ý nghĩa quan trọng như:

1.3.2.1 Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp nhằm kiện toàn đội ngũ nhà giáo đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng đào tạo nghề ngày càng tăng

Là một bộ phận của hệ thống cơ sở giáo dục dạy nghề, việc phát triển độingũ giảng viên các trường cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp nhằm kiện toàn độingũ nhà giáo đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng đào tạo nghề ngày càng tăng

Trang 40

Giảng viên là nguồn nhân lực chính của các nhà trường cao đẳng, có vaitrò chủ đạo trong việc quyết định chiến lược và chất lượng đào tạo Có đào tạođược nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn sâu, tay nghề vững vàng, kỹ nănglàm việc đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của xã hội trong thời kỳ công nghiệphóa hiện đại hóa đất nước hay không phụ thuộc một phần quan trọng vào chấtlượng của đội ngũ giảng viên các trường cao đẳng.

Chất lượng của đội ngũ giảng viên cao đẳng được qui định và đánh giátheo quy định tại Mục 3, Chương 2 Thông tư số 08/2017/TT-BLĐTBXH ngày10/3/2017 của Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội quy định về chuẩn chuyênmôn, nghiệp vụ của nhà giáo giáo dục nghề nghiệp Đây là văn bản quy định vềchuyên môn nghiệp vụ của nhà giáo giáo dục nghề nghiệp, hướng dẫn đánh giáxếp loại giáo dục nghề nghiệp theo chuẩn chuyên môn nghiệp vụ, trong đó cóquy định cụ thể về chuyên môn nghiệp vụ, hướng dẫn đánh giá xếp loại giáodục nghề nghiệp theo chuẩn chuyên môn nghiệp vụ đối với giảng viên trongcác nhà trường cao đẳng

Phát triển đội ngũ giảng viên theo chuẩn nghề nghiệp nhằm đáp ứng yêucầu chất lượng giảng dạy trong các trường cao đẳng, góp phần nâng cao chấtlượng đào tạo nghề và đáp ứng được chiến lược phát triển của các trường caođẳng Là một bộ phận của giáo dục nghề nghiệp, những đặc điểm của đốitượng, công cụ lao động trong lao động nghề nghiệp của giảng viên cao đẳng

đã khẳng định quá trình phát triển, thay đổi sáng tạo trong quá trình dạy họccho phù hợp với sự phát triển không ngừng của khoa học công nghệ Do đó,phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp là nhiệm vụ cầnthiết và thường xuyên

1.3.2.2 Phát triển đội ngũ giảng viên cao đẳng theo chuẩn nghề nghiệp nhằm kết nối chặt chẽ giữa trường cao đẳng và các doanh nghiệp, các đơn vị về đào tạo lao động

Chất lượng nguồn nhân lực được đào tạo của các trường dạy nghề nóichung, các trường cao đẳng nói riêng được nâng cao sẽ đáp ứng yêu cầu của xã

Ngày đăng: 08/06/2021, 15:17

TRÍCH ĐOẠN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w