ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP NHỮNG NGUYÊN LÝ CƠ BẢN CHỦ NGHĨA MÁC LENIN 2

của con người đạt trình độ khái quát cao và xuất hiện tầng lớp trí thức. D) Khi con người biết ngạc nhiên, hoài nghi, hụt hẫng. 2. Triết học Mác ra đời trong điều kiện kinh tế – xã hội nào? A) Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa đã trở thành phương thức sản xuất thống trị. B) Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa mới xuất hiện. C) Chủ nghĩa tư bản đã trở thành chủ nghĩa đế quốc. D) A), B), C) đều đúng. 3. Những phát minh của khoa học tự nhiên nửa đầu thế kỷ 19 đã đem lại cơ sở khoa học cho sự phát triển (SPT) điều gì? A) SPT phương pháp siêu hình và chủ nghĩa cơ giới lên một trình độ mới. B) SPT phép biện chứng từ tự phát chuyển thành tự giác. C) SPT phép biện chứng duy tâm thành chủ nghĩa tư biện, thần bí. D) SPT tư duy biện chứng, giúp nó thoát khỏi tính tcủa con người đạt trình độ khái quát cao và xuất hiện tầng lớp trí thức. D) Khi con người biết ngạc nhiên, hoài nghi, hụt hẫng. 2. Triết học Mác ra đời trong điều kiện kinh tế – xã hội nào? A) Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa đã trở thành phương thức sản xuất thống trị. B) Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa mới xuất hiện. C) Chủ nghĩa tư bản đã trở thành chủ nghĩa đế quốc. D) A), B), C) đều đúng. 3. Những phát minh của khoa học tự nhiên nửa đầu thế kỷ 19 đã đem lại cơ sở khoa học cho sự phát triển (SPT) điều gì? A) SPT phương pháp siêu hình và chủ nghĩa cơ giới lên một trình độ mới. B) SPT phép biện chứng từ tự phát chuyển thành tự giác. C) SPT phép biện chứng duy tâm thành chủ nghĩa tư biện, thần bí. D) SPT tư duy biện chứng, giúp nó thoát khỏi tính tcủa con người đạt trình độ khái quát cao và xuất hiện tầng lớp trí thức. D) Khi con người biết ngạc nhiên, hoài nghi, hụt hẫng. 2. Triết học Mác ra đời trong điều kiện kinh tế – xã hội nào? A) Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa đã trở thành phương thức sản xuất thống trị. B) Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa mới xuất hiện. C) Chủ nghĩa tư bản đã trở thành chủ nghĩa đế quốc. D) A), B), C) đều đúng. 3. Những phát minh của khoa học tự nhiên nửa đầu thế kỷ 19 đã đem lại cơ sở khoa học cho sự phát triển (SPT) điều gì? A) SPT phương pháp siêu hình và chủ nghĩa cơ giới lên một trình độ mới. B) SPT phép biện chứng từ tự phát chuyển thành tự giác. C) SPT phép biện chứng duy tâm thành chủ nghĩa tư biện, thần bí. D) SPT tư duy biện chứng, giúp nó thoát khỏi tính tcủa con người đạt trình độ khái quát cao và xuất hiện tầng lớp trí thức. D) Khi con người biết ngạc nhiên, hoài nghi, hụt hẫng. 2. Triết học Mác ra đời trong điều kiện kinh tế – xã hội nào? A) Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa đã trở thành phương thức sản xuất thống trị. B) Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa mới xuất hiện. C) Chủ nghĩa tư bản đã trở thành chủ nghĩa đế quốc. D) A), B), C) đều đúng. 3. Những phát minh của khoa học tự nhiên nửa đầu thế kỷ 19 đã đem lại cơ sở khoa học cho sự phát triển (SPT) điều gì? A) SPT phương pháp siêu hình và chủ nghĩa cơ giới lên một trình độ mới. B) SPT phép biện chứng từ tự phát chuyển thành tự giác. C) SPT phép biện chứng duy tâm thành chủ nghĩa tư biện, thần bí. D) SPT tư duy biện chứng, giúp nó thoát khỏi tính t

HUẾ, NGÀY 08/05/2017

NHỮNG NGUYÊN LÝ CƠ BẢN CỦA CHỦ NGHĨA MÁC LÊNIN

PHẦN I: TRẢ LỜI: 4

1) phân tích nội dung hay yêu cầu của quy luật giá trị, ý nghĩa của quy luật giá trị của nước ta hiện nay? 4

ý nghĩa của quy luật giá trị của nước ta hiện nay: 4

2) phân tích tác dụng của quy luật giá trị trong nền sản xuất hàng hóa? 6

3) sức lao động là gì? Điều kiện để sức lao động trở thành hàng hóa, phân biệt sự khác nhau, giống nhau giữa hàng hóa sức lao động và hàng hóa thông thường? 7

4) Trình bày 2 thuộc tính của hàng hóa sức lao động? 9

5) Thế nào là tích tụ tư bản và tập trung tư bản, chỉ ra mối quan hệ ? 10

6) Phân biệt sự giống và khác nhau giữa tích tụ tư bản và tập trung tư bản, vai trò của chúng đến với sự phát triển của nền sản xuất tư bản chủ nghĩa? 11

Giống nhau: 11

7) Trình bày phương pháp tăng quy mô của tư bản cá biệt trong Chủ nghĩa tư bản, mối quan hệ của các phương pháp? 12

8) Các phương pháp tăng quy mô của Tư bản cá biệt có những điểm giống và khác như thế nào, vai trò của phương pháp trên đối với sự phát triển của nền sản xuất tư bản chủ nghĩa? 13

Giống nhau: 14

PHẦN II: 16

1) Giai cấp công nhân là gì? Nội dung sứ mệnh lịch sử của Giai cấp công nhân ? 16

2) Phân tích những điều kiện, kết quả quy định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân? 16

3) Đảng cộng sản là gì? Trình bày tính tất yếu của của quy luật hình thành và phát triển của Giai cấp công nhân? 18

4) Phân tích sự khác biệt giữa giữa Đảng cộng sản với Giai cấp công nhân, vai trò của Đảng cộng sản đối với việc thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân được thể hiện như thế nào? 19

Vai trò của Đảng cộng sản đối với việc thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân được thể hiện: 19

5) Dân tộc là gì? Trình bày cơ sở lý luận và thực tiễn để lenin đưa trình ra các vấn đề dân tộc, nội dung nào đóng vai trò cơ bản Vì sao? 20

Khái niệm: 20

6) Trình bày nội dung cương lĩnh dân tộc của lenin? 21

7) Trình bày khái niệm dân tộc dựa trên cơ sở lý luận và thực tiễn để lenin đề ra cương lĩnh dân tộc, Anh, Chị hãy cho biết thực chất của việc giải quyết vấn đề dân tộc là gì? 22

Khái niệm: 23

Thực chất của việc giải quyết vấn đề dân tộc là gì? 24 8) Để giải quyết vấn đề dân tộc trong Chủ nghĩa xã hội, Chủ nghĩa mác lenin đã đưa ra các nguyên tắc gì? 24

_Nội dung của quy luật giá trị:

Quá trình sản xuất hàng hóa và lưu thông hàng hóa phải được tiến hành trên cơ sở những hao phílao động xã hội cần thiết Nghĩa là trên cơ sở giá trị xã hội của hàng hóa Yêu cầu trên của quy luật giá trị không phụ thuộc vào tính chất xã hội của quan hệ sản xuất nó có tính “ độc lập” không phụ thuộc vào chế độ chính trị

+) Trong lĩnh vực sản xuất: quy luật giá trị yêu cầu: hao phí lao động cơ bản của các chủ thể sản xuất phải nhỏ hơn hoặc bằng hao phí lao động xã hội cần thiết Vì vậy, muốn bán được hàng hóa,

bù đắp được chi phí và có lãi , người sản xuất phải điều chỉnh làm sao cho hao phí lao động cá biệt của mình phải phù hợp với mức chi phí mà xã hội chấp nhận được

Yêu cầu này của Quy luật giá trị không hề có sự “ chiếu cố ” nào đối với bất kì chủ thể sản xuất kinh doanh nào

+) Trong lĩnh vực lưu thông hàng hóa: Quy luật giá trị yêu cầu: tất cả hàng hóa tham gia lưu thông phải tuân thủ nguyên tắc trao đổi hàng hóa ngang giá Tức là phải dựa trên cơ sở lao động

xã hội cần thiết Quy luật giá trị hoạt động có biểu hiện là giá cả và thể tách rời với giá trị và lên xuống và xoay quanh trục giá trị của nó

Biểu hiện: Cung > cầu => giá cả < giá trị

Cung < cầu => giá cả > giá trị

Cung = cầu => giá cả = giá trị

Vậy sự vận động của Quy luật giá trị thông qua sự vận động của giá cả hàng hóa

Giá trị => giá cả, giá cả phụ thuộc vào các yếu tố: sức mua, cạnh tranh,sức mua của đồng tiền,

ý nghĩa của quy luật giá trị của nước ta hiện nay:

trong sản xuất hàng hóa, Quy luật giá trị có 3 tác động:

Thứ nhất, điều tiết sản xuất và lưu thông hàng hóa

Điều tiết sản xuất: nếu cung < cầu ( giá cả > giá trị) lợi nhuận cao  thu hút lao động xã hội,

sản xuất được mở rộng

Nếu cung > cầu ( giá cả < giá trị )  lợi nhuận giảm  dãn thải lao động xã hội, quy mô sản xuất thu hẹp lại.

Lưu thông hàng hóa:

Lưu thông hàng hóa  thị trường có giả cả thấp  thị trường có giá cả cao

( hàng hóa)

Điều tiết lưu thông của quy luật giá trị củng thông qua giá cả trên thị trường Sự biến động của giá cả thị trường củng có tác dụng thu hút luồng hàng nơi có giá cả thấp đến nơi có giá cả cao, do

đó là cho lưu thông hàng hóa trở nên thông suốt

Thứ hai, kịch thích cải tiến kĩ thuật, hợp lý hóa sản xuất, tăng năng suất lao động, thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển.

Quy luật giá trị yêu cầu: hao phí lao động cá biệt < hao phí lao động xã hội cần thiết

Phải nâng cao năng suất lao động

 Phải cải tiến kĩ thuật, áp dụng kĩ thuật, công nghệ mới vào sản xuất

 Lực lượng sản xuất xã hội phát triển

Thứ ba, lựa chọn tự nhiên và phân hóa giữa những người sản xuất

Người nào có hao phí lao động cá biệt < hao phí lao động xã hội cần thiết  có lợi nhuận đạt đếnmột mức độ nào đó họ sẽ giàu có

Người nào có hao phí lao động cá biệt > hao phí lao động xã hội cần thiết  không bù đắp được chi phí sản xuất, đến một giới hạn nhất định sẽ bị phá sản

 Những tác động của Quy luật giá trị trong nền kinh tế hàng hóa có ý nghĩa lý luận và thựctiễn hết sức to lớn: một mặt, Quy luật giá trị chi phối sự lựa chọn tự nhiên, đào thải các yếu kém, kích thích các nhân tố tích cực phát triển, mặt khác phân hóa xã hội thành kẻ giàu và người nghèo, tạo ra sự bất bình đẳng trong xã hội

2) phân tích tác dụng của quy luật giá trị trong nền sản xuất hàng hóa?

Trong sản xuất hàng hóa, quy luật giá trị có 3 tác động chủ yếu

Thứ nhất, điều tiết sản xuất và lưu thông hàng hóa

Điều tiết sản xuất: nếu cung < cầu ( giá cả > giá trị) lợi nhuận cao  thu hút lao động xã hội,

sản xuất được mở rộng

Nếu cung > cầu ( giá cả < giá trị )  lợi nhuận giảm  dãn thải lao động xã hội, quy mô sản xuất thu hẹp lại

Lưu thông hàng hóa:

Lưu thông hàng hóa  thị trường có giả cả thấp  thị trường có giá cả cao

( hàng hóa)

Điều tiết lưu thông của quy luật giá trị củng thông qua giá cả trên thị trường Sự biến động của giá cả thị trường củng có tác dụng thu hút luồng hàng nơi có giá cả thấp đến nơi có giá cả cao, do

đó là cho lưu thông hàng hóa trở nên thông suốt

Thứ hai, kịch thích cải tiến kĩ thuật, hợp lý hóa sản xuất, tăng năng suất lao động, thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển.

Quy luật giá trị yêu cầu: hao phí lao động cá biệt < hao phí lao động xã hội cần thiết

Phải nâng cao năng suất lao động

 Phải cải tiến kĩ thuật, áp dụng kĩ thuật, công nghệ mới vào sản xuất

 Lực lượng sản xuất xã hội phát triển

Thứ ba, lựa chọn tự nhiên và phân hóa giữa những người sản xuất

Người nào có hao phí lao động cá biệt < hao phí lao động xã hội cần thiết  có lợi nhuận đạt đếnmột mức độ nào đó họ sẽ giàu có

Người nào có hao phí lao động cá biệt > hao phí lao động xã hội cần thiết  không bù đắp được chi phí sản xuất, đến một giới hạn nhất định sẽ bị phá sản.

3) sức lao động là gì? Điều kiện để sức lao động trở thành hàng hóa, phân biệt sự khác nhau, giống nhau giữa hàng hóa sức lao động và hàng hóa thông thường?

_ Khái niệm: Theo C.Mác, “ Sức lao động, đó là toàn bộ các thể lực và trí lực ở trong thân thể của một con người, trong nhân cách sinh động của con người, thể lực và trí lực mà con người phải làm cho hoạt động để sản xuất ra những vật chất có ích ”

_ Điều kiện để Sức lao động trở thành hàng hóa:

Sức lao động chỉ có thể trở thành hàng hóa trong những điều kiện lịch sử nhất định sau đây:Thứ nhất, người có sức lao động phải được tự do về thân thể, làm chủ được sức lao động của mình và có quyền bán sức lao động của mình như một hàng hóa

Thứ hai, người có sức lao động phải bị tước đoạt hết mọi tư liệu sản xuất, để tồn tại buộc anh ta phải bán sức lao động của mình để kiếm sống

Sự tồn tại đồng thời hai điều kiện nói trên tất yếu biến Sức lao động thành hàng hóa Sức lao động biến thành hàng hóa là điều kiện quyết định để tiền biến thành tư bản Tuy nhiên, để biến thành tư bản thì lưu thông hàng hóa và lưu thông tiền tệ phải phát triển tới một giai đoạn nhất định

_ Sựu khác nhau và giống nhau giữa hàng hóa sức lao động và hàng hóa thông thường? Khái niệm: hàng hóa là sản phẩm của lao động, có thể thỏa mãn nhu cầu nào đó của con người,

thông qua trao đổi và mua bán Gồm 2 loại: hàng hóa thông thường: áo, quần, giày, dép,

Hàng hóa đặc biệt : sức lao động, tiền tệ,

Hàng hóa thông thường

Hàng hóa là sự thống nhất của hai thuộc tính giá trị sử dụng và giá trị

Về mặt giá trị sử dụng: tức hình thái tự nhiên của hàng hóa, có thể nhận biết trực tiếp bằng giác quan

Về mặt giá trị: tức hình thái xã hội của hàng hóa, nó không có một nguyên tử vật chất nào nên dù cho người ta có lật đi lật lại mãi một hàng hóa, thì cũng không thể sờ thấy,nhìn thấy giá trị của nó.Giá trị chỉ có một tính hiện thực thuần túy xã hội, và nó chỉ biểu hiện ra cho người ta thấy được trong hành vi trao đổi, nghĩa là trong mối quan hệ hàng hóa với nhau

Hàng hóa sức lao động ( là hàng hóa đặc biệt )

Sức lao động(năng lực lao động) là toàn bộ năng lực thể chất và tinh thần tồn tại trong cơ thể con người đang sống và được người đó sử dụng vào sản xuất hàng hóa

Trong mọi xh, sức lao động đều là yếu tố của sx nhưng sức lao động chỉ trở thành hàng hoá với hai điều kiện sau:

Người lao động được tự do về thân thể, tức là có quyền tự chủ về sức lao động của mình và chỉ bán sức lao động trong một thời gian nhất định,

Người lao động ko có TLSX, ko có khả năng bán cái gì ngoài sức lđ

Hàng hoá sức lđ:

-Hàng hoá slđ là một hàng hoá đặc biệt,mà giá trị sử dụng của nó có đặc tính là nguồn gốc sinh

ra giá trị Nó cũng có 2 thuộc tính giống hàng hóa khác là giá trị và giá trị sử dụng

-Giá trị của hàng hoá slđ cũng do thời gian lao động xã hội cần thiết lượng để sx và tái sx ra slđ quyết định Cho nên giá trị của hàng hoá slđ được xác định gián tiếp qua giá trị những hàng hoá tiêu dùng mà người lao động dùng để tái sản xuất slđ để nuôi sống gia đình và chi phí học tập.– Giá trị sử dụng của hàng hoá slđ là khả năng thực hiện 1 loại lao động cụ thể nào đó và được thể hiện ra trong quá trình lao động Giá trị sử dụng của slđ phải phù hợp với yêu cầu của người

sử dụng slđ

*) So sánh hàng hoá Sức lao động với hàng hoá thông thường

+ Giống nhau: đều là hàng hoá và cũng có hai thuộc tính giá trị và giá trị sử dụng.

+ Khác nhau :

Về mặt giá trị:

Giá trị hàng hoá slđ bao gồm cả yếu tố tinh thần, vật chất và phụ thuộc vào điều kiện lịch

sử, điều kiện sản xuất của mỗi quốc gia…nghĩa là ngoài những nhu cầu về vật chất,người công nhân còn có những nhu cầu về tinh thần, văn hóa…Những nhu cầu đó phụ thuộc vào hoàn cảnh lịch sử của mỗi nước ở từng thời kì, đồng thời nó còn phụ thuộc cả vào điều kiện địa lý, khí hậu của nước đó

Giá trị sức lao động không cố định : tăng lên khi nhu cầu trung bình về hàng hoá, dịch vụ của con người tăng và yêu cầu kỷ thuật lao động tăng; Giảm khi năng suất lao động xã hội tăng làm giảm giá trị hàng hoá tiêu dùng

Về mặt giá trị sử dụng:

Hàng hóa thông thường sau quá trình tiêu dùng hay sử dụng thì cả giá trị lẫn giá trị sử dụng của nó đều tiêu biến mất theo thời gian Trái lại, quá trình tiêu dùng hàng hóa sức lao động lại là

quá trình sản xuất ra một loạt hàng hóa nào đó, đồng thời là quá trình tạo ra một giá trị mới lớn hơn giá trị của bản thân hàng hóa sức lao động (đó chính là giá trị thặng dư mà nhà tư bản sẽ chiếm đoạt =>giá trị sử dụng của hàng hóa sức lao động có tính chất đặc biệt, nó là nguồn gốc sinh ra giá trị, tức nó có thể tao ra giá trị mới lớn hơn giá trị của bản thân nó.

Trong quan hệ mua và bán:

Hàng hóa thông thường là những sản phẩm hoàn chỉnh được tạo ra trong quá trình sản xuất hoặc chu kỳ sản xuất (mùa vụ)

4) Trình bày 2 thuộc tính của hàng hóa sức lao động?

Củng giống như mọi hàng hóa khác, hàng hóa sức lao động củng có 2 thuộc tính là: giá trị và giá trị sử dụng

_ Giá trị sử dụng: là công dụng của hàng hóa, nó có thể thõa mãn nhu cầu nào đó của con

người Như nhu cầu tiêu dùng của sản xuất, nhu cầu tiêu dùng của cá nhân ( về vật chất, tinh thần, văn hóa )

+) Giá trị sử dụng là nội dung là nội dung vật chất của của cải

_ Giá trị hàng hóa: trong kinh tế hàng hóa, giá trị sử dụng là cái mang giá trị trao đổi, vì vậy

muốn hiểu được giá trị của hàng hóa thì phải thì cần phải làm rỏ các ý sau:

+) Giá trị hàng hóa là lao động xã hội của người sản xuất hàng hóa, được kết tinh trong hàng hóa.+) Giá trị hàng hóa Sức lao động bao hàm yếu tố tinh thần và lịch sử, nhưng đối với mỗi nước nhất định và trong một thời kì nhất định, thì quy mô những tư liệu sinh hoạt cần thiết cho người lao động là một đại lượng nhất định, do đó có thể xác định được lượng giá trị của hàng hóa Sức lao động do các bộ phận sau hợp thành:

1 là, giá trị những tư liệu sinh hoạt về vật chất và tinh thần cần thiết để tái sản xuất sức lao động, duy trì đời sống của bản thân người công nhân

2 là, phí tổn đào tạo người công nhân

3 là, giá trị những tư liệu sinh hoạt vật chất và tinh thần cần thiết cho con cái người công nhân

Đặc trưng:

Là phạm trù lịch sử

Phản ánh mối quan hệ giữa những người sản xuất hàng hóa

Là thuộc tính xã hội của hàng hóa

Quan hệ giữa 2 thuộc tính của hàng hóa:

Vừa thống nhất vừa mâu thuẩn với nhau

Thống nhất: 2 thuộc tính đó làm tiền đề cho nhau cung tồn tại trong một hàng hóa

Mâu thuẫn: giá trị sử dụng là thuộc tính tự nhiên giá trị là thuộc tính xã hội

Vơi người sản xuất hàng hóa, mục đích của họ là giá trị , còn đối với người mua họ quan tâm đếngiá trị sử dụng

Quá trình thực hiện giá trị diễn ra trước ở trên thị trường

5) Thế nào là tích tụ tư bản và tập trung tư bản, chỉ ra mối quan hệ ?

Làm cho khối lượng giá trị thặng dư tăng, làm cho tích lũy tư bản tăng

Tập trung tư bản: là sự tăng thêm quy mô của tư bản cá biệt bằng cách hợp nhất những tư bản cá biệt có sãn trong xã hội thành một tư bản cá biệt khác lớn hơn

Biện pháp để tập trung tư bản:

Sát nhập các công ty, tập đoàn nhỏ thành các tập đoàn lớn ( cưởng chế.)

Liên kết, các công ty, tập đoàn chủ động hợp tác với nhau để cùng phát triển( tự nguyện)

Vai trò : xóa bỏ các xí nghiệp nhỏ, lac hậu thành các xí nghiệp có qut mô lớn hơn, hiện đại hơn.

Tăng được sức cạnh tranh, đồng thời tạo điều kiện công bằng cho mọi xí nghiệp có cơ hội để phát triển, làm năng cao chất lượng sản phẩm, đồng thời hạ giá thành sản phẩm để phù hợp với

xu thế

Kết quả:

Khi tập trung các nhà tư bản, thì sẽ huy động được một lượng lớn các nhà tư bản nhàn rỗi trong

xã hội và tay mình

Mối quan hệ giữa tích tụ và tập trung tư bản:

Tích tụ tư bản là tăng quy mô, sức mạnh của tư bản cá biệt, do đó cạnh tranh sẽ gay gắt hơn dẫn đến tập trung nhanh hơn

Tập trung tư bản tạo điều kiện tăng cường bóc lột giá trị thặng dư nên đẩy nhanh quá trình tích lũy tư bản

Do đó, quá trình tư bản ngày càng mạnh mẽ, tính chất Xã hội hóa ngày càng tăng làm cho mâu thuẫn trong xã hội ngày càng sâu sắc hơn

Hoặc (Tích tụ và tập trung tư bản có quan hệ mật thiết với nhau Tích tụ tư bản làm tăng thêm quy mô và sức mạnh của tư bản cá biệt, do đó cạnh tranh sẽ gay gắt hơn, dẫn đến tập trung nhanhhơn Ngược lại, tập trung tư bản tạo điều kiện thuận lợi để tăng cường bóc lột giá trị thặng dư, nên đây nhanh tích tụ tư bản Ảnh hưởng qua lại nói trên của tích tụ và tập trung tư bản làm cho tích luỹ tư bản ngày càng mạnh Tập trung tư bản có vai trò rất lớn đối với sự phát triển của sản xuất tư bản chủ nghĩa Nhờ tập trung tư bản mà xây dựng được những xí nghiệp lớn, sử dụng được kỷ thuật và công nghệ hiện đại.)

6) Phân biệt sự giống và khác nhau giữa tích tụ tư bản và tập trung tư bản, vai trò của chúng đến với sự phát triển của nền sản xuất tư bản chủ nghĩa?

Giống nhau:

Làm cho tư bản cá biệt đều tăng

Khác nhau:

Tích tụ tư bản Tập trung tư bản

Nguồn Giá trị thặng dư đã được mã hóa Các nhà tư bản có trong xã hội

Quy mô Tăng quy mô tư bản cá biệt Tăng quy mô tư bản cá biệt

Vai trò:

Xóa bỏ các xí nghiệp nhỏ, lac hậu thành các xí nghiệp có qut mô lớn hơn, hiện đại hơn

Tăng được sức cạnh tranh, đồng thời tạo điều kiện công bằng cho mọi xí nghiệp có cơ hội để phát triển, làm năng cao chất lượng sản phẩm, đồng thời hạ giá thành sản phẩm để phù hợp với

xu thế

Tích tụ tư bản:

Mở rộng sản xuất, ứng dụng các tiến bộ của khoa học kĩ thuật tiên tiến,làm cho khối lượng giá trị thặng dư tăng => tăng quy mô và sức mạnh cá biệt=> cạnh tranh sẽ trở nên gay gắt hơn => tậptrung tư bản nhanh hơn

Tập trung tư bản: tăng cường bóc lột giá trị thặng dư => đẩy nhanh tích tụ tư bản.

 Ảnh hưởng qua lại giữa tích tụ tư bản và tập trung tư bản dẫn đến quá trình tích lũy tư bản ngày càng mạnh

 Nhờ tập trung tư bản mà có được những tập đoàn tư bản lớn trong thời gian ngắn

Ngày một áp dụng được các tiến bộ của khoa học kĩ thuật và công nghệ hiện đại Nền sản xuất tư bản chủ nghĩa trở thành nền sản xuất lớn mang tính chất xã hội hóa ngày càng cao, dẫn đến những mâu thuẫn về kinh tế trong chủ nghĩa tư bản Mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất với quan hệ sản xuất ngày càng trở nên sâu sắc hơn