Tìm hiểu nội dung, giải pháp trưng bày phần chiến dịch hồ chí minh tháng 4 1975

Phần tr−ng bμy “Chiến dịch Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975” giữ một vị trớ quan trọng trong hệ thống trưng bày của Bảo tμng LSQS Việt Nam núi chung, phần tr−ng bμy “Lực lượng vũ trang trong cuộ

trường đại học văn hoá hμ nội

LỜI CẢM ƠN

Trong quỏ trỡnh tỡm hiểu, nghiờn cứu và thực hiện khúa luận, em đó nhận được sự động viờn, hướng dẫn, giỳp đỡ nhiệt tỡnh của cỏc thầy cụ giỏo, cỏc cỏn bộ ở Bảo tàng LSQS Việt Nam và bạn bố cựng khúa

Qua đõy, em xin được gửi lời cảm ơn chõn thành tới thầy giỏo hướng dẫn - Thạc

sĩ Trần Đức Nguyờn Sự quan tõm, tận tỡnh chỉ bảo của thầy là nguồn động viờn,cổ vũ rất lớn cho em trong suốt quỏ trỡnh thực hiện khúa luận nμy

Em cũng xin chõn thành cảm ơn thiếu tá Đinh Xuân Hũa,cỏn bộ trưng bày Bảo tàng LSQS Việt Nam Trong quỏá trình nghiên cứu, khảo sát thực tiễn diễn ra tại bảo tμng,

có những vấn đề khó khăn, phức tạp, anh đã tận tình chỉ bảo để em có thể hoμn thμnh đề tμi khoá luận của mình

Mặc dự đó rất cố gắng nhưng do thời gian cú hạn và kiến thức cũn hạn chế nờn bài viết cũn nhiều thiếu sút Em kớnh mong nhận được sự gúp ý của cỏc thầy cụ và cỏc bạn sinh viờn để khoỏ luận được hoàn thiện hơn

Em xin chõn thành cảm ơn!

BảNG CHữ CáI VIếT TắT

Chữ viết tắt Chữ viết đầy đủ LLVT : Lực l−ợng vũ trang

TCCT : Tổng cục Chính trị

BCT : Bộ chính trị

ĐCS : Đảng Cộng Sản

CTQG : Chính trị Quốc gia Nxb : Nhμ xuất bản

Tr : Trang

BTCMVN : Bảo tμng Cách mạng Việt Nam

Mục lục

Trang

Mở đầu

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu……… 7

3 Đối tượng vμ phạm vi nghiờn cứu……… 8

4 Phương phỏp nghiờn cứu……… 8

5 Bố cục của khúa luận……… 8

Chương 1 Vμi nét về bảo tμng lịch sử quân sự việt nam vμ phần trưng bμy “chiến dịch hồ chí minh tháng 4/1975”……… 9

1.1 Vμi nét về Bảo tμng LSQS Việt Nam……… 9

1.1.1 Khỏi quỏt quỏ trỡnh hỡnh thành, phỏt triển của Bảo tμng Lịch Sử Quân Sự Việt Nam……… 9

1.1.2 Chức năng, nhiệm vụ vμ cơ cấu tổ chức của Bảo tμng LSQS Việt Nam……… 18

1.2 Nội dung hệ thống trưng bày của Bảo tàng Lịch sử Quõn sự Việt Nam 19 1.2.1 Nội dung hệ thống trưng bày trong nhà……… 21

1.2.2 Nội dung hệ thống trưng bày ngoài trời……… 25

Chương 2 Nội dung, giảI pháp trưng bμy phần “chiến dịch hồ chí minh tháng 4/1975” tại bảo tμng lịch sử quân sự việt nam……… 33

2.1 Nội dung trưng bμy phần “Chiến dịch Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975” tại Bảo tμng Lịch Sử Quân Sự Việt Nam……… 33

2.2 Tμi liệu hiện vật trưng bμy phần “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” tại Bảo tμng LSQS Việt Nam……… 55

2.2.1 Nhóm tμi liệu, hiện vật gốc……… 55

2.2.2 Nhóm tμi liệu, hiện vật do bảo tμng lμm ra phục vụ công tác trưng bμy……… 57

2.3 Giải pháp trưng bμy phần “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” tại Bảo tμng LSQS Việt Nam……… 58

2.3.1 Giải pháp trưng bμy………. 59

2.3.2 Trang thiết bị trưng bμy……… 63

2.3.2.1 Hệ thống tủ, bục, bệ, kệ trưng bμy……… 63 2.3.2.2 Hệ thống chiếu sáng……… 65

2.3.2.3 Hệ thống trang thiết bị âm thanh, hình ảnh phục vụ trưng bμy 67 2.3.2.4 Hệ thống điều hoμ không khí……… 67

2.3.2.5 Các phương tiện gắn giữ hiện vật……… 68 2.3.2.6 Hệ thống trang thiết bị chống côn trùng vμ vi sinh vật gây hại với tμi liệu, hiện vật trưng bμy……… 69

2.3.3 Tuyến tham quan……… 69

Chương 3 Một số nhận xét, đánh giá vμ ý kiến đề xuất

góp phần nâng cao chất lượng về nội dung vμ giảI

pháp trưng bμy phần “Chiến dịch Hồ CHí Minh tháng

4/1975” tại Bảo tμng lịch sử quân sự việt nam………… 72

3.1 Một số nhận xét, đánh giá về nội dung vμ giải pháp trưng bμy 72

3 1.1 Một số nhận xét, đánh giá về nội dung vμ các tμi liệu, hiện vật

trưng bμy……… 72

3.1.1.1 Một số nhận xét, đánh giá về nội dung trưng bμy……… 72 3.1.1.2 Một số nhận xét, đánh giá về tμi liệu, hiện vật trưng bμy… 74

3.1.2 Một số nhận xét, đánh giá về giải pháp trưng bμy………. 76

3.2 Một số ý kiến đề xuất nâng cao chất lượng về nội dung vμ giải pháp

Mở đầu

1 Lý do chọn đề tài

Nhõn dõn Việt Nam đó làm nờn cõu chuyện thần kỡ tưởng chừng

khụng thể giữa thế kỉ 20; lần đầu tiờn trong lịch sử, dõn tộc thuộc địa, nửa

phong kiến, kinh tế kộm phỏt triển đỏnh thắng tờn đế quốc khổng lồ, với

trang bị vũ khí hiện đại nhất thế giới - quõn Mỹ xõm lược, bằng sức mạnh

của lũng yờu nước và tinh thần đoàn kết Thắng lợi vĩ đại của cuộc khỏng

chiến chống Mỹ cứu nước của dõn tộc ta với cuộc tổng tiến cụng và nổi dậy

mựa xuõn năm 1975, kết thỳc bằng chiến dịch Hồ Chớ Minh lịch sử đó làm

chấn động toàn thế giới Thắng lợi hoàn toàn, triệt để của trận quyết chiến

chiến lược lịch sử vĩ đại này là chương kết thỳc tuyệt đẹp hơn 20 năm kháng

chiến chống Mỹ cứu nước hết sức oanh liệt của dõn tộc Việt Nam Lần đầu

tiờn, sau 117 năm, đất nước ta hoàn toàn khụng cũn búng quõn xõm lược

Nam Bắc nối liền một dải Chiến dịch Hồ Chớ Minh thắng lợi mở ra kỉ

nguyờn mới rực rỡ nhất trong lịch sử dõn tộc ta

35 năm đó trụi qua, đất nước ta đang vững bước trờn con đường mới

phỏt triển kinh tế - xó hội dưới sự lónh đạo đỳng đắn, sỏng tạo của Đảng

Nhỡn lại chiến thắng vĩ đại của cuộc tổng tiến cụng, nổi dậy mựa xuõn năm

1975 mà đỉnh cao là chiến dịch Hồ Chớ Minh ngày 30/4/1975 để mỗi chỳng

ta thờm tự hào về truyền thống cha anh, thờm quý trọng những năm thỏng

được sống trong hũa bỡnh và từ đú phấn đấu hết mỡnh xõy dựng Tổ quốc Việt

Nam ngày càng văn minh, giàu đẹp, ổn định, trường tồn

Phần tr−ng bμy “Chiến dịch Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975” giữ một vị trớ

quan trọng trong hệ thống trưng bày của Bảo tμng LSQS Việt Nam núi

chung, phần tr−ng bμy “Lực lượng vũ trang trong cuộc khỏng chiến chống

Mỹ cứu nước” núi riờng Với nhiều hiện vật gốc - bằng chứng chõn thực của

lịch sử cú giỏ trị như chiếc xe tăng 843, chiếc xe tăng đầu tiờn tiến vào dinh

Độc lập trưa ngày 30/4/1975; hay chiếc xe Zeep mang số hiệu 15770 đại ỳy Phạm Xuõn Thệ cựng đồng đội sử dụng thọc sõu vào dinh Độc lập trưa ngày 30/4/1975… phần trưng bày này đã thu hỳt được sự quan tõm lớn của khỏch tham quan trong và ngoài nước đến với bảo tàng

Chiến thắng 30/4/1975 đó trở thành niềm tự hào của dõn tộc Việt Nam, đó cú hàng ngàn cõy bỳt viết về nú và khụng ớt cuốn sỏch đó được xuất bản Tuy nhiên việc tìm hiểu nội dung, giải phỏp trưng bày phần “Chiến dịch

Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975” tại Bảo tμng LSQS Việt Nam là một vấn đề chưa

ai đề cập tới Vỡ vậy, với thỏi độ trõn trọng lịch sử, lũng đam mờ với sự nghiệp bảo tồn - bảo tàng cộng với kiến thức chuyờn ngành được thầy cụ trang bị, em mạnh dạn chọn phần trưng bày này làm đề tài khúa luận tốt nghiệp của mỡnh Thụng qua việc tỡm hiểu nội dung, giải phỏp trưng bày của bảo tàng, đưa ra một số ý kiến đúng gúp nhằm phỏt huy những mặt mạnh, khắc phục điểm hạn chế để phần trưng bày này ngày càng hũa thiện, tạo cơ

sở thuận lợi cho cụng tỏc giỏo dục, thu hỳt khỏch tham quan của bảo tàng

2 Mục đích nghiên cứu

Đề tμi khoá luận: “Tìm hiểu nội dung vμ giải pháp trưng bμy phần

“Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” tại Bảo tμng Lịch sử Quân sự Việt Nam” được thực hiện nhằm 3 mục đích:

- Thứ nhất lμ, nghiên cứu quá trình hình thμnh vμ phát triển của Bảo tμng LSQS Việt Nam

- Thứ hai lμ, nghiên cứu quá trình xây dựng, chiến đấu vμ trưởng thμnh của các LLVT Cách mạng do ĐCS Việt Nam tổ chức, lãnh đạo từ năm 1930

đến nay

- Thứ ba lμ, phần trưng bμy “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” lμ một nội dung quan trọng trong hệ thống trưng bμy của Bảo tμng LSQS Việt Nam Qua việc tìm hiểu nội dung vμ giải pháp trưng bμy của phần trưng bμy nμy tại bảo tμng để tìm ra những ưu điểm, hạn chế của nó Trên cơ sở đó, đề

xuÊt mét sè gi¶i ph¸p nh»m n©ng cao chÊt l−îng néi dung vμ gi¶i ph¸p tr−ng bμy phÇn “ChiÕn dÞch Hå ChÝ Minh th¸ng 4/1975” t¹i B¶o tμng LSQS ViÖt Nam

3 Đối tượng vμ ph¹m vi nghiên cứu

- §èi t−îng nghiªn cøu: Nội dung và giải pháp trưng bày sö dông t¹i phần tr−ng bμy “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” t¹i B¶o tμng LSQS

ViÖt Nam Các tài liệu, hiÖn vËt ®−îc thÓ hiÖn trong néi dung tr−ng bμy nμy

- Ph¹m vi nghiªn cøu: PhÇn tr−ng bμy “ChiÕn dÞch Hå ChÝ Minh th¸ng

4/1975” t¹i B¶o tμng LSQS ViÖt Nam

4 Phương pháp nghiên cứu

- Ph−¬ng ph¸p luËn khoa häc cña Chñ nghÜa M¸c - Lªnin: Duy vËt lÞch

sö vμ Duy vËt biÖn chøng

- Ph−¬ng ph¸p nghiªn cøu liªn ngμnh: b¶o tμng häc, lÞch sö, mü thuËt häc

- Ph−¬ng ph¸p kh¶o s¸t, miªu t¶, thèng kª, ph©n tÝch, so s¸nh

5 Bố cục của khóa luận

Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục vμ tμi liÖu tham kh¶o, nội dung của khóa luận gåm 3 chương:

Chương 1: Vμi nÐt vÒ B¶o tμng LSQS ViÖt Nam vμ phÇn trưng bày

“Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975”

Chương 2: Nội dung, giải pháp trưng bày phÇn “Chiến dịch Hồ Chí

Minh tháng 4/1975” t¹i B¶o tμng LSQS ViÖt Nam

Chương 3: Một số nhận xét, đánh giá và ý kiến đề xuất nâng cao

chất lượng về nội dung và giải pháp trưng bày phần “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” t¹i B¶o tμng LSQS ViÖt Nam

Chương 1 Vμi nét về bảo tμng lịch sử quân sự việt nam vμ phần trưng bμy “chiến dịch hồ chí minh tháng 4/1975”

1.1 Vμi nét về Bảo tμng LSQS Việt Nam

1.1.1 Khỏi quỏt quỏ trỡnh hỡnh thành, phỏt triển của Bảo tμng Lịch

Sử Quân Sự Việt Nam

Bảo tμng Lịch Sử Quân Sự Việt Nam ở tại 28A Điện Biên Phủ, quận Ba

Đình, Hμ Nội, nằm trong quần thể di tớch lịch sử, văn hoá: chựa Một Cột, quảng trường Ba Đỡnh, lăng và Bảo tàng Hồ Chớ Minh, đài tưởng niệm liệt sĩ

vụ danh trong khu vực Cột cờ và Thành nội

Viện Bảo tμng Quân đội Việt Nam được ra đời từ năm 1954 Sau 5 năm chuẩn bị xây dựng, đến ngμy 22/12/1959 thì chính thức cắt băng khánh thμnh, mở cửa đón khách tham quan

Qua 56 năm xây dựng vμ phát triển, đến nay, Bảo tμng LSQS Việt Nam

đó giới thiệu một cỏch khỏi quỏt nhất quỏ trỡnh xõy dựng, chiến đấu và trưởng thành của cỏc lực lượng vũ trang cỏch mạng do ĐCS Việt Nam tổ chức, lónh đạo từ năm 1930 đến nay

Trong 56 năm xõy dựng và trưởng thành, Bảo tμng LSQS Việt Nam đó trải qua 3 thời kỡ:

- Thời kỡ hỡnh thành Bảo tàng Quõn đội (1954 - 1964)

- Thời kỡ khỏng chiến chống Mỹ cứu nước (1964 - 1975)

- Thời kỡ xõy dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN (từ năm 1975 đến nay)

1.1.1.1 Thời kỡ hỡnh thành Bảo tàng Quõn đội (1954 - 1964)

Chủ tịch Hồ Chớ Minh cựng cỏc đồng chớ lónh đạo Đảng, Nhà nước và Quõn đội đó sớm quan tõm đến cụng tỏc bảo tồn - bảo tàng, ngay trong chiến tranh đó cú những chỉ dẫn về việc thu thập hiện vật lịch sử Cuối năm 1954, đồng chớ Nguyễn Chớ Thanh là chủ nhiệm Tổng cục Chính trị thời đú đó điều

động một số cỏn bộ ở cỏc đơn vị về thành lập Ban tổ chức triển lóm quõn

đội Chỉ trong một thời gian ngắn chuẩn bị, ngày 1/1/1955, triển lóm “Những

hỡnh ảnh chiến đấu và trưởng thành của Quõn đội nhõn dõn Việt Nam” đó

khai mạc tại phố Bớch Cõu, Hà Nội với 1.504 hiện vật và hàng nghỡn phim ảnh khỏc để chào mừng Bỏc Hồ và Trung ương Đảng, Chớnh phủ trở về thủ

đụ Trong triển lóm này, đại tướng Vừ Nguyờn Giỏp đó giới thiệu với đoàn đại biểu Đảng và Chớnh phủ gian trưng bày vũ khớ tự tạo trong quõn giới Việt Nam Đõy là cuộc sưu tầm và trưng bày đầu tiờn sau 9 năm khỏng

chiến Tiếp đú, bảo tàng đã tổ chức triển lóm trưng bày chuyờn đề “Thành

tựu của đất nước sau 9 năm khỏng chiến” tại trường Đại học Mỹ thuật, phố

Yết Kiờu, Hà Nội

Ngày 17/7/1956, thiếu tướng Lờ Liờm - chủ nhiệm TCCT đã ra quyết định th nh lập Phũng Bảo tàng Quõn đội

Từ thỏng 8/1956 đến thỏng 6/1957, TCCT đã phối hợp với Bộ Văn hoá Thông tin đưa phần trưng bày quõn đội đi triển lóm ở Liờn Xụ, Rumani, Trung Quốc, Triều Tiờn

Ngày 12/7/1957, TCCT ra chỉ thị số 17/TTH về việc th nh lập Ban xõy dựng Bảo tàng Quõn đội gồm 41 cán bộ do trung tỏ Phan Vũ Hũa phụ trỏch; đại tướng Nguyễn Chớ Thanh - Ủy viờn BCT, chủ nhiệm TCCT trực tiếp chỉ đạo xõy dựng bảo tàng Chủ tịch Hồ Chớ Minh đã trực tiếp chọn Khu Thụng tin của Phỏp trước đõy - bờn cạnh di tớch Cột Cờ Hà Nội làm địa điểm xõy dựng Sau hơn 2 năm lập đề cương chớnh trị, đề cương trưng bày, cải tạo 2.765 m2 nhà, khuụn viờn thi cụng cỏc hạng mục, về cơ bản bảo tàng đã xõy dựng xong vμ trưng bày 3.260 tμi liệu, hiện vật cỏc loại Ngày 22/12/1959, một vinh dự lớn với Bảo tàng Quân đội là Chủ tịch Hồ Chớ Minh cựng một

số đồng chớ ủy viờn BCH Trung −ơng đến duyệt lần cuối hệ thống trưng bày

và cho phộp khai mạc khánh thμnh Bảo tàng Quõn đội nhân dịp kỉ niệm 15 năm ngày thành lập QĐND Việt Nam Năm 1962, bảo tàng tổ chức hội nghị thống kờ hiện vật trong toàn quõn (phớa Bắc) và tổ chức kiểm kờ toàn bộ hiện vật

Ngày 22/12/1964, TCCT đã ra quyết định nõng cấp Phũng bảo tàng Quõn đội thành “Viện bảo tàng Quõn đội” với 3 nhiệm vụ cơ bản:

- Tiến hành nghiờn cứu, sưu tầm hiện vật và tuyờn truyền giỏo dục truyền thống quõn đội

- Tiến hành cụng tỏc nghiờn cứu khoa học

- Giỳp TCCT chỉ đạo hoạt động bảo tàng truyền thống toàn quõn

1.1.1.2 Thời kỡ kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1964 - 1975)

Ngày 5/8/1964, Mỹ bắt đầu nộm bom gõy “chiến tranh phỏ hoại” ở miền Bắc Ngμy 30/5/1964, Viện Bảo tμng Quân đội Việt Nam đã tiến hμnh hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm 1964 vμ xây dựng kế hoạch 6 tháng cuối năm Hội nghị nhấn mạnh việc thực hiện chỉ thị sẵn sàng chiến đấu, chuẩn bị tỉ mỉ kế hoạch hoạt động tại chỗ và nơi sơ tỏn Ngày 4/4/1965, bảo tμng trình TCCT bản kế hoạch công tác năm 1965, trong đó đặc biệt nhấn mạnh mọi cách bảo vệ tμi liệu, hiện vật, coi trọng sưu tập hiện vật trong chiến đấu Cuối năm 1964, đầu năm 1965 và năm 1972, bảo tàng đã chuyển hàng vạn hiện vật lờn nơi sơ tỏn ở Thỏi Nguyờn, Phỳ Thọ, Hà Tõy an toàn Thỏng 8/1964, cỏn bộ sưu tầm bắt đầu bỏm sỏt cỏc đơn vị Phũng khụng miền

Bắc, sưu tập hiện vật về chiến đấu chống “Chiến tranh phỏ hoại” của Mỹ

Ngày 11/4/1966, hai đoàn cỏn bộ sưu tầm đầu tiờn của bảo tμng đã vào chiến trường Nam Bộ, khu V vμ hoạt động đến năm 1970; năm 1973, một số cán

bộ mới trở ra Bắc Từ năm 1967 đến năm 1975, nhiều đoàn cỏn bộ sưu tầm được cử tiếp vào chiến trường miền Nam và Lào để sưu tầm hiện vật về cuộc tổng tiến cụng và nổi dậy năm 1968, chiến dịch cỏnh đồng Chum năm 1970, Chiến dịch đường số 9 Nam Lào năm 1971, chiến dịch Quảng Trị năm 1972, đường Trường Sơn năm 1973, cuộc tổng tiến cụng và nổi dậy mùa Xuân

1975 Năm 1970, khi xuống sưu tầm hiện vật ở một cơ sở vựng giỏp ranh tỉnh Quảng Ngói, trung ỳy Dương Quang Chớnh đó hi sinh Trong 11 năm (1964 - 1975) khỏng chiến chống Mỹ cứu nước, mặc dự lực lượng ớt (thời

kỡ đầu chỉ cú 7 người) nh−ng với quyết tõm cao, khụng ngại gian khổ hi sinh,

cỏn bộ sưu tầm đó đưa về kho 3 vạn hiện vật cỏc loại, cú hiện vật cũn loang mỏu chiến sĩ, cú hiện vật cũn nguyờn khúi bụi thuốc sỳng Ở miền Bắc, cuối năm 1972 - đầu năm 1973, các cỏn bộ bảo tμng đã sưu tầm vμ vận chuyển về

kho hàng chục tấn xỏc mỏy bay B52 và F111

Năm 1964, trước tỡnh hỡnh cả nước cú chiến tranh, bảo tàng đó chuyển hướng phục vụ người xem Bảo tàng đã xõy dựng 8 bộ triển lóm lưu động gồm 2.500 hiện vật gốc khối, gốc hỡnh đi phục vụ bộ đội, nhõn dõn ở Hải Phũng, Thỏi Nguyờn, Nam Định,…Phối hợp với tỉnh Ninh Bỡnh tổ chức

trưng bμy triển lóm “Bói tha ma mỏy bay Mỹ bị bắn rơi ở miền Bắc” tại động

Thiờn Tụn (Ninh Bỡnh) Từ tháng 5 - 9/1973, bảo tμng đã đề xuất sáng kiến

tổ chức triển lãm “Thắng lợi 1972” vμ được TCCT chấp nhận Bảo tμng đã

phối hợp với một số cơ quan khác tổ chức cuộc triển lãm nμy ở Vân Hồ, Hμ Nội từ ngμy 1/5/1973 đến ngμy 16/9/1973 Cuộc triển lãm đã đạt kết thúc tốt

đẹp, thu hút 850.000 lượt người xem, trong đó có 240 đoμn khách thuộc các

quốc gia vμ tổ chức quốc tế

Tại nhà trưng bày cạnh Cột Cờ, cựng với cỏc đề mục trưng bμy về sự

ra đời của cỏc lực lượng vũ trang (LLVT) nhân dân, LLVT nhân dân trong khỏng chiến chống Phỏp, Bảo tàng cũn trưng bày tiếp LLVT nhân dân trong

khỏng chiến chống Mỹ (đến năm 1972) vμ chuyờn đề “Chủ tịch Hồ Chớ

Minh với LLVT nhân dân” Năm 1974, Bảo tμng hoàn thành đề mục trưng

bμy: “LLVT nhân dân cựng toàn dõn đỏnh thắng “Chiến tranh phỏ hoại”của

Mỹ” Mặc dự bảo tμng mở cửa hạn chế nhưng trong khỏng chiến chống Mỹ,

bảo tàng đó phục vụ gần một triệu lượt khỏch, trong đú cú gần 10.000 lượt khỏch nước ngoài Những đoàn đại biểu cao cấp của Đảng, Nhà nước, Quõn đội, nguyờn thủ Quốc gia của nhiều nước đã đến thăm bảo tàng Ngày

13/9/1973, Bảo tàng vinh dự đún chủ tịch Cuba Phiđen Caxtrụ đến thăm

Không chỉ thực hiện tốt các chức năng, nhiệm vụ của mình, Bảo tμng LSQS Việt Nam còn giao lưu, học hỏi vμ giúp đỡ về chuyên môn nghiệp vụ cho một số bảo tμng khác Năm 1964, bảo tμng đã cử cán bộ tham gia xây

dựng Bảo tàng Điện Biờn Phủ Cuối năm 1973 - đầu năm 1974, bảo tàng giỳp nõng cấp bảo tàng Điờn Biờn Phủ, tổ chức khảo sỏt, lập bản đồ quy hoạch cỏc di tớch thuộc chiến dịch Điện Biờn Phủ Trong năm 1964, bảo tàng nhiều lần cử cỏn bộ đến các binh chủng Cụng binh, quõn chủng Phũng khụng

- Khụng quõn hướng dẫn nghiệp vụ, chuẩn bị xõy dựng bảo tàng Đầu năm

1967, bảo tàng đã trao đổi kinh nghiệm xõy dựng bảo tàng với phụ trỏch Bảo tàng Quõn đội Cuba Thỏng 6/1968, lần đầu tiờn bảo tàng mở lớp bồi dưỡng nghiệp vụ cho 60 trợ lý bảo tàng từ cấp Trung ương đoμn trở lờn, dựa trờn hai tài liệu biờn soạn trong năm là: “Cụng tỏc sưu tầm hiện vật lịch sử nguyờn gốc tiờu biểu” và “Bảo tàng và mụn bảo tàng học Macxit”

Công tác nghiên cứu, đμo tạo, biên soạn tμi liệu của bảo tμng cũng

được đẩy mạnh Tháng 6/1969, bảo tàng đã biờn soạn tài liệu hướng dẫn nghiệp vụ, được TCCT thụng qua in vμ phổ biến 300 bản Tài liệu gồm 8 nội dung: xõy dựng đề cương chớnh trị; cụng tỏc sưu tầm; cụng tỏc kiểm kờ, bảo quản phục chế; cụng tỏc phục vụ quần chỳng; cụng tỏc bảo tồn di tớch Thỏng 7/1969, bảo tàng đã mở lớp học nghiệp vụ 30 ngày cho 86 học viờn Năm

1972, bảo tàng ra tờ “Thụng bỏo nghiệp vụ” và tài liệu “Sổ tay nghiệp vụ”

nhằm cung cấp thụng tin và hướng dẫn cho cỏn bộ bảo tàng, nhà truyền thống Thỏng 8/1973, bảo tàng tổ chức trao đổi nghiệp vụ về bảo quản phim ảnh, giấy, vải lụa Cỏc tài liệu trờn là cơ sở lý luận, thực tiễn rất cơ bản cho toàn bộ hoạt động của bảo tàng về sau nμy

Ng y 19/2/1975, chủ nhiệm TCCT đã ra quyết định số 14/QĐ về tổ chức của Bảo tàng Quõn đội gồm: Ban giỏm đốc, Phũng sưu tầm - bảo quản, Phũng trưng bày, Phũng tuyờn truyền phục vụ quần chỳng, Ban Hành chớnh - quản trị

1.1.1.2 Thời kỡ xõy dựng và bảo vệ tổ quốc Việt Nam XHCN (từ năm

1975 đến nay)

Sau hơn 20 năm kháng chiến chống Mỹ đầy hy sinh, gian khổ, ng y 30/4/1975, đất nước ta được hoμn toμn giải phóng, nhân dân được sống trong

hoμ bình, hạnh phúc Hoμ bình lập lại, LLVT đã cùng nhân dân cả nước bắt tay vμo công cuộc khôi phục đất nước sau chiến tranh Từ năm 1977 đến năm

1979, LLVT cựng toàn dõn đã phải tiến hành hai cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc ở biờn giới Tõy Nam và biờn giới phớa Bắc Trong 10 năm (từ năm

1979 đến năm 1989), LLVT đã làm nhiệm vụ quốc tế ở Campuchia Từ năm

1979 đến nay, LLVT thường xuyờn làm nhiệm vụ bảo vệ biờn giới, hải đảo, nhất là quần đảo Trường Sa

Ngày 30/1/1979, TCCT đã quy định nhiệm vụ của Viện bảo tàng Quõn đội:

1) Xõy dựng, phỏt triển bảo tàng đỏp ứng yờu cầu mới

2) Sưu tầm, đăng kớ kiểm kờ, bảo quản, trưng bày cú cơ sở khoa học bảo tàng

3) Hướng dẫn xõy dựng ngành bảo tồn - bảo tàng của LLVT

4) Thực hiện cỏc nhiệm vụ khỏc TCCT giao

5) Xõy dựng Viện bảo tàng vững mạnh về mọi mặt

Trong thời gian nμy, Bảo tàng đó tổ chức nhiều đợt sưu tầm hiện vật ở vựng mới giải phúng, Nam Bộ, Tõy Nguyờn, sưu tầm hiện vật ở cỏc đơn vị chiến đấu ở biờn giới Tõy Nam, biờn giới phớa Bắc, Campuchia Năm 2001, lần đầu tiên cỏn bộ sưu tầm của bảo tμng đã cú mặt ở Trường Sa

Sau ngày miền Nam giải phúng, từ thỏng 12/1975 đến thỏng 5/1976, bảo tàng đã triển lóm chiến thắng tại thành phố Hồ Chớ Minh, thu hỳt gần nửa triệu lượt người tới xem Sau 3 năm chuẩn bị và thi cụng, thỏng 12/1979,

Viện bảo tàng đã hoàn thiện đề mục trưng bày: “LLVT nhân dân từ năm

1930 đến năm 1979” vμ chuyờn đề “Truyền thống giữ nước của dõn tộc” với

tổng diện tớch trưng bày trong nhà là 3.160 m2, trưng bμy ngoài trời là 2.358

m2; tổng số hiện vật trưng bày là 2.930 hiện vật Hệ thống đề mục trưng bày của bảo tμng còn tiếp tục được nõng cấp vào cỏc năm 1984, 1989 vμ 1994 Ngμy 1/8/1982, để chμo mừng Đại hội Đảng toμn quốc lần thứ V, Bảo tμng

đã tổ chức trưng bμy chuyên đề “Đoàn kết quốc tế”; đại tướng Văn Tiến

Dũng – Bộ trưởng Bộ Quốc phòng đến duyệt vμ quyết định phần trưng bμy

mới về đề tμi nμy

Bảo tàng thường xuyờn mở cửa đún khỏch tham quan Từ năm 1980 đến năm 1999, bảo tμng đón 115.876 lượt người xem, trong đú cú 393.545 lượt người nước ngoài

Trong hai năm 1977 vμ năm 1982, bảo tμng đã tổ chức nhiều cuộc triển lãm lưu động phục vụ các đơn vị ở phía Bắc như: quân khu I, quân khu

II vμ đặc khu Quảng Ninh

Năm 1980, cụng tỏc kiểm kờ, bảo quản của bảo tμng được chỉnh đốn một bước: hiện vật được phõn thành 18 nhúm chất liệu khác nhau Riờng hiện vật phim được đăng kớ riờng, cú makột ảnh tương ứng để tra cứu Năm

1993, lần đầu tiờn bảo tàng ứng dụng phần mềm quản lớ, khai thỏc thụng tin hiện vật trờn mỏy tớnh Năm 1994, bảo tàng đã sử dụng vật liệu bền nhiệt đới

để bảo quản hiện vật trưng bày ngoài trời tại khu vực Cột cờ và ở di tớch Điện Biờn Phủ

Năm 1987, TCCT đã quyết định thành lập Phõn viện Điện Biên Phủ trực thuộc Viện Bảo tàng Quõn đội Lực lượng cỏn bộ, nhõn viờn của bảo tàng phải san sẻ, tăng cường cho phõn viện Các cán bộ nhõn viờn của phân viện đã tổ chức sưu tầm bổ sung hiện vật, mở cửa phục vụ khỏch tham quan,

tổ chức phục hồi, tụn tạo 13 cụm di tớch Điện Biờn Phủ vào năm 1989 vμ năm 1994

Bên cạnh việc thực hiện tốt các hoạt động chuyên môn nghiệp vụ, Bảo tàng còn tham mưu cho TCCT tổ chức hội nghị ngành bảo tàng trong quõn đội vào cỏc năm 1993, 1994, 1996, 1998, 2000, 2001 vμ 2005 Cỏc tài liệu của hội nghị, trong đú cú tài liệu hội nghị ở Mỹ Khờ, Đà Nẵng cú tớnh định hướng hoạt động cho cỏc bảo tàng quõn đội trong thời kỡ mới

Ngày 13/7/1994, Bộ Văn húa - Thụng tin đã ra thụng bỏo số 1876/VH cụng nhận Viện bảo tàng Quõn đội là bảo tàng cấp Quốc gia

Từ ngày 3/7/1995, Bảo tàng thường xuyờn mở lớp bồi dưỡng nghiệp

vụ cho hàng ngàn cỏn bộ, nhõn viờn bảo tàng đơn vị, tham gia giảng một số chuyờn đề tại trường Đại học Văn húa Hμ Nội, trường Cao đẳng Văn húa - Nghệ thuật Quõn đội, tham gia xõy dựng nhiều bảo tàng, nhà truyền thống trong toàn quõn và một số địa phương

Năm 1984 vμ 1986, bảo tàng đã cử chuyờn gia sang giỳp xõy dựng Bảo tàng Quõn đội Campuchia Năm 1989, 1994, 1996, 1999, 2000, 2004 vμ

2005, Bảo tàng đã cử chuyờn gia sang giỳp xõy dựng Bảo tàng Quõn đội nhõn dõn Lào và bồi dưỡng nghiệp vụ 3 đợt cho cỏn bộ nhõn viờn Bảo tàng Quõn đội nhõn dõn Lào tại Hà Nội

Bảy năm trở lại đõy, bảo tàng đã cú những bước phỏt triển mạnh mẽ, vững chắc vμ toàn diện Ngày 4/12/2002, Thủ tướng chớnh phủ đã ra quyết định số 1155/QĐ - TTg về việc đổi tờn Viện bảo tàng quõn đội thành Bảo tàng Lịch sử quõn sự Việt Nam Đõy là văn bản quan trọng tạo niềm phấn khởi, đồng thời là định hướng lớn nhiệm vụ của bảo tàng

Nhằm đỏp ứng yờu cầu trưng bày mới, mở rộng nội dung trưng bμy, Bảo tàng đã đẩy mạnh hoạt động sưu tầm hiện vật Từ năm 2002 đến năm

2007, bảo tàng đó sưu tầm được gần 6000 hiện vật, trong đú cú hơn 200 cổ vật Bảo tàng đã tổ chức xõy dựng kho bảo quản hiện vật ở Lai Xỏ (Hoμi

Đức, Hμ Tây (cũ)) với tổng diện tớch lμ 3.300m2;di chuyển hơn 10.000 hiệnvật từ kho Cột cờ xuống kho Lai Xỏ an toàn Bảo tμng đã tổ chức trưng bày

chuyờn đề: “Thế giới ủng hộ Việt Nam khỏng chiến” vμ “Bà mẹ Việt Nam

anh hựng”; tổ chức 52 cuộc triển lóm chuyờn đề; tham gia triển lóm nhà

nước năm 2000, 2004 vμ năm 2005; đún hơn 1,9 triệu lựơt khỏch tham quan, trong đú cú 82 vạn lượt khỏch nước ngoài; tổ chức nhiều đợt triển lóm lưu động ở quõn khu I, quân khu II, quân khu III, quân khu IV, quân khu V, quân khu VII vμ quân khu IX, phục vụ 43 vạn lượt bộ đội và nhõn dõn Cũng từ năm 2002 đến năm 2007, bảo tàng đã triển khai nghiờn cứu 9 đề tài khoa

học, trong đú cú 1 đề tài cấp bộ, 5 đề tài nghiệm thu đạt mức xuất sắc vμ xuất bản 7 đầu sỏch về nghiệp vụ và sưu tầm hiện vật bảo tàng

Triển khai nhiệm vụ Bộ Quốc phũng và TCCT giao, bảo tàng đã tổ chức 6 đợt, 20 lần đưa nhõn chứng lờn Điện Biờn Phủ xỏc định 8 điểm di tớch quan trọng Lần đầu tiờn bảo tàng đưa cỏn bộ khảo cổ lờn Điện Biờn Phủ vận dụng phương phỏp khảo cổ học thỏm sỏt, khai quật, xỏc định chớnh xỏc

vị trớ độ dài, độ sõu đường hầm đặt khối bộc phỏ 1.000 kg trong lũng đồi A1

và đường hầm xuyờn nỳi sở chỉ huy Mường Phăng; giỳp Ban quản lớ di tớch Điện Biờn Phủ chỉnh lớ bảo tàng Chiến thắng Điện Biờn Phủ Bảo tμng đã lập

hồ sơ Bộ Quốc phũng bàn giao cho thành phố Hà Nội đỳng tiến độ; tham gia phục hồi, tụn tạo di tớch đường Hồ Chớ Minh, hàng rào điện tử Mac-na-ma-

ra, chiến khu D vμ khu ATK Định Húa - Thỏi Nguyờn

Bảo tàng đã triển khai kế hoạch phỏt động sỏng tỏc mỹ thuật đề tài

“Lực lượng vũ trang nhõn dõn, chiến tranh cỏch mạng, sự nghiệp xõy dựng

và bảo vệ Tổ quốc” Đến nay cú 500 họa sĩ, nhà điờu khắc hưởng ứng, sỏng

tỏc 1.500 tỏc phẩm hội họa, điờu khắc Năm 2004 - 2005, Bảo tμng đã tổ chức 2 đợt vận động sỏng tỏc tranh cổ động chào mừng ngày thành lập Đảng

và ngày sinh nhật Bỏc, thu hỳt 200 họa sĩ tham gia Hội đồng nghệ thuật đó chấm 1 giải nhất, 2 giải nhỡ, 3 giải 3, 10 giải khuyến khớch và chọn được 115 tranh trong số 400 tranh cú nội dung tuyờn truyền tốt

Dưới sự chỉ đạo sát sao của Bộ Quốc phòng, Tổng cục Chính trị, đồng thời với sự cố gắng nỗ lực của từng cán bộ, chiến sĩ trong bảo tμng suốt 56 năm qua, hiện nay, Bảo tμng LSQS Việt Nam đang lưu giữ vμ trưng bμy 142.533 tμi liệu, hiện vật, phim ảnh Trong đó:

- Hiện vật chưa đăng kớ : 61.000

- Hiện vật đó đăng kớ vào sổ tài sản : 34.345

- Hiện vật đăng kớ số dự trữ thay thế : 108.188

Với số lượng hiện vật phong phú, đa dạng như trên, Bảo tμng đã xây dựng được nhiều sưu tập có giá trị, tiêu biểu như:

1) Sưu tập ảnh Bỏc Hồ với LLVT

2) Sưu tập ảnh Bà mẹ Việt Nam anh hùng

3) Sưu tập ảnh anh hựng LLVT nhân dân

4) Sưu tập ảnh chiến dịch Điện Biờn Phủ

5) Sưu tập ảnh chiến dịch Hồ Chớ Minh

6) Sưu tập ảnh quõn trang Quân đội Nhân dân Việt Nam

7) Sưu tập ảnh Phi cụng Mỹ bị bắn rơi trờn miền Bắc Việt Nam 8) Sưu tập cờ

9) Sưu tập hiện vật chủ tịch Hồ Chớ Minh với LLVT, LLVT với chủ tịch Hồ Chớ Minh

10) Sưu tập huõn chương Nhà nước Cộng hoμ XHCN Việt Nam tặng thưởng cho quõn đội

11) Sưu tập hiện vật quõn khu V

12) Sưu tập bom Mỹ sử dụng trong “chiến tranh phỏ hoại” miền Bắc (1964 - 1975)

13) Bộ sưu tập vũ khớ thụ sơ, tự tạo của Việt Nam trong chiến tranh giải phúng (1945 - 1975)

 Về chức năng, nhiệm vụ của Bảo tμng LSQS Việt Nam

Bảo tμng LSQS Việt Nam lμ nơi bảo quản, trưng bμy các sưu tập hiện vật về LSQS Việt Nam nhằm phục vụ nhu cầu nghiên cứu, giáo dục, tham quan vμ hưởng thụ văn hoá của bộ đội, nhân dân

- Chức năng cơ bản của Bảo tμng LSQS Việt Nam lμ:

+ Nghiªn cøu khoa häc b¶o tμng vμ c¸c ngμnh khoa häc g¾n bã víi sù nghiÖp di s¶n v¨n ho¸ qu©n sù ViÖt Nam b»ng c¸c hiÖn vËt b¶o tμng

+ Gi¸o dôc truyÒn thèng yªu nưíc, truyÒn thèng c¸ch m¹ng cho c¸c thÕ hÖ ngưêi ViÖt Nam còng như b¹n bÌ thÕ giíi

- NhiÖm vô cña B¶o tμng LSQS ViÖt Nam lμ:

+ Tæ chøc thùc hiÖn 6 kh©u c«ng t¸c nghiÖp vô: nghiªn cøu, sưu tÇm, kiÓm kª, b¶o qu¶n, gi¸o dôc trªn c¬ së c¸c tμi liÖu - hiÖn vËt gèc, sưu tËp hiÖn vËt gèc

+ Tham gia b¶o tån di tÝch lÞch sö qu©n sù, hưíng dÉn nghiÖp vô b¶o tån - b¶o tμng

 VÒ cơ cấu tổ chức của B¶o tμng LSQS ViÖt Nam

- Ban giám đốc : 2 người (1 giám đốc,1 phó giám đốc)

- Ban Hành chính - quản trị

- Các phòng chuyên môn nghiệp vụ:

+ Phòng quản lí nghiệp vụ và sưu tầm

+ Phòng kiểm kê - bảo quản

+ Phòng trưng bày - tuyên truyền

- Tổ mỹ thuật sáng tác

Bảo tàng có 52 cán bộ, nhân viên, 100% có trình độ đại học và tương đương, 2 cán bộ có bằng tiến sĩ, 2 cán bộ có bằng thạc sĩ Đây là nhân tố quan trọng để B¶o tμng LSQS ViÖt Nam thực hiện tốt các nhiệm vụ do Đảng, Nhà nước, TCCT và Bộ trưởng Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch giao phó, là nguồn nội lực chính đưa đến sự trưởng thành của B¶o tμng LSQS ViÖt Nam trong 56 năm qua

1.2 Néi dung hÖ thèng trưng bày của Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam

Bảo tàng là một thiết chế văn hóa có chức năng nghiên cứu và gáo dục khoa học Để thực hiện chức năng ấy, bảo tàng phải tiến hành 6 khâu công tác nghiệp vụ: nghiên cứu, sưu tầm, kiểm kê, bảo quản và công tác giáo dục Mỗi khâu có một nhiệm vụ, vai trò khác nhau, là một mắt xích tạo nên mối

liên kết giúp bảo tàng vận hành, phát triển Trưng bày là một mắt xích quan trọng trong sợi dây liên hoàn đó “Trưng bày bảo tàng là sự trình bày các hiện vật bảo tàng có mục đích, có định hướng mà những hiện vật đó được lựa chọn, sắp xếp và giải thích có khoa học phù hợp với đề tài đã đặt ra trên

cơ sở một khoa học tương ứng với loại hình khoa học của bảo tàng và với môn khoa học đó, đồng thời phù hợp với những nguyên tắc hiện đại về cách giải nghệ thuật - kiến trúc”(1)

Trưng bày là dấu hiệu để phân biệt bảo tàng với các cơ quan văn hóa - giáo dục khác Các nhà văn hoá, câu lạc bộ dùng các hình thức trực quan, nghiên cứu âm nhạc, sân khấu…còn bảo tàng trưng bày hiện vật gốc để tiếp xúc với công chúng Dấu hiệu ®ặc trưng cuả bảo tàng là trưng bày hiện vật gốc của bảo tàng, nguồn sử liệu đầu tiên của tri thức và qua trưng bày công chúng có thể nhận thức được quy luật của tự nhiên, xã hội Chính vì vậy, người ta nói trưng bày là tiếng nói, là bộ mặt của bảo tàng

Trưng bày là cầu nối đưa bảo tàng đến với công chúng Không có trưng bày thì bảo tàng chỉ là kho bảo quản, lưu giữ các sưu tập đã được hệ thống hóa lại một cách khoa học và đã được nghiên cứu mà thôi Những hiện vật bảo tàng quý hiếm là vật chứng cho những sự kiện lịch sử được bảo tàng sưu tầm, nghiên cứu, bảo quản chỉ được tiếp xúc với công chúng qua trưng bày Vì vậy, có thể nói, nếu không có hiện vật thì không có bảo tàng và cũng không có bảo tàng nếu không có trưng bày

Công tác trưng bày vừa mang tính khoa học và nghệ thuật Do đó đòi hỏi phải được tiến hành nghiêm túc, sáng tạo và linh hoạt Mỗi bảo tàng tùy theo nội dung muốn truyền tải mà áp dụng những cách thức trưng bày khác nhau để thu hút công chúng đến với bảo tàng mình

Nhận thức được tầm quan trọng của công tác trưng bày nên ngay từ khi ra đời, B¶o tμng LSQS ViÖt Nam đã rất chú trọng đến hoạt động này Bảo tàng không ngừng sưu tầm tài liệu, hiện vật làm phong phú thêm hệ thống tài

liệu, hiện vật trưng bày cũng như tiếp thu, chọn lọc, áp dụng những phương tiện, trang thiết bị mới để hoàn thiện hệ thống trưng bày

HiÖn nay, hÖ thèng tr−ng bμy cña B¶o tμng LSQS ViÖt Nam gåm 2 phÇn: phÇn tr−ng bμy trong nhμ vμ phÇn tr−ng bμy ngoài trời với tổng diện tích là 4.154 m2

1.2.1 Néi dung hệ thống trưng bày trong nhà

Hệ thống trưng bày trong nhà của bảo tàng gồm có 5 phần:

1.2.1.1 PhÇn më ®Çu

Phần trưng bày này cã diÖn tÝch lμ 160 m2, gồm 2 đề mục:

- Đề mục khánh tiết: Giới thiệu khái quát những mốc lịch sử lớn của cách mạng Việt Nam và QĐND ViÖt Nam, nguyên nhân trưởng thành, chiến thắng, bản chất truyền thống quân đội vμ c¸c phần thưởng của Đảng, Nhà nước trao tÆng Q§ND ViÖt Nam

- Đề mục 2: Truyền thống chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam Trưng bày, giíi thiÖu một số trận đánh lớn của dân tộc Việt Nam từ khi dựng nước đến thế kỷ XVIII

Hiện vật tiêu biểu nh−: Mũi tên đồng, dao, kiếm, cọc Bạch Đằng…Thông qua những hiện vật này, khách tham quan nhận thức ®−îc quá trình dựng, giữ nước mấy ngàn năm lịch sử của dân tộc chính là nền tảng cho chiến thắng của Q§ND ViÖt Nam anh hùng

1.2.1.2 Phần thứ hai: Quá trình hình thành lực lượng vũ trang cách

mạng ViÖt Nam (1930 - 1945)

Nội dung này được thể hiện trên diện tích hơn 600 m2, với gần 1000 hiện vật, gồm các đề mục:

- Đề mục 1: LLVT nh©n d©n Việt Nam ra đời (1930 – 1945)

Giới thiệu các tổ chức tiền thân của quân đội, ra đời từ phong trào cách mạng của nhân dân nh−: Đội Tự vệ đỏ (1930 - 1931); đội du kích Bắc Sơn, Nam Kì (1940); đội du kích Ba Tơ (3/1945) Ngày 22/12/1944, Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng qu©n ra đời, lực lượng vũ trang cả nước

cú sự phỏt triển nhanh chúng và thống nhất về tổ chức đề chuẩn bị tổng khởi nghĩa giành chớnh quyền Những chiến cụng đầu tiờn ở Phay Khắt, Nà Ngần

cũng được thể hiện trong phần trưng bày này

Hiện vật nổi bật: khẩu sỳng ngắn chủ tịch Hồ Chớ Minh trao trước ngày ra mắt đội Việt Nam tuyờn truyền giải phúng quõn, những chiếc sỳng kớp cỏc chiến sĩ của đội sử dụng trong 2 trận chiến đấu đầu tiờn (trận Phay Khắt, Nà Ngần)

- Đề mục 2: LLVT nhân dân trong cỏch mạng Thỏng 8

Đề mục này tập trung thể hiện LLVT Quân đội nhân dân Việt Nam hỗ trợ lực lượng chớnh trị của nhõn dõn tiến hành tổng khởi nghĩa giữ chớnh

quyền trong cả nước

Hiện vật nổi bật: ngọn mỏc, dao, gậy tày, gậy tầm vụng, sỳng trường

du kớch quõn đội sử dụng trong tổng khởi nghĩa; bộ kốn đoàn quõn nhạc cử Quốc ca trong ngày Độc lập (2/9/1945)

1.2.1.3 Phần thứ ba: LLVT nhân dân trong cuộc khỏng chiến chống

Phỏp (1946 - 1954)

Cỏch mạng Thỏng Tỏm thành cụng, nước Việt Nam DCCH ra đời nhưng với bản chất của quõn xõm lược, thực dõn Phỏp khụng chấp nhận nền độc lập đú, chỳng tiếp tục xõm lược nước ta Hũa cựng khụng khớ chung của

cả dõn tộc, LLVT dưới sự lónh đạo của Đảng, Chớnh phủ, đứng đầu là chủ tịch Hồ Chớ Minh đó tiến hành khỏng chiến 9 năm chống thực dõn Phỏp đầy

hi sinh, gian khổ Những nội dung đó đ−ợc thể hiện trong 4 đề mục:

- Đề mục 1: LLVT nhân dân từ năm 1946 đến năm 1947

Giới thiệu những ngày đầu thủ đụ khỏng chiến, tỏi hiện cuộc khỏng chiến buổi đầu của quõn dõn cả nước, đỏnh thắng chiến lược “Đỏnh nhanh thắng nhanh” của địch, bảo vệ chớnh quyền cũn non trẻ

Hiện vật trưng bày nổi bật: bom ba càng, tiểu liờn Tuyn, tiểu liờn Max, lựu đạn VM (Việt Minh), sỳng Bazụca do quõn giới Việt Nam sản xuất đó bắn chỏy tàu chiến địch trờn sụng Lụ năm 1947

- Đề mục 2: LLVT nh©n d©n từ năm 1948 đến năm 1950

Qua đề mục này ta thấy hình ảnh của quân đội trong những năm phát

triển chiến tranh du kích, xây dựng lực lượng

- Đề mục 3: LLVT nh©n d©n từ năm 1951 đến năm 1953

Gợi lại hình ảnh của LLVT nh©n d©n trong những năm đẩy mạnh tác chiến, tập trung giành quyền chủ động trên chiến trường

- Đề mục 4: LLVT nh©n d©n trong chiến lược Đông - Xuân (1953 -

1954) và chiến dịch Điện Biên Phủ (1954)

Thông qua những tài liệu, hiện vật tiêu biểu nh−: chiếc xe đạp của nông dân mỗi chuyến chở 337 kg gạo phục vụ miền Trung; cuốc, xẻng các đơn vị đào hào bao vây; cuộn dây chão một đơn vị sử dụng kéo pháo lên đỉnh núi quanh lßng chảo Điện Biên, bảo tàng đã làm toát lên vai trò nòng cốt, sự trưởng thành vượt bậc của quân đội, đỉnh cao là chiến dịch Điện Biên Phủ, đưa cuộc kháng chiến chống Pháp đi đến thắng lợi

1.2.1.4 Phần thứ t−: LLVT nh©n d©n trong cuộc kháng chiến chống

Mỹ cứu nước (1954 - 1975)

Khí thế hào hùng của cuộc kháng chiến chống Mỹ của dân tộc ta được thể hiện thông qua gần 2000 hiện vật, chia làm 4 đề mục với diện tích 1.100

m2:

- Đề mục 1: LLVT nh©n d©n cùng toàn dân xây dựng CNXH ở miền

Bắc, đồng khởi, đánh chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” của Mỹ ở miền Nam (1954 - 1965)

+ Phần trưng bày này thể hiện sự đãng góp của LLVT nh©n d©n vào c«ng cuộc xây dựng CNXH ë miền Bắc, xây dựng quân đội từng bước chính quy, sự hỗ trợ của lực lượng du kích, tự vệ trong phong trào đồng khởi; vai trò của Quân giải phóng - lực lượng nòng cốt cùng toàn dân đánh thắng

“Chiến tranh đặc biệt” của Mỹ

Mét sè hiện vật tiêu biểu nh−: súng ngựa trời, giàn thun, mõ, dao,

nỏ tự vệ du kích sử dụng trong đồng khởi; những lá cờ của các đơn vị Quân

giải phóng sử dụng để góp phần đánh thắng “chiến tranh đặc biệt” của Mỹ mang tên Hi-rôn (đơn vị chiến thắng Ấp Bắc, Bình Giã, Ba Gia, Đồng Xoài)

+ Đề mục còn thể hiện trận thắng đầu tiên quân dân miền Bắc trừng trị máy bay, tàu chiến Mỹ ngày 2/8/1964 và ngày 5/8/1964

Hiện vật nổi bật: mảnh máy bay, quần áo bay phi công Mỹ An-va-rê

bị bắn rơi, bị bắt đầu tiên tại tỉnh Quảng Ninh

- Đề mục 2: LLVT nh©n d©n cùng toàn dân đánh thắng chiến lược

“chiến tranh cục bộ” của Mỹ (1965-1968)

Vấn đề bảo tàng muèn truyền tải đến công chúng qua phần trưng bày này là vai trò nòng cốt của LLVT nh©n d©n đánh thắng quân viễn chinh Mỹ

ở Việt Nam, “Chiến tranh phá hoại” lần thứ nhất ở miền Bắc

Một số hiện vật tiêu biểu nh−: khẩu súng trường CKC, tiểu liên AK, B40, B41 mang tên “Giải phóng” của những anh hùng chiến sĩ diệt Mỹ; vỏ đạn của những viên đạn pháo Phòng không cỡ 12,7mm đến 100mm đã bắn rơi máy bay Mỹ…

Trong đề mục có chuyên đề “Đường Hồ Chí Minh” giới thiệu về lịch

sử con đường mang tên Bác, con đường huyết mạch nối liền hậu phương lớn miền Bắc XHCN với tiền tuyến lớn miền Nam Các hiện vật cuốc, xẻng, giây điện giật đổ, xe đạn chở hàng, vành tay lái ô tô, súng trường Phòng không, dụng cụ quân y, bao đựng hàng bằng nilon, tăng võng…thể hiện cuộc chiến đấu trực diện của bộ đội Trường Sơn

- Đề mục 3 : LLVT nh©n d©n cùng toàn dân đánh thắng một bước

quan trọng chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh”, “chiến tranh phá hoại” lần 2 ở miền Bắc (1968 - 1973)

- Đề mục 4: LLVT nh©n d©n cùng toàn dân đánh thắng hoàn toàn

chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của Mỹ (1973 -1975)

Phần trưng này của bảo tàng nói lên vai trò của LLVT nh©n d©n trong việc trừng trị địch lấn chiếm vùng giải phóng, phát triển lực lượng, trong 2

năm, làm nũng cốt trong cuộc tiến cụng và nổi dậy năm 1975, giải phúng miền Nam, thống nhất đất nước

Hiện vật tiờu biểu: xe tăng 843, một trong hai xe tăng đầu tiờn đỏnh chiếm dinh tổng thống Ngụy, 5 lỏ cờ 5 cỏnh quõn cắm trờn cỏc mục tiờu chủ chốt trong chiến dịch Hồ Chớ Minh ngày 30/4/1975

1.2.1.5 Phần thứ 5: Các hoạt động vũ trang nhân dân từ năm 1976 đến nay

Phần nμy trưng bμy những kỉ vật về những đứa con, bμ mẹ suốt cuộc

đời hy sinh cho chiến tranh kéo dμi từ kháng chiến chống Pháp đến kháng

chiến chống Mỹ; những tác phẩm nghệ thuật về đề tμi “Chiến tranh cách

mạng vμ LLVT nhân dân”

Kết thúc toμn bộ hệ thống trưng bμy thường xuyên cuả bảo tμng lμ chủ

đề: “Tổ quốc kháng chiến” Những tặng phẩm sách báo, áp phích của nhiều

nước vμ các tổ chức Quốc tế đã được trưng bμy tại đây nói lên tình nghĩa bạn

bè của thế giới với Nhμ nước vμ QĐND Việt Nam trong sự ngiệp đấu tranh, xây dựng vμ bảo vệ Tổ quốc

1.2.2 Nội dung hệ thống trưng bày ngoài trời

Hệ thống trưng bày ngoμi trời của Bảo tàng Lịch sử Quõn sự Việt Nam

cú diện tớch trưng bày khoảng 2.000 m2, trưng bμy 84 hiện vật lớn, lớn nhất

là khẩu phỏo 105mm - bắn phỏt đạn mở màn chiến dịch Điện Biờn Phủ; mỏy bay Mic 21, nhiều phi cụng đã sử dụng vμ bắn hạ 14 mỏy bay Mỹ; bệ phúng tờn lửa của đơn vị tờn lửa bắn rơi tại chỗ mỏy bay B52 Mỹ đờm 18/12/1972, phỏo tự hành 175mm - “Vua chiến trường” của Mỹ bị Quõn giải phúng thu trong chiến dịch Quảng Trị năm 1973; phỏo 130 mm của quõn đoàn 2 bắn

vào sõn bay Tõn Sơn Nhất đờm 29/4/1975

Tất cả những hiện vật này phản ỏnh quỏ trỡnh chiến đấu, chiến thắng

của dõn tộc Việt Nam và những thất bại thảm hại của quõn xõm lược

Thụng qua hệ thống trưng bày của Bảo tàng Lịch sử Quõn sự Việt Nam, với hàng ngàn tài liệu, hiện vật gốc cựng cỏc tài liệu khoa học bổ trợ

đã bước đầu khái quát được quỏ trỡnh ra đời, phỏt triển của lực lượng vũ

trang qua cỏc thời kỡ cũng như vai trũ to lớn của lực lượng ấy trong sự nghiệp cỏch mạng dõn tộc Ở đú cũng toỏt lờn tinh thần đấu tranh kiờn cường, bất khuất của dõn tộc ta, của “Nước Việt Nam từ mỏu lửa Giũ bựn

đứng dậy sỏng lũa”

1.3 Tầm quan trọng, nội dung, ý nghĩa của phần trưng bày “Chiến dịch

Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975”

1.3.1 Khỏi quỏt về chiến dịch Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975

Chiến thắng của chiến dịch Đụng - Xuõn (1953 - 1954) mà đỉnh cao là chiến dịch Điện Biờn Phủ đó buộc thực dõn Phỏp phải kớ hiệp định Giơnevơ rỳt quõn về nước, lập lại hoà bỡnh trờn cơ sở thừa nhận quyền dõn tộc của 3 nước Đụng Dương Thừa dịp “thực dõn Phỏp thua nặng”, ngày 2/12/1954,

Mỹ hất cẳng Phỏp nhảy vào miền Nam Việt Nam Sau khi khụng phỏ được hiệp định, Mỹ õm mưu biến miền Nam nước ta thành thuộc địa kiểu mới và

lμ căn cứ quõn sự của Mỹ, lập lại phũng tuyến ngăn chặn CNXH lan tràn xuống Đụng Nam Á,đồng thời lấy miền Nam làm căn cứ tiến cụng vào miền Bắc nước ta Chỳng cụng khai đàn ỏp, chém giết nhõn dõn ta Nhõn dõn miền Nam đó tiến hμnh “đồng khởi” làm thất bại chiến tranh đơn phương của Mỹ - Ngụy Chiến lược chiến tranh đơn phương của Aixenhao thất bại, Kennơdi lờn thay, lấy Việt Nam làm nơi thớ điểm “Chiến tranh đặc biệt” năm 1961.Đến năm 1965, “Chiến tranh đặc biệt” phỏt triển đến đỉnh cao và đứng trước nguy cơ sụp đổ.Để cứu vón tỡnh thế, Mỹ ồ ạt đưa quõn viễn chinh, dựng vũ khớ, phương tiện chiến tranh vào Việt Nam,đẩy mạnh chiến tranh xõm lược, chuyển sang chiến lược “Chiến tranh cục bộ” ở miền Nam và mở rộng

“Chiến tranh phỏ hoại” miền Bắc từ 1965 - 1968 Nhõn dõn ta đó đỏnh bại chiến lược “Chiến tranh cục bộ” của Mỹ, mở đầu bằng cuộc tập kớch chiến lược Tết Mậu Thõn năm 1968 Cuộc tổng tiến cụng và nổi dậy Tết Mậu Thõn

1968 mở ra một bước ngoặt quyết định cho cuộc khỏng chiến chống Mỹ cứu nước, làm lung lay ý chớ xõm lược của quân viễn chinh Mỹ, buộc chỳng phải xuống thang chiến tranh; đồng thời đây là đũn bất ngờ gúp phần quyết định

chiều hướng của cuộc chiến tranh ở miền Nam và Đụng Dương, làm chấn động dư luận Mỹ và thế giới Ngày 31/3/1968, sau đũn mạnh mẽ của cuộc tổng tiến cụng, nổi dậy Tết Mậu Thõn 1968 của quõn dõn ta, Giụnxơn tuyờn

bố ngừng nộm bom miền Bắc từ vĩ tuyến 20 trở ra và lần đầu tiờn núi đến thương lượng với Việt Nam

Từ năm 1969 đến năm 1973, ta đỏnh bại chiến lược “Chiến tranh phỏ hoại” lần 2 tập kích bằng khụng quõn, hải quõn của Mỹ ra miền Bắc m

đỉnh cao lμ chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không” - 12 ngμy đêm cuối năm

1972 Quân ta cũng phá tan chiến lược “Việt Nam hoỏ chiến tranh” ở miền Nam của Đế quốc Mỹ

Do thất bại trờn chiến trường miền Nam và Đụng Dương, Mỹ buộc phải lựi bước trong chiến tranh để đi đến kớ kết hiệp định Pari về chấm dứt chiến tranh, lập lại hoà bỡnh ở Việt Nam (27/1/1973) Đõy là hiệp định cú ý nghĩa vụ cựng to lớn Với hiệp định này ta đó buộc được “Mỹ cỳt” - thắng lợi lịch sử quan trọng tạo thời cơ để nổi dậy tiến lờn “đỏnh cho Ngụy nhào” Theo hiệp định, 2 thỏng sau - ngμy 29/2/1973, Mỹ phải rỳt quõn về nước nhưng vỡ muốn “danh dự”, “uy tớn” và “quyền lợi”, Mỹ vẫn chưa chịu từ bỏ

cơ sở cơ bản của chỳng ở Việt Nam là thực hiện học thuyết Nichxơn, ỏp đặt chủ nghĩa thực dõn mới kiểu Mỹ ở Việt Nam, õm mưu chia cắt lõu dài đất nước ta Để thực hiện ý đồ nham hiểm đú, Mỹ chủ trương vừa kớ hiệp định vừa giỳp Ngụy quyền Sài Gũn tiếp tục chiến tranh điờn cuồng phỏ hoại hiệp định Trước tỡnh hỡnh đú, nhõn dõn ta khụng cũn con đường nào khỏc là tiến hành chiến tranh cỏch mạng, tiờu diệt chỳng, giải phúng miền Nam Cuộc đấu tranh đũi thi hành hiệp định diễn ra trong 2 năm với quy mụ ngày càng lớn, ta thỡ ngày càng mạng, địch ngày càng bị động và yếu đi, tạo bước phỏt triển mới về so sỏnh lực lượng cú lợi cho cỏch mạng Cuối năm 1974, BCT

ra quyết tõm chiến lược giải phúng miền Nam trong 2 năm 1975 - 1976 Thực hiện quyết tõm chiến lược đó, thắng lợi đầu tiờn của chiến trường B2 (đợt 1: 12/1974 - 1/1975) mà đỉnh cao là chiến thắng Phước Long đã tạo ra

một thế trận chiến lược trực tiếp cú lợi cho trận quyết chiến đỏnh vào Sài Gũn sau này, đồng thời thắng lợi đú cũng tạo thờm cơ sở thực tiễn cho việc đỏnh giỏ khả năng trở lại của Mỹ Cỏc chiến trường khỏc cũng giành thắng lợi, mở rộng được vựng giải phúng liờn hoàn Hậu phương lớn miền Bắc dồn dập tăng quõn, thiết bị, vũ khớ và vật chất vào chiến trường miền Nam Đường vận tải chiến lược 559 được mở rộng, tăng cường nhõn lực và kộo dài đường ống dẫn dầu vào đến Tõy Nguyờn

Sau thắng lợi của ta ở Nam Tõy Nguyờn (3/1975), lỳc này địch cú những suy sụp đột biến, đang thực hiện co cụm chiến lược với quy mụ lớn (rỳt khỏi Tõy Nguyờn, co cụm về ven biển, nếu cần thỡ bỏ cả Quảng Trị - Thừa Thiờn Huế, giữ từ Đà Nẵng trở vào) Mỹ chưa cú biểu hiện can thiệp trở lại miền Nam BCT kịp thời chuyển hướng quyết tõm chiến lược giải phúng miền Nam từ 2 năm sang ngay trong một năm 1975 và xõy dựng phương hướng tiến cụng chiến lựơc là Sài Gũn nhưng trước mắt phải tập trung tiờu diệt lực lượng địch ở quõn khu I và tiờu diệt địch ở quõn khu II, phỏ thế co cụm khụng cho địch dồn về Sài Gũn, đồng thời chỉ đạo B2 (Nam Bộ) kiờn quyết thực hiện thắng lợi đợt 2 mựa khụ để tạo thế trận cú lợi nhất cho trận quyết chiến chiến lược cuối cựng

Với thắng lợi của chiến dịch Huế - Đà Nẵng, ta đó tiờu diệt và làm tan

ró hoàn toàn quõn đoàn 1 địch và giải phúng quõn khu I; tại chiến trường B2, quân ta cũng giành thắng lợi to lớn càng tạo được thế trận vụ cựng cú lợi để chuẩn bị cho đũn tiến cụng vào Sài Gũn Bộ Chính trị kịp thời hạ quyết tõm tranh thủ thời gian cao độ, nhanh chúng tập trung lực lượng chủ lực của cả nước cựng với lực lượng tại chỗ (B2) nhằm tạo phương hướng chiến lược chủ yếu là Sài Gũn, giải phúng miền Nam trước mựa mưa năm 1975 (trước thỏng 5/1975)

Như vậy, sau 2 chiến dịch Tõy Nguyờn, Huế - Đà Nẵng, thế và lực của lực lượng cỏch mạng miền Nam Việt Nam đã cú sức mạnh ỏp đảo chớnh quyền Sài Gũn Đứng trước thời cơ lớn, ngày 31/3/1975, Bộ Chính trị nhận

định và đề ra chủ trương : “Cỏch mạng nước ta hiện nay đang phỏt triển nhất với nhịp độ một ngày bằng 20 năm”, “nắm vững thời cơ chiến lược với tư tưởng chỉ đạo thần tốc, tỏo bạo, bất ngờ, chắc thắng, cú quyết tõm lớn, thực hiện tổng cụng kớch, tổng khởi nghĩa trong thời gian sớm nhất, giải phúng Sài Gũn, giải phúng hoàn toàn miền Nam” Ngày 6/4/1975, BCT quyết định thành lập Ban chỉ huy chiến dịch giải phúng Sài Gũn – Gia Định Ngày 14/4/1975, BCT đồng ý lấy tờn chiến dịch giải phúng Sài Gũn - Gia Định là

“Chiến dịch Hồ Chớ Minh”

Cụng tỏc chuẩn bị được tiến hành khẩn trương với quy mụ lớn Cỏc binh đoàn chủ lực của ta được điều từ nhiều hướng vào chiến trường cựng cỏc binh đoàn tại chỗ hỡnh thành cỏc cỏnh quõn hựng mạnh bao võy Sài Gũn

- Gia Định từ mọi phớa Vật chất, trang thiết bị chuyển vào chiến trường theo

kế hoạch

Về chớnh quyền Sài Gũn, chỳng thu thập tàn quõn khụi phục lại các sư đoàn đó bị tiờu diệt, bố trớ lại lực lượng, cố giữ địa bàn quõn khu III, quõn khu IV cũn lại đặc biệt là đụ thành Sài Gũn, trỡ hoón cuộc tiến cụng của Quõn giải phúng, tạo điều kiện phản cụng kết hợp với thủ đoạn chớnh trị, ngoại giao xảo quyệt, hũng cứu vón tỡnh thế Để ủng hộ, hỗ trợ, chớnh quyền

Mỹ đã lập cầu hàng khụng khẩn cấp, tăng cường vũ khớ cho quõn đội Sài Gũn

Thành phố Sài Gũn rộng khoảng 60 km2, cú gần 4 triệu dõn; nhiều nhà cao tầng, kiến trỳc đa dạng, vựng ven sỡnh lầy, nhiều sụng rạch Đõy là thành phố lớn nhất, là trung tõm kinh tế, chớnh trị, nơi tập trung cơ quan đầu nóo của chớnh quyền Sài Gũn Đây cũng lμ thμnh phố mμ nhân dân có truyền thống yêu nước, đấu tranh cách mạng rất cao

Ngày 9/4/1975, quõn ta hoạt động mạnh trờn hướng đụng, đỏnh vào Xuõn Lộc Ngày 6/4/1975, quõn ta giải phúng Phan Rang, tiến tới hiệp đồng với lực lượng quần chỳng nổi dậy lần lượt giải phúng cỏc tỉnh Bỡnh Thuận, Bỡnh Tuy Ngày 21/4/1975, quõn địch ở Xuõn Lộc buộc phải rỳt chạy

Nguyễn Văn Thiệu - tên tay sai đắc lực vào loại 1 của Mỹ phải từ chức và tuồn ra nước ngoài

Ngày 26/4/1975, quân ta mở cuộc tiến công lớn trên hướng Đông và hướng Tây Nam Sài Gòn, tiêu diệt một bộ phận quan trọng lực lượng địch trên tuyến phòng thủ vòng ngoài, xiết chặt vòng vây xung quanh Sài Gòn trong những ngày cuối cùng, ®ế quốc Mỹ xoay xở cuống cuồng hòng giảm nhẹ thất bại, nhưng trước tình thế đã tuyệt vọng, cuối cùng chúng phải bỏ cuộc Hàng vạn nhân viên quân sự, dân sự Mỹ và bọn tay sai đầu sỏ tháo chạy hoảng loạn khỏi miền Nam

§óng 0h 00 ngμy 29/4/1975, các binh đoàn chủ lực hùng mạnh của ta

từ nhiều hướng tiến vào Sài Gòn kết hợp với lực lượng tại chỗ và quần chúng nổi dậy đánh chiếm các mục tiêu trọng yếu ở ngoại vi thành phố Sáng 30/4/1975, một mũi thọc sâu của ta đánh thẳng vào trung tâm thành phố, nhanh chóng chiếm phủ tổng thống Ngụy Ngụy quyền Trung ương Sài Gòn tuyên bố đầu hàng không điều kiện Đúng 11 giờ 30 phút ngày 30/4/1975, cờ cách mạng tung bay trên nóc phủ tổng thống Ngụy Trªn ®μ th¾ng lîi, từ 30/4/1975, quân và dân ở các tỉnh Đông Nam Bộ và Đồng bằng Sông Cửu Long đồng loạt tiến công và nổi dậy buộc toàn bộ lực lượng quân sự còn lại của địch hạ vũ khí đầu hàng Ngày 1/5/1975, toàn bộ lãnh thổ trên đất liền miền Nam nước ta được giải phóng Ngày 2/5/1975, các đảo Côn Sơn và Phú Quốc được giải phóng Trong đó, trong tháng 4/1975, quân ta đã giải phóng được các đảo dọc bờ biển Trung Trung Bộ, Nam Trung Bộ và các đảo nằm trong quần đảo Trường Sa do Ngụy chiếm giữ

Trong chiến dịch Hồ Chí Minh, Quân giải phóng, tự vệ, du kích vμ quÇn chóng nh©n d©n næi dậy đã tiêu diệt, làm tan rã trên 40 vạn sĩ quan, binh lính gồm quân đoàn 3, 4, các sư đoàn mới lập lại (10 sư đoàn bộ binh),

sư đoàn dù, sư đoàn thuỷ quân lục chiến, 5 sư đoàn không quân, phần lớn lực lượng hải quân, toàn bộ lực lượng xe tăng, thiết giáp, pháo binh, thu toàn bộ kho tàng cơ sở, thiết bị ở Sài Gòn và 2 quân khu III, IV quân đội Sài Gòn

Chiến dịch Hồ Chớ Minh giành thắng lợi trong thời gian ngắn, ta đó thu được hầu như toàn bộ vũ khớ kỹ thuật hiện đại, căn cứ, kho tàng của địch Nhõn dõn trong khu vực chiến đấu hầu như khụng bị tổn thất, thành phố hầu như cũn nguyờn vẹn, hầu hết cơ sở vật chất về quõn sự, kinh tế, xó hội cú tỏc dụng hết sức to lớn cho cụng cuộc xõy dựng đất nước trang bị cho quõn đội sau này

Chiến dịch Hồ Chớ Minh là một chiến dịch tiến cụng cú ý nghĩa chiến lược, đỏnh dấu bước phỏt triển tới đỉnh cao của nghệ thuật chiến dịch Việt Nam trong 20 năm khỏng chiến chống Mỹ

Chiến dịch Hồ Chớ Minh là một trong ba đũn tiến cụng chiến lược trong tổng tiến cụng, nổi dậy mựa Xuõn năm 1975 Sau hai đũn tiến cụng bằng hai chiến dịch Tõy Nguyờn, Huế - Đà Nẵng, chiến dịch Hồ Chớ Minh là đũn quyết chiến chiến lược cuối cựng kết thỳc thắng lợi trọn vẹn cuộc khỏng chiến chống Mỹ, cứu nước của dõn tộc ta

Tầm quan trọng của phần trưng bày “Chiến dịch Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975” trong hệ thống trưng bμy của Bảo tμng LSQS Việt Nam

Chiến dịch Hồ Chớ Minh giành thắng lợi, giang sơn thu về một mối

Từ đõy nhõn dõn ta được sống trong tự do, hoà bỡnh, hạnh phỳc Đú là kết quả đấu tranh kiờn cường, bền bỉ của nhõn dõn ta dưới sự lónh dạo của ĐCS Việt Nam Với chiến dịch Điện Biờn Phủ (1954), ta đó đỏnh đổ chủ nghĩa thực dõn cũ của thực dõn Phỏp; chiến dịch Hồ Chớ Minh năm 1975, Quân vμ dân ta dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng vμ Chủ tịch Hồ Chí Minh một lần nữa đánh thắng một tên Đế quốc sừng sỏ - một thực dân kiểu mới với các trang thiết bị quân sự tối tân, hiện đại Bằng thắng lợi của cuộc tổng tiến cụng và nổi dậy mựa Xuõn năm 1975 mà điểm nỳt cuối cựng là chiến dịch

Hồ Chớ Minh, nhõn dõn ta đó thực hiện trọn vẹn di chỳc thiờng liờng của Bỏc

Hồ kớnh yờu: “Đỏnh cho Mỹ cỳt, đỏnh cho Ngụy nhào”

Nếu như phần trưng bày “Lực lượng vũ trang từ 1930 – 1945” là trang

mở đầu đỏnh dấu sự ra đời của cỏc LLVT cách mạng thỡ phần trưng bμy

“Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” lμ sù khẳng định sự lớn mạnh, trưởng thành vượt bậc của lực lượng ấy qua lửa đạn chiến tranh Đây là một phần trưng bày giữ vị trí vô cùng quan trọng trong toàn bộ hệ thống trưng bày của B¶o tμng LSQS ViÖt Nam ChiÕn dÞch Hå ChÝ Minh là điểm dừng cuối cùng của chặng đường đấu tranh cách mạng đầy máu và nước mắt nh−ng v« cïng hμo hïng, oanh liÖt của nhân dân ta Bảo tàng trưng bày phần

“Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” để giới thiệu, tuyên truyền, giáo dục cho các thế hệ người Việt Nam cũng như bạn bè thế giới vÒ truyền thống yêu nước, tinh thÇn đoàn kết của nhân dân ta; tạo nên sức mạnh to lín đánh thắng mọi kẻ thù Phần trưng bày này góp phần khẳng định trước bạn bè thế giới một Việt Nam “nhỏ bé” mà vĩ đại PhÇn tr−ng bμy “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” cùng với các phần trưng bày khác viết lên bản anh hùng

ca về dân tộc Việt Nam bất diệt

Ch−¬ng 2 Néi dung, gi¶I ph¸p tr−ng bμy phÇn “chiÕn dÞch hå chÝ minh th¸ng 4/1975” t¹i b¶o tμng lÞch sö qu©n sù viÖt nam

2.1 Néi dung trưng bμy phÇn “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” t¹i B¶o tμng LÞch Sö Qu©n Sù ViÖt Nam

Phần trưng bày “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” nằm trong phần trưng bày về các lực lượng vũ trang trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước Đây là phÇn tr−ng bμy gi÷ vÞ trÝ quan träng trong hÖ thèng tr−ng

bμy cña B¶o tμng LSQS ViÖt Nam

Hơn 30 năm kháng chiến chống Mỹ trường kỳ gian khổ,vượt qua muôn thác ghềnh, sóng gió nhưng dân tộc Việt Nam không sờn ý chí, chung sức chung lòng, bền bØ, kiên trung “đánh cho Mỹ cút, đánh cho Ngụy nhào”,

để Bắc Nam sum họp một nhà và để hôm nay chúng ta được thấy :

“Lá cờ nửa đỏ nửa xanh

Màu đỏ của đất Màu xanh của trời Ngôi sao chân lý ở đời Việt Nam, vàng của lòng người hôm nay.”(1)

Lá cờ ấy đã tung bay phấp phới trên bầu trời tự do vào thời khắc lịch thiêng liêng của nước ViÖt Nam DCCH trưa ngày 30/4/1975 B¶o tμng LSQS ViÖt Nam đã mượn “màu đỏ của đất”, “màu xanh của trời” với “ngôi sao chân lý ở đời” đó trưng bày ở một vị trí trang trọng dưới dòng chữ vàng

“Không có gì quý hơn độc lập, tự do” để cho các thế hệ người Việt Nam cũng như bạn bè quốc tế thấy một Việt Nam anh hùng, bất khuất “Không có

gì quý hơn độc lập, tự do” - lời của Bác Hồ kính yêu, vị Cha già dân tộc là chân lý, là phương châm, động lực cho đồng bào ta vững bước trên con đường đầy gian khổ, hy sinh đi tới thắng lợi vẻ vang ngày 30/4/1975 Có lẽ

vì thế mà trận quyết chiến chiến lược cuối cùng đem lại nền DCCH cho dân tộc ta được mang tên Người - chiến dịch Hồ Chí Minh

Phần trưng bày “Chiến dịch Hồ Chí Minh tháng 4/1975” gồm có 3 tiểu đề:

- Tiểu đề 1: Chủ trương của BCT, Qu©n uû Trung −¬ng, quyết tâm của quân dân gi¶i phãng Sài Gòn, giải phóng hoàn toàn miền Nam, sự đối phó của Mỹ - Ngụy

- Tiểu đề 2: Các trận đánh tạo thế, cuộc tổng tiến công trên các hướng tiêu diệt lực lượng phòng thủ của địch, cuộc tổng công kích giải phóng Sài Gòn, phát huy thắng lợi giải phóng hoàn toàn miền Nam

- Tiểu đề 3: Những người làm lên chiến thắng

Tiểu đề 1: Chủ trương của BCT, Qu©n uû Trung −¬ng, quyết tâm của quân dân giải phóng Sài Gòn, giải phóng hoàn toàn miền Nam, sự đối phó của Mỹ - Ngụy

Vào hạ tuần tháng 3 năm 1975, sau khi thất bại nặng ở chiến dịch Tây Nguyên, Huế - Đà Nẵng và đồng bằng khu V, lực lượng quân đoàn 1 và quân đoàn 2 cơ bản bÞ tiêu diêt, tan rã, địch đã có ý định rút tàn quân về cùng lực lượng quân đoàn 3 co cụm lớn, tổ chức tuyến phòng ngự từ xa (Phan Rang - Xuân Lộc) để bảo vệ Sài Gòn hòng kéo dài cuộc chiến đợi mùa mưa sau đó phản kháng chiếm một số vùng để mặc cả với ta trên bàn đàm phán Nhưng trước những thất bại nặng nề chưa từng có lúc này tinh thần quân ngụy vô cùng hoang mang, lực lượng dự bị chiến lược địch còn rất hạn chế, quân Ngụy có khả năng sụp đổ nhanh, tan rã lớn

Về phÝa ta, sau những thắng lîi to lớn, dồn dập, khí thế quyết chiến, quyết thắng dâng cao chưa từng có Toàn Đảng, toàn dân, quyết tâm dån sức diệt quân địch còn lại, giải phóng Sài Gòn, giải phóng miền Nam hoàn thành cách mạng dân tộc dân chủ trong cả nước Về thời tiết, tháng 5 bắt đầu mùa mưa sẽ ảnh hưởng lớn đến cơ động và tác chiến của các binh đoàn chủ lực…nên đòi hỏi càng phải khẩn trương hơn

Ngay từ ngày 18/3/1975, BCT, Qu©n uû Trung −¬ng đã đề ra chủ trương lớn về trận quyết chiến đánh vào Sài Gòn - Gia Định Ngày 25/3/1975, BCT có nghị quyết Ngày31/3/1975, BCT §¶ng Céng S¶n ViÖt Nam và Qu©n uû Trung −¬ng họp tại Tổng hành dinh thảo luận, đánh giá về tình hình miền Nam đã kết luận: “Cuộc chiến tranh cách mạng ở miền Nam không những đã bước vào giai đoạn phát triển nhảy vọt mà thời cơ chiến lược để tiến hành tổng công kích, tổng khởi nghĩa vào sào huyệt của địch đã chín muồi Từ giờ phút này trận quyết chiến chiến lược cuối cùng của quân

và dân ta bắt đầu hoàn thành cách m¹ng d©n tộc dân chủ nhân dân miền Nam và thực hiên hòa bình, thống nhất tổ quốc Cách mạng nước ta đang phát triển sôi nổi nhất với một nhịp độ một ngày bằng 20 năm”(1) Vì vậy, BCT quyết định “nắm vững hơn nữa thời cơ chiến lược” với tư tưởng “thần tốc, táo bạo, bất ngờ, chắc thắng có quyết tâm lớn thực hiện tổng công kích, tổng khởi nghĩa trong thời gian sớm nhất, tốt nhất là trong tháng tư không thể chậm”

Để thực hiện quyết tâm đó BCT đã quyết định một loạt vấn đề lớn nhằm đảm bảo cho trận quyết chiến chiến lược cuối cùng toàn thắng Trong

đó, ngày 6/4/1975, BCT quyết định thành lập Bé chØ huy chiến dịch giải phóng Sài Gòn - Gia Định gồm có: đại tướng Văn Tiến Dũng lμm Tư lệnh chiÕn dÞch; đồng chí Phạm Hùng lμm Chíng ủy chiÕn dÞch; c¸c đồng chí Trần Văn Trà, Lê Đức Anh, Lê Trọng Tấn, Đinh Đức Thiện lμ c¸c phó Tư lệnh Riêng đồng chí Lê Đức Anh kiêm chỉ huy cánh quân phía Tây Nam Sài Gòn

là đoàn 232, đồng chí Lê Quang Hòa làm phó chính ủy kiêm chủ nhiệm chính trị, đồng chí Lê Ngọc Hiền - quyền tham mưu trưởng chuyên trách về tác chiến Ngày 7/4/1975, đại tướngVõ Nguyên Giáp - tổng tư lệnh quân đội,

bí thư quân uỷ Trung ương, điện vào chiến trường: “Thần tốc, thần tốc hơn nữa; táo bạo, táo bạo hơn nữa” Ngày 14/4/1975, bí thư thứ nhất BCH Trung

ương ĐCS Việt Nam đã điện cho bộ chỉ huy chiến dịch: đồng ý chiến dịch Sài Gũn, lấy tờn là “Chiến dịch Hồ Chớ Minh”

Bảo tμng đã trưng bμy một số tμi liệu, hiện vật tiêu biểu liên quan đến các đồng chí trong Bộ chỉ huy chiến dịch như:

+ Bút tích ngμy 7/4/1975 của đại tướng Võ Nguyên Giáp: “Thần tốc, thần tốc hơn nữa; táo bạo, táo bạo hơn nữa”

+ Hiện vật: Que chỉ bản đồ, ống nhũm, kớnh lỳp đại tướng Văn Tiến Dũng, tư lệnh chiến dịch Hồ Chớ Minh sử dụng tại Sở chỉ huy chiến dịch + Chiếc nồi: cụng cụ sử dụng nấu ăn cho đại tướng Văn Tiến Dũng trong thời gian đại tướng vào chiến trường chỉ đạo chiến dịch Tõy Nguyờn, chỉ huy chiến dịch Hồ Chớ Minh

Chấp hành chủ trương chiến lược của BCT, từ 5 hướng, quõn ta rầm rập tiến về bao võy sào huyệt đầu nóo cuối cựng của địch ở Sài Gũn - Gia Định Những binh đoàn tư miền Bắc, Trị Thiờn, đến Tõy Nguyờn và khu V nườm nượp lờn đường, xuất phỏt từ nhiều địa bàn và những thời điểm khỏc nhau, đi trờn nhiều trục đường và bằng nhiều phương tiện nhưng đều với tư tưởng “thần tốc, thần tốc hơn nữa”:

- Trờn hướng Tõy Bắc, Quõn đoàn 3 do thiếu tướng Vũ Lăng làm tư lệnh, đại tỏ Đặng Vũ Hiệp làm chớnh ủy chỉ huy 3 sư đoàn bộ binh và cỏc đơn vị binh chủng (khoảng 46.000 quõn), được tăng cường trung đoàn Gia Định 1, trung đoàn Gia Định 2 và lực lượng đặc cụng, phỏo binh phũng khụng địch …đó tiến vào chiếm lĩnh vị trớ tập kết trước cửa ngừ Đồng Dự

- Hướng Đụng Nam, quõn đoàn 2 do thiếu tướng Nguyễn Hữu An làm

tư lệnh, thiếu tướng Lờ Minh làm chớnh ủy cú 3 sư đoàn bộ binh và cỏc đơn

vị binh chủng (khoảng 40.000 quõn) và quõn đoàn 4 do thiếu tướng Hoàng Cầm làm tư lệnh, thiếu tướng Hoàng Thế Thiện làm chớnh ủy cú 3 sư đoàn

bộ binh và cỏc đơn vị binh chủng (khoảng 30.000 quõn) được tăng cường lữ đoàn 52 bộ binh (quân khu V) cựng một số đơn vị binh chủng của bộ …tiến

vào ỏp sỏt cỏc căn cứ Hũa Nai, Xuõn Lộc, Biờn Hũa, Long Bỡnh, Long Thành, Bà Rịa

- Hướng Tõy và Tõy Nam, đoàn 232 do tướng Lờ Đức Anh làm tư lệnh, thiếu tướng Lờ Văn Tưởng làm chớnh ủy cú 3 sư đoàn bộ binh, 3 tiểu đoàn tăng thiết giỏp, 1 tiểu đoàn phỏo cao xạ và một số đơn vị binh chủng (khoảng 42.000 quõn) đó cắt đứt đường số 4 nối Sài Gũn với cỏc tỉnh Đồng Bằng sụng Cửu Long đưa lực lượng vào ỏp sỏt Tõy Sài Gũn

- Trờn hướng Bắc, quõn đoàn 1 do thiếu tướng Nguyễn Hũa làm tư lệnh, thiếu tướng Hoàng Minh Thớ làm chớnh ủy, cú 2 sư đoàn bộ binh, 1 sư đoàn phũng khụng, cỏc lữ đoàn phỏo binh, xe tăng, cụng binh và trung đoàn thụng tin (khoảng 31.000 quõn) gấp rỳt triển khai lực lượng chuẩn bị tiến cụng địch trờn cỏc tuyến đường 13, 14, 15 vμ 16, đưa lực lượng vào cài thế chiến dịch Ở vựng ven biển và nội thành Sài Gũn, dưới sự lónh đạo của Thành ủy Sài Gũn - Gia Định, cỏc tầng lớp nhõn dõn sụi nổi chuẩn bị cho trận chiến đấu lớn nhất, cỏc đội biệt động, tự vệ, đặc cụng đó bố trớ sẵn sàng khống chế mục tiờu quy định phối hợp chặt chẽ với đũn tiến cụng của cỏc binh đoàn chủ lực Ta tập trung lực lượng với ưu thế ỏp đảo quõn địch Sài Gũn bị bao võy, cụ lập triệt để Chế độ Ngụy quyền đến giờ sụp đổ hoàn toàn khụng cú gỡ cứu vón được

Để tỏi hiện lại khớ thế chiến đấu đú, bảo tàng đó lựa chọn một số tμi liệu, hình ảnh tiêu biểu để trưng bày nh−:

+ Ảnh: Quõn đoàn 1 từ hậu phương hành quân bằng mỏy bay tham gia chiến dịch Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975

+ Ảnh: Quân đoàn 2 từ Đà Nẵng tiến về Nam tham gia chiến dịch Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975

+ Ảnh: Quõn đoàn 3 từ Nam Trung Bộ tiến về Nam tham gia chiến dịch

Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975

+ ảnh: Đoμn 232 tiến xuống Long An tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh, tháng 4/1975

+ Bản đồ: Đại tỏ Hoàng Đan, phú tư lệnh quõn đoàn 2 sử dụng chỉ huy

quõn đoàn từ Nha Trang vào Đụng Nam Sài Gũn

- Ngày 22/4/1975, Ban chỉ huy chiến dịch Hồ Chớ Minh thông qua kế

hoạch chiến dịch Đại tướng Văn Tiến Dũng - tư lệnh chiến dịch, ủy viờn

BCT, đồng chí Phạm Hựng, chớnh ủy chiến dịch đã kớ vào kế hoạch Cỏc

quõn đoàn triển khai kế hoạch của mỡnh Tư lệnh quõn đoàn 4 Hoàng Cầm

giao nhiệm vụ cho cỏc đơn vị:

Sự kiện nμy đ−ợc chứng minh bằng một số tμi liệu, hiện vật nh− sau:

+ Ảnh: Quõn đoàn 4 giao nhiệm vụ cho cỏc đơn vị trong chiến dịch

Hồ Chớ Minh thỏng 4/1975

+ Hiện vật : Lệnh động viờn của Bộ Tư lệnh miền Nam, đại đội trinh

sỏt 30 đoàn đặc cụng biệt động 116 đọc trong lễ xuất quõn mựa xuõn

năm 1975

+ Bản đồ “Quyết tâm chiến dịch Hồ Chí Minh” lμm tại Sở chỉ huy

ngμy 22/4/1975

Mỹ vạch kế hoạch khẩn cấp cứu vón tỡnh hỡnh Chớnh quyền Mỹ cử

tướng Weyan sang Việt Nam tỡm cỏch cứu nguy cho chớnh quyền Nguyễn

Văn Thiệu Đồng thời, Mỹ viện trợ vũ khớ ồ ạt cho chớnh quyền Sài Gũn

trong đú cú nhiều loại vũ khớ mới Tổng thống chớnh quyền Sài Gũn ra sức

kờu gào “giữ vững phần đất cũn lại”

Bảo tμng ch−a có tμi liệu, hiện vật tr−ng bμy để chứng minh cho sự kiện nμy

Bảng thống kê tμi liệu hiện vật tr−ng bμy trong tiểu đề 1

Tiểu đề

Hiện vật gốc Tài liệu hiện vật trung gian

HVG khối

TLG

cú chữ viết

Tỏc phẩm nghệ thuật tạo hỡnh gốc

Ảnh

TLHV phục chế

Tài liệu viết

TLKH phụ

Tổng

số

Chủ trương của BCT,

Quõn uỷ trung ương,

quyết tõm của quõn

giải phúng Sài Gũn,

giải phúng hoàn toàn

miền Nam, sự đối phú

của Mỹ - Nguỵ

Trong tiểu đề nμy, bảo tμng đã sử dụng tổng số tμi liệu, hiện vật lμ 24 đơn

vị, trong đó:

- Tμi liệu, hiện vật gốc có 6 đơn vị, chiếm 25%

- Tμi liệu, hiện vật trung gian có 18 đơn vị, chiếm 75%

Tiểu đề 2: Cỏc trận đỏnh tạo thế, cuộc tổng phản cụng trờn cỏc hướng tiờu diệt lực lượng phũng thủ, cuộc tổng cụng kớch giải phúng Sài Gũn, phỏt huy thắng lợi giải phúng hoàn toàn miền Nam

 Cỏc trận đỏnh tạo thế:

- Trận đỏnh vào phũng tuyến Phan Rang của địch (16/4/1975)

Thực hiện quyết tâm của Bộ Chớnh trị, quõn đoàn 2 dưới sự chỉ huy của thiếu tướng Nguyễn Hữu An với 2.000 xe vượt chặng đường 9.000 km, ngày 13/4/1975 đó tới sỏt Phan Rang, nơi địch đang hũ hột “tử thủ” Phan Rang là vị trớ sống cũn của Ngụy lỳc này, là tuyến phũng thủ Sài Gũn từ xa, cỏch Sài Gũn 342 km Tại đõy cú ngó 3 đi Đà Lạt Nếu để mất Phan Rang coi như Sài Gũn bị uy hiếp trụng thấy Vỡ thế sau khi một loạt tỉnh miền Trung

bị mất, ngày 2/4/1975, Cao Văn Viờn, tổng tham mưu trưởng quõn đội Ngụy gào thột “quyết tõm giữ phần đất cũn lại, cố thủ từ Phan Rang trở vào” và lập

ra bộ tư lệnh tiền phương quõn khu 3 đúng sở chỉ huy tại Phan Rang do trung tướng Nguyễn Vĩnh Nghi chỉ huy

Trong cuộc họp của bộ tổng tham mưu Ngụy, địch được phổ biến:

“Theo lệnh của ụng Thiệu bằng bất cứ giỏ nào cũng phải cố thủ từ Ninh Thuận trở vào, nếu cần sẽ đem hết lực lượng đỏnh xả lỏng tại đú”

Quõn Ngụy tăng cường cho mặt trận Phan Rang 1 lữ đoàn dự, 1 liờn đoàn biệt động quõn, một số đơn vị thiết giỏp và phỏo binh Ngoài khơi cú một chiến hạm sẵn sàng yểm trợ hỏa lực phỏo hạm theo yờu cầu, khụng quõn cũng được ưu tiờn cho việc yểm trợ giữ Phan Rang Địch ra lệnh cho tất cả cỏc mặt trận giữ đến mựa mưa, lỳc đú xe tăng ta khụng cơ động được chỳng

sẽ cú cơ hội khụi phục lại 1 số sư đoàn đó bị tiờu diệt, để gượng dậy chống trả, ngăn chặn bước tiến cụng của ta

Những nỗ lực thành lõp phũng tuyến Phan Rang của địch cú gõy khú khăn cho ta nhưng hoàn toàn khụng thể cản được đà tiến cụng thần tốc của quõn ta tiến về Sài Gũn

Ngày 14/4/1975, sư đoàn 3 quõn khu V được tăng cường trung đoàn

25 Tõy Nguyờn đó nổ súng tấn cụng Phan Rang, cụm phũng thủ đầu tiờn của quõn đoàn 3 Ngụy Sau 2 ngày chiến đấu quyết liệt, quõn ta chiếm được một

số vị trớ ngoại vi Địch dùng mỏy bay oanh tạc đữ dội và bộ binh chống cự quyết liệt Trước tỡnh hỡnh đú, cỏc đồng chớ Lờ Trọng Tấn và Lờ Quang Hoà chỉ huy cỏnh quõn “duyờn hải” quyết định sử dụng một số phận quõn đoàn 2

để tăng thờm sức đột kớch

Ngày 16/41975, dưới sự chi viện mạnh mẽ của hỏa lực phỏo binh, một

bộ phận của sư đoàn 325 thuộc quõn đoàn 2 được tăng cường xe tăng, thiết giỏp cựng sư đoàn 3 và trung đoàn 25 từ 3 hướng tấn cụng vào trung tõm thị

xó Phan Rang và sõn bay Thành Sơn Trước sức tấn cụng mónh liệt của quõn

ta, quõn địch hoảng loạn bỏ chạy Ta tiờu diệt Sở chỉ huy tiền phương quõn đoàn 3, Sở chỉ huy quõn đoàn bộ binh số 2, biệt động số 31, một trung đoàn

xe bọc thộp, bắt trung tướng Nguyễn Vĩnh Nghi, chuẩn tướng Phạm Ngọc Sang, thu toàn bộ vũ khớ, trang thiết bị của Ngụy (gần 40 mỏy bay cũn nguyờn vẹn), giải phúng tỉnh Ninh Thuận, Bỡnh Tuy, Phước Tuy

Để tái hiện sự kiện lịch sử quan trọng nμy, bảo tμng đã tr−ng bμy một

số tμi liệu, hiện vật tiêu biểu nh− sau:

+ Ảnh: Lực l−ợng quõn đoàn 2, quõn khu V đập vỡ tuyến phũng thủ từ xa của địch ở Phan Rang ngày 16/4/975

+ Hiện vật: Cờ sư đoàn khụng quõn số 6 Ngụy, quõn đoμn 2 thu tại sõn bay Thành Sơn ngμy 16/4/1975

- Tiến cụng lỏ chắn Xuõn Lộc

Ngoài tuyến phũng thủ Phan Rang từ xa, địch cũn lập tuyến phũng thủ tạo thành vũng cung bảo vệ Sài Gũn là Tõy Ninh - Long Khỏnh - Bà Rịa - Vũng Tàu trong đú “cốt tử” nhất là nỳt chặn Xuõn Lộc - Long Khỏnh, cỏch Sài