Đó chính là lý do để tôi chọn đề tài này III.Nội dung đề tài, phạm vi đề tài, thời gian thực hiện : *.Nội dung đề tài: Với việc nhận thức về việc rèn luyện kỹ năng đọc đúng cho học sinh [r]
Trang 1Cộng hoà Xó hội Chủ nghĩa Việt Nam
Độc lập -Tự do - hạnh phúc
Sáng kiến kinh nghiệm
Đề tài:
rèn kỹ năng đọc qua phân Môn tập đọc đối với học sinh yếu lớp- 3
Họ và tên : Hoàng Thị Sáo
Sinh ngày Ngày 27 thàng 12 năm 1964
Quê quán :Xã xuân giang – Quang Bình – Hà Giang Trình độ chuyên môn :Đại học – Tiểu học
Đơn vị công tác :Trờng Tiểu học Nguyễn Trãi – Thị trấn Việt Quang – huyện Bắc Quang – Hà Giang
Cộng Hoà Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam
Độc Lập - Tự Do - Hạnh Phúc
Sáng kiến kinh nghiệm
đề tài
Rèn kỹ năng đọc qua phân môn tập đọc đối với học sinh yếu- lớp 3
I mục đích của đề tài
Trang 2- Nhằm nâng cao hiệu quả dạy và học bộ môn tiếng việt lớp 3 ở bậc tiểu học.Giúp giáo viên áp dụng tốt các phơng pháp dạy học tích cực trong giảng dạy bộ môn tiếng việt ,giữ đúng vai trò là ngời thiết kế , chỉ đạo các hoạt động học tập của học sinh , hớng dẫn học sinh tìm hiểu và đạt đợc mục tiêu của mỗi bài học đề ra
- Giúp học sinh phát huy tính tích cực ,tự giác ,chủ động tìm tòi , khám phá nội dung bài học ; học sinh hiểu đợc tầm quan trọng của bộ môn tiếng việt với chính bản thân , với đời sống của gia đình , với sự phát triển của xã hội và đất nớc
- Gíup học sinh có kỹ năng đọc diễn cảm , vận dụng thực hành nội dung kiến thức môn tiếng việt vào thực tế cuộc sống của bản thân và gia đình , biết thực hiện nếp sống có văn hoá , phát âm đúng trong khi đọc bài
1 Rèn kỹ năng đọc :
- Đọc thành tiếng to, rõ ràng , mạch lạc , phát âm đúng , ngắt nghỉ hơi hợp lý , cờng
độ đọc vừa phải khoảng 50 tiếng/ phút
- Biết đọc thầm bằng mắt để nắm đợc nội dung của câu, đoạn của bài đọc
- Biết nghe và nắm đợc cách đọc đúng, hiểu câu hỏi của thầy cô
- Biết trao đổi với bạn trong nhóm học tập về bài học
2 Rèn kỹ năng đọc cho học sinh yếu
- Làm giàu vốn từ , vốn diễn đạt cho học sinh, bồi dỡng vốn văn học ban đầu, mở rộng hiểu biết về cuộc sống , hình thành một kỹ năng phục cho đời sống và học tập của các em
- Bồi dỡng, cho học sinh đọc yếu về t tởng, tình cảm và tâm hồn lành mạnh, trong sáng, tình yêu cái đẹp , cái thiện và cách ứng xử trong cuộc sống
II Những cơ sở lý luận thực tiễn Của sáng kiến kinh nghiệm.
1 Về lý luận:-Trong tình hình thực tế hiện nay,trẻ em ngay từ ngày đầu tiên đi học
đã đợc các thầy cô dạy cho kỹ năng : nói - đọc - viết Điều đó giúp các em bớc
đầu có kỹ năng giao tiếp tốt hơn với mọi ngời
- Kỹ năng nói- đọc- viết, giữ một vai trò vô cùng quan trọng trong quá trình tiếp thu kiến thức của học sinh tiểu học đặc biệt là học sinh lớp 3
- Hơn nữa trong quá trình học ở tất cả các môn các em cần phải đọc nhiều, nhng đọc cần phải hiểu rõ nội dung các văn bản trong chơng trình Nh vậy các em cần phải có
kỹ năng đọc rành mạch, rõ ràng (tức là kỹ năng hiểu ) nội dung bài đọc
- Để làm nền tảng cho việc học tập các môn học ở những lớp học trên các em cần phải có kiến thức Do đó nhiệm vụ dạy các em đọc yếu ở lớp 3 là điều hết sức cần thiết đối với mỗi ngời giáo viên tiểu học bởi vì:
“Không có thầy dạy tốt thì không thể có trò học tốt đợc”
2 Về thực tiễn:
Trang 3Qua thực tiễn giảng dạy nhiều năm tôi nhận thấy học sinh miền núi nói chung, ở huyện Bắc Quang nói riêng có nhiều học sinh là dân tộc thiểu số , các em còn học yếu môn tiếng việt Trong đó nổi cộm nhất là phân môn Tập Đọc
Đa số các em là con em các dân tộc thiểu số Nên trong quá trình tập đọc các em còn phát âm sai rất nhiều về dấu
Ví dụ : Dấu ngã đọc thành ngá
Các em phát âm sai do chịu ảnh hởng về vùng miền
Ví dụ: l đọc thành n , tr đọc thành ch
Đặc biệt hơn các em còn đọc ê , a ngắc ngứ , có em đọc nhanh liến thoắng, có em lại đọc lí nhí và không biết đọc ngăt nghỉ hơi đúng sau dấu câu
Chính vì kỹ năng đọc của các em còn yếu, dẫn đến kết quả học tập cha cao
Qua khảo sát chất lợng đầu năm của lớp tôi với phân môn tập đọc là: Tổng số học sinh 29 em trong đó :
+ Biết đọc to , rõ ràng, ngắt nghỉ hơi đúng chiếm:25 %
+ Đọc sai ê, a ngắc ngứ phát âm cha chuẩn chiếm : 20 %
+ Chỉ có 35% đọc ở mức trung bình
+ 20 % cha nắm đợc nội dung bài
- Dựa vào thực tế của lớp mình tôi nhận thấy các em còn học rất yếu về môn tập đọc , kéo theo các môn học khác các em cũng không thể học tốt đợc
Chính vì lẽ đó ngay từ đầu năm học tôi đã nghiên cứu kỹ chơng trình mục tiêu cần
đạt đợc đối với môn học để có hớng và biện pháp phù hợp trong giảng dạy phân môn tập đọc nhằm nâng cao hiệu quả nhất Đó chính là lý do để tôi chọn đề tài này
III.Nội dung đề tài, phạm vi đề tài, thời gian thực hiện :
*.Nội dung đề tài:
Với việc nhận thức về việc rèn luyện kỹ năng đọc đúng cho học sinh yếu qua phân môn tập đọc , để việc rèn luyện đạt kết quả cao tôi đã đi sâu vào nghiên cứu nội
đung cần thực hiện cụ thể là:
Rèn kỹ năng đọc:
Hớng dẫn các em phát âm đúng , rõ ràng , rành mạch
Rèn cách phát âm cho học sinh dân tộc , học sinh hay phát âm sai , do ảnh hởng của vùng miền Rèn đọc từng câu , từng đoạn và cả bài
Rèn cho các em đọc theo vai , biết đóng kịch , luyện đọc trong nhóm bổ xung cho nhau
Rèn kỹ năng đọc cho học sinh yếu :
Dựa vào câu hỏi sau mỗi bài học trong sách giáo khoa và các câu hỏi gợi mở của giáo viên giúp các em hiểu bài dễ hơn
Qua việc học sinh tự tìm hiểu ở nhà trớc
Trang 4Qua việc hớng dẫn học sinh yếu tự giải nghĩa từ , tự tìm ra đợc những hình
ảnh miêu tả , so sánh trong bài , tìm ra đợc nội dung, ý nghĩa của câu văn , đoạn văn hay cả bài
1.Phạm vi đề tài:
Thực hiện trong phân môn tập đọc lớp 3
2.Thời gian thực hiện :
Trong ba năm ( 2009 – 2010 ; 2010- 2011; 2011- 2012 )
IV, Nội dung và phơng pháp tiến hành:
Ngay từ đầu năm học khi đợc giao công tác chủ nhiệm , tôi đã tìm hiểu tình hình của lớp, nắm đợc chất lợng học tập của học sinh, thông qua những tiết học đầu năm.Từ đó đề ra biện pháp dạy- học phù hợp
Trớc mỗi tiết dạy tập đọc tôi đều nghiên cứu nội dung bài Về kiến thức các em cần nắm đợc những gì? về kỹ năng các em cần làm gì? để soạn giảng cho phù hợp
Khi soạn giáo án tôi căn cứ vào mục tiêu và nội dung tích hợp đã đề ra của bài học
, để soạn bài chi tiết , cụ thể, trình bày rõ ràng từng bớc lên lớp, soạn giáo án theo 3 cột nh đã quy định
Chuẩn bị đồ dùng cho tiết dạy thật chu đáo nh : tranh ảnh minh hoạ cho bài tập đọc, bảng phụ viết sẵn nội dung hớng dẫn luyện đọc
Trên lớp tôi tiến hành đầy đủ các bớc lên lớp nh đã quy định
Song đặc biệt chú ý đến cách rèn luyện kỹ năng đọc cho học sinh yếu
Bớc 1: Rèn kỹ năng đọc
Giáo viên đọc mẫu gây cảm xúc tạo hứng thú và tâm thế cho học sinh
Rèn cho các em có kỹ năng phát âm đúng các tiếng khó trong bài , những tiếng hay viết sai lỗi chính tả nh : dấu sắc/ ngã , âm l/ n ; ch / tr ;s /x ;gi / d /r Bằng cách viết sẵn vào bảng phụ yêu cầu các em phát âm nhiều lần Đối với những em phát âm sai khó sửa chữa giáo viên đọc mẫu, nêu cách đọc rồi yêu cầu các em đó
đọc lại Thực hiện nh thế nhiều lần các em sẽ có kỹ năng phát âm tốt hơn
Rèn đọc ngắt nghỉ hơi đúng dấu câu cũng đợc chuẩn bị sẵn vào bảng phụ để hớng dẫn học sinh đọc
Trong quá trình rèn đọc cho học sinh gồm nhiều hình thức đọc nh : đọc cá nhân , đọc theo nhóm,đọc đồng thanh, đọc theo vai Trong khi học sinh đọc giáo viên và học sinh đều phải chú ý theo dõi để nhận xét , nhận xét chỗ cha đợc của học sinh nhằm giúp các em rút kinh nghiệm để đọc tốt hơn
Ngoài việc hớng dẫn học sinh đọc thành tiếng , có kỹ năng đọc to , rõ ràng ,lu loát Giáo viên cần chú ý hớng dẫn các em có kỹ năng đọc thầm Giáo viên giao nhiệm
vụ cụ thể cho học sinh nhằm định hớng việc đọc – hiểu ( đọc câu ,đoạn hay khổ thơ nào ? Đọc để biết , hiểu nhớ điều gì ? )
Trang 5Đối với những bài tập đọc có yêu cầu học thuộc lòng giáo viên cho học sinh luyện
đọc kỹ hơn để ghi nhớ sau đó xoá dần hết “Từ điểm tựa ” để học sinh nhớ và thuộc
đợc cả bài có thể tổ chức thi đọc thuộc lòng để gây hứng thú cho học sinh
2: Rèn kỹ năng đọc cho học sinh yếu :
Bớc này đợc tiến hành trong khi tìm hiểu bài của tiết học tập đọc Dựa vào câu hỏi trong sách giáo khoa , từ đó phát triển thêm các câu hỏi gợi mở để dẫn dắt học sinh hiểu bài :Có những trờng hợp kiến thức khó hiểu , giáo viên sử dụng tranh ảnh minh hoạ, vận dụng thực tế cuộc sống để dẫn dắt các em hiểu vấn đề và nắm bài sâu sắc hơn Đọc bài đợc tốt hơn )
IV.biện pháp.
- Để phân môn tập đọc đạt kết quả cao tôi đã đề ra một số biện pháp để áp dụng vào dạy học ở lớp tôi
-Vào tuần đầu tiên của năm học,cho các em học tập đọc bình thờng nh quy định sau
đó yêu cầu các em có thêm một quyển vở để tập tìm hiểu bài học(chuẩn bị bài mới) yêu cầu tất cả các em đều phải có sách giáo khoa để học
Giáo viên dành một số thời gian nhất định để hớng dẫn thêm cho học sinh cách ghi
vở và bài đọc ở nhà Hớng dẫn học sinh ở nhà cụ thể là :Yêu cầu đọc trớc bài từ 4-5 lần, chú ý đọc đúng,ngắt nghỉ hơi đúng sau các dấu câu.Tập đọc thay đổi giọng cho phù hợp với nhân vật.sau đó cần đọc phần chú giải cuối bài để nắm đợc nghĩa của một số từ ngữ Đọc câu hỏi cuối bài để trả lời và ghi vào vở tìm hiểu bài đọc, từ cách hớng dẫn này giúp các em có ý thức và kỹ năng chuẩn bị bài , hiểu sâu vào nội dung bài mới Tuy nhiên cũng không bắt buộc các em phải trả lời đúng hết câu hỏi trong sách giáo khoa vì nh thế hơi quá sức với các em.nhng có nh vậy thì tiết học sẽ sôi nổi, các em sẽ hăng hái phát biểu và đọc bài rất tốt, tiếp thu bài nhanh hơn, chủ
động hơn
Kiểm tra thờng xuyên việc học tập bài cũ và sự chuẩn bị bài mới của học sinh 15 phút truy bài đầu giờ do nhóm trởng và cán sự lớp thực hiện rồi báo cáo lại cho giáo viên vào đầu tiết tập đọc
Trong mỗi bài soạn của giáo viên cần nghiên cứu kỹ mục tiêu, chuẩn bị chu đáo về tranh ảnh, bảng phụ ghi sẵn nội dung hớng dẫn luyện đọc và nắm chắc nội dung bài.Vận dụng linh hoạt các phơng pháp học nhằm phát huy tính tích cực ở học sinh
Tổ chức nhiều hình thức học tập hớng dẫn các em có ý thức rèn đọc không chỉ ở tiết tập đọc mà ở mọi lúc,mọi nơi(ở lớp, ở nhà, ở th viện hay trong tiết kể truyện)đọc nhiều trong sách tập đọc có trong chong trình, cần đọc thêm sách, báo, truyện thiếu nhi.việc làm đó giúp các em đọc lu loát hơn và các em tự trao đổi thêm vốn kiến thức cho bản thân
Trang 6Hệ thống câu hỏi hớng dẫn học sinh tìm hiểu bài phải lô gíc chặt chẽ dễ hiểu câu hỏi gợi ý học sinh tham gia trả lời đợc
Thờng xuyên tổ chức các cuộc thi nhỏ trong mỗi tiết nh :thi đọc, thi đọc thuộc lòng,thi đọc theo vai, thi đọc cá nhân,nhóm, cả lớp để tạo cho không khí lớp học thêm sôi nổi, sinh động
Có sự đánh giá, nhận xét, kết quả học tập của học sinh động viên khuyến khích các
em kịp thời để các em tự tin hơn vào khả năng của mình
V Kết Qủa
Kết quả sau một năm học trong quá trình áp dụng đề tài
1.Năm học 2010-2011 môn Tiếng việt
Tổng số: 23 em
Giỏi: 15 em
Khá: 7 em
Trung bình: 1 em
Trong đó số các em đọc yếu đã biết đọc to, rõ ràng
2 Năm học 2011 - 2012 môn tiếng việt đạt:
Tổng số: 29 em
Giỏi: 13 em
Khá: 16 em
Trung bình:
Trong đó 100% các em biết đọc đúng, đọc to, rõ ràng, nhất là các em đọc yếu đã có tiến bộ rõ rệt
VII Bài học kinh nghiệm:
Qua 2 năm áp dụng đề tài rèn luyện kỹ năng đọc cho học sinh yếu qua phân môn tập đọc của học sinh lớp 3 tôi đã rút ra một số kinh nghiệm sau:
Khi dạy kỹ năng luyện đọc cho học sinh yêú không nên dập khuôn máy móc mà cần sáng tạo cho phù hợp với tình hình nhận thức của học sinh lớp mình
áp dụng linh hoạt các phơng pháp dạy và học tích cực vào mỗi tiết học, gây không khí học tập thoải mái, vui vẻ cho các em học sinh
Sự chuẩn bị bài chu đáo của giáo viên và học sinh góp phần lớn vào sự thành công của tiết dạy
Hình thức tổ chức dạy học hợp lý, chặt chẽ và kết hợp với sự kiểm tra đánh giá th-ờng xuyên sẽ giúp học sinh học tập có kết quả cao hơn
VIII.Kết luận:
Xuất phát từ tâm hồn “ Yêu nghề, mến trẻ” và mong ớc có một tơng lai tơi đẹp, là một giáo viên tôi đã không ngừng học hỏi, nâng cao chất lợng giảng dạy Để thành
Trang 7công tôi chủ yếu dựa vào phơng pháp s phạm đã học, vốn kiến thức của mình, học tập kinh nghiệm của đồng nghiệp, kết hợp cải tiến một số kỹ năng nhỏ nhằm nâng cao chất lợng giảng dạy Bên cạnh đội ngũ giáo viên có kiến thức nhiệt tình, ý thức trách nhiệm cao Chúng ta còn phải dựa vào đặc điểm tâm sinh lý, đối tợng học sinh Cải tiến phơng pháp để phát huy khả năng t duy, sáng tạo và năng cao chất l-ợng học tập và luyện đọc cho các em đọc yếu Rèn cho các em có khả năng và ý thức tự chủ, ham học hỏi Có nh vậy các em mới trở thành những chủ nhân tơng lai của đất nớc
Trên đây là sáng kiến kinh nghiệm của tôi về rèn kỹ năng đọc cho học sinh yếu qua phân môn tập đọc đối với học sinh lớp 3
Tôi thấy áp dụng theo đề tài này ở lớp tôi rất có hiệu quả Rất mong đợc sự góp ý của các đồng nghiệp, để đề tài của tôi thực hiện có hiệu quả cao hơn
Bắc Quang, ngày 10 tháng 5 năm 2012
Ngời viết sáng kiến
Hoàng Thị Sáo