Chào mào, sáo sậu, sáo đen, đàn đàn lũ lũ bay đi bay về lượn lên lượn xuống.” Theo Vũ Tú Nam - Yêu cầu HS trao đổi cặp đôi, thảo luận tìm những tiếng bắt đầu bằng phụ âm đầu l – n.. - [r]
Trang 1Hướng dẫn học LUYỆN PHÁT ÂM VÀ VIẾT ĐÚNG HAI PHỤ ÂM ĐẦU L – N
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Tìm được những tiếng có phụ âm l – n trong đoạn văn đã cho.
2 Kĩ năng
- Đọc đúng những tiếng có phụ âm đầu l – n
3 Thái độ
- Tự giác đọc và luyện viết đúng hai phụ âm đầu l – n.
II Đồ dùng dạy học
- Giáo viên: SGK Tiếng Việt
- Học sinh: Vở Hướng dẫn học Tiếng Việt
III Các hoạt động dạy học
Thời
gian
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
2’
30'
2’
28’
10’
1 KIỂM TRA BÀI CŨ
- Gọi HS lên bảng đọc câu sau:
“Đi Hà Nội, mua cái niêu về thổi nồi
cơm nếp nát”.
- Gọi HS nhận xét
- GV nhận xét, cho điểm
2 BÀI MỚI
2 1 Giới thiệu bài
- GV nói: Bác Hồ muôn vàn kính yêu
của chúng ta đã từng căn dặn: “Tiếng
nói là thứ của cải vô cùng lâu đời và vô
cùng quý báu của dân tộc Chúng ta
phải giữ gìn nó, quý trọng nó, làm cho
nó phổ biến ngày càng rộng khắp”
Thực tế, nhân dân Huyện Thường Tín
nói chung và xã Nguyễn Trãi của chúng
ta nói riêng còn nhiều người nói, viết
chưa chuẩn hai phụ âm đầu l – n Trong
giờ Hướng dẫn học hôm nay, cô sẽ tiếp
tục hướng dẫn các em cách phát âm và
viết đúng hai phụ âm này
- GV ghi bảng
2.2 Hướng dẫn HS luyện tập
a) Luyện đọc
- Gọi HS đọc đoạn trích sau trong bài
- 2 HS lên bảng đọc
- Nhận xét về cách phát âm
- Lắng nghe
- Viết đầu bài vào vở
- 1 HS đọc, cả lớp đọc thầm
Trang 2“Cây gạo”:
“ Từ xa nhìn lại, cây gạo sừng sững
như một tháp đèn khổng lồ Hàng ngàn
bông hoa là hàng ngàn ngọn lửa hồng
tươi Hàng ngàn búp nõn là hàng ngàn
ánh nến trong xanh Tất cả đều lóng
lánh lung linh trong nắng Chào mào,
sáo sậu, sáo đen, đàn đàn lũ lũ bay đi
bay về lượn lên lượn xuống.”
( Theo Vũ Tú Nam )
- Yêu cầu HS trao đổi cặp đôi, thảo luận
tìm những tiếng bắt đầu bằng phụ âm
đầu l – n.
- Gọi HS đọc những tiếng bắt đầu bằng
phụ âm l.
- Nêu cách phát âm phụ âm đầu l.
- GV giới thiệu cách phát âm phụ âm
đầu l: l là phụ âm xát, vang bên, đầu
lưỡi quặt Trước khi phát âm, đầu lưỡi
đặt ở vị trí lợi hàm trên làm điểm cản
một phần luồng hơi đi ra từ phổi qua
khoang miệng thoát ra hai bên cạnh của
lưỡi, đầu lưỡi cong lên, lưỡi chuyển
động theo chiều đi xuống tạo thành âm:
lờ.
- GV làm mẫu, yêu cầu 1 – 2 HS làm
theo
- Gọi HS đọc những tiếng bắt đầu bằng
phụ âm n.
- Nêu cách phát âm phụ âm đầu n.
- GV giới thiệu cách phát âm phụ âm
đầu n: n là phụ âm tắc, vang, đầu lưỡi
răng Trước khi phát âm, đầu lưỡi đặt ở
mặt sau của răng làm điểm cản hoàn
toàn luồng hơi đi ra từ phổi qua khoang
miệng, sau bật ra, lưỡi thẳng, đầu lưỡi
hơi tụt lại, tạo thành âm: nờ.
- GV làm mẫu, yêu cầu 1 – 2 HS làm
theo
- Gọi HS nối tiếp đọc lại toàn bộ những
- Trao đổi, thảo luận và tìm
- 1 HS đọc: lại, lồ, là, lửa, lóng lánh, lung linh, lũ lũ, lượn, lên.
- Nêu
- Lắng nghe và ghi nhớ
- Thực hiện
- 1 HS đọc: nõn, nến, nắng.
- Nêu
- Nghe và ghi nhớ
- Thực hiện
- Nối tiếp đọc
Trang 3tiếng có phụ âm đầu l – n trên màn hình.
- GV đọc mẫu các cụm từ sau: Hàng
ngàn búp nõn, lung linh trong nắng,
lượn lên lượn xuống.
- Yêu cầu HS đọc lại
- GV đọc cả đoạn trích
- Yêu cầu HS nối tiếp đọc câu (GV kết
hợp sửa lỗi)
- GV hỏi: Đoạn trích nói về điều gì?
- GV nói: Phụ âm l – n là hai phụ âm
được sử dụng khá nhiều trong kho tàng
ngôn ngữ Tiếng Việt Sự kết hợp của
hai phụ âm này với cùng một vần và
thanh điệu sẽ tạo thành những tiếng
mang nhiều nghĩa khác nhau Vì vậy,
khi viết chúng ta phải hết sức chú ý để
tránh nhầm lẫn Cô trò chúng ta sẽ
chuyển sang phần Luyện viết
b) Luyện viết
* Gọi HS đọc yêu cầu và nội dung bài
tập sau: Điền l hay n vào chỗ chấm:
úa ếp à úa ếp àng úa ên ớp ớp òng àng âng âng
.
- GV hướng dẫn: Với bài tập này, các
em tự suy nghĩ điền l hay n vào chỗ
chấm Các em chú ý:
+ Phụ âm l thường kết hợp với âm đệm
o hoặc u.
+ Chữ cái đầu trong từ láy vần thì phải
là l chứ không phải n.
- GV mời 2 HS lên bảng thi điền l hay n
vào chỗ chấm Sau 10 giây, bạn nào
điền đúng và nhanh nhất sẽ là người
chiến thắng Các bạn ở dưới theo dõi và
cổ vũ cho 2 bạn trên bảng
- Gọi lần lượt 2 HS vừa lên bảng đọc
phần bài tập vừa làm hoàn chỉnh trên
bảng
- Gọi HS nhận xét
- Theo dõi
- Nối tiếp đọc
- Theo dõi
- Nối tiếp đọc câu
- Tả vẻ đẹp của cây gạo
- Đọc
- Theo dõi và ghi nhớ
- 2 HS lên bảng thi điền
- Đọc: Lúa nếp là lúa nếp làng Lúa lên lớp lớp lòng nàng lâng lâng.
- Nhận xét
Trang 4- GV nhận xét, tuyên dương.
* Trò chơi: Ô chữ
- GV phổ biến: Chia lớp thành 3 đội ứng
với 3 tổ trong lớp Ô chữ có 6 hàng
ngang để gợi ý cho từ khóa Cô sẽ lần
lượt mở từng câu hỏi từ ô số 1 đến ô số
6, HS dưới lớp giơ tay xung phong trả
lời Trả lời đúng sẽ giành được 1 bông
hoa về cho đội mình và tìm được một
chữ cái trong từ khóa Đội nào đọc đúng
từ khóa sẽ giành về cho đội mình 2
bông hoa Kết thúc trò chơi, đội nào
giành được nhiều hoa nhất là đội chiến
thắng
+ Ô hàng ngang số 1: gồm 5 chữ cái:
Tên con vật thường sống ở sa mạc
- GV giới thiệu hình ảnh trên màn hình
+ Ô hàng ngang số 2: sồm 6 chữ cái
Mời các em theo dõi hình ảnh trên màn
hình (Chú ý vào mũi tên, đây là hình
ảnh diễn tả sự phát triển của con người
từ lúc ấu thơ đến khi trưởng thành)
+ Ô hàng ngang số 3: gồm 6 chữ cái:
Việc này được thực hiện sau khi làm bài
kiểm tra xong
+ Ô hàng ngàn số 4: gồm 4 chữ cái: Khi
gặp tuyết rơi chúng ta có cảm giác này
- GV giới thiệu hình ảnh trên màn hình
+ Ô hàng ngang số 5: gồm 6 chữ cái
Hoàn chỉnh câu đố sau:
“Da cóc mà bọc
mà bọc hòn than”
- Yêu cầu HS giải câu đố
+ Ô hàng ngang số 6: gồm 3 chữ cái:
Loại thịt nào dùng để làm ruốc?
- GV chiếu hình ảnh lên màn hình
+ Từ khóa của ô chữ là gì?
- GV chốt bằng hình ảnh: Đến với lớp
học, các em sẽ được lắng nghe cô giáo
giảng bài, thực hiện các bài kiểm tra,
- Theo dõi
+ Lạc đà + Lớn lên
+ Nộp bài + Lạnh + Bột lọc
- Giải câu đố + Thịt nạc + Lớp học
- Lắng nghe
Trang 53’
nộp bài đầy đủ, được tham gia tất cả các
hoạt động của trường, lớp, được hiểu
biết thêm về những kiến thức vô tận về
tự nhiên, thiên nhiên trong cuộc sống và
sống chan hòa, đoàn kết bên bạn bè
- GV tổng kết, tuyên dương đội thắng
cuộc
- GV nói: Khi đọc một câu thơ, đoạn
thơ, đoạn văn hay cả bài mà không bị
lẫn, bị sai những âm này thì việc luyện
đọc, luyện nói mới đạt yêu cầu Nhờ
những người xung quanh sửa cho mình
sẽ nhanh thành công Cô và các bạn sẽ
chuyển sang phần Luyện nói
c) Luyện nói
- Gọi 1 HS phát âm chưa thật đúng đọc
câu sau: Lửa thử vàng, gian nan thử
sức.
- Yêu cầu HS phát hiện bạn đọc đúng
hay sai
- GV đọc đúng, yêu cầu HS đọc lại
- Yêu cầu HS luyện đọc theo cặp
- Hỏi HS nghĩa của câu trên
- GV chốt: Câu tục ngữ nói lên bài học
sống, nhắc nhở mọi người phải nêu cao
tinh thần kiên nhẫn, quyết tâm vượt qua
khó khăn gian khổ, chiến thắng mọi thử
thách trên đường đời; ca ngợi niềm tin
và sức mạnh ý chí
- Yêu cầu HS đọc câu sau: Chiếc thuyền
nan lúng liếng trên mặt nước rồi lật úp.
- Yêu cầu HS luyện đọc theo cặp
- Gọi từng cặp nối tiếp đọc
3 Củng cố, dặn dò
- GV nói: Việc rèn luyện, học tập để
phát âm, viết chuẩn hai phụ âm này là
bổn phận và trách nhiệm của mỗi người
dân Việt Nan nói chung và của cô trò
lớp ta nói riêng nhằm làm cho Tiếng
Việt của ta ngày càng giàu và đẹp Cô
- Nghe
- Đọc
- Trả lời
- Nghe và đọc lại
- Luyện đọc theo cặp
- Trả lời theo ý hiểu
- Lắng nghe
- 2 – 3 HS đọc (GV sửa lỗi sai)
- Luyện đọc theo cặp
- Nối tiếp đọc cặp
- Nghe
Trang 6mong các em sẽ tiếp tục rèn luyện cách
phát âm hai phụ âm l – n hàng ngày.
- GV nhận xét tiết học
- Yêu cầu HS về nhà đọc lại bài