Đối với những bài văn xuôi, khi đọc ngoài việc tìm những dấu câu đặc biệt ( câu hỏi, câu cảm, câu khiến,…) để hướng dẫn học sinh đọc đúng, giáo viên còn phải chú trọng đến việc ngắt hơi [r]
Trang 1- Thông qua việc dạy và học Tiếng việt góp phần rèn luyện thao tác tư duy.
- Cung cấp cho học sinh những kiến thức sơ giản về Tiếng Việt và những hiểubiết sơ giản về xã hội, tự nhiên, con người, về văn hóa van học Việt Nam và nướcngoài
- Bồi dưỡng tình yêu Tiếng Việt và hình thành thói quen giữ gìn sự trong sáng
và giàu đẹp của Tiếng Việt hình thành nhân cách con người xã hội chủ nghĩa
- Phân môn Tập đọc trong Tiếng Việt là một trong những phân môn quan trọngbởi có đọc tốt thì mới học tốt Tiếng Việt Đọc tốt ở phân môn Tập đọc là các emđược củng cố khắc them những tri thức, kĩ năng học tốt các môn khác của TiếngViệt và các môn học khác Chức năng của phân môn Tập đọclà luyện đọc: rèn chohọc sinh đọc đúng, đọc trôi chảy, tiến tới đọc hay (đọc diễn cảm) Thông qua đọcđúng, đọc hayhọc sinh cảm thụ được cái hay cái đẹp của bài văn, bài thơ…Nó làchìa khóa đưa các em vào kho tàng văn hóa, khoa học, giáp các em nhận ra nhữngtinh hoa của dân tộc đang được tàng trữ trong sách vở Mỗi bài tập đọc là một vănbản là một bức tranh thu nhỏ về hiện thực về cảnh đẹp đất nước, con người, xãhội… Mặt khác, thể hiện được tâm hồn của tác giả không chỉ có nội dung hấp dẫncủa bài văn bài thơ mà còn phụ thuộc vào người đọc tác phẩm đó Trước hết ngườiđọc phải đọc đúng, đọc cính xác, đọc trôi chảy, tiến tới đọc diễn cảm, đọc theo vaithí mới diển tả cảm xúc, tình cảm, thái độ của tác giả bộc lộ qua từng nhân vật trongtác phẩm
Bởi vậy nâng cao năng lực đọc học sinh nhất là đọc đúng, đọc diễn cảm là hếtsức cần thiết đối với giáo viên cuối bậc tiểu học
Cũng từ lí do đó tôi nhận thấy mình cần phải rèn đọc cho học sinh và tôi đã
tìm ra “một số biện pháp rèn kĩ năng đọc cho học sinh thông qua tiết Tập đọc” vì
tôi cho rằng học sinh muốn đạt kết quả tốt trong học tập thì bản thân phải đọc thôngviết thạo
2 Cơ sở thực tiễn:
Qua nhiều năm nhà trường phân công giảng dạy lớp 5 và qua dự giờ trao đổihọc tập lẫn nhau trong đồng nghiệp và được hội giảng cấp trường Còn bộc lộ nhiềutồn tại:
+ Có những học sinh học tới lớp 5 đọc vẫn chưa lưu loát, chưa hay, ngắt nghỉcòn bừa bãi, nhấn giọng lên xuống còn tùy tiện Các em không hiểu được nội dungkhông hiểu được nghệ thuật, không hiểu được cái hay cái đẹp của tác phẩm Bởi vì
Trang 2trình độ học sinh không đồng đều, chưa nghiêng cứu kĩ nội dung bài chưa cảm nhậnđược cái hay của bài tập đọc.
+ Mặt khác, địa bàn của trường còn bị ảnh hưởng của ngôn ngữ đia phương nênhọc sinh phần lớn còn đọc sai, phát âm nhằm lẫn ch/tr ; s/x ; d/gi/v ; dấu hỏi dấungã Trong các giờ dạy tập đọc, việc rèn đọc cho học sinh còn hạn chế giáo viênchưa chú ý rèn đọckhi học sinh phát âm sai, khi ngắt nghỉ chưa đúng Trong việc rènđọc diễn cảm mang tính chất hính thức, nhiều giáo viên còn lúng túng trong việchướng dẫn học sinh rèn đọc: đọc thành tiếng, đọc thầm Ngước lại, trong giớ tập đọc
có giáo viên chỉ chú trọng đến việc tìm hiểu nội dung bài, số lượng học sinh đọctrong lớp còn ít, chưa biết len giọng, hạ giọng khi nào, nhấm giọng ở những từ ngữnào Nhất là khi đọc lời các nhân vật chưa thể hiện được tính cách của các nhân vật,qua giờ dạy chưa đạt được mục tiêu tiết học
Trước tình hình như vậy bản thân tôi suy nghĩ rất nhiều là người giáo viêntruyền thụ kiến thức cho học sinh Qua tìm hiểu cách đọc của học sinh sau đó nghiêncứu kĩ tính chất và nhiệm vụ của phân môn tập đọc, tôi thấy rằng mỗi bài đều cócách đọc riêng, một cách đọc diễn cảm khác nhau cần khai thác triệt để , để từ đógiúp các em từng bước kịp thời sửa chữa và đi đến đọc đúng, đọc trôi chảy, đọc diễncảm đồng thời cảm thụ tốt bài tập đọc
Muốn vậy trước tiên với bản thân tôi phải cố gắng trau dồi nghiệp vụ chuyênmôn ở các bạn dồng nghiệp dự giờ, thao giảng, nghiên cứu sách giáo khoa, sáchtham khảo về phạm vi môn tiếng việt và sự chỉ đạo của cấp trên tạo cho bản thânnhiều phương pháp dạy tốt
Đối với học sinh phải tạo được cảm xúc cho các em trước mỗi bài tập đọc, phảitạo được một lớp học một không khí thoải mái, tránh gò bó, để học sinh dễ dàng trựccảm với bài văn, tất cả đều hướng về tiết học, có tâm trạng chờ đợi và chú ý khithầy- bạn đọc bài
Mức độ đọc diễn cảm có thể tiến hành rèn luyện từ thấp đến cao như:
+ Đọc diễn cảm đúng theo ngữ điệu từng loại câu,biết hạ giọng hoặc cao giọngtheo câu hỏi , câu kể, câu cảm, câu cầu khiến
+ Biết nhấn mạnh các từ ngữ quan trọng câu, nhấn mạnh các tiếng gieo vầntrong thơ ( thường là các từ gợi tả, gợi cảm, từ dùng để hỏi ) Làm nổi bật ý nghĩacủa câu văn ,câu thơ
+ Biết ngắt nhịp đúng các vế ( ở giữa câu và nhịp thơ)
+ Biết diễn tả đúng tình cảm của từng đoạn văn , khổ thơ ( giọng vui,buồn,phấn khởi,hào hứng hoặc trang nghiêm)
+ Biết thay đổi giọng đọc văn đối thoại theo tính cách của từng nhân vật
+ Biết đọc phân biệt lời của tác giả ( thường là giọng kể ) với lời nhân vật.+ Phân biệt và phát âm chính xác các phụ âm đầu, vần, thanh
+ Nắm được các từ khó và luyện phát âm
+ Luyện đọc diễn cảm, từng cụm từ
Trang 3- Việc giúp học sinh đọc tốt cũng gĩp phần giúp các em cảm thụ tốt bài văn, vìkhi đọc bài học sinh đã ít nhiều cảm thụ ; các em đọc diễn cảm ngày càng hay thìmức độ cảm thụ bài văn của các em càng sâu sắc và phong phú Do đĩ với mỗi bàitập đọc cũng như từng đối tượng học sinh mà tơi luơn rèn luyện cho học sinh đểcác em kịp thời sữa chữa và đọc tốt hơn.
II MỤC ĐÍCH , ĐỐI TƯỢNG VÀ PHUONG PHÁP NGHIÊN CỨU:
1 Mục đích nghiên cứu:
Nghiêng cứu đề tài này, tơi nhằm tìm hiểu thực trạng học tập đọc của họcsinh lớp 5 mà tơi đang chủ nhiệm Cũng như những nguyên nhân dẫn đến việc đọcyếu của các em từ đĩ đề ra các giải pháp khắc phục gĩp phần giáo dục tồn diện chocác em, và nâng cao chất lượng giáo dục cho nhà trừơng
2 Đối tượng nghiên cứu
Trong đề tài này, vấn đề tơi nghiên cứu ở đậy“ Một số biện pháp khắc phụctình trạng học sinh học yếu mơn tập đọc” và chỉ nghiên cứu trên những học sinh lớp5A3 trường tiểu học Mỹ Phước A mà tơi đã chủ nhiệm cĩ những khĩ khăn về đọc.Nhằm tìm ra những phương pháp hạ chế tối đa tình trạng học sinh đọc yếu trongmơn Tập đọc
3 Phương pháp nghiên cứu:
3 1 Phương pháp quan sát và đàm thoại : Từ những giờ dạy cụ thể trên
lớp tơi đã quan sát, ghi nhận những biểu hiện về kĩ năng đọc của các em Bên cạnh
đĩ tơi cịn trực tiếp phỏng vấn, nĩi chuyện với một các em học sinh trong những giờsinh hoạt lớp hay sinh hoạt ngồi giờ lên lớp Qua đĩ nắm bắt thêm những biểu hiện– kĩ năng đọc của các em
3.2 Phương pháp điều tra : Tơi dùng một số câu hỏi để hỏi trực tiếp ,các em
trả lời miệng những câu hỏi tơi đã nêu Từ đĩ tơi thu thập, ghi nhận những gì đã tìmhiểu được
3.3 Phương pháp thu thập tài liệu, phân tích tổng hợp:
- Cho các em đọc một đoạn văn khoảng 40 tiếng để theo dõi nhận xét ,đánhgiá và kết luận
- Cho các em viết bài chính tả khoảng 40 chữ/ 15 phút rồi thu lại để nghiêncứu, đánh giá và kết luận
3.4 Phương pháp thống kê: Thống kê là phương pháp giúp chúng ta nắm
được khả năng đọc được tốt một bài văn, bài thơ trong chương trình thơng quan cácbài tập đọc Từ đó có kế hoạch bồi dưỡng và có phương pháp hướng dẫn thích
hợp cho từng đối tượng học sinh
3 5 Phương pháp đọc sách và tài liệu
- Đọc sách để tìm cơ sở lí luận cho cách làm của mình, để nắm được yếu tố
tâm lý, xu hướng của học sinh
Trang 4- Đọc sách và tài liệu nhằm giúp bản thân trau dồi thêm kiến thức và kinh
nghiệm cho bản thân
- Đối với học sinh các em thường xuyên đọc và tham khảo để các em cĩ khảnăng đọc nhuần nhuyễn và xác định được ngữ điệu, giọng đọc cho phù hợp
3.6 Phương pháp trò chuyện: Phương pháp trị chuyện đem lại nhiều thơng
tin bổ ích như tìm hiểu hồn cảnh gia đình của học sinh, trao đổi việc học tập củacác em qua tiếp xúc với phụ huynh học sinh Trị chuyện với các em để biết những
khĩ khăn của học sinh đối với tiết Tập đọc Từ đĩ tơi sẽ rút kinh nghiệm và tìm ra
những phương pháp phù hợp nhằm nâng cao chất lượng chất lượng đọc cho họcsinh lớp tơi
III GIỚI HẠN CỦA ĐỀ TÀI :
Phạm vi tơi nghiên cứu và áp dung sáng kiến này ở lớp 5A3 trường tiểu học
Mỹ Phước A trong năm học 2010 – 2011
Mơn : Tập đọc
Phần : Rèn kĩ năng đọc cho học sinh
IV CÁC GIẢ THIẾT NGHIÊN CỨU:
Nếu học sinh lớp 5A 3 trang bị tốt kĩ năng đọc ở mơn Tập đọc Đĩ cũng là mộttiền đề cho các em học tốt các mơn học cịn lại Bởi vì khơng chỉ cĩ mơn Tập đọchọc sinh mới thể hiện được kỹ năng đọc của học sinh mà hầu như tất cả các mơn Thơng qua việc đọc tốt giúp cho các em hiểu được nội dung yêu cầu cần thực hiệncần làm
Nếu các lớp áp dụng đồng bộ các kinh nghiệm mà đề tài đã nêu ra thì kĩ năng
đọc của học sinh sẽ đạt được kết cao trong các tiết Tập đọc tới V KẾ HOẠCH THỰC HIỆN:
Tháng 8/2010: Đăng kí sáng kiến, sưu tầm tài liệu
Tháng 9/2010: Điều tra thực trạng, thu thập và xử lí các số liệu
Tháng 10 / 2010: Lập đề cương
Tháng 11/ 2010: Viết sáng kiến và báo cáo sơ bộ
Tháng 12/ 2010: Chỉnh sửa sáng kiến kinh nghiệm
Tháng 01/ 2010: Hồn thiện đề tài và nộp về trường.
B PHẦN NỘI DUNG:
I THỰC TRẠNG VÀ CÁC VẤN ĐỀ CẦN GIẢI QUYẾT:
Trang 5Trong quá trình giảng dạy ở lớp 5 và qua các tiết dự giờ của đồng nghiệp trongkhối, tôi nhận thấy chất lượng đọc của học sinh còn rất thấp chỉ khoảng 30% (số họcsinh lớp) đọc tốt, đúng yêu cầu và thường là học sinh khá, giỏi còn lại khoảng 70% (
số học sinh lớp) đọc chưa tốt chưa đúng yêu cầu của bài tập đọc
- Vì vậy lớp 5A3 do tôi chủ nhiệm cũng không ngoại lệ
- Năm học: 2010-2011 lớp 5A3 do tôi chủ nhiệm có tổng số học sinh là: 21/9
- Qua khảo sát chất lượng đầu năm tôi đã thống kê được chất lượng đọc của lớpnhư sau:
1 Về phía giáo viên:
- Chưa thường xuyên rèn đọc, rèn phát âm, những phụ âm sai Chưa đầu tư quỹthời gian và chưa rèn dứt điểm dẫn đến ảnh hưởng tới học sinh Nhiều giáo viên đọcchưa hay, chưa đúng nhất là ở bậc mẫu giáo làm ảnh hưởng không ít tới việc đọccủa học sinh khi học 29 chữ cái
- Hơn nữa trong giờ tập đọccó giáo viên chưa chú ý đến học sinh đọc sai, chỉchú ý đến học sinh đọc đúng, đọc hay Các em này đọc làm việc liên tục trong giờdạy do vậy các em đọc tốt càng đọc tốt hơn, em đọc yếu vẫn hoàn yếu
- Giáo viên còn nặng về phương pháp truyền thống, nặng thuyết trình khôngchú ý năng lực chủ động của học sinh Gọi học sinh đọc ít, kể cả khâu rèn đọc vàđọc giảng Nhất là khi đọc diễn cảm giáo viên chỉ gọi một em khá đọc mang tínhchất hình thức.Chưa chú ý đến việc rèn đọc cho học sinh, nhận xét bạn đọc đúng haysai để sửa cho bạn và điều chỉnh mình khi đọc sai Khi học sinh đọc sai đọc lại thìchưa rèn dứt điểm những phụ âm đầu hay sai
- Chưa chú ý đến đọc nhóm đôi nối tiếp, đọc cho bạn nghe và ngược lại
- Chưa chú ý đến khâu rèn đọc thường xuyên ở các tiết dạy tập đọc và các tiếthọc khác
Trang 6+ Chưa đổi mới cách kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh.
+ Môi trường học tập chưa được thân thiện cho học sinh
- Hoàn cảnh gia đình nghèo, thiếu sự quan tâm của cha mẹ
- Đi học không đều
II CÁC BIỆN PHÁP GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
Từ thực trạng và những nguyên nhân dẫn đến việc học chưa tốt môn tập đọccủa học sinh, để giải quyết được mục đích yêu cầu của tiết tập đọc và khắc phụcnhững nguyên nhân tối đa trên tôi đã tiến các biện pháp, giải pháp những nội dung
cụ thể sau:
1 Một số công việc chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
a Đối với giáo viên:
- Trước hết muốn cho học sinh đọc thành tiếng đúng thí giáo viên phải đọc hay( đọc diễn càm) Để đạt được yêu cầu trên thì giáo viên phải rèn luyện bản thân mìnhđọc đúng, đọc hay Không cho phép giáo viên dạy đọc mà đọc chưa chuẩn trướckhi đọc bài thì giáo viên phải đọc bài nhiều lần, đọc thể hiện được cảm xú của tácgiả khi viết bài văn đó Dành quỹ thời gian cho việc soạn bài và thiết kế các hoạtđộng cụ thể của thầy tró ở từng đoạn của bài Thầy phải chú ý đến khâu rèn đọc chohọc sinh, chú ý đến đối tượng học sinh đọc kém Giáo viên phải nên sửa, rèn dứtđiểm cho học sinh phát âm sai ở từng cặp phụ âm đầu mà em đó hay phát âm saihoặc đọc chưa đúng
- Tham khảo nội dung sách hướng dẫn giảng dạy để lựa chọn nội dung, phươngpháp, hình thức học tập cho phù hợp với đối tượng của lớp mình
- Sưu tầm đồ dùng dạy học, tranh minh họa phục vụ cho bài day5d9e63 họcsinh hướng thú tiếp thu bài sâu hơn
- Chú ý đến yêu cầu của phân môn tập đọc: Dó là rèn đọc, rèn đọc càng nhiềucàng tốt
- Ngay từ đầu năm học, sau khi ổn định lớp, tôi liền liên hệ với giáo viên
chủ nhiệm năm trước (lớp 4) đễ tìm hiểu về đặt điểm của từng học sinh trong lớp
Trang 7Khi thu thập đầy đủ thông tin của từng học sinh, tôi liền phân chia lớp thànhnhững đối tượng sau:
+ Nhóm giỏi, khá
+ Nhóm trung bình
+ Nhóm yếu
+ Nhóm học sinh đi học đều
+ Nhóm học sinh đi học không đều
+Nhóm học sinh đi học thụ động, ít phát biểu
- Sau khi phân chia lớp thành các nhóm đói tượng xong tôi tiếp tục điều tra vềhoàn cảnh sống của từng học sinh thông qua các bạn cùng lớp ở gần nhà và trực tiếpđến thăm nhà các em theo thứ tự ưu tiên sau:
+ Nhóm học sinh thiếu sự quan tâmcủa gia đình
- Khi đã có đầy đủ các thông tin cá nhân về học sinh,tôi tổng hợp và ghi lạivào “ sổ thông tin về học sinh” Cách ghi như sau:
b Đối với các em học sinh:
- Yêu cầu học sinh đọc bài kĩ trước ở nhà, có đọc bài trước ở nhà học sinh mớibiết được từ nào khó đọc, hay sai để đến lớp nghe giáo viên hướng dẫn sửa chữa
- Học sinh thường xuyên rèn đọc đúng bất kì một văn bản nào nói chung haycác tiết tập đọc nói riêng
- Cần có sự ham thích đọc, có ý thức tự đọc Sưu tầm những loại sách, báo,truyện tranh để đọc
- Với cách làm trên sẽ giúp ít cho học sinh rất nhiều trong việc lựa chọn,sửdụng các phương pháp và hình thức tổ chức dạy học,góp phần nâng cao chất lượnggiáo dục vì có câu “ Biết người biết ta trăm trận trăm thắng”
2 Tổ chức lớp.
Trang 8- Căn cứ vào đặc điểm của học sinh, tôi sắp xếp chỗ ngồi cho học sinh theohướng một em khá, giỏi kèm một em yếu hoặc một em đọc tốt kèm một em đọc yếu,
để các em có điều kiện hỗ trợ lẫn nhau cùng tiến bộ
- Ngoài cách sắp xếp trên tôi còn thường xuyên tổ chức phụ đạo thêm giờ như:
15 phút đầu giờ, ra chơi, thêm buổi chiều vào ngày thứ tư và thứ sáu Tôi thườngcho các em đọc thêm các bài tập đọc, mượn truyện tranh của đội và thư viện những
em học sinh đọc yếu nhất đọc cho tôi nghe
3 Đẩy mạnh vai trò của ban đại diện cha mẹ học sinh.
Sau khi khảo sát chất lượng đầu năm xong, tôi liền mở cuộc họp phụ huynh họcsinh Mục đích của cuộc họp nhằm:
- Thông báo kết quả học tập của con em đễ phụ huynh nắm
- Tuyên truyền với phụ huynh về phần quan trọng của việc học đối với phụhuynh
- Cùng phụ huynh xây đựng thời gian biểu học ở nhà cho học sinh
- Thông báo thời gian phụ đạo, yêu cầu phụ huynh phối hợp, nhắc nhỡ, dạykèm thêm ở nhà và mua sắm đầy đủ những dụng cụ phục vụ cho việc học tập củahọc sinh
- Lắng nghe ý kiến đóng góp và đề xuất cùa phụ huynh về hoạt động của nhàtrường
- Vận động học sinh thành lập quỹ hỗ trợ học sinh nghèo đễ các em đều đượcđến lớp góp phần làm giảm tỉ lệ học sinh bỏ học giữ chừng và nâng cao chất lượnghọc tập của học sinh
4 Gây sự hứng thú tích cực học tập cho học sinh trong các tiết học.
Để làm được điều này, giáo viên cần phải thực hiện các nhiệm vụ sau:
- Đổi mới phương pháp dạy học: là dạy học lấy học sinh làm trung tâm, họcsinh đóng vài trò chủ đạo, giáo viên làm người hướng dẫn, phát huy tối đa tính năngđộng sáng tạo của học sinh
- Sử dụng tối đa các thiết bị, đồ dùng dạy học trong các giờ dạy ( tuyệt đốikhông được dạy chai)
- Kết hợp nhuần nhuyễn các phương pháp dạy học trong một giờ, một tiết dạy:
Trang 9- Tạo điều kiện để học sinh được giao tiếp với nhau, thường xuyên nhằmkhắc phục rào cản giữa học sinh yếu và học sinh trung bình, khá, giỏi giữa học sinhcon nhà nghèo và con nhà giàu.
- Đổi mới phương pháp nhận xét đánh giá và đảm bảo sự công bằng
+ Khi nhận xét sản phẩm của học sinh, giáo viên không nên đem những sảnphẩm chưa tốt ra phê bình trước lớp Vì làm như vậy sẽ tạo cho học sinh sự mặt cảmđối với bạn bè trong lớp Giáo viên nên chọn những sản phẩm tốt nhất để tuyêndương trước lớp nhằm tạo sự hưng phấn cho học sinh Còn những học sinh học chưatốt sẽ tự điều chỉnh chỗ sai của mình mà không bị thầy (cô) chê trước lớp
+ Khi đánh giá, giáo viên nêu rõ cho học sinh biết vì sao các em được đánh giánhư vậy để định hướng cho các em khắc phục
- Dạy theo đối tượng học sinh
Do áp lực về thời gian của mỗi tiết dạy và sợ trễ chương trình nên buổi dạy giáoviên chỉ tập trung vào việc thực hiện mục tiêu của bài dạy đặt ra Chính vì vậy khidạy tập đọc, giáo viên vừa đưa ra yêu cầu chung cho cả lớp còn những học sinh yếuthì ít được quan tâm đến vì sợ các em làm mất thời gian của mình Do đó kĩ năngđọc của các em rất chậm phát triển chính vì vậy dạy theo đối tượng học sinh là hếtsức cần thiết
VD: Khi dạy luyện đọc cho học sinh, tôi cũng luyện đọc cho học sinh theo thứtự: luyện đọc từ câu - đọc đoạn - đọc bài
Như ở phần luyện đọc từ khó ngoài các từ được gợi ý trong sách giáo viên tôicòn cho học sinh tự tìm Khi các em nêu, tôi ghi lên bảng lớp sau đó cho học sinhyếu luyện đọc cá nhân, tổ, lớp
Ở phần luyện đọc câu thì tôi tập trung vào học sinh yếu và học sinh trung bình.Còn phần luyện đọc đoạn và bài tôi tập trung từ trung bình trở lên
* Để thực hiện mục đích, yêu cầu rèn đọc, luyện tập cụ thể cho học sinh trong giờ Tập đọc tôi chú ý đến các khâu sau:
1 Luyện đọc đúng:
-Đọc đúng là sự tái hiện mặt âm thanh của bài đọc một cách chính xác, không
có lỗi Đọc đúng là không đọc thừa, không đọc thiếu từng âm, vần và tiếng Đọcđúng còn bao gồm đọc đúng các âm thanh, ngắt nghỉ hơi đúng chỗ
Biện pháp:
Từ đầu năm, tôi đã phân loại học sinh, nắm được mức độ đọc của từng em
Từ đó có kế hoạch luyện đọc cho từng em Trước khi dạy mỗi bài tập đọc, tôi dựtính các lỗi học sinh dễ mắc phải, những từ, câu khó học sinh chưa đọc tốt để luyện.Trong quá trình rèn đọc tôi giúp học sinh hiểu rằng, các em không chỉ đọc chothầy và bản thân nghe mà phải đọc to, rõ cho cả lớp nghe Có như vậy thì các bạntrong lớp mới nhận xét và cho chúng ta ý kiến hay như: đọc hay, chưa hay, sai từ,thừa,thiếu… từ đó các em sẽ sữa chữa và phát huy tốt
- Phát âm sai tiéng có phụ âm đầu s/x
VD: khi dạy bài: “ Những con sếu bằng giấy” Tiếng Việt 5 tập 1
Trang 10HS phát âm sai từ “ con sếu, Xa-da-cô Xa-da-ki, Hi-rô-si-ma, xúc động” docách phát âm sai của phương ngữ địa phương
+ Tôi đọc lại từ học sinh đọc sai gọi vài học sinh đọc lại (học sinh sai)
+ Nếu cách phát âm theo không được tôi sẽ dùng cách mô tả vì âm “s” là âmmũi khi phát âm nó các em sờ tay vào mũi thấy rung thì đọc mới đúng Sau đó tôicho các em phát âm mâ “s”(vài lần) khi học sinh đọc âm đúng tôi mới cho phát âmlại từ sai
Ví dụ : Bài Thái sư Trần Thủ Độ
- Luyện đọc đúng các âm đầu: Suy nghĩ, quở trách, vượt qua, ví như,…
- Phát âm sai âm chính:
VD: dạy bài: “ Đất Cà Mau” ( Tiếng Việt 4 tập 1)
Có từ “ Cà Mau”
Đọc “Cà Mau” không đọc “Cà Mâu”
- Luyện đọc đúng các âm, vần khó: Chuyên quyền, quân hiệu, tâu xằng, kiệu,…
- Phát âm các từ phiên âm nước ngoài.
Với các bài có nhiều tên riêng nước ngoài như: “A-lếch-xây”, “ Mo- ri-xơn”, “Nen-xơn Man-đê-la”, “Vin-hem ten”, “A-ri-ôn” tôi đều viết lên bảng, đọc trướcmới cho học sinh đọc sau
* Với phương pháp trên và tôi đã áp dụng ngay từ đầu năm nên học sinh tôiphát triển khả năng đọc rất nhanh
2 Luyện cách ngắt,nghỉ hơi.
Bên cạnh việc hướng dẫn cho học sinh đọc đúng các tiếng, từ khó tôi hướngdẫn các em đọc đúng ngữ diệu câu ( ngắt,nghỉ hơi ) đúng chỗ Tôi hướng dẫn cáchđọc như sau:
+ Ngắt sau dấu phẩy: là dấu được đặt vào khi câu văn chưa hoàn chỉnh sẽ còn
ý tiếp nối theo sau Sau dấu phẩy ta nghỉ ngắn và lên giọng một chút
+ Ngắt sau dấu chấm: là dấu báo hiệu ý trọn vẹn vì vậy nghỉ hơi dài hơn dấuphẩy, bằng một nữa so với dấu chấm xuống dòng và hạ thấp giọng
+ Ngắt hơi sau dấu hai chấm: là dấu báo hiệu điều sẽ được trình bày, giải thíchthuyết minh vấn đề vừa nêu, khi đọc ngừng lại một chút và hơi hạ giọng
+ Đặt biệt với câu có dấu chấm lửng, khi đọc học sinh còn lúng túng kông biếtđọc như thế nào, tôi hướng dẫn các em đọc kéo dài chỗ có dấu chấm lửng
VD: Trong bài: “ Tiếng rao đêm” Tiếng Việt 5 tập II.Có câu “ Bánh…giò…ò…ò…!”
- Hoặc với câu chỉ nói ngập ngừng, chưa nói hết thì khi đọc cần nghỉ hơi mộtquãng bằng thời gian phát âm một tiếng và đọc với ngữ điệu yếu
Ngoài ra, đọc đúng còn bao gồm đọc đúng cả tiết tấu, ngắt hơi, nghỉ hơi, ngữđiệu câu
- Với câu dài không có dấu phẩy ta cần dựa vào nghĩa của từ Nhờ hiểu nghĩa
và các mối quan hệ ngữ pháp mà học sinh đọc đúng chỗ ngắt giọng và ngược lại.chỗ ngắt giọmg cũng là căn cứ đễ người nghe hiểu chính xác được ý nghĩa, nội