su phu thuoc R vao l

[r]

I KIÓM TRA BµI Cò

ViÕt c¸c hÖ thøc cña ®o¹n m¹ch gåm hai ®iÖn trë m¾c nèi tiÕp vµ

song song ?

TR¶ LêI

§èi víi ®o¹n m¹ch gåm hai ®iÖn trë

m¾c nèi tiÕp :

I = I1 = I2

U = U1 + U2

Rt® = R1 + R2

U1 R1

U2 R2

§èi víi ®o¹n m¹ch gåm hai ®iÖn trë m¾c song song :

I = I1 + I2

U = U1 = U2

1 1 1

Rt® R1 R2

I1 R2

I2 R1

C¸c cuén d©y dÉn ë h×nh 7.1 cã nh÷ng ®iÓm nµo kh¸c nhau ?

H×nh 7.1

C¸c em dù ®o¸n xem ®iÖn trë cña c¸c d©y dÉn nµy liÖu cã nh nhau hay kh«ng ?

Nh÷ng yÕu tè nµo cña d©y dÉn cã thÓ ¶nh h ëng tíi ®iÖn trë cña d©y ?

Nh÷ng yÕu tè cã thÓ ¶nh h ëng tíi ®iÖn trë cña d©y :

d©y

1

Cùng tiết diện S

Cùng vật liệu làm dây

Để xác định sự phụ thuộc của điện trở vào một trong các yếu tố thì phải làm nh thế nào ?

Để xác định sự phụ thuộc của điện trở dây dẫn vào một yếu tố x nào đó(ví dụ nh chiều dài dây dẫn) thì cần phải đo điện trở của các dây dẫn có yếu tố x khác nhau nh ng có tất cả các yếu tố khác

là nh nhau

Đ đ ệo i n tr của dây d n có chiều d i l, 2l, 3l nh ng có ti t di n ở ẫ à ế ệ

nh nhau và đ ợc làm từ cùng một loại v t liệu So sánh các giá trị ậ

điện trở để tìm ra mối quan hệ giữa điện trở và chiều dài dây dẫn

1 Dự kiến cách làm

2 3

C1 Một dây dẫn dài l và có điện trở R Nếu cho rằng dây dẫn cùng loại đó dài 2l là gồm hai dây dẫn dài l đ ợc mắc nối tiếp với

nhau thì hãy dự đoán xem dây dẫn này có điện trở là bao nhiêu T

ơng tự nh thế thì một dây dẫn cùng loại đó dài 3l sẽ có điện trở là

bao nhiêu ?

K +

-2

3

C1 Dù ®o¸n

D©y d©n cã chiÒu dµi l cã ®iÖn

trë R

D©y dÉn cã chiÒu dµi 2l cã

®iÖn trë……2R

D©y d©y cã chiÒu dµi 3l cã

®iÖn trë …3R

K +

-2

3

A

A

A

V

V

V

b)

c)

Hình 7.2

a) Mắc mạch điện nh sơ đồ hình

7.2a Xác định và ghi các giá trị U1,

I1 và R1 đối với dây dẫn dài l vào

bảng 1

b) Làm thí nghiệm t ơng tự nh

câu a với sơ đồ hình 7.2b và

7.2c, trong đó các dây dẫn

cùng loại có chiều dài 2l, 3l

Ghi kết quả vào bảng 1

2 Thí nghiệm kiểm tra :

Bảng 1

Lần thí

nghiệm

Kết quả đo

Với dây dẫn dài l

Với dây dẫn dài 2l

Với dây dẫn dài 3l

Hiệu điện thế

(V)

C ờng độ dòng điện

(A)

Điện trở dây dẫn

()

U1 =

U2 =

U3 =

I1 =

I2 =

I3 =

R1 =

R2 =

R3 =

c) Nhận xét: Từ kết quả thí nghiệm, hãy cho biết dự đoán đã nêu theo yêu cầu của C1 có đúng hay không

Từ nhân xét rút ra kết luận gì về sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn ?

3 Kết luận

- Điện trở của các dây dẫn có cùng tiết diện và đ ợc làm từ cùng

một loại vật liệu thì tỉ lệ thuận với chiều dài của mỗi dây

C2 Mắc một bóng đèn vào hiệu điện thế không đổi bằng dây dẫn ngắn

thì đèn sáng bình th ờng, nh ng nếu thay bằng dây dẫn khá dài có cùng tiết diện và đ ợc làm từ cùng một loại vật liệu thì đèn sáng yếu hơn

Hãy giải thích tại sao ?

Khi giữ hiệu điện thế không đổi, nếu mắc bóng đèn vào hiệu điện

thế này bằng dây dẫn càng dài thì điện trở của đoạn mạch càng lớn Theo định luật Ôm, c ờng độ dòng điện chạy qua đèn càng nhỏ và

đèn sáng yếu hơn hoặc có thể không sáng

C3 Khi đặt hiệu điện thế 6V vào hai đầu một cuộn dây dẫn thì dòng

điện qua nó có c ờng độ 0,3A Tính chiều dài của dây dẫn dùng để quấn cuộn dây này, biết rằng dây dẫn loại này nếu dài 4m thì có điên trở là 2

R

I =0,3A

U = 6V K

Điện trở của cuộn dây là:

U I

0,3A = 20.

Chiều dài của cuộn dây là:

l = 20

2

4m = 40m

Ghi nhí

- §iÖn trë cña c¸c d©y dÉn cã cïng tiÕt diÖn vµ ® îc lµm tõ cïng mét lo¹i vËt liÖu th× tØ lÖ thuËn víi chiÒu dµi cña mçi d©y

- Hệ thống đ ờng dây tải điện 500kV của n ớc ta (hình 7.3) từ Hoà Bình tới trạm Phú Lâm ( Thành phố Hồ Chí Minh ) dài 1530km, gồm ba đ ờng dây tải, mỗi đ ờng dây tải này lại gồm bốn dây đ ợc liên kết lại với nhau bằng các khung kim loại Nếu biết 1km của mỗi dây này có điên trở 0,085 thì có thể tính đ ợc điên trở của một dây này từ Hoà Bình tới Phú Lâm là 130

Có thể em ch a biết

Em hãy thử tính lại xem

có đúng không

C4 Hai đoạn dây dẫn có cùng tiết diện và đ ợc làm từ cùng một loại

vật liệu, có chiều dài là l1 và l2 Lần l ợt đặt cùng một hiệu điện thế vào hai đầu của mỗi đoạn dây này thì dòng điện chạy qua chúng

có c ờng độ t ơng ứng là I1 và I2 Biết I1 = 0,25I2 , hỏi l1 dài gấp mấy

lần l2 ?

Ta có I1 = 0,25I2 I2 = 4I1

Với hiệu điện thế U1 = U2 , c ờng độ dòng điện I2 = 4I1; R1 = 4R2

Mà R1 = 4R2 do đó l1 = 4l2