T ập trung giúp đỡ đồng nghiệp nâng cao chuyên môn nghiệp vụ, đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá; tăng cường vai trò của giáo viên bé m«n , chủ nhiệm lớp trong việc quản lý,[r]
Trang 1
Hớng dẫn hoạt động chuyên môn
bộ môn Ngữ Văn cấp THcs
năm học 2012 – 2013
**************
Để triển khai Nhiệm vụ năm học 2012 - 2013, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội
h-ớng dẫn công tác chuyên môn bộ môn Ngữ văn cấp THCS một số vấn đề sau:
1/ Về việc thực hiện quy chế chuyên môn
- Thực hiện nghiêm túc chơng trình theo khung PPCT năm 2008 với kế hoạch giáo
dục 37 tuần (HK 1- 19 tuần, HK 2 - 18 tuần) Việc điều chỉnh nội dung dạy học môn
Ngữ văn THCS thực hiện theo Cụng văn số 5842/BGDĐT-VP ngày 01 thỏng 9 năm 2011 của Bộ Giỏo dục và Đào tạo (đã chuyển tới các cơ sở) và thật lu ý cột H-ớng dẫn điều chỉnh ở các bài, các phân môn Đối với các bài giảm tải năm 2008
mà khung chơng trình và PPCT ghi Hớng dẫn đọc thêm (thời lợng từ 1-2 tiết/bài),
các bài ghi Tự học có hớng dẫn cần dành thời gian hợp lí (khoảng 10-15 phút/bài)
định hớng ngắn gọn cách đọc – hiểu, tự học để HS đọc, nắm đ ợc giá trị bao trùm của văn bản, nội dung cốt lõi của bài (cần đợc thể hiện trong giáo án) Thời lợng còn lại của các nội dung này dành cho các nội dung khác hoặc sử dụng để luyện tập, củng cố, hớng dẫn thực hành cho HS.
Việc điều chỉnh thời lợng, trình tự của một số bài học đợc sắp xếp liền nhau không làm ảnh hởng tới chỉnh thể cấu trúc chung, không gây khó khăn cho việc tích hợp; cú
đủ thời lượng dành cho luyện tập, ụn tập, và kiểm tra định kỡ, phự hợp với điều kiện của nhà trường Kết thúc chơng trình theo đúng biên chế năm học, kết thúc học kì II muộn
nhất là 25/5/2013, kết thúc năm học muộn nhất là 31/5/2013
- Đảm bảo 100% giáo viên lên lớp có giáo án mới hoặc bổ sung theo hớng đổi mới Thực hiện đầy đủ nội dung thực hành trong các giờ Tiếng Việt, Tập làm văn
- Đảm bảo các quy định về hồ sơ, sổ sách chuyên môn, chú ý sổ sinh hoạt tổ nhóm, các quy định về số đầu điểm tối thiểu, thực hiện nghiêm túc quy chế về ghi điểm, sửa
điểm trong sổ điểm
- Ra đề kiểm tra chính xác, đúng trọng tâm, phân loại đợc đối tợng, căn cứ theo
chuẩn kiến thức, kĩ năng (KTKN), Hớng dẫn thực hiện chuẩn KTKN với 3 cấp độ: biết, thông hiểu, vận dụng sáng tạo; chấm bài đảm bảo thực chất trong đánh giá và
động viên quá trình tự học của HS Với các bài kiểm tra cuối học kì, cuối năm nên dành tối thiểu 50% nội dung cho yêu cầu thông hiểu, vận dụng sáng tạo Có sổ lu đề kiểm tra viết và chú ý thống kê, xử lý kết quả các bài kiểm tra viết của HS; trả bài
đúng tiến độ
- Thực hiện đúng qui định về dạy thêm, học thêm Với những cơ sở dạy 2buổi/ ngày, tổ nhóm chuyên môn xây dựng nội dung buổi học thứ 2 phù hợp với chơng trình
Dự thảo
Trang 2và tình hình thực tế, phải thông qua BGH và phòng GD&ĐT Chú trọng phân hoá HS qua dạy học và kiểm tra đánh giá việc dạy học tự chọn theo hớng dẫn của Bộ và Sở Sử
dụng Tài liệu tự chọn Ngữ văn 9 (thí điểm) một cách sáng tạo.
2/
Về vấn đề đổi mới ph ơng pháp
- Tăng cờng các hoạt động chuyên đề, hội giảng của tổ, nhóm bộ môn ở trờng,
quận huyện, thị xã, tập trung vào các nội dung về đổi mới PPDH, đổi mới kiểm tra
đánh giá, chú ý phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của HS nhằm mục đích thiết thực, hiệu quả Chú ý xác định đúng mức độ kiến thức trọng tâm, yêu cầu của từng bài,
từng tiết một cách hợp lý theo Chơng trình giáo dục phổ thông và hệ thống chuẩn KTKN (ban hành năm 2006), Hớng dẫn thực hiện chuẩn KTKN (ban hành năm 2010)
- Tiếp tục mở rộng việc thực hiện các hình thức tổ chức dạy học có tác dụng huy
động HS làm việc tích cực; sử dụng các thiết bị dạy học hiện đại, ứng dụng CNTT trong giờ dạy một cách phù hợp, hiệu quả, tránh hình thức Chú ý hớng dẫn phơng pháp học tập bộ môn, tự học và giáo dục thẩm mĩ cho HS
- Chú ý cải tiến cách kiểm tra, ra đề theo hớng đòi hỏi HS phải hiểu bài, vận dụng
sáng tạo kiến thức, hạn chế việc chỉ đánh giá mức độ ghi nhớ nhng phải thực chất trong đánh giá và đảm bảo tính vừa sức; chủ động thực hiện kiểm tra trắc nghiệm
khách quan kết hợp với tự luận, phù hợp với yêu cầu và đặc trng bộ môn Tăng cờng ra
đề kiểm tra theo hớng “mở” nhằm kiểm tra mức độ thông hiểu, vận dụng sáng tạo kiến thức phát huy năng lực sáng tạo của HS Cần chỉ đạo nghiờm tỳc việc xõy dựng ma trận đề kiểm tra cho mỗi phần, phân môn và cả chương trỡnh mụn học; tăng cường ra cõu hỏi kiểm tra bổ sung cho thư viện cõu hỏi của trường Khi chấm bài kiểm tra phải
cú phần nhận xột, cho điểm cú thể kết hợp giữa đỏnh giỏ kết quả bài làm động viờn sự
cố gắng tiến bộ của HS Chỳ ý hướng dẫn HS đỏnh giỏ lẫn nhau và biết tự đỏnh giỏ năng lực của mỡnh
- Giỏo viờn tạo điều kiện, hướng dẫn HS rốn luyện kỹ năng tự học, tự nghiờn cứu SGK và tài liệu tham khảo, bồi dưỡng năng lực độc lập suy nghĩ, xõy dựng hệ thống cõu hỏi hợp lý, phự hợp với cỏc đối tượng; vận dụng sỏng tạo kiến thức đó học, khắc phục việc ghi nhớ mỏy múc, khụng nắm vững bản chất Giỏo viờn cần nghiờn cứu kỹ Hướng dẫn điều chỉnh nội dung dạy học của Bộ, Sở để sử dụng hợp lý SGK khi giảng bài trờn lớp, trỏnh tỡnh trạng yờu cầu học sinh học nhiều gõy quỏ tải, dạy học thuần tuý theo lối đọc - chộp; chỳ trọng phỏt huy tớnh tớch cực, hứng thỳ trong học tập của HS và vai trũ chủ đạo của giỏo viờn trong tổ chức quỏ trỡnh dạy học Chỳ trọng tổ chức cho học sinh làm việc cỏ nhõn và theo nhúm hợp lý; rốn luyện kỹ năng tự học, tạo điều kiện cho học sinh tự nghiờn cứu sỏch giỏo khoa và tài liệu tham khảo
- Tổ chức đánh giá một năm thực hiện chủ trơng Mỗi giáo viên … thực hiện một đổi mới PPDH, mỗi trờng có kế hoạch cụ thể về đổi mới PPDH, xây dựng và nhân rộng mô hình nhà trờng đổi mới PPDH, đổi mới kiểm tra, đánh giá tích cực và hiệu quả.
- Triển khai chủ trơng xây dựng nguồn học liệu mở: gửi các câu hỏi, bài tập, đề thi,
giáo án, tài liệu tham khảo chất lợng trên Website của Bộ, Sở, Phòng GD&ĐT và các trờng để GV, HS tham khảo
Trang 3- Thực hiện yêu cầu giảm tải, không thêm những nội dung nâng cao ngoài SGK Tập trung hớng dẫn HS đạt kết quả cần đạt ghi ở đầu mỗi bài học để đảm bảo sau giờ học, HS nắm đợc những kiến thức cơ bản nhất
3/
Về kỳ thi HSG lớp 9 và thi tuyển sinh vào 10 - THPT
- Thi chọn HSG lớp 9 thực hiện theo công văn và hớng dẫn hiện hành Khuyến khích
thành lập Câu lạc bộ Văn học để phát hiện bồi dỡng HS có năng khiếu trong điều kiện
không thi HSG lớp 6,7,8 Việc lập đội tuyển HSG lớp 9, cần có kế hoạch bồi dỡng hợp
lí, chú ý nâng cao khả năng vận dụng kiến thức đời sống xã hội, văn học sử, LLVH và năng lực cảm thụ văn chơng, phát huy sự sáng tạo trong diễn đạt và cảm nhận của HS
Sở tổ chức thi HSG vào tháng 3 - 2013 Ngoài việc ôn tập kiến thức toàn cấp, nên tập trung vào chơng trình Ngữ Văn 8,9; chú ý tính hệ thống, liên thông; đề thi gồm nhiều
câu, ngoài nghị luận văn học có nghị luận xã hội (lu ý những vấn đề thời sự, có ý nghĩa nhân văn đợc thể hiện trong những văn bản, nhận định ngoài SGK)
- Tổ chức tốt việc ôn thi vào 10 - THPT cho HS lớp 9 Hớng dẫn học sinh ôn tập chu
đáo, chú ý kết hợp ôn và luyện, kiên quyết chấm dứt tình trạng "dạy tủ, học tủ" Sở tổ chức hội nghị về tuyển sinh vào tháng 4/2013 và thi tuyển sinh vào tháng 6/2013 Thi vào khối chuyên lớp 10 – THPT, ngoài các môn điều kiện và môn chuyên, còn thi môn ngoại ngữ Chủ động chọn lựa và báo cáo lãnh đạo phòng về danh sách GV đi chấm thi TS vào 10
4/
Về công tác bồi d ỡng, nghiên cứu khoa học
- Tham gia đầy đủ chơng trình bồi dỡng thờng xuyên Nâng cao ý thức tự bồi dỡng và
vận dụng kiến thức trong quá trình bồi dỡng vào thực tế giảng dạy Khuyến khớch việc tự học, tự bồi dưỡng, tham gia cỏc đề tài nghiờn cứu khoa học để nõng cao năng lực chuyờn mụn
- Tích cực tham gia viết và phổ biến SKKN, tự làm đồ dùng dạy học Chú ý về bố cục, sự khoa học của các bản SKKN, tập trung hớng nghiên cứu vào các vấn đề, các bài dạy khó để góp phần giải quyết những vớng mắc về chuyên môn và có thể phổ
biến rộng rãi Khâu xét duyệt cần nghiêm túc, tránh qua loa chiếu lệ, thành tích Khi gửi lên Hội đồng khoa học ngành, cần chỉnh sửa theo góp ý của ngời chấm (cấp quận, huyện, thị xã) để đảm bảo chất lợng và sự minh bạch (bắt buộc tác giả có cam kết không sao chép) của các bản SKKN.
5/
Về sinh hoạt chuyên môn và tổ chức các chuyên đề
- Giữ vững nề nếp và nâng cao chất lợng sinh hoạt chuyên môn Trọng tâm sinh
hoạt tổ, nhóm là thống nhất nội dung kiến thức và phơng pháp giảng dạy các bài phù hợp với chuẩn KTKN(hớng dẫn thục hiện chuẩn KTKN), phổ biến SKKN của trờng và ngành vào thực tế giảng dạy; tăng cờng hoạt động dự giờ (chú ý hớng vào các bài
khó), rút kinh nghiệm nghiêm túc Tập trung giỳp đỡ đồng nghiệp nõng cao chuyờn mụn nghiệp vụ, đổi mới phương phỏp dạy học, kiểm tra đỏnh giỏ; tăng cường vai trũ của giỏo viờn bộ môn, chủ nhiệm lớp trong việc quản lý, phối hợp giỏo dục toàn diện cho học sinh; tổ chức bồi dưỡng kỹ năng cụng tỏc giỏo viờn chủ nhiệm lớp Ghi chép hồ sơ sổ
sách của tổ, nhóm và cá nhân đúng quy định, tránh các buổi sinh hoạt mang tính hành chính, hình thức
- Tổ chức tốt cỏc chuyờn đề chuyờn mụn, tạo điều kiện cho giỏo viờn tự bồi dưỡng nõng cao chất lượng chuyờn mụn, nghiệp vụ đỏp ứng với yờu cầu đổi mới dạy học
Trang 4Các hoạt động chuyên đề của tổ và quận huyện cần tập trung vào việc tháo gỡ những khó khăn trong việc giảng dạy các bài khó, tiếp tục cải tiến phơng pháp giảng dạy, nâng cao chất lợng hoạt động kiểm tra, đánh giá HS Mỗi quận, huyện, thị xã tổ chức
ít nhất 1 chuyên đề/ năm học ( Tập trung việc Tích hợp giáo dục đạo đức theo tấm g -
ơng đạo đức Hồ Chí Minh) Thành phố sẽ tổ chức chuyên đề (lịch thông báo sau);
khuyến khích các cụm tổ chức hoạt động này Năm học 2013-2014, Sở sẽ tổ chức thi GVDG chuyên đề
- Giáo dục đạo đức, t tởng Hồ Chí Minh và bảo vệ môi trờng, giỏo dục hướng nghiệp theo tinh thần lồng ghộp và tớch hợp; chỳ trọng giỏo dục giỏ trị, giỏo dục kỹ năng sống cho HS theo đặc thù bộ môn Việc tích hợp phải tự nhiên, phù hợp với nội dung bài học, làm cho bài học sinh động, gắn với thực tế hơn và không làm quá tải Việc kiểm tra, đánh giá về tích hợp đợc lồng ghép trong kiểm tra, đánh giá môn học
6/ Tham gia cuộc thi Viết th quốc tế UPU lần thứ 42, ngoại khoá theo các chủ điểm
trong năm và tham gia các hoạt động của ngành và địa phơng Tiếp tục triển khai đại
trà và rút kinh nghiệm giảng dạy bộ Tài liệu Giáo dục nếp sống thanh lịch, văn minh cho HS Hà Nội cấp THCS.
Trên đây là một số định hớng chính Các ông (bà) chuyên viên môn Ngữ văn phòng GD-ĐT quận, huyện, thị xã căn cứ các văn bản quy định, hớng dẫn của Bộ, Sở
và tình hình thực tế để xây dựng kế hoạch công tác chuyên môn năm học 2012 –
2013 cho phù hợp