Có hình thức là một bài thơ nhưng lại được gói gọn trong một câu chuyện về một đêm ko ngủ của Bác trên đường đi chiến dịch vì vậy bài thơ có phương thức biểu đạt là biểu cảm, kết hợp[r]
Trang 1NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG
CÁC THẦY CÔ GIÁO
ĐẾN DỰ GIỜ MÔN NGỮ VĂN LỚP 6A8
Trang 3Tiết 98: Văn bản
ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ
-Minh Huệ-
Giáo viên: Nhữ Thị Bích Hiên
Lớp: 6A5
Trang 4PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ
Trang 5Tiết 98: Văn bản ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ
-Minh Huệ-
I.Đọc – tìm hiểu chung
1 Tác giả
Trang 6
Tiết 98.Văn bản: Đêm nay Bác không ngủ
(Minh Huệ)
I Đọc – tìm hiểu chung.
1 Tác giả: Minh Huệ ( 1927 – 2003)
- Tên thật : Nguyễn Đức Thái.
- Quê ông ở Bến Thủy, Thành phố Vinh, Nghệ An
- Thơ ông bình dị, mộc mạc, lời thơ thủ thỉ, tâm tình.
- Bút danh : Minh Huệ, Mai Quốc Minh, Nguyễn Thái.
- Minh Huệ sáng tác ở các thể loại : thơ, bút ký, tiểu thuyết, tiểu luận
Trang 7Tiết 98.Văn bản: Đêm nay Bác không ngủ
( Minh Huệ)
I Tìm hiểu chung 1.Tác giả: Minh Huệ (1927 – 2003)
* Thưởng thức thơ viết về Bác Hồ
* Dòng máu Việt Hoa
Tiết 98.Văn bản: Đêm nay Bác không ngủ
( Minh Huệ)
Trang 8Tiết 98.Văn bản: Đêm nay Bác không ngủ
( Minh Huệ)
2 Tác phẩm
a Hoàn cảnh sáng tác
Bài thơ được viết năm 1951, dựa trên sự kiện có
thật trong chiến dịch biên giới thu đông năm
1950, khi đó nhà thơ gặp lại 1 người bạn là bộ
đội vừa từ chiến khu Việt Bắc trở về đã kể lại
được chứng kiến về 1 đêm không ngủ của Bác
trên đường Bác đi chiến dịch để theo dõi và chỉ
huy cuộc chiến đấu của bộ đội và nhân dân ta
Nhà thơ Minh Huệ đã vô cùng xúc động và viết
lên bài thơ này.
Trang 9Tiết 98.Văn bản: Đêm nay Bác không ngủ
( Minh Huệ)
mỗi câu có 5 tiếng, mỗi khổ có 4 câu, nhịp 3/2, hoặc 2/3, gieo vần liền hoặc vần chân.
Trang 10Tiết 98.Văn bản: Đêm nay Bác không ngủ
Trang 12Hãy nối những từ ngữ ở cột A với phần giải thích nghĩa ở cột B sao cho phù hợp.
a Trạng thái chập chờn, nửa tỉnh, nửa ngủ.
b Tình cảm xao xuyến, không kìm nén được.
c Có dáng vẻ lặng lẽ, suy nghĩ về một điều gì đó.
d (một mực) đòi xin cho kì được
e Trạng thái tình cảm nôn nao, thấp thỏm.
g Nhiều và lộn xộn (tâm trạng có nhiều điều
lo lắng không yên).
B
Trang 13Tiết 98.Văn bản: Đêm nay Bác không ngủ
( Minh Huệ)
Trang 14Tiết 98.Văn bản: Đêm nay Bác không ngủ
( Minh Huệ)
g Bố cục: Bài thơ được chia làm 2 phần.
- Phần 1: Từ đầu ->“Anh thức luôn cùng Bác”.
-> Hình ảnh Bác Hồ và tâm trạng của anh đội viên.
- Phần 2: Còn lại.
-> Suy ngẫm về Bác.
Trang 15Tiết 98: Văn bản: ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ
Minh Hu ệ
II Đọc – tìm hiểu chi tiết.
1 Hình tượng Bác Hồ.
* Hồn cảnh: Trên đường hành quân đi chiến dịch.
- Thời gian: Đêm khuya.
- Khơng gian: Thời tiết: Mưa lâm thâm, giá lạnh
Địa điểm : Mái lều tranh xơ xác
=> Cuộc chiến khĩ khăn, gian khổ, thiếu thốn.
Trang 16THẢO LUẬN NHÓM (Thời gian : 3 phút)
Trang 17-Chú cứ việc ngủ ngon Ngày mai đi đánh giặc
- Bác ngủ không an lòng -Bác thương đoàn dân công
LỜI NÓI
CỬ CHỈ, HÀNH ĐỘNG HÌNH DÁNG, TƯ THẾ
-> Tình yêu thương, quan tâm lo lắng.
=> Hình ảnh Bác vừa giản dị, gần gũi, vừa chân thực mà lớn lao Bác luôn giành tình yêu thương sâu nặng cho chiến sĩ, đồng bào.
* LÇn ®Çu: Ngåi lÆng yªn,vÎ
Trang 18Minh Huệ
I.Đọc và tìm hiểu chung
II Đọc và tìm hiểu chi tiết
Lần thứ ba thức dậyAnh hốt hoảng giật mìnhBác vẫn ngồi đinh ninh
Chòm râu im phăng phắc+ Hình dáng
Anh đội viên nhìn BácCàng nhìn lại càng thư ơng
Ng ười Cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm
Búng Bỏc cao lồng lộng
Ấm hơn cả lửa hồng
• Lần đầu : Ngồi lặng yên ,vẻ mặt trầm ngâm
-> dỏng vẻ lặng lẽ bờn bếp lửa bập bựng chỏy, suy nghĩ về những
khú khăn của chiến dịch.
• Lần 3 : Ngồi đinh ninh, chòm râu im phăng phắc
-> dỏng vẻ trầm ngõm suy nghĩ, khắc họa trạng thỏi bất động của
bỏc, lo lắng cho sự thành bại của chiến dịch, cho dõn, cho nước.
-> Tỡnh yờu thương, sự chăm lo của bỏc giống như những người cha
•Hỡnh ảnh so sỏnh: ôBúng Bỏc ngọn lửa hồngằ
-> Bỏc như ngọn lửa sưởi ấm cho chiến sĩ, tiếp thờm sức mạnh.
Hình ảnh Bác thân th ương gần gũi với nét ngoại hình thể
hiện tâm trạng suy t ư, thao thức băn khoăn lo lắng việc
quân việc n Ước
Trang 19Minh Huệ
I.Đọc và tìm hiểu chung
II Đọc và tìm hiểu chi tiết
Anh đội viên nhìn BácCàng nhìn lại càng th ơng
Ng ời cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm
Đốt lửa
• Đốt lửa, s ởi ấm
• Dém chăn cho từng ngư ời
• Nhón chân nhẹ nhàng
Các cụm động từ + điệp ngữ " Từng ng ời"
Thể hiện tình yêu th ơng sâu sắc sự chăm sóc
ân cần tỉ mỉ của Bác như ngư ời cha nâng niu
giấc ngủ cho những đứa con
Trang 20Minh Huệ
I.Đọc và tìm hiểu chung
II Đọc và tìm hiểu chi tiết
Bác thức thì mặc Bác
Bác ngủ không an lòng
Bác thư ơng đoàn dân công
Đêm nay ngủ ngoài rừngRải lá cây làm chiếu
Manh áo phủ làm chăn
Trời thì m a lâm thâmLàm sao cho khỏi ớt ! Càng th ơng càng nóng ruộtMong trời sáng mau mau
- Chú cứ việc ngủ ngonNgày mai đi đánh giặc
Vâng lời anh nhắm mắt
Nh ng bụng vẫn bồn chồn
• Lần đầu Bác nói : Chú cứ việc ngủ ngon Ngày
mai đi đánh giặc
• Lần sau Bác bộc lộ nỗi lòng lo l ng cho ắ cỏc
chiến sĩ, bộ đội dõn cụng : Bác ngủ không an
lòng Bác th ương đoàn dân công
Điệp từ " càng " + các động từ : th ương, mong…
=>Tình yêu thư ơng thiết tha, nồng ấm đến độ quên
mình của Bác dành cho đoàn dân công nói riêng,
ng
đồ bào, chiến sĩ Việt Nam nói chung
Trang 21*Hình ảnh Bác ở khổ thơ cuối:
- Điệp ngữ «đêm nay»
- Hình ảnh Bác không ngủ được hình tượng hóa -> Thành tượng đài trong lòng chiến sĩ, nhân dân.
- Bác không ngủ vì lo cho dân, cho nước -> lẽ thường tình
=> Khẳng định như một chân lí về tình yêu thương, sự
hi sinh, cống hiến của Bác
Trang 23Đờm nay Bỏc khụng ngủ
(Phự điờu nhụm của Hà Trớ Dũng)
đại
Nội dung Nghệ thuật
I.Đọc và tìm hiểu chung
II Đọc và tìm hiểu chi tiết
Trang 24:Hình ảnh nào của Bác được nhà thơ so sánh “ Ấm hơn ngọn lửa hồng” ?
Câu 5 : Trong đêm đó Bác “ngủ không an lòng” vì Bác thương cho ai?
Ô H
A B
C
B Á C H Ồ
Trang 25KỂ CHUYỆN BÁC HỒ
“AI NGOAN SẼ ĐƯỢC THƯỞNG”
Trang 32- ChuÈn bÞ : §ªm nay B¸c kh«ng ngñ tiÕt 2
- Häc thuéc bµi th¬ vµ phÇn ghi nhí