ĐỀ TÀI: BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CHO HỌC VIÊN CAO HỌC Ở HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ HIỆN NAY

Nghiên cứu khoa học ở Học viện Chính trị có vai trò quan trọng góp phần làm sáng tỏ những vấn đề lý luận, thực tiễn của đất nước, nghiên cứu phát triển lý luận, xây dựng quân đội về chính trị, đấu tranh chống các tư tưởng sai trái, thù địch, bảo vệ trận địa tư tưởng của Đảng, nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo, làm cơ sở nâng cao tri thức cho cán bộ, học viên,

MỤC LỤC

Trang

Chương 1: Những vấn đề lý luận và thực tiễn bồi dưỡng

năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ở học viện chính trị hiện nay

12

1.1 Năng lực nghiên cứu khoa học và bồi dưỡng năng

lực nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ởHọc viện Chính trị

12

1.2 Thực trạng bồi dưỡng năng lực nghiên cứu khoa

học cho học viên cao học ở Học viện Chính trị 27

Chương 2: Yêu cầu và những giải pháp cơ bản bồi dưỡng

năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ở Học viện Chính trị hiện nay

38

2.1 Yếu tố tác động và yêu cầu bồi dưỡng năng lực

nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ở Họcviện Chính trị hiện nay

38

2.2 Những giải pháp cơ bản bồi dưỡng năng lực

nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ở Họcviện Chính trị hiện nay

42

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Ngày nay, trước yêu cầu đẩy nhanh sự nghiệp công nghiệp hoá, hiệnđại hoá đất nước đất nước, yêu cầu mới của sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổquốc, xây dựng quân đội và nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo trongHọc viện Chính trị đòi hỏi phải coi trọng hoạt động NCKH

Nghiên cứu khoa học ở Học viện Chính trị có vai trò quan trọng gópphần làm sáng tỏ những vấn đề lý luận, thực tiễn của đất nước, nghiên cứuphát triển lý luận, xây dựng quân đội về chính trị, đấu tranh chống các tưtưởng sai trái, thù địch, bảo vệ trận địa tư tưởng của Đảng, nâng cao chấtlượng giáo dục đào tạo, làm cơ sở nâng cao tri thức cho cán bộ, học viên,khẳng định vị thế và uy tín của Học viện Chính trị

Nghiên cứu khoa học là yêu cầu khách quan, là một trong hainhiệm vụ chính trị trọng tâm của các học viện, nhà trường, đối với tất cảcác cấp học, bậc học Bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên nhằm vừaphục vụ trực tiếp cho học tập, vừa rèn luyện phương pháp, kỹ năngnghiên cứu, nâng cao trình độ trí tuệ, năng lực tư duy, hoàn thành tốtnhiệm vụ học tập, NCKH và hình thành các phẩm chất cần thiết khác củacán bộ trong thời gian học tập tại trường, làm cơ sở cho học viên saukhi ra trường có năng lực NCKH, gắn lý luận với thực tiễn, hoàn thànhmọi nhiệm vụ được giao

Học viên cao học trong Học viện Chính trị là lực lượng có vị trí, vaitrò quan trọng trực tiếp tác động đến chất lượng, hiệu quả giáo dục đào tạo

và NCKH ở Học viện Chính trị Lực lượng này sau khi ra trường sẽ trởthành các giảng viên, cán bộ khoa học của quân đội ở các học viện, nhàtrường, là người trực tiếp giảng dạy, NCKH, hướng dẫn học viên NCKH và

sẽ là lực lượng chủ yếu đi đào tạo thạc sĩ, tiến sĩ sau này

Trong những năm qua Học viện Chính trị thường xuyên quan tâm bồidưỡng năng lực NCKH cho học viên nói chung, học viên cao học nói riêng.

Vì vậy, hoạt động NCKH của học viên được đẩy mạnh, chất lượng hoạtđộng NCKH được nâng lên, đã có nhiều công trình NCKH của học viên caohọc ở các Học viện Chính trị đạt giải cao trong hoạt động NCKH, phát triểncông nghệ, “Tuổi trẻ sáng tạo” của quân đội, quốc gia và được ứng dụng vàoquá trình giáo dục đào tạo, nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo, NCKH củaHọc viện Chính trị

Tuy nhiên, hoạt động bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ởHọc viện Chính trị còn nhiều hạn chế và bất cập như: chưa được tiến hành thườngxuyên; tổ chức hoạt động NCKH vẫn mang tính phong trào; chưa có những nộidung chuyên biệt; hình thức chưa đa dạng; nội dung nghiên cứu chưa tương xứngvới tiềm năng và yêu cầu nhiệm vụ Dẫn tới, một số công trình chất lượng nghiêncứu chưa cao, hiệu quả ứng dụng còn hạn chế Năng lực NCKH của học viên caohọc còn bộc lộ nhiều hạn chế như: còn lúng túng trong lựa chọn đề tài nghiên cứu;triển khai nghiên cứu đề tài; sử dụng phương pháp NCKH, trong tổ chức khảo sátthực tiễn, xử lý thông tin; trong triển khai phân công lực lượng viết đề tài; trong

phối hợp nghiên cứu Vì vậy, “Bồi dưỡng năng lực nghiên cứu khoa cho học viên cao học ở Học viện Chính trị hiện nay” là vấn đề có ý nghĩa thiết thực cả về

lý luận và thực tiễn

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Những năm gần đây có nhiều công trình, đề tài, luận văn và các bài viết củacác tác giả trong và ngoài quân đội đề cập đến vấn đề xây dựng đội ngũ giảng viênKHXHNV, năng lực NCKH của học viên nói chung và bồi dưỡng năng lực NCKHcủa học viên trong các Học viện Chính trị nói riêng

* Về xây dựng đội ngũ giảng viên, cán bộ khoa học trong quân đội có các công trình tiêu biểu như:

Đề tài khoa học cấp Bộ Quốc phòng: “Xây dựng đội ngũ cán bộ nghiên cứu khoa học xã hội nhân văn trong quân đội hiện nay” do PGS, TS Vũ Quang Đạo

làm chủ nhiệm, nghiệm thu năm 2007; Đề tài nhánh trong Chương trình KX-HV 03

của Học viện Chính trị quân sự về: “ Xây dựng đội ngũ cán bộ, giảng viên ở Học viện Chính trị quân sự hiện nay” do TS Nguyễn Quang Phát làm chủ nhiệm, nghiệm thu năm 2007; Đề tài cấp Học viện Chính trị quân sự: “Bồi dưỡng năng lực giảng dạy của đội ngũ giảng viên trẻ khoa học xã hội nhân văn ở Học viện Chính trị quân sự hiện nay” do TS, Nguyễn Xuân Trường làm chủ nhiệm, nghiệm thu năm 2007; Đề tài cấp Học viện Chính trị quân sự: “Bồi dưỡng năng lực nghiên cứu khoa học của giáo viên khoa học xã hội nhân văn ở Học viện Chính trị quân sự hiện nay” do TS Phạm Xuân Mát làm chủ nhiệm, nghiệm thu năm 2008.

Các công trình khoa học trên đã nghiên cứu làm sáng tỏ những nộidung cơ bản liên quan đến hoạt động giáo dục, đào tạo, vai trò của NCKH,xây dựng đội ngũ giảng viên, cán bộ khoa học KHXHNV, mối quan hệ giữagiáo dục, đào tạo và NCKH Từ đó đặt ra những yêu cầu trong công táclãnh đạo, chỉ đạo, quản lý hoạt động giáo dục, đào tạo, NCKH ở Học việnChính trị trong giai đoạn hiện nay Đề xuất một số giải pháp cơ bản xâydựng đội ngũ giảng viên KHXHNV, bồi dưỡng kiến thức, tư duy khoa học,

kỹ năng NCKH cho đội ngũ giảng viên KHXHNV ở Học viện Chính trịtrong giai đoạn hiện nay

Tuy nhiên trong các công trình trên chưa có công trình nào đề cậpđến hoạt động NCKH, bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên, nhất là họcviên cao học trong Học viện Chính trị

Một số luận văn tiêu biểu như: Võ Bá Dương (2003), “Xây dựng đội ngũ giảng viên ở Trường sĩ quan Chỉ huy kỹ thuật thông tin hiện nay”, luận

văn thạc sĩ Khoa học Chính trị, bảo vệ tại Học viện Chính trị quân sự;

Nguyễn Văn Tháp (2007)“ Xây dựng đội ngũ giảng viên và cán bộ khoa

học của Học viện Chính trị quân sự trong giai đoạn hiện nay” luận văn

thạc sĩ Khoa học Chính trị bảo vệ tại Học viện Chính trị quân sự

Các luận văn ở góc độ tiếp cận khác nhau đã phân tích làm rõ cơ sở lý luận,thực tiễn của vấn đề nghiên cứu, trong đó, đặc biệt đi sâu làm rõ một số quanniệm, vị trí, vai trò, đặc điểm và những vấn đề có tính nguyên tắc xây dựng độingũ giảng viên KHXHNV trong Học viện Chính trị Trên cơ sở đó xác địnhphương hướng, yêu cầu và những giải pháp cơ bản để nâng cao chất lượng xâydựng đội ngũ giảng viên KHXHNV trong các Học viện Chính trị nói chung và độingũ giảng viên KHXHNV ở Học viện Chính trị quân sự (nay là Học viện Chínhtrị) nói riêng dưới nhiều khía, cạnh cấp độ khác nhau và hướng tiếp cận, nghiêncứu khác nhau Làm rõ đặc điểm hoạt động NCKH của giảng viên ở Học việnChính trị quân sự, đồng thời đề ra những giải pháp cơ bản để giải quyết mối quan

hệ giữa nâng cao chất lượng giảng dạy và NCKH, đổi mới tổ chức hoạt động sưphạm, đưa yếu tố khoa học xâm nhập sâu vào hoạt động giảng dạy các mônKHXHNV và xây dựng đội ngũ giảng viên có năng lực, phẩm chất đáp ứng yêucầu của quân đội nói chung và yêu cầu của các Học viện Chính trị nói riêng

Một số bài viết của các tác giả Trần Danh Bích “Vai trò của lãnh đạo,chỉ huy đối với hoạt động nghiên cứu khoa học ở Học viện Chính trị quân

sự”, trong cuốn sách “Một số vấn đề về công tác khoa học ở Học viện Chính trị quân sự”, Nxb QĐND, Hà Nội 2000; Lê Quý Trịnh “Tạo bước

chuyển mới trong hoạt động nghiên cứu khoa học ở Học viện theo tinh thần

Nghị quyết Đại hội IX”, trong cuốn “Quán triệt Nghị quyết Đại hội IX của Đảng vào dạy-học và nghiên cứu khoa học”, Nxb QĐND, Hà Nội 2002;

Lê Minh Vụ “ Quy trình đánh giá năng lực sư phạm quân sự của đối tượng

tuyển chọn đào tạo giảng viên hiện nay” Nxb Chính trị-Hành chính, Hà

Nội, 2009 Đã làm rõ đặc điểm của hoạt động NCKH, mối quan hệ chặt chẽgiữa hoạt động giáo dục đào tạo cán bộ chính trị với giảng viên KHXHNV

Đi sâu nghiên cứu lĩnh vực khoa học quân sự và nghiên cứu các vấn đề lýluận cơ bản trong lĩnh vực KHXHNV, nâng cao chất lượng giáo dục đàotạo Các tác giả đều khẳng định hoạt động khoa học ở HVCT quân sự làmột bộ phận đặc thù của hoạt động KHXHNV gắn liền với công tác tưtưởng, lý luận của quân đội.

* Về bồi dưỡng năng lực, nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học cho học viên

Đề tài khoa học cấp hệ Sau đại học: “Nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học của học viên Hệ Đào tạo sau đại học ở học viện chính trị quân sự hiện nay” do Thạc sĩ Dương Quang Bích làm chủ nhiệm, nghiệm thu năm 2004; Đề tài cấp khoa: “Nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học cho học viên đào tạo cán

bộ chính trị cấp phân đội ở Học viện Chính trị quân sự hiện nay” do Thạc sĩ

Nguyễn Văn Phúc làm chủ nhiệm, nghiệm thu năm 2009 Các đề tài đã đề cậpđến một số vấn đề lý luận, thực tiễn, đưa ra khái niệm về nâng cao chất lượngNCKH của học viên đào tạo sau đại học và học viên đào tạo chính trị viên ởHVCT, rút ra những kinh nghiệm, đề xuất những giải pháp cơ bản nhằm nâng caochất lượng NCKH cho học viên Tuy nhiên, cho tới nay chưa có công trình nàonghiên cứu về bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học một cách hệthống dưới góc độ khoa học xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam

Luận văn của tác giả Nguyễn Văn Lan (2004), "Phát triển năng lực nghiên cứu khoa học của học viên đào tạo bậc đại học ở Trường sĩ quan Lục quân 2 hiện nay" luận văn thạc sĩ Triết học, bảo vệ tại Học viện Chính trị

quân sự đã phân tích làm rõ cơ sở lý luận, thực tiễn vấn đề phát triển nănglực NCKH của học viên đào tạo bậc đại học ở Trường Sĩ quan Lục quân 2

đó là: quá trình không ngừng vươn lên chiếm lĩnh tri thức khoa học, nângcao phương pháp tư duy và khả năng vận dụng linh hoạt sáng tạo tri thứckhoa học vào phát triển và giải quyết đúng đắn những vấn đề thực tiễn mới

nảy sinh trong quá trình học tập, rèn luyện ở trường cũng như trên cương vịcông tác sau này Theo tác giả, cấu trúc năng lực NCKH bao gồm trình độ trithức, phương pháp tư duy và khả năng sáng tạo của con người được sử dụngtrong việc phát hiện và giải quyết những vấn đề nảy sinh trong quá trình họctập, rèn luyện tại Trường Sĩ quan Lục quân 2 Trên cơ sở cấu trúc tác giả đãđưa ra tính qui luật về phát triển năng lực NCKH của học viên là phụ thuộcvào chất lượng giảng dạy của giảng viên và nhân tố chủ quan của người họcviên trong quá trình học tập tại nhà trường Từ đó, thấy được tình hình pháttriển năng lực NCKH của học viên và đề ra giải pháp để nâng cao năng lựcNCKH cho học viên ở Trường Sĩ quan Lục quân 2, đáp ứng tình hình nhiệm

vụ của quân đội hiện nay

Một số bài viết của các tác giả: Vũ Quang Đạo “Kết hợp chặt chẽ giữahọc tập và nghiên cứu khoa học - một phương thức gắn học với hành của

học viên ở Học viện Chính trị quân sự”, Tạp chí Giáo dục lý luận Chính trị quân sự, số 6 (64) 2000; Lê văn Làm “ Phát huy tính độc lập suy nghĩ và

sáng tạo trong nghiên cứu khoa học của học viên ở Học viện theo tinh thần

Nghị quyết Đại hội Đảng IX”, trong cuốn “ Quán triệt Nghị quyết Đại hội

IX của Đảng vào dạy-học và nghiên cứu khoa học”, Nxb.QĐND, Hà Nội

2002; Nguyễn Văn Điều “ Phát huy vai trò nghiên cứu khoa học của đội ngũ

chính trị viên trong tình hình mới”, Thông tin khoa học xã hội và nhân văn quân sự, số 109 (01-02/2007); Nguyễn Văn Phúc “Một số giải pháp nâng

cao chất lượng nghiên cứu khoa học của học viên ở Trường Sĩ quan Chính

trị”, Tạp chí giáo dục lý luận chính trị quân sự, số (119) -2010 Đã tiếp cận

nghiên cứu, luận giải một cách khá toàn diện về cơ sở, nội dung, yêu cầu vàgiải pháp nâng cao chất lượng NCKH của học viên đào tạo chính uỷ, chínhtrị viên ở HVCT và TSQCT Đi sâu nghiên cứu lĩnh vực khoa học quân sự

và nghiên cứu các vấn đề lý luận cơ bản trong lĩnh vực KHXHNV, nâng cao

chất lượng giáo dục đào tạo Các tác giả đều khẳng định hoạt động khoa học

ở HVCT và TSQCT là hoạt động có vị trí, vai trò quân trọng góp phầnnnâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, NCKH ở Học viện Chính trị

Như vậy, vấn đề nâng cao chất lượng NCKH, bồi dưỡng năng lực NCKHtrong Học viện Chính trị, của đội ngũ giảng viên, học viên đào tạo Chính trị viên, sĩquan chỉ huy cấp phân đội, học viên đào tạo sau đại học được đầu tư nghiên cứu vàđạt được những kết quả quan trọng, có những đóng góp về khoa học Tuy nhiên,cho đến nay vẫn chưa có công trình khoa học nghiên cứu một cách hệ thống,chuyên sâu về bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ở Học viện Chính

trị dưới góc độ khoa học Xây dựng Đảng Vì vậy, đề tài không trùng lặp với các

công trình đã được công bố

3 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

* Mục đích: Làm rõ những vấn đề cơ bản về lý luận, thực tiễn năng

lực NCKH và bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên trên cơ sở đó đề xuấtnhững giải pháp cơ bản bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ởHọc viện Chính trị hiện nay

* Nhiệm vụ: Luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về năng lực NCKH

và bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ở Học viện Chính trị.Đánh giá đúng thực trạng bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ởHọc viện Chính trị Đề xuất những giải pháp cơ bản bồi dưỡng năng lực NCKHcho học viên cao học ở Học viện Chính trị hiện nay

4 đối tượng, phạm vi nghiên cứu

* Đối tượng nghiên cứu của đề tài là: bồi dưỡng năng lực NCKH cho

học viên cao học ở Học viện Chính trị

* Phạm vi nghiên cứu: Tập trung nghiên cứu hoạt động bồi dưỡng

năng lực NCKH cho học viên cao học ở HVCT và TSQCT

Đối tượng điều tra bằng phiếu trưng cầu ý kiến chủ yếu là học viêncao học; giảng viên, cán bộ khoa học, cán bộ quản lý giáo dục đào tạo vàquản lý khoa học; đội ngũ cán bộ đơn vị quản lý học viên; đồng thời kếthợp thu thập tài liệu về học viên cao học và hoạt động NCKH của họcviên cao học ở HVCT.

Số liệu, tài liệu phục vụ cho đề tài được giới hạn từ năm 2015 đến nay

5 Cơ sở lý luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu

* Cơ sở lý luận, thực tiễn

Cơ sở lý luận của đề tài là quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư

tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam vềgiáo dục đào tạo, NCKH;

Cơ sở thực tiễn các Nghị quyết của Đảng uỷ Quân sự Trung ương, chỉ thị,

hướng dẫn của Tổng cục Chính trị, Bộ Tổng tham mưu, quy định của Bộ Giáo Đào tạo về công tác giáo dục, đào tạo, NCKH trong các học viện, Học viện Chínhtrị Là toàn bộ hoạt động giáo dục, đào tạo, NCKH của HVCT; năng lựcNCKH và hoạt động bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ởHVCT hiện nay

dục-* Phương pháp nghiên cứu

Luận văn vận dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu của cácchuyên ngành KHXHNV và phương pháp của Khoa học xây dựng ĐảngCộng sản Việt Nam, trong đó tập trung vào một số phương pháp cơ bảnnhư: Phân tích, tổng hợp, khái quát hoá và hệ thống hoá; kết hợp lịch sử vớilôgic; xin ý kiến chuyên gia

6 Ý nghĩa của đề tài

Kết quả nghiên cứu của luận văn góp phần quan trọng làm sáng tỏ nhữngvấn đề cơ bản về lý luận, thực tiễn năng lực NCKH của học viên; bồi dưỡng nănglực NCKH cho học viên cao học ở Học viện Chính trị hiện nay Trên cơ sở đó

giúp cho các cấp uỷ, cán bộ chủ trì, đội ngũ giảng viên, cán bộ khoa học ở Họcviện Chính trị định hướng cho công tác giáo dục đào tạo, bồi dưỡng, nâng caonăng lực toàn diện, nhất là năng lực NCKH cho học viên cao học ở Học việnChính trị hiện nay.

Luận văn còn có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo trong giảng dạy,học tập, NCKH ở các Học viện Chính trị

7 Kết cấu của đề tài

Đề tài gồm phần mở đầu, 2 chương (4 tiết), danh mục tài liệu thamkhảo và phần phục lục

`

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN BỒI DƯỠNG

NĂNG LỰC NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CHO HỌC VIÊN CAO HỌC

Ở HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ HIỆN NAY 1.1 Năng lực nghiên cứu khoa học và bồi dưỡng năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ở Học viện Chính trị

1.1.1 Học viên cao học và hoạt động nghiên cứu khoa học của học viên cao học ở Học viện Chính trị

* Quan niệm về học viên cao học

Học viên cao học ở Học viện Chính trị là: cán bộ sĩ quan ở các đơn vị trongquân đội đã trúng tuyển kỳ thi tuyển sinh cao học tại Học viện Chính trị được đàotạo thành những cán bộ khoa học có bản lĩnh chính trị vững vàng, tuyệt đối trungthành với Đảng, với Tổ quốc và Nhân dân, có phẩm chất đạo đức tốt; có kiến thứcchuyên sâu trong một lĩnh vực khoa học chuyên ngành và kỹ năng vận dụng kiếnthức đó vào hoạt động thực tiễn nghề nghiệp; có khả năng nghiên cứu độc lập, sángtạo, phát hiện và giải quyết vấn đề thuộc ngành, chuyên ngành được đào tạo

Đối tượng học viên cao học ở Học viện Chính trị hiện nay gồm: Họcviên cao học các chuyên ngành Triết học, Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam,Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước, Kinh tế Chính trị, CNXH Khoahọc, Tâm lý học, Giáo dục học, Quản lý giáo dục, Hồ Chí Minh học

Trong thời gian học tập 2 năm tại Học viện, học viên cao học được giáodục, bồi dưỡng, rèn luyện về phẩm chất chính trị, phẩm chất đạo đức cáchmạng, có kiến thức chuyên sâu trong một lĩnh vực khoa học chuyên ngành và kỹnăng vận dụng kiến thức đó vào hoạt động thực tiễn nghề nghiệp; có khả năngnghiên cứu độc lập, sáng tạo, phát hiện và giải quyết vấn đề thuộc ngành, chuyênngành được đào tạo sau khi ra trường

Với cương vị là học viên cao học, phải thực hiện tốt chức trách, nhiệm

vụ của người quân nhân, người học viên, trong đó nhiệm vụ chính trị trung tâm

là học tập và NCKH Đây là một đặc điểm về nhiệm vụ của học viên đào tạothạc sỹ Bởi vì, hoạt động NCKH trước hết phục vụ cho học tập của học viêntại Học viện và công tác sau này, nâng cao chất lượng luận văn, báo khoa học,

đề tài khoa học mà học viên tham gia, thực hiện nhiệm vụ NCKH của Hệ, củaHọc viện Chính trị

Trong thời gian học tập tại Học viện, học viên cao học phải thực hiệntốt nhiệm vụ NCKH, góp phần vào thực hiện nhiệm vụ NCKH của Học viện.NCKH của học viên là yêu cầu trong mô hình, mục tiêu đào tạo thạc sỹ, lànhiệm vụ mà cấp uỷ, tổ chức đảng phải lãnh đạo học viên hoàn thành tốt.Hoạt động NCKH không chỉ là nhiệm vụ mà còn là thời cơ, điều kiện thuậnlợi để người học viên trau dồi tri thức, rèn luyện kỹ năng, tích luỹ kinhnghiệm NCKH, là cơ sở thực tiễn quan trọng để hoàn thành nhiệm vụ NCKH

Trong quá trình đào tạo tại Học viện Chính trị, học viên cao học đượctrang bị, bồi dưỡng kiến thức, lý luận rất cơ bản, trong đó có cả lý luận, phươngpháp NCKH Đây là điều kiện rất thuận lợi để học viên tham gia vào hoạt độngNCKH, nâng cao năng lực NCKH và các kỹ năng khác một cách cơ bản, toàndiện và chuyên sâu NCKH của học viên thực chất là quá trình vận dụng nhữngkiến thức, hệ thống lý luận cơ bản, cơ sở và lý luận chuyên ngành nhằm giảiquyết những vấn đề thực tiễn đặt ra Vì vậy, nếu không nắm được kiến thức, lýluận cơ bản, cơ sở và chuyên ngành thì không thể tiến hành NCKH có hiệu quả,nhất là nghiên cứu KHXHNV

Tất nhiên, hệ thống kiến thức, lý luận cơ bản, cơ sở và chuyên ngànhtrang bị cho học viên theo một quy trình đào tạo, được thiết kế trong chươngtrình đào tạo toàn khoá Vì vậy, cùng với quá trình đào tạo, năng lực NCKH củahọc viên cao học ngày càng được nâng lên, kết quả NCKH ngày càng cao hơn

Tham gia NCKH của học viên đào tạo cao học là một nhiệm vụđồng thời là phong trào thi đua sôi nổi của học viên, đây là nét đặc thù hoạtđộng NCKH ở các Học viện Chính trị Thực tiễn cho thấy nếu kết hợp tốtgiữa nhiệm vụ với phong trào bằng các hình thức tổ chức phù hợp, xây dựngthái độ, trách nhiệm, động cơ NCKH của học viên sẽ tác động tích cực đếnchất lượng NCKH của học viên, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục đàotạo, tạo ra khí thế thi đua sôi nổi, thường xuyên ở đơn vị.

Tuy nhiên, NCKH là hoạt động sáng tạo, khám phá chân lý khoa học,

vì thế NCKH đối với học viên cao học vẫn là vấn đề mới và khó đối với họcviên cao học Bởi lẽ, hoạt động NCKH phải có điều kiện và môi trường, nănglực NCKH phải được trải nghiệm củng cố và phát triển trong thực tiễn hoạtđộng khoa học Vì thế, khi về Học viện học cao học, mặc dù đã được trang bịmột lượng kiến thức lý luận cơ bản, nhưng chưa đạt đến độ sâu sắc, hơn nữakinh nghiệm thực tế, sự trải nghiệm trong cuộc sống xã hội và hoạt động quân

sự chưa nhiều, nhất là chưa tiếp xúc nhiều với hoạt động NCKH, chưa có kinhnghiệm trong NCKH Vì vậy, trong quá trình tổ chức bồi dưỡng năng lựcNCKH cho học viên cao học cần tính đến đặc điểm này

* Đặc điểm hoạt động NCKH của học viên cao học ở Học viện Chính trị

Thứ nhất, luôn gắn liền với thực hiện nhiệm vụ học tập, rèn luyện và các nhiệm vụ khác được giao

Trong quá trình đào tạo ở Học viện Chính trị, nhiệm vụ, nội dung và thờigian học tập của học viên được kế hoạch hoá cụ thể và quản lý chặt chẽ phảnánh ở lịch huấn luyện hàng ngày, hàng tuần, học kỳ, năm học và mang tínhpháp lệnh Nội dung học tập gồm nhiều môn, lượng kiến thức cần ghi nhớ xử

lý rất lớn Hình thức dạy học đa dạng, với những mục tiêu, yêu cầu cao và cáchthức tiến hành phong phú; quản lý chất lượng, thời gian, kỷ luật học tập chặt

chẽ tạo nên ở người học viên luôn có sự căng thẳng về trí tuệ và thể lực Cácchế độ trong ngày được duy trì một cách chặt chẽ theo đúng điều lệnh, điêu lệcủa quân đội.

Hai là, trong môi trường sư phạm, có sự giúp đỡ của giảng viên, cán bộ khoa học

Quá trình NCKH của học viên thường xuyên đặt dưới sự lãnh đạo trựctiếp của Đảng uỷ Hệ sau đại học; sự chỉ đạo, hướng dẫn của Phòng sau đạihọc, các Khoa chuyên ngành, đặc biệt luôn được đội ngũ giảng viên ở cáckhoa chuyên ngành, cán bộ khoa học trong nhà trường định hướng, giúp họcviên thực hành nhiệm vụ NCKH Đội ngũ cán bộ quản lý ở các đơn vị có kinhnghiệm lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức triển khai thực hiện kế hoạch NCKH chohọc viên, thường xuyên phối hợp với phòng khoa học công nghệ môi trường

và các khoa giáo viên để hợp đồng với cán bộ, giảng viên hướng dẫn khoahọc cho học viên

Thứ ba, điều kiện cơ sơ vật chất, trang thiết bị kỹ thuật phục vụ cho NCKH được nâng lên đáng kể, ngày càng hiện đại

Hiện nay, trước sự phát triển mạnh mẽ của cách mạng khoa học vàcông nghệ, được sự đầu tư của Nhà nước, Bộ Quốc phòng, cơ sở vậtchất, trang thiết bị kỹ thuật phục vụ cho giáo dục đào tạo và NCKH ởHọc viện Chính trị được nâng lên và ngày càng hiện đại, góp phần quantrọng trong việc cung cấp thông tin, khai thác các nguồn tư liệu, tài liệutham khảo đa dạng, phong phú và cập nhật, trong việc trao đổi thông tinkhoa học, rút ngắn thời gian nghiên cứu, trong việc xã hội hoá và ứngdụng kết quả NCKH một cách nhanh chóng, hiệu quả Hiên nay, với sựphát triển của máy vi tính, thư viện điện tử, mạng thông tin nội bộ(LAN), mạng thông tin khoa học quân sự của Bộ Quốc phòng

(MISTEN), Internet tạo điều kiện rất thuận lợi cho hoạt động NCKH

cho học viên cao học

Thư tư, chủ yếu là nghiên cứu ứng dụng, khả năng xã hội hoá rất cao

Chịu sự chi phối bởi mô hình, mục tiêu đào tạo, đặc điểm của họcviên cao học và tính chất hoạt động NCKH của Học viện Chính trị, do

đó hoạt động NCKH của học viên cao học chủ yếu là nghiên cứu ứngdụng, thực chất là vận dụng các kiến thức lý luận được trang bị trongnhà trường để giải quyết những vấn đề thực tiễn trong hoạt động giáodục đào tạo, xây dựng Học viện, hoặc những vấn đề đặt ra trong quânđội, trong xã hội liên quan đến lý luận chuyên ngành

Thứ năm, hoạt động NCKH của học viên được đảm bảo từ nguồn kinh phí của Hoc viện

Nghiên cứu khoa học của học viên nói chung, học viên cao học nói riêngkhông nằm trong danh mục sử dụng kinh phí nhà nước, mà do từng Học việnChính trị tự cân đối, đảm bảo từ kinh phí khoa học chung của Học viện, sự hỗtrợ của hệ sau đại học từ quỹ vốn của đơn vị và phần lớn do các nhóm đề tài tựtrang trải bằng kinh phí của các thành viên Ngoài việc sử dụng cơ sở hệ thốngthư viện, công nghệ thông tin và hệ thống dịch vụ in ấn ban đề tài và các thànhviên tự đảm bảo kinh phí Đây cũng là một vấn đề đang đặt ra đối với hoạt độngNCKH của học viên, cũng như bồi dưỡng năng lực NCKH của học viên cao họchiện nay và trong những năm tới

1.1.2 Năng lực nghiên cứu khoa học của học viên cao học ở Học viện Chính trị

* Quan niệm năng lực NCKH của học viên cao học

- Quan niệm chung về năng lực và năng lực nghiên cứu khoa học

Năng lực theo Đại từ điển Tiếng Việt định nghĩa: là “ Khả năng, điều

kiện chủ quan hoặc tự nhiên sẵn có để thực hiện một hoạt động nào đó”, “Là

phẩm chất tâm lí và sinh lí tạo cho con người hoàn thành một hoạt động nào

đó với chất lượng cao.”

Quan niệm về năng lực: Năng lực là tổng hoà các yếu tố tri thức, kinh nghiệm, kỹ năng hoạt động, là điều kiện nội tại, căn bản trong mỗi con người đảm bảo cho con người hoạt động thực tiễn với chất lượng, hiệu quả cao

Quan niệm về năng lực nghiên cứu khoa học: Năng lực nghiên cứu khoa học là tổng hợp khả năng về trình độ tri thức, phương pháp tư duy và

sự sáng tạo của chủ thể sử dụng trong việc phát hiện và giải quyết có hiệu quả những vấn đề nghiên cứu theo ngành nghề chuyên môn và cương vị, chức trách được đảm nhiệm.

- Quan niệm về năng lực nghiên cứu khoa học của học viên cao học

Năng lực NCKH của học viên cao học ở Học viện Chính trị là tổng hợp các yếu tố tri thức, năng lực tư duy khoa học, kỹ năng nghiên cứu, phản ánh trình độ, khả năng thực tế trong hoạt động NCKH, gắn với cương vị, chức trách, nhiệm vụ trong thời gian học tập tại Học viện.

Như vậy, năng lực NCKH của học viên cao học ở Học viện Chính trị làsản phẩm tổng hợp, sự kết tinh của cả tri thức (bao gồm cả tri thức lý luận vàtri thức kinh nghiệm), tư duy khoa học được rèn luyện hình thành những kỹnăng NCKH đảm bảo cho học viên có đủ trình độ, khả năng thực tế tham giavào các hình thức hoạt động NCKH, hoàn thành nhiệm vụ NCKH của họcviên, của đơn vị giao cho Sau khi ra trường, năng lực NCKH của học viên sẽđược được bổ sung, hoàn thiện và phát triển

* Những yếu tố cấu thành năng lực NCKH của học viên cao học Một là, tri thức Tri thức là cơ sở, nền tảng của năng lực, dựa trên kho

tàng tri thức của nhân loại mà loài người có năng lực để nhận thức và cải tạo

thế giới, phục vụ cho lợi ích của con người Khẳng định vai trò của tri thức

C.Mác và Ph Ăngghen đã chỉ rõ: “ Một dân tộc muốn đứng vững trên đỉnh caocủa khoa học thì không thể không có tư duy lý luận” [28, tr.589]

Hai là, năng lực tư duy khoa học

Năng lực tư duy khoa học là quá trình phản ánh hiện thực một cách giántiếp, khái quát, ở đó con người sử dụng ngôn ngữ và các hình thức thao tác tưduy để phân tích, tổng hợp, xử lí các tài liệu do nhận thức cảm tính đem lại

Tư duy khoa học hướng tới sự nhận thức bản chất, các quy luật vận động pháttriển của sự vật, hiện tượng và tìm tòi khám phá tri thức

Ba là, kỹ năng nghiên cứu khoa học

Là khả năng vận dụng thành thạo những kiến thức, kinh nghiệm đãđược tích luỹ để tổ chức tiến hành có hiệu quả các hoạt động NCKH trongthực tiễn, nhằm hoàn thành tốt nhiệm vụ NCKH Đây là một trong những yếu

tố quan trọng cấu thành năng lực NCKH và quyết định chất lượng hiệu quảNCKH của học viên

1.1.3 Những vấn đề cơ bản về bồi dưỡng năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ở Học viện Chính trị hiện nay

* Quan niệm về bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học

Bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học là yêu cầu khách

quan trong quá trình đào tạo ở các Học viện Chính trị Là hoạt động tự giác,tích cực, chủ động, sáng tạo của các chủ thể hoạt động, nhằm nâng cao nhậnthức, bồi dưỡng kỹ năng, phương pháp NCKH cho học viên Theo hướng tiếpcận này có thể quan niệm:

Bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ở Học viện Chính trị là tổng thể các hoạt động của chủ thể tác động trực tiếp vào ý thức, nhận thức nhằm nâng cao tri thức tổng hợp, năng lực tư duy khoa học, trang bị phương pháp, rèn luyện tác phong nghiên cứu, hình thành phát triển kỹ năng NCKH cho học viên cao học, đảm bảo hoàn thành tốt nhiệm vụ NCKH theo mô hình, mục tiêu đào tạo trong thời gian

đào tạo tại Học viện, góp phần thực hiện tốt chức trách, nhiệm vụ người cán bộ khoa học sau khi ra trường.

Nội hàm khái niệm bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ởHọc viện Chính trị quân đội được biểu hiện cụ thể trên những nội dung chủyếu sau:

* Mục đích bồi dưỡng

Giúp cho học viên củng cố, mở rộng tri thức, phát triển năng lực tư duy khoahọc, nâng cao phương pháp, rèn luyện tác phong NCKH, phát triển kỹ năng NCKH,khả năng sáng tạo trong nhận thức và giải quyết vấn đề lý luận và thực tiễn đặt ra trongđời sống học tập, công tác, hoàn thành tốt nhiệm vụ NCKH, học tập, rèn luyện, nângcao chất lượng cao học, đáp ứng mô hình, mục tiêu đào tạo của các Học viện Chính trị,tạo điều kiện để người học viên hoàn thành cương vị, chức trách cán bộ khoa học saukhi ra trường

* Chủ thể bồi dưỡng

Chủ thể lãnh đạo, chỉ đạo hoạt động bồi dưỡng là hệ thống cấp uỷ, tổ

chức đảng các cấp trong Học viện Chính trị, xác định chủ trương, phươnghướng, nhiệm vụ và định hướng các giải pháp cho hoạt động bồi dưỡng Đồngthời là hạt nhân lãnh đạo, giáo dục làm chuyển biến nhận thức, trách nhiệmcủa các chủ thể bồi dưỡng, đối tượng bồi dưỡng và các lực lượng tham gia bồidưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ở Học viện Chính trị quân đội theochức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình

Chủ thể chỉ huy, quản lý điều hành hoạt động bồi dưỡng là hệ thống

chỉ huy các cấp ở Học viện Chính trị bao gồm: Ban giám đốc, Ban giámhiệu, thủ trưởng các cơ quan chức năng, các khoa giáo viên, cán bộ chủ trì

hệ, chủ nhiệm các khóa quản lý học viên Trong đó thường xuyên, trực tiếplà: Phòng sau đại học, khoa giáo viên, cán bộ chủ trì ở hệ sau đại học cótrách nhiệm quản lý, điều hành toàn bộ hoạt động bồi dưỡng, từ khâu xây

dựng kế hoạch, phân công lực lượng thực hiện; quyết định lựa chọn nộidung, hình thức biện pháp bồi dưỡng cho phù hợp với từng đối tượng, từngđiều kiện hoàn cảnh cụ thể; thực hiện sự quản lý thống nhất các khâu, cácbước trong qui trình bồi dưỡng

* Lực lượng tham gia bồi dưỡng

Là toàn bộ đội ngũ giảng viên, mà trực tiếp là giảng viên, nhất là lựclượng giảng viên có thâm niên và có nhiều kinh nghiệm trong giảng dạy,NCKH; những cán bộ nghiên cứu các chuyên ngành KHXHNV trong vàngoài quân đội; cán bộ lãnh đạo chỉ huy các cấp, đội ngũ cán bộ, trợ lý các cơquan chức năng có kinh nghiệm NCKH và những học viên có tri thực, tư duy,

kỹ năng NCKH tốt

* Đối tượng bồi dưỡng

Là toàn bộ học viên cao học ở Học viện Chính trị Tuy nhiên, học viêncao học ở Học viện Chính trị không chỉ với tư cách là đối tượng trực tiếp đượcbồi dưỡng, mà còn là chủ thể của hoạt động tự bồi dưỡng năng lực NCKH ở Họcviện Chính trị

* Nội dung bồi dưỡng

Một là, bồi dưỡng lý luận chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và khả năng vận dụng sáng tạo tri thức lý luận vào hoạt động thực tiễn, giải quyết có hiệu quả nhiệm vụ NCKH

Nắm vững những quan điểm, nguyên tắc cơ bản của Học thuyết Mác-Lê nin,

tư tưởng Hồ Chí Minh, lấy đó làm nền tảng lý luận, phương pháp luận trong nghiêncứu, phổ biến, ứng dụng KHXHVNV vào thực tiễn là vấn đề quan trọng trongNCKH Tình hình hiện nay cần “Nghiên cứu vận dụng sáng tạo và phát triển chủnghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh Đẩy mạnh nghiên cứu tư tưởng Hồ ChíMinh gắn với triển khai sâu rộng có hiểu quả cuộc vận động “ Học tập và làm theotấm gương đạo đức Hồ Chí minh” Đặc biệt là nắm vững và vận dụng đúng đắn các

quan điểm, đường lối của Đảng về phát triển khoa học và công nghệ nói chung, vềnhiệm vụ của khoa học quân sự nói riêng Do đó, bồi dưỡng năng lực NCKH chohọc viên cao học ở Học viện Chính trị phải bồi dưỡng tri thức lý luận, nâng cao giácngộ lý luận chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối, chủtrương, chính sách của Đảng cho học viên.

Hai là, trang bị kiến thức chuyên ngành, tri thức tổng hợp, truyền thụ kinh nghiệm NCKH cho học viên cao học ở Học viện Chính trị

Bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học ở Học viện Chính trịcần trang bị, cập nhật những tri thức, thành tựu khoa học mới, nhất là tri thứcmới về các chuyên ngành khoa học mà họ tham gia nghiên cứu Coi trọng

“Nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về chiến lược bảo vệ Tổ quốctrong tình hình mới Những vấn đề đặt ra trong cuộc đấu tranh tư tưởng, lýluận trong thời kỳ mới Những vấn đề cơ bản của thời đại ngày nay và thếgiới đương đại Chủ động nghiên cứu, tiếp thu có chọn lọc các lý thuyết pháttriển, các trào lưu lý luận và các thành tựu khoa học xã hội thế giới” [9, tr.48]

Ba là, nâng cao trình độ tư duy, khả năng nhạy bén trong phát hiện vấn

đề nghiên cứu, xác định mục tiêu, lựa chọn đối tượng, phạm vi, khách thể, trong tiếp cận đối tượng nghiên cứu

Bồi dưỡng tính tích cực, độc lập, sáng tạo trong suy nghĩ phát hiện, lựachọn, tiếp cận các vấn đề khoa học, dám đi vào giải quyết những vấn đề khókhăn, phức tạp, không sợ thất bại, kiên trì vượt qua những khó khăn, thửthách trên con đường khoa học cho học viên cao học ở nhà trương quân đội làvấn đề vô cùng quan trọng

Muốn vậy, cần bồi dưỡng thế giới quan, phương pháp luận khoa học

và nhãn quan chính trị, khả năng quan sát, phân tích tình hình thực tiễn, phântích đối tượng, giúp cho học viên nâng cao trình độ tư duy khoa học, khả năngnhạy bén, sắc sảo trong lựa chọn đối tượng nghiên cứu, đảm bảo cho những

vấn đề được lựa chọn nghiên cứu thực sự thiết thực phục vụ cho hoạt độngcủa người học viên, vừa tầm, có ý nghĩa cao về mặt khoa học

Bốn là, bồi dưỡng, phát triển kỹ năng trong thực hành triển khai nghiên cứu các công trình, đề tài khoa học, luận văn và rèn luyện phương pháp, tác phong NCKH

Kỹ năng NCKH không thể tự phát hình thành mà phải trải qua một quátrình bồi dưỡng của tổ chức và từ học tập, rèn luyện kiên trì, bền bỉ của học viêntrong suốt quá trình hoạt động khoa học Vì vậy, các chủ thể bồi dưỡng phải đặcbiệt coi trọng rèn luyện, phát triển các kỹ năng trong nghiên cứu các công trình,

đề tài, luận văn, tạo dựng môi trường NCKH thuận lợi, tích cực lôi cuốn họcviên vào các hình thức hoạt động khoa học, thông qua đó rèn luyện các kỹ năngnghiên cứu, bao gồm hệ thống các kỹ năng từ khâu lựa chọn vấn đề nghiên cứu;xác định mục tiêu, nhiệm vụ nghiên cứu đến lập kế hoạch và triển khai kế hoạchnghiên cứu; trong thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu đã đặt ra trong các, bàiviết, các công trình, đề tài khoa học, luận văn

Trong quá trình học tập tại nhà trường, học viên nói chung, học viêncao học nói riêng được trang bị kiến thức tổng hợp của nhiều môn học khác

nhau theo mô hình, mục tiêu, nội dung chương trình đào tạo Đặc biệt đượcbồi dưỡng, trang bị kiến thức, kỹ năng, phương pháp luận NCKH; hướng dẫncách xây dựng và tổ chức thực hiện đề tài nghiên cứu theo giáo trình thống

nhất trong toàn quân Hiện nay, ở HVCT môn học “Phương pháp luận nghiên cứu khoa học” đã được đưa vào chương trình chính khoá cho đối tượng học

viên cao học

Hai là, thông qua các cuộc hội thảo, toạ đàm khoa học, sinh hoạt học thuật, thực hiện các đề tài khoa học, viết tham luận hội thảo, viết báo, viết tiểu luận, thu hoạch, làm luận văn tốt nghiệp

Thông qua dự các cuộc hội thảo, toạ đàm khoa học, sinh hoạt học thuậtcác cấp…là hình thức quan trọng trong bồi dưỡng năng lực NCKH cho họcviên Thông qua những hình thức này thu hút đông đảo học viên lĩnh hội, tiếpthu được nhiều nội dung, phương pháp hay trong NCKH; phát huy được tự do

tư tưởng, công khai bày tỏ quan điểm của mình trước các vấn đề khoa học;được trau dồi, học hỏi những tri thức và kinh nghiệm về NCKH của đồng chí,đồng đội, cán bộ khoa học, giảng viên

Thông qua hình thức thực hiện đề tài khoa học của học viên, viết các

chuyên đề khoa học, viết tham luận trong hội thảo, toạ đàm khoa học, viếtbáo, viết tiểu luận, thu hoạch, làm luận văn tốt nghiệp học viên sẽ được tậpdượt làm khoa học, được trang bị lý luận và những kinh nghiệm cơ bản nhất

về cách thức, phương pháp NCKH Từ đó, năng lực NCKH của học viên sẽđược nâng lên, phù hợp với mục tiêu, yêu cầu đào tạo thạc sỹ của Học viện

Ba là, thông qua các lớp tập huấn, bồi dưỡng, hội nghị sơ, tổng kết rút kinh nghiệm về NCKH

Trong từng khoá học, hàng năm, trước khi bước vào thực hiện nhiệm vụNCKH, Học viện đều tổ chức tập huấn, hướng dẫn những nội dung cần thiết chohọc viên Quá trình tập huấn đã sử dụng các hình thức tổ chức như: lên lớp tập

trung, phân công các cán bộ khoa học, giảng viên, cán bộ quản lý học viên, hoặchọc viên đã đạt kết quả cao trong NCKH truyền thụ kinh nghiệm NCKH

Bốn là, thông qua các cuộc thi về NCKH, “Tuổi trẻ sáng tạo”

Thực hiện các đề tài NCKH, các công trình dự thi “Tuổi trẻ sáng tạo”hàng năm ở các Học viện Chính trị và cấp toàn quân là hình thức quan trọng

để bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học Trong quá trình tham giacác cuộc thi về NCKH, “Tuổi trẻ sáng tạo” học viên thể hiện, kiểm định nănglực NCKH của mình, biết được những ưu điểm và những hạn chế về năng lựcNCKH, thông qua đó các chủ thể có kế hoạch bồi dưỡng, đồng thời học viên

tự đánh giá đúng mình để phấn đấu, vươn lên Mặt khác, trong tham gianghiên cứu khoa học, dự thi “Tuổi trẻ sáng tạo” học viên có điều kiện học hỏikinh nghiệm trong hoạt động khoa học của của đội ngũ giảng viên, cán bộkhoa học, tập thể cán bộ hướng dẫn khoa học

Năm là, thông qua quá trình tự học tập, tự bồi dưỡng, tích luỹ kiến thức của học viên

Tự học tập, tự bồi dưỡng, tích luỹ kiến thức là phương pháp cực kỳ

quan trọng, nhằm biến quá trình đào tạo, bồi dưỡng thành quá trình tự đào tạo,bồi dưỡng năng lực NCKH của học cao học

Phương pháp này đòi hỏi chủ thể bồi dưỡng phải tích cực, chủ độngđịnh hướng cho học viên tự bồi dưỡng Trong đó coi trọng giáo dục xây dựngđộng cơ, nâng cao ý thức, trách nhiệm, định hướng nội dung, phương phápcho học viên trong tự bồi dưỡng rèn luyện nâng cao năng lực NCKH; thườngxuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, tạo điều kiện cho họ xây dựng kế hoạch và

tổ chức thực hiện có hiệu quả kế hoạch tự bồi dưỡng năng lực NCKH Bảnthân từng học viên phải tích cực, chủ động tự xây dựng kế hoạch bồi dưỡngcho phù hợp với thực tế năng lực nghiên cứu của mình; phương châm tự bồidưỡng phải toàn diện nhưng có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào dứt điểm

những khâu yếu, mặt yếu; đồng thời tranh thủ sự giúp đỡ của cấp trên, củagiảng viên, cán bộ khoa học và đề cao tính tích cực, chủ động của bản thân

* Vai trò của bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học

Một là, giúp cho học viên nâng cao trình độ trí tuệ, hoàn thành tốt nhiệm vụ học tập, NCKH trong thời gian học tập tại trường

Hoạt động NCKH đi sâu khám phá lý luận, tổng kết thực tiễn, đem lạilời giải cho người dạy và người học Mỗi thành công của hoạt động NCKHcủa học viên không chỉ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo ở cácHọc viện Chính trị mà còn tạo ra động lực trực tiếp thúc đẩy người dạy vàngười học hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ giáo dục, đào tạo Quy chế vềNCKH của sinh viên trong các trường đại học và cao đẳng của Bộ Giáo dục-Đào tạo khẳng định: “Nghiên cứu khoa học góp phần nâng cao chất lượng đàotạo; tiếp cận và vận dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học; giải quyếtmột số vấn đề của khoa học và thực tiễn”

Hai là, giúp học viên gắn lý luận với thực tiễn, nâng cao năng lực tư

duy lý luận, tham gia đấu tranh trên mặt trận tư tưởng, lý luận của Đảng

Hoạt động NCKH của học viên cao học giúp họ nhận thức sâu sắc lý luậnMác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng, lý giải mộtcách đúng đắn những vấn đề cuộc sống đặt ra, góp phần cung cấp những luận cứkhoa học cho cấp uỷ, tổ chức đảng, chỉ huy các đơn vị xác định, chủ trương, biệnpháp lãnh đạo, xây dựng đơn vị, nhà trường vững mạnh toàn diện, góp phần xâydựng quân đội vững mạnh về chính trị Đồng thời, hoạt động NCKH của họcviên ở Học viện Chính trị đã và đang góp phần tích cực vào cuộc đấu tranh trênmặt trận tư tưởng, lý luận của Đảng, làm thất bại âm mưu, thủ đoạn chống phácủa các thế lực thù địch, bảo vệ và phát triển chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng HồChí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng

Ba là, làm cơ sở cho người học viên sau khi ra trường có đủ khả năng tham gia các hoạt động khoa học, hướng dẫn học viên NCKH, viết luận văn tốt nghiệp

Học viên cao học sau khi ra trường cơ bản là giảng viên làm công tácgiảng dạy, nghiên cứu khoa học ở các Học viện, nhà trường, đơn vị trong toànquân, yêu cầu phải có năng lực tổ chức thực tiễn, thực hiện các nhiệm vụtrong quá trình công tác Vì vậy, bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên làyếu tố quan trọng nâng cao năng lực tổ chức các hoạt động thực tiễn, thựchiện các nhiệm vụ của học viên trong quá trình giáo dục đào tạo ở Học viện.Bồi dưỡng năng lực NCKH ở Học viện còn là cơ sở, điều kiện giúp người họcviên sau khi ra trường hoàn thành nhiệm vụ

* Tiêu chí đánh giá thực trạng bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học

Một là, trình độ nhận thức, trách nhiệm của chủ thể và các lực lượng tham gia bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên

Đánh giá nhận thức, trách nhiệm của các chủ thể, trước hết là nhận thức củacác cấp uỷ, tổ chức đảng Cụ thể, xem xét trách nhiệm của hệ thống các cấp uỷ, tổchức đảng trong khâu ra nghị quyết, xác định mục tiêu, chủ trương, phương hướng,biện pháp lãnh đạo hoạt động bồi dưỡng; trong chỉ đạo các cấp, các cơ quan, đơn vịxây dựng kế hoạch và thực hiện kế hoạch bồi dưỡng NCKH cho học viên

Đánh giá nhận thức, trách nhiệm của đội ngũ giảng viên, cán bộ khoahọc trong bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học, trong đó tập trungvào đánh giá nhận thức, phát huy vai trò, trách nhiệm, tính tích cực, chủ độngtrong tham gia bồi dưỡng năng lực nghiên cứu và truyền thụ kinh nghiệmnghiên cứu cho đội ngũ cán bộ quản lý và học viên

Hai là, kết quả thực hiện nội dung, hình thức bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên đào tạo giảng viên cao học

Kết quả thực hiện nội dung, hình thức bồi dưỡng năng lực NCKH chohọc viên cao học là tiêu chí cơ bản, quan trọng Trước hết, đánh giá tính toàndiện, bao quát, có trọng tâm, trọng điểm của các nội dung bồi dưỡng: trang bịtri thức tổng hợp; lý luận chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh,những kiến thức cập nhật về quan điểm, đường lối, chủ trương, chính sáchcủa Đảng, hiến pháp, pháp luật Nhà nước, chức năng, nhiệm vụ quân đội; sựphát triển của tình hình thế giới, trong nước Đồng thời, xem xét tính cập nhật,hiện đại trong những nội dung bồi dưỡng; nhất là những tri thức mới vềKHXHNV, về lý thuyết NCKH và kinh nghiệm trong thực hành NCKH.

Ba là, kết quả thực hiện nhiệm vụ NCKH của học viên trong năm học

và khoá học

Kết quả hoạt động NCKH là tiêu chí cơ bản đánh giá bồi dưỡng nănglực NCKH cho học viên cao học, đồng thời nó thể hiện năng lực, trình độ củahọc viên trong NCKH, là biểu hiện cụ thể nhất sự tác động tổng hợp của cácchủ thể trong bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên

Số lượng và cơ cấu sản phẩm NCKH của học viên được nghiệm thu,công bố, khen thưởng, ứng dụng, sử dụng trong giáo dục đào tạo, trong hoạtđộng thực tiễn của quân đội, của đất nước, phản ánh sự tiến bộ trong cả trithức, kỹ năng NCKH của học viên Đồng thời, là cơ sở đánh giá vai trò củacấp uỷ, chỉ huy, hội đồng khoa học, cơ quan chức năng, khoa giáo viên, cán

bộ lãnh đạo, chỉ huy các đơn vị và đội ngũ cán bộ quản lý trong bồi dưỡngnăng lực NCKH cho học viên

1.2 Thực trạng bồi dưỡng năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ở Học viện Chính trị

1.2.1 Những ưu điểm và hạn chế chủ yếu của bồi dưỡng năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên đào tạo thạc sỹ

* Những ưu điểm

- Nhận thức trách nhiệm của chủ thể và các lực lượng tham gia bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên ngày càng được nâng cao, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ giáo dục, đào tạo và NCKH của Học viện Chính trị

Các cấp uỷ, tổ chức đảng đã thường xuyên quán triệt sâu sắc quanđiểm xây dựng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ mới, tiêu chuẩn người cán bộtheo Nghị quyết 94 của Đảng uỷ Quân sự Trung ương, Luật giáo dục, chỉ thị,hướng dẫn của Tổng cục Chính trị và các cơ quan chức năng để đề ra các chủtrương, biện pháp lãnh đạo bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên nóichung và học viên cao học nói riêng Lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp nội dung,hình thức, phương pháp bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên Đây lànhững văn bản pháp lý quan trọng, là cơ sở, tiền đề giúp chỉ đạo toàn bộ hoạtđộng bồi dưỡng

Các cơ quan chức năng của Học viện Chính trị đã nhận thức đúng đắn

về mục đích, yêu cầu nhiệm vụ NCKH của học viên, đã chủ động xây dựng

kế hoạch NCKH trình Giám đốc phê chuẩn Trên cơ sở đó đã kịp thời triểnkhai hướng dẫn các cơ quan, đơn vị thực hiện Đã cố gắng bảo đảm cơ sở vậtchất, kỹ thuật, kinh phí, thời gian theo quy chế cho hoạt động NCKH của họcviên Đồng thời có nhiều hoạt động đẩy mạnh phong trào thi đua NCKH củahọc viên, tham gia “Tuổi trẻ sáng tạo” kịp thời cổ vũ, động viên, khích lệnhững gương tốt, người tốt trong hoạt động NCKH của học viên nói chung,học viên cao học nói riêng

Các khoa giáo viên đã quán triệt và thực hiện nghiêm túc quy chế hoạtđộng khoa học, công nghệ, đã thấy rõ trách nhiệm của mình trong việc bồidưỡng năng lực NCKH cho học viên Hàng năm, các khoa giáo viên đều xâydựng kế hoạch hướng dẫn học viên NCKH, tham gia các Hội đồng thẩm định,nghiệm thu các đề tài, chuyên đề khoa học, tham dự các hội nghị tổng kết,báo cáo khoa học của Học viện

- Nội dung, hình thức bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên đã bám sát mô hình, mục tiêu đào tạo, từng bước đổi mới phù hợp với đặc điểm hoạt động của học viên cao học

Đặc biệt, ở các Học viện Chính trị đã chú trọng đổi mới nội dung bồidưỡng đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ cao học và nhu cầu NCKH của mỗi họcviên Hình thức bồi dưỡng cũng đã được quan tâm đổi mới, từ hoạt động bồidưỡng tập trung theo nội dung, chương trình đào tạo của Học viện Chính trị,bồi dưỡng riêng, đến các hoạt động dự các hội thảo, toạ đàm khoa học, cáchội nghị rút kinh nghiệm NCKH do đơn vị hoặc Học viện tổ chức Các đơn

vị duy trì có nền nếp hình thức sinh hoạt học thuật ở từng lớp, hệ, tiểu đoàn, ởkhoa chuyên ngành, giao nhiệm vụ cho học viên tham gia viết bài gửi đăngtrên các báo, tạp chí, viết bài tham gia hội thảo, đăng kỷ yếu hội thảo, đấutranh trên mặt trận tư tưởng, lý luận, coi đó vừa là nhiệm vụ, vừa là biện pháprèn luyện nâng cao năng lực NCKH

- Năng lực NCKH của học viên được nâng lên đồng đều và vững chắc hơn; số lượng, chất lượng các sản phẩm NCKH của học viên ngày càng tăng lên, có nhiều công trình có chất lượng, khả năng ứng dụng vào thực tế cao

Trong những năm qua cơ bản học viên cao học thường xuyên quán triệt

và nhận thức rõ NCKH là một nhiệm vụ chính trị trọng tâm của học viêntrong Học viện Chính trị, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục,đào tạo, phát triển năng lực toàn diện của học viên theo mô hình, mục tiêu đàotạo giảng viên Đồng thời, giúp học viên từng bước hình thành phẩm chất, kỹnăng, phương pháp nghiên cứu và cách thức tổ chức hoạt động khoa học trongthời gian học tập tại Học viện và hoạt động thực tiễn trên cương vị công tác ởđơn vị cơ sở sau khi ra trường

Học viên cao học đã từng bước xây dựng động cơ, thái độ đúng đắn vớinhiệm vụ NCKH Thể hiện năng lực NCKH trong lĩnh hội các tri thức khoa học

và phương pháp NCKH học theo chương trình, nội dung đào tạo Từng bướclàm quen và thử sức mình trong các hình thức hoạt động NCKH Lực lượngtham gia NCKH ngày càng tăng, với những hình thức đa dạng, phong phú

Trong những năm qua số lượng, chất lượng sản phẩm khoa học của họcviên cao học ở Học viện Chính trị đã có nhiều chuyển biến tích cực Đa sốhọc viên đều nhận thức rằng, kết quả NCKH là một tiêu chí rất quan trọngđánh giá kết quả học tập tại trường Bởi vậy, đa số học viên đã tích cực thamgia NCKH, luôn tìm tòi, sáng tạo nâng cao chất lượng công trình nghiên cứu

* Những hạn chế, khuyết điểm

- Một bộ phận cán bộ, đảng viên trong đó có cán bộ chủ trì, giảng viên, cán bộ quản lý học viên vẫn còn coi nhiệm vụ NCKH, bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên như hoạt động bổ trợ, phục vụ cho nhiệm vụ giáo dục, đào tạo

Trước hết, một số cán bộ lãnh đạo, chỉ huy các đơn vị quản lý học viênnhận thức chưa sâu sắc, chưa đầy đủ về vị trí, vai trò, tầm quan trọng củanhiệm vụ bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học Vẫn còn một sốcán bộ, đảng viên, cấp uỷ viên chưa thấy hết trách nhiệm của mình trong lãnhđạo, chỉ đạo tổ chức hoạt động khoa học của học viên Việc chỉ đạo, tổ chứcgiáo dục quán triệt cho học viên nhận thức đúng đắn về vị trí, vai trò tầm quantrong của NCKH chưa thường xuyên, chất lượng còn thấp

Một số giảng viên, cán bộ khoa học chưa thấy hết trách nhiệm củamình trong tổ chức bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên, còn có quanniệm rằng đó là sự “giúp đỡ” học viên theo đề nghị của hệ Việc phối hợp với

hệ sau đại học để nắm tiến trình đào tạo, đặc điểm đối tượng đào tạo, tìnhhình thực tế đơn vị chưa chặt chẽ và thường xuyên

Các cơ quan chức năng chưa kịp thời phát hiện và tiếp thu những kiếnnghị của lãnh đạo, chỉ huy các đơn vị mà trực tiếp của các lực lượng tham gia

NCKH về những bất cập trong quy chế hoạt động NCKH của học viên, nhất

là việc bảo đảm kinh phí và cơ sở vật chất cho hoạt động nghiên cứu; bố tríquỹ thời gian tương xứng cho từng hình thức NCKH

- Nội dung hình thức bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên chưa được đổi mới mạnh mẽ, chưa đồng bộ, còn lệ thuộc nhiều vào nội dung chương trình đào tạo

Nội dung bồi dưỡng vẫn nặng về trang bị kiến thức lý luận cơ bản cáchình thức bồi dưỡng tập trung vào viết tham luận, hội thảo, tham gia đề tàiNCKH của học viên các hình thức khác vẫn mang tính dàn trải cho tất cả cácđối tượng học viên trong nhà trường Vì thế chưa tạo được sự vượt trội vềnăng lực NCKH của học viên cao học so với các đối tượng học viên kháctrong Học viện Chính trị

- Năng lực NCKH của học viên được nâng lên nhưng chưa đồng đều, vững chắc, chất lượng chưa cao

Điều dễ nhận thấy, là một bộ phận học viên cao học chưa nhận thức đầy

đủ về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của hoạt động NCKH, chưa thấy đượcnhiệm vụ học tập và NCKH luôn được đặt lên hàng đầu trong các Học việnChính trị

Trong thực hiện đề tài, chuyên đề khoa học, nhiều học viên chưa thựchiện đúng qui trình, tiến độ và sự chỉ đạo hướng dẫn của cán bộ, giảng viênhướng dẫn khoa học Do vậy, cá biệt có đề tài, chuyên đề của học viên khôngthông qua cán bộ, giảng viên hướng dẫn vẫn nộp sản phẩm và tổ chức nghiệmthu nên chất lượng không cao, làm ảnh hưởng uy tín của người hướng dẫn.Nội dung các đề tài, chuyên đề còn nặng về lý luận đơn thuần, ít tính thựctiễn, các giải pháp đề ra còn mang tính định hướng, khả năng luận giải và kháiquát tổng hợp vấn đề còn hạn chế, cá biệt còn có hiện tượng sao chép đơnthuần, thiếu tính độc lập, sáng tạo trong nghiên cứu

1.2.2 Nguyên nhân và những kinh nghiệm bồi dưỡng năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên cao học ở Học viện Chính trị

* Nguyên nhân

- Nguyên nhân của những ưu điểm

Một là, những thành tựu to lớn trong giáo dục đào tạo và NCKH của Học viện Chính trị

Nhiệm vụ giáo dục đạo tạo và NCKH ở các Học viện Chính trị trongnhững năm qua đã đạt được những thành tựu rất quan trong trên nhiều mặt, đó làđiều kiện, là môi trường thuận lợi trong bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viêncao học Chủ trương nâng nhiệm vụ NCKH lên ngang với nhiệm vụ giáo dụcđào tạo đã tạo ra một động lực to lớn đối học viên trong NCKH, trong bồi dưỡngnăng lực NCKH cho học viên Cũng từ chủ trương đó cơ sở vật chất, phươngtiện, tài liệu, kinh phí cho hoạt động NCKH nói chung, của học viên nói riêng đãđược quan tâm đầu tư, xây dựng, từng bước đáp ứng yêu cầu NCKH của nhà

trường và của học viên Phong trào “Tiến quân vào khoa học” của Học viện

Chính trị đã ra tạo môi trường thuận lợi, khích lệ, động viên mọi người tham giahoạt động NCKH và bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học

Hai là, sự lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ của Đảng uỷ, Ban giám đốc Học viện, cấp uỷ và cán bộ chủ trì đơn vị quản lý học viên, sự chỉ đạo, hướng dẫn của các cơ quan chức năng, các khoa giáo viên

Đây là nguyên nhân cơ bản, quyết định trực tiếp đến kết quả hoạt động bồidưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học Trên cơ sở nghị quyết, chủ trươngcủa Đảng uỷ, Ban giám đốc Học viện, cơ quan chức năng, các khoa giáo viên củaHọc viện; cấp uỷ, chính trị viên, chỉ huy các hệ sau đại học đã nghiêm túc quántriệt, vận dụng cụ thể hoá vào xác định kế hoạch, nội dung, hình tức, biện pháp bồidưỡng năng lực NCKH của học viên theo chức trách, nhiệm vụ

Ba là, đội ngũ cán bộ, giảng viên có kiến thức sâu và toàn diện, có kinh nghiệm trong hoạt động NCKH, nhất là kinh nghiệm hướng dẫn học viên NCKH

Đây là nguyên nhân quan trọng của những ưu điểm trong bồi dưỡngnăng lực NCKH của học viện cao học Trong quá trình hướng dẫn học viên độingũ giảng viên, cán bộ khoa học đã có nhiều cố gắng, đề cao trách nhiệm chínhtrị trước nhiệm vụ được giao, tích cực, chủ động gặp gỡ, động viên người học,kịp thời định hướng cho học viên, bồi dưỡng cho học viên cả về tri thức khoahọc, phương pháp NCKH, truyền thụ những kinh nghiệm trong NCKH Nhờvậy, kết quả NCKH của học viện ngày càng cao hơn, chất lượng tốt hơn

Bốn là, ý thức trách nhiệm trong tự học tập, tự bồi dưỡng năng lực NCKH của học viên

Do xác định tốt động cơ, thái độ học tập, ý thức được nghề nghiệptương lai của mình, nên về cơ bản học viên cao học đã đề cao được tráchnhiệm chính trị đối với nhiệm vụ NCKH, chủ động khắc phục khó khăn vềkiến thức, kinh nghiệm, về thời gian, cơ sở vật chất bảo đảm và kinh phí; tíchcực học tập nâng cao trình độ trí tuệ, tích luỹ kiến thức, rèn luyện kỹ năngNCKH, hăng hái tham gia vào các hoạt động khoa học của nhà trường để họchỏi kinh nghiệm nâng cao trình độ Vì vậy, năng lực NCKH của học viênđược nâng cao, kết quả bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên không ngừngđược nâng lên

- Nguyên nhân của những hạn chế, yếu kém

Thứ nhất, công tác chỉ đạo, hướng dẫn có nội dung chưa sát với đặc điểm, trình độ của đối tượng học viên

Thực tế cho thấy có những nội dung chỉ đạo, hướng dẫn của cơ quanchức năng còn chung, chung chưa bám sát yêu cầu nhiệm vụ, đặc điểm củađối tượng cao học nên đã gây ra những khó khăn, vướng mắc trong NCKH và

tổ chức bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên Chưa tham mưu kịp thờicho Đảng uỷ, Ban giám đốc Học viện có những kiến nghị xác đáng, thiết thựcvới các cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng để bổ sung, hoàn chỉnh quychế hoạt động khoa học của học viên; trong đảm bảo cơ sở vật chất, kinh phí,phương tiện, thời gian cho hoạt động NCKH cũng như quyền lợi chính đángcủa học viên Đây là một trong những nguyên nhân trực tiếp của những hạn chế,làm ảnh hưởng trực tiếp đến phạm vi, qui mô, chất lượng hoạt động khoa họccủa học viên, đến kết quả NCKH của học viên cao học trong những năm qua.

Thứ hai, trách nhiệm, năng lực trong hướng dẫn học viên NCKH của một số cán bộ, giảng viên chưa đồng đều, chưa cao

Một số cán bộ, giảng viên chưa thật nhiệt tình, hứng thú hướng dẫnhọc viên cao học tham gia NCKH, do đó chưa đầu tư đúng mức thời gian,công sức, trí tuệ vào hướng dẫn học viên NCKH Chưa đặt ra yêu cầu cao chongười học, chưa tích cực kiểm tra, giám sát, quản lý công trình, đề tài màmình hướng dẫn một cách chặt chẽ, nghiêm túc; còn tỏ ra dễ dãi, châm chướcnhững hạn chế, khuyết điểm của học viên Tình hình đó cũng ảnh hưởngkhông nhỏ đến chất lượng các đề tài, chuyên đề NCKH của học viên

Thứ ba, nhận thức, ý thức trách nhiệm trong tự học tập, rèn luyện một

bộ phận học viên cao học chưa cao, chưa thường xuyên

Một bộ phận học viên cao học còn đề cao nhiệm vụ học tập, từ đóxem nhẹ nhiệm vụ NCKH, dẫn đến chưa tích cực chủ động tham gia các hìnhthức hoạt động NCKH Còn một số có biểu hiện lười nghiên cứu, ngại học tậpnâng cao tri thức khoa học và phương pháp NCKH trong quá trình học tập tạitrường Chưa hăng hái tham gia các hình thức hoạt động khoa học mà còn đợi

sự phân công, giao nhiệm vụ Khi tham gia vào các đề tài, chuyên đề thường

ỷ lại cho chủ nhiệm đề tài, vào tập thể ban đề tài Đây là nguyên nhân trựctiếp dẫn đến hạn chế trong hoạt động NCKH của học viên

* Những kinh nghiệm bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên

Một là, tăng cường công tác giáo dục xây dựng động cơ, phát huy tính tích cực tự giác, chủ động sáng tạo của học viên trong hoạt động NCKH

Tăng cường giáo dục xây dựng động cơ, làm cho học viên nhận thứcđúng vị trí, vai trò, tầm quan trọng của hoạt đông NCKH, bồi dưỡng năng lựcNCKH đối với việc phát triển các phẩm chất, năng lực có động cơ học tập,rèn luyện đúng đắn của mình đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ giáo dục đào tạo,cũng như kết quả thực hiện nhiệm vụ trên cương vị công tác sau này Phát huytính tích cực tự giác, lòng say mê, hứng thú, tính chủ động, sáng tạo của họcviên trong hoạt động NCKH, làm cho hoạt động này trở thành nhu cầu bêntrong của học viên cao học

Quá trình NCKH, học viên cao học sẽ được các cán bộ, giảng viênhướng dẫn giúp đỡ, sự hướng dẫn giúp đỡ đó chỉ là những định hướng cơ bản,còn học viên phải thật sự chủ động, sáng tạo Thực tế đã cho thấy ở đơn vịnào đội ngũ học viên tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo trong hoạt độngnghiên cứu thì ở đó hoạt động NCKH của học viên được thực hiện có nềnnếp, có kế hoạch chặt chẽ, đạt chất lượng, hiệu quả tốt

Hai là, bồi dưỡng năng lực NCKH của học viên phải gắn với nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các chủ thể, lực lượng tham gia bồi dưỡng

Các chủ thể bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên cao học có vai tròrất quyết định đến chất lượng, hiệu quả hoạt động NCKH của học viên Chính

vì vậy, trong quá trình bồi dưỡng phải phát huy đầy đủ nhận thức và tráchnhiệm cao của các chủ thể và lực lượng tham gia Trong đó: Phòng Khoa học,công nghệ và môi trường, Phòng sau đại học làm tốt vai trò là cơ quan chủ trì,phối hợp với các cơ quan, đơn vị có liên quan hướng dẫn, bồi dưỡng năng lựcNCKH cho học viên và đảm bảo các chế độ, các quyền lợi cho học viên theođúng qui định, quy chế hoạt động khoa học, công nghệ và môi trường Phòng

chính trị, Phòng Sau đại học, chủ động phối hợp với Phòng khoa học, côngnghệ và môi trường để nâng cao chất lượng hoạt động khoa học của học viên.Các khoa giáo viên đề cao trách nhiệm trong xây dựng kế hoạch và phân cônggiảng viên hướng dẫn học viên NCKH, tổ chức các hoạt động khoa học củahọc viên theo đề nghị của Hệ sau đại học và Phòng khoa học, công nghệ vàmôi trường Cấp uỷ, cán bộ chủ trì các hệ, tiểu đoàn phải có trách nhiệm tổchức hoạt động khoa học của học viên ở đơn vị mình, chủ động liên hệ với cơquan chứ năng, các khoa giáo viên để hoạt động khoa học của học viên diễn

ra nhịp nhàng, ăn khớp, đạt hiệu quả cao, đồng thời phải bảo đảm quyền lợicho học viên khi tham gia NCKH

Ba là, xây dựng môi trường NCKH và phát huy dân chủ trong NCKH làm cơ sở bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên

Môi trường NCKH trong Học viện Chính trị có ảnh hưởng trực tiếp đếnhiệu quả bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên Vì vậy, cấp uỷ, tổ chứcđảng các cấp, các cơ quan chức năng, đội ngũ nhà giáo, cán bộ khoa học cầnquan tâm xây dựng môi trường NCKH trong nhà trường, làm cho NCKH trởthành nhu cầu của mỗi cán bộ, giảng viên, học viên; hoạt động NCKH trởthành phong trào thi đua sôi nổi, rộng khắp trong nhà trường; NCKH trởthành động cơ bên trong của mỗi người

Bốn là, thường xuyên đổi mới nội dung, hình thức, phương pháp bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên

Trước hết, cần hướng cho học viên đi vào nghiên cứu lý giải các vấn đềthực tiễn đòi hỏi ở đơn vị và có ý nghĩa thiết thực trong việc khắc phục nhữnghạn chế, khuyết điểm trong thực hiện các nhiệm vụ, đồng thời cần đa dạnghoá về hình thức, phương pháp NCKH, ngoài lực lượng viết chuyên đề và các

đề tài khoa học, thì căn cứ vào tình hình nhiệm vụ thực tiễn đơn vị và tiếntrình huấn luyện, có thể tổ chức những buổi trao đổi, hội thảo khoa học theo