Trải qua hơn 30 năm thực hiện, nhất là từ khi hai nước thực hiện công cuộc đổi mới, trong tình hình hội nhập với nhiều biến động, nhiều khó khăn và thách thức do tác động của tình hình t[r]
Trang 1BÀI DỰ THI TÌM HIỂU LỊCH SỬ QUAN HỆ ĐẶC BIỆT VIỆT NAM – LÀO, LÀO VIỆT
NAM
- Thiết thực hưởng ứng “Năm đoàn kết hữu nghị Việt Nam - Lào 2012”, chào mừng kỷ niệm 50 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao và 35 năm ngày ký Hiệp ước hữu nghị hợp tác giữa hai nước
- Góp phần tuyên truyền, giáo dục truyền thống cách mạng, nhất là cho thế hệ trẻ của hai nước về tình hữu nghị đặc biệt Việt Nam - Lào, Lào - Việt Nam trong quá trình đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở mỗi nước
- Vun đắp tình hữu nghị thuỷ chung giữa hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước Việt - Lào; đấu tranh chống những luận điệu xuyên tạc, bóp méo lịch sử, gây chia
rẽ tình đoàn kết hữu nghị đặc biệt Việt Nam - Lào của các thế lực thù địch
Hưởng ứng cuộc thi tìm hiểu lịch sử quan hệ đặc biệt Việt Nam-Lào, Lào Việt Nam tôi………đơn vị công tác………qua tham khảo tài liệu, sách báo, tôi viets về suy ngĩ của mình về
+ Vai trò của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Chủ tịch Cay xỏn Phômvihản, Chủ tịch Xuphanuvông và các nhà lãnh đạo cấp cao của hai Đảng, hai Nhà nước trong quá trình xây dựng và phát triển quan hệ đặc biệt Việt Nam - Lào, Lào - Việt Nam
"Lào và Việt Nam là hai nước láng giềng, cùng sống chung trên bán đảo Đông Dương, núi liền núi, sông liền sông, cùng uống chung dòng nước Mekong, cùng dựa lưng vào dãy Trường Sơn hùng vĩ và có mối quan hệ gắn bó với nhau từ lâu đời để cùng đấu tranh chống kẻ thù chung là thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược
Những đặc điểm, hoàn cảnh đó đã gắn kết hai nước chúng ta lại với nhau thành một khối thống nhất, gắn bó chặt chẽ, cùng chia sẻ ngọt bùi và đồng cam cộng khổ với nhau trong suốt thời gian qua và đến tận ngày nay
Ngay từ năm 1921, khi truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin trong phong trào giải phóng “các dân tộc thuộc địa,” các dân tộc bị áp bức Á Đông, Nguyễn Ái Quốc đã bền
bỉ tố cáo chế độ thực dân Pháp và đã mô tả nỗi khổ chung của nhân dân Lào và nhân dân Việt Nam trong chế độ bắt phu đi làm tạp dịch, làm đường tại Đông Dương thuộc Pháp
Chế độ tạp dịch thường xuyên cùng với chế độ trưng tập phu làm đường làm cho nhân dân Lào khốn khổ, sống trong cảnh luôn luôn nơm nớp lo sợ Điều đáng chú ý là chế độ bắt phu làm đường của thực dân Pháp vô cùng hà khắc: Chúng không hề phân biệt ai là Việt, ai là Lào, mà chỉ coi là dân Đông Dương thuộc Pháp; nếu trốn đi phu hay nổi dậy chống lại đều bị bắn chết; những ai ốm đau đều phải gửi xác lại nơi “rừng xanh núi đỏ.”
Trên các đoạn đường xuyên Đông Dương đều có xác phu Việt bên cạnh xác phu Lào Đó là những con đường được gọi là đường Lào-Việt hoặc đường Việt-Lào, nối liền
bờ Biển Đông của Việt Nam đến tận bờ sông Mekong, từ Tây Bắc Việt Nam đến Bắc và Đông Bắc Lào Người viết: “Ở Luang Prabang nhiều phụ nữ nghèo khổ thảm thương phải mang xiềng đi quét đường chỉ vì một tội không nộp nổi thuế.”
Không cam chịu ách nô lệ, từ đầu thế kỷ 20, nhân dân hai nước Lào-Việt Nam đã đoàn kết, cùng nhau đấu tranh chống Pháp Đó là các cuộc khởi nghĩa vũ trang ở Nam
Trang 2Lào dưới sự lãnh đạo của Ông Kẹo (1901), ông Kômmađăm (1907-1937); cuộc khởi nghĩa ở miền Bắc, từ Mường Thanh, Sơn La, Lai Châu của Việt Nam đến Houaphan, Xieng Khoang do Chạuphạ Pắtchay lãnh đạo (1918-1922)
Như vậy, trước 1930, đã xuất hiện đoàn kết Lào-Việt cùng chiến đấu chống kẻ thù chung, nhưng lúc đó chỉ dừng lại ở tính chất tự phát do hạn chế về trình độ nhận thức và điều kiện lịch sử Nhưng tình đoàn kết đó đã được phát triển mạnh mẽ và liên tục từ khi
có chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh soi đường, đặc biệt là từ khi Đảng Cộng sản Đông Dương ra đời do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, trực tiếp lãnh đạo cuộc đấu tranh giải phóng của hai dân tộc Lào-Việt Nam
Người luôn coi trọng tình đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc Việt-Lào, đó vừa là nghĩa vụ quốc tế, vừa là lợi ích sống còn của mỗi nước
Chủ tịch Hồ Chí Minh rất chăm chú theo dõi và dìu dắt, giúp đỡ phong trào cách mạng ở Lào với tinh thần “giúp bạn là tự giúp mình” Trong tư tưởng chỉ đạo và hoạt động thực tiễn, Người luôn luôn phát huy cao độ tính độc lập và chủ động của đồng bào các bộ tộc Lào
Từ khi mới ra đời, tại Hội nghị Trung ương tháng 10/1930, Đảng Cộng sản Đông Dương đã xác định đường lối cách mạng của ba nước Đông Dương: Ba nước đều là thuộc địa của Pháp nên cần đoàn kết chống ách thống trị của bọn thực dân Pháp, giành độc lập dân tộc
Sau Hội nghị, thực hiện tư tưởng chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, một số đảng viên của Đảng từ Việt Nam và Thái Lan đã sang hoạt động xây dựng cơ sở cách mạng ở Lào Một số chi bộ cộng sản đã được thành lập ở Savannakhet, Thakhek, Vientiane Đến tháng 9/1934, Đảng bộ Đảng Cộng sản Đông Dương đã được thành lập tại Lào, chịu trách nhiệm lãnh đạo phong trào cách mạng Lào Đó là những mốc son lịch sử trong quan hệ Lào-Việt Nam; Cuộc đấu tranh cách mạng của nhân dân hai nước gắn bó với nhau và ngày càng phát triển trong tình đoàn kết chiến đấu và tạo nên cơ sở cho tình đoàn kết đặc biệt giữa hai Đảng và hai nước
Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn luôn gắn chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế vô sản; luôn nhận thức sâu sắc mối quan hệ mật thiết cách mạng hai nước Lào-Việt Nam, nuôi dưỡng và phát huy sáng tạo sức mạnh chung của nhân dân hai nước để cùng tiến hành thắng lợi Cách mạng Tháng Tám ở Lào cũng như thắng lợi Cách mạng Tháng Tám ở Việt Nam, giành độc lập cho nhân dân mỗi nước năm 1945
Ngày 2-9-1945, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời
Ngày 12/10/1945 tại Thủ đô Vientiane, Chính phủ lâm thời Lào Itsala được thành lập, thông qua Hiến pháp và tuyên bố nền độc lập trước thế giới Ngày 14/10/1945, Việt Nam là nước đầu tiên gửi điện chúc mừng và tuyên bố thừa nhận Chính phủ Lào độc lập
và ngày 30/10/1945, hai nước đã ký Hiệp ước Hợp tác tương trợ Việt-Lào Với Hiệp ước này, quan hệ Việt-Lào đã chuyển sang một giai đoạn mới - giai đoạn phát triển quan hệ đoàn kết giữa hai dân tộc anh em không chỉ trong quan hệ giữa nhân dân hai nước, mà còn trên tầm quan hệ gắn bó giữa hai nhà nước
Chủ tịch Souphanouvong đã khái quát ý nghĩa trọng đại của sự kiện này: “Quan
hệ LÀO-VIỆT từ nay sẽ mở ra một kỷ nguyên mới” - kỷ nguyên của mối quan hệ đoàn
Trang 3kết đặc biệt Lào-Việt Nam giúp đỡ nhau vì mục tiêu chung của hai dân tộc Cũng ngày 30/10/1945, Chính phủ hai nước quyết định thành lập Liên quân Lào-Việt Nam
Thắng lợi đó, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương, là thắng lợi của nhân dân hai nước cùng chung lý tưởng, cùng chung mục tiêu, đoàn kết gắn bó với nhau, cùng đấu tranh giành thắng lợi Đó là bài học lịch sử đầu tiên vô cùng quý giá trong lịch
sử cách mạng giải phóng của hai dân tộc anh em
Sau ngày tuyên bố độc lập không được bao lâu, năm 1946, thực dân Pháp lại trở lại xâm lược hai nước Lào, Việt Nam lần thứ hai Hai dân tộc lập tức cùng sát cánh bên nhau chống ngoại xâm
Trước tình hình đó, Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương và Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ trương: cần phải xây dựng ở Việt Nam, Lào và Miên từng Đảng cách mạng thích hợp để lãnh đạo phong trào cách mạng và công cuộc kháng chiến thắng lợi Để đẩy mạnh cuộc kháng chiến ở Lào thì phải xây dựng tại đây một vùng căn cứ địa của cả nước, nơi tập trung các đồng chí lãnh đạo Đảng, Chính phủ, Mặt trận và tổ chức bộ máy lãnh đạo công cuộc cách mạng; trên cơ sở lực lượng đã có, tích cực xây dựng phát triển lực lượng vũ trang, trong đó có Quân đội quốc gia Lào
Thực hiện chủ trương trên, Sam Neua (Houaphan) đã được chọn để xây dựng căn
cứ địa trung ương của cách mạng Lào Sau một quá trình chuẩn bị, ngày 20/1/1949, Quân đội Lào Itsala được thành lập, do đồng chí Kaysone Phomvihane trực tiếp chỉ huy Ngày 13/8/1950, thành lập Mặt trận “Neo Lào Itsala” và thành lập “Chính phủ kháng chiến Lào”, Hoàng thân Souphanouvong được cử làm Chủ tịch Mặt trận kiêm Thủ tướng Chính phủ
Ngày 11/3/1951, Hội nghị nhân dân ba nước Việt-Miên-Lào thành lập Mặt trận Liên minh nhân dân Việt-Miên-Lào; đề ra những nhiệm vụ cơ bản của cách mạng Đông Dương là đánh đuổi thực dân Pháp và can thiệp Mỹ, làm cho ba nước hoàn toàn độc lập Tháng 9/1952, tại Hội nghị cán bộ Mặt trận Liên minh nhân dân Việt-Miên-Lào, Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: Việt Nam đoàn kết chặt chẽ, Lào đoàn kết chặt chẽ, Miên đoàn kết chặt chẽ, cả ba nước đoàn kết chặt chẽ thì nhất định sẽ đánh tan bọn xâm lược Pháp
và can thiệp Mỹ, giành độc lập, tự do cho mỗi nước
Những sự kiện lớn đó là những bước đi quan trọng của cuộc đấu tranh cách mạng Lào, phối hợp cùng đấu tranh, cùng đoàn kết với nhân dân Việt Nam chiến đấu giành thắng lợi chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử 1954, buộc thực dân Pháp phải ký Hiệp định Geneva công nhận nền độc lập, tự do của ba nước Đông Dương
Bằng việc xây dựng hệ thống quan điểm và chỉ đạo thực tiễn thực hiện liên minh đoàn kết chiến đấu đặc biệt giữa Việt Nam và Lào, cũng như sự quan tâm, phát hiện và xây dựng nhân tố bên trong cho cách mạng Lào, đã dẫn tới việc thành lập Đảng Nhân dân Lào ngày 22/3/1955, sau này là Đảng Nhân dân cách mạng Lào (tháng 2/1972) Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh thật sự đã đặt nền móng cho mối quan hệ đặc biệt Việt Nam-Lào
Đó là mối quan hệ vừa bảo đảm lợi ích dân tộc, vừa bảo đảm kết hợp hài hòa sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại, để cùng hướng tới mục tiêu chung là giải phóng dân tộc và tiến lên con đường xã hội chủ nghĩa
Trang 4Đúng như Chủ tịch Kaysone Phomvihane đánh giá: “Năm 1930, Đảng Cộng sản Đông Dương do đồng chí Hồ chí Minh sáng lập đã ra đời, là bước ngoặt lịch sử của cách mạng ba nước Đông Dương Từ đó trở đi, dưới sự lãnh đạo của Đảng Mác-Lênin chân chính và với ngọn cờ cách mạng dân tộc, dân chủ cuộc đấu tranh cách mạng của nhân dân các bộ tộc Lào đã bước vào thời kỳ mới và với chất lượng mới hoàn toàn.”
Điều đó càng chứng tỏ, Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ đóng góp về lý luận, đường lối, phương hướng cách mạng mà Người còn quan tâm đến cả việc tổ chức, chỉ đạo thực tiễn cách mạng Lào Trong điếu văn đọc tại Lễ truy điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh
tổ chức ngày 5/9/1969 tại Sam Neua, vùng giải phóng Lào, Tổng bí thư Đảng Nhân dân Lào nói: “Đối với cách mạng Lào chúng ta, đồng chí Hồ Chí Minh đã thường xuyên quan tâm chỉ đạo cho Đảng bộ Đảng Cộng sản Đông Dương tại Lào trước đây, cũng như sau này cho Đảng Nhân dân Lào khi Đảng đã được thành lập."
Chủ tịch trực tiếp giúp cho chúng ta những ý kiến quan trọng về chiến lược, sách lược, về phương thức hoạt động Nhờ đó mà trong tình thế vô cùng gay go gian khổ, Đảng đã ra sức vận động quần chúng, tổ chức và lãnh đạo nhân dân Lào đứng lên làm Cách mạng Tháng Tám thành công giành chính quyền về tay mình, tuyên bố nền độc lập của Lào ngày 12/10/1945 Tiếp đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã giúp đỡ tận tình cuộc đấu tranh cứu nước của nhân dân ta
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chú ý hướng dẫn việc chuyển hướng trọng tâm hoạt động trong từng thời kỳ, xây dựng cơ sở nhân dân, phát động quần chúng nông dân; xây dựng các khu căn cứ kháng chiến; xây dựng lực lương vũ trang cách mạng; mở rộng mặt trận thống nhất; xây dựng Đảng Mác-Lênin chân chính
Trong các cuộc đấu tranh để thành lập Chính phủ liên hiệp dân tộc có sự tham gia của lực lượng cách mạng Lào, Chủ tịch Hồ Chí Minh coi đây là thắng lợi về sách lược của cách mạng Lào Người đã ân cần căn dặn: " Vấn đề chủ yếu quan trọng, có ý nghĩa chiến lược là phải quan tâm củng cố và phát triển lực lượng cách mạng để sẵn sàng đối phó với mọi tình huống, không ngừng đưa cách mạng tiến lên.”
Thấm nhuần chủ nghĩa Mác Lênin, tư tưởng chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đảng Nhân dân Lào (Đảng Nhân dân cách mạng Lào) đã lãnh đạo cuộc đấu tranh cách mạng của nhân dân Lào phát triển mạnh mẽ, giành những thắng lợi ngày càng to lớn và tiến lên giành thắng lợi hoàn toàn vào năm 1975
Sự nghiệp cách mạng của hai nước Lào-ViệtNam có mối quan hệ và ảnh hưởng lẫn nhau một cách đặc biệt Chủ tịch Hồ Chí Minh hiểu rõ điều đó và thường xuyên căn dặn: “Cách mạng Lào không thể thiếu sự giúp đỡ của cách mạng Việt Nam và cách mạng Việt Nam cũng không thể thiếu sự giúp đỡ của cách mạng Lào.”
Với quan hệ đoàn kết, liên minh chiến đấu Việt Nam-Lào, với thiện chí chân tình, thông cảm nhau sâu sắc trên tình đồng chí anh em, giúp bạn là tự giúp mình, Đảng, Chính phủ và nhân dân Việt Nam đã cử hàng chục vạn con em yêu quý của mình sang công tác và phối hợp với quân và dân Lào chiến đấu tại các chiến trường của Lào Máu của biết bao anh hùng, liệt sĩ Việt Nam hòa quyện với máu của quân và dân Lào để đem lại thắng lợi vẻ vang cho hai dân tộc
Cũng với tình cảm đặc biệt, Đảng, Chính phủ và nhân dân Lào đã dành phần đất của mình để giúp Việt Nam xây dựng “Đường Hồ Chí Minh,” “xẻ dọc Trường Sơn đi
Trang 5cứu nước”, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước năm 1975 và tạo điều kiện cho cách mạng Lào giành thắng lợi hoàn toàn, thiết lập nên nước Cộng hòa Dân chủ nhân dân Lào ngày 2/12/1975
Thắng lợi to lớn và có ý nghĩa lịch sử trọng đại đó là minh chứng hùng hồn cho tình hữu nghị đoàn kết đặc biệt, thủy chung, trong sáng và khẳng định lời nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Việt Nam kháng chiến có thành công, thì kháng chiến Miên, Lào mới thắng lợi; và kháng chiến Miên, Lào có thắng lợi, thì kháng chiến Việt Nam mới hoàn toàn thắng lợi”
Tình hữu nghị và đoàn kết đặc biệt Lào-Việt Nam là kết quả của việc vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin của Đảng Công sản Đông Dương và Chủ tịch Hồ Chí Minh vào thực tiễn cách mạng Việt Nam và Lào; là một trong những thành quả cách mạng của hai dân tộc, do nhân dân hai nước cùng nhau xây dựng nên và được xây đắp bằng công sức, xương máu của nhân dân hai nước Đó là di sản vô cùng quý giá mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại cho chúng ta
Kế thừa di sản quý báu của Chủ tịch Hồ chí Minh, từ sau ngày hai nước được hoàn toàn giải phóng, quan hệ hai nước bước vào giai đoạn mới chặt chẽ hơn, toàn diện hơn, giúp nhau khắc phục những hậu quả nặng nề của chiến tranh; xây dựng đất nước hòa bình, độc lập, dân chủ với nền kinh tế, văn hóa, khoa học phát triển; giữ vững quốc phòng-an ninh; làm thất bại âm mưu bao vây cấm vận, phá hoại của các thế lực thù địch
Ngày 18/7/1977, Hiệp ước hữu nghị và hợp tác Việt Nam-Lào được ký kết, là cơ
sở pháp lý quan trọng, đánh dấu mốc phát triển mới của mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện giữa hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước, nhằm khai thác tiềm năng, thế mạnh bảo đảm cho sự nghiệp xây dựng phát triển
và bảo vệ đất nước của mỗi nước
Trải qua hơn 30 năm thực hiện, nhất là từ khi hai nước thực hiện công cuộc đổi mới, trong tình hình hội nhập với nhiều biến động, nhiều khó khăn và thách thức do tác động của tình hình thế giới và khu vực, nhưng với truyền thống tốt đẹp của mối quan hệ đặc biệt và dưới sự lãnh đạo của Đảng Nhân dân cách mạng Lào và Đảng Cộng sản Việt Nam, quan hệ giữa hai nước ngày càng được tăng cường, mở rộng và nhất định sẽ giành được những thắng lợi to lớn hơn, chất lượng và hiệu quả cao hơn; thiết thực góp phần vun đắp cho mối quan hệ hữu nghị đoàn kết đặc biệt và sự hợp tác toàn diện Lào-Việt Nam mãi mãi xanh tươi, đời đời bền vững như câu thơ bất hủ của Chủ tịch Hồ Chí Minh:
“Thương nhau mấy núi cũng trèo,
Mấy sông cũng lội, mấy đèo cũng qua.
Việt-Lào hai nước chúng ta, Tình sâu hơn nước Hồng Hà, Cửu Long”
Chủ tịch Kaysone Phomvihane cũng đã khẳng định: “Sông có thể cạn, núi có thể mòn nhưng tình đoàn kết giữa hai dân tộc Việt Nam-Lào mãi mãi bền vững.”
công ơn của Chủ tịch Hồ Chí Minh, của Đảng, Chính phủ và nhân dân Việt Nam Chúng tôi nguyện cùng với nhân dân Việt Nam tiếp tục tăng cường củng cố và vun đắp tình hữu nghị giữa hai nước; tăng cường tuyên truyền giáo dục cho các tầng lớp nhân dân, cho thế hệ trẻ hiểu biết sâu sắc và bảo vệ, phát triển mối quan hệ hữu nghị đặc biệt
đó Quan hệ hữu nghị đặc biệt Lào-Việt Nam mãi mãi là tài sản vô giá, là hành trang
Trang 6không thể thiếu của hai dân tộc trên con đường xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa./
Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản với quan hệ đặc biệt Lào – Việt Nam
Năm 1935, Người lấy tên là Nguyên Trí Mưu và rời quê hương đất tổ với lời căn dặn của cha: "Con sẽ tiếp tục học tập vì cuộc đời của con, vì gia đình và vì nhân dân các
bộ tộc Lào”, sang học tại Hà Nội và đã thi vào Trường Trung học Bảo hộ, mà người Việt Nam thường gọi là Trường Bưởi, nay là Trường trung học phố thông Chu Văn An Năm
1939, Người đã học xong chương trình Trung học, thì đỗ điplôma đạt loại giỏi Đến năm
1943, sau khi tốt nghiệp, Người thi đỗ vào Đại học Luật vì rất thích những vấn đề thuộc
về luật pháp và cũng muốn qua trường này để tìm hiểu thực chất bộ máy cái trị của Pháp tại Đông Dương ra sao
Từ lúc còn là học sinh tại Trường Bưởi, Chủ tịch bắt đầu có giác ngộ cách mạng theo đường lồi của Đảng Cộng sản Đông Dương Tiếp thu chủ nghĩa Mác -Lênin do đồng chí Nguyện Ái Quốc truyền bá, Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản đã tìm ra con đường đấu tranh giải phóng cho nhân dân các bộ tộc Lào
Sự nghiệp đấu tranh cách mạng của nhân dân Lào trong suốt nhiều thập kỉ qua gắn liền với tên tuổi, công lao to lớn của Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản mà có thể khái quát qua những sự kiện mang tính bước ngoặt trong lịch sử của đất nước Lào trong thời gian hơn nửa thế kỉ của thế kỉ XX, đó là:
- Việc xây dựng, củng cố, phát triển các lực lượng vũ trang nhân dân cách mạng Lào dẫn đến việc thành lập lực lượng vũ trang cách mạng Lào, Đội vũ trang Lắtxạvông vào ngày 20/01/1949, sau này là Quân đội Lào ítxạlạ, nay là Quân đội Nhân dân Lào và trong suốt 30 năm chiến đấu gian khổ, trải qua hai cuộc kháng chiến quân và dân các bộ tộc Lào đã giành thắng lợi vẻ vang
- Việc thành lập Đảng Nhân dân Lào vào ngày 22/3/1955 , nay là Đảng Nhân dân Cách mạng Lào Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản luôn chăm lo tới công tác xây dựng Đảng, xây dựng khối đoàn kết thống nhất trong Đảng, xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị,
tư tưởng và tổ chức Nhiệm vụ của Đảng trong giai đoạn mới là "Đoàn kết lãnh đạo toàn dân phấn đấu hoàn thành sự nghiệp giải phóng dân tộc, thực hiện một nước Lào hòa bình, độc lập, dân chủ, thống nhất và thịnh vượng" Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản chăm
lo xây dựng Đảng Nhân dân cách mạng Lào, tích cực vận động cho sự ra đời của Đảng
và cùng tập thể Ban lãnh đạo Đảng đã đề ra đường lối chiến lược, sách lược đúng đắn nhằm đưa cách mạng Lào không ngừng tiến lên
- Suốt đời đấu tranh vì nền độc lập, tự do của Tổ quốc, nắm vững qui luật phát triển của xã hội Lào, biết đề ra chiến lược, sách lược đúng đắn, có tầm nhìn xa trông rộng, tin tưởng tuyết đối vào nhân dân, vì nhân dân chiến đấu, lãnh đạo nhân dân các bộ tộc Lào đấu tranh chống ngoại xâm hơn hai thập kỉ và giành được tháng lợi vẻ vang, thành lập ra nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào vào ngày 21/2/1975, hoàn thành cách mạng giải phóng dân tộc và tiếp tục lãnh đạo nhân dân tiến lên theo con đường xã hội chủ nghĩa, thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược, là bảo vệ và xây dựng, phát triển đất nước, và đã thu được những thành tựu quan trọng trên tất cả các lĩnh vực
- Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản là người đề xướng, lãnh đạo sự nghiệp đổi mới mà đường lối đã được thông qua tại Đại hội IV của Đảng năm 1986 và đã cùng với toàn
Trang 7Đảng toàn dân thực hiện sự nghiệp vĩ đại, và thu được những thành tựu quan trọng trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại
- Lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện chính sách đối ngoại hoà bình, độc lập, hữu nghị và hợp tác với các nước trên thế giới, là người cùng Chủ tịch Hồ Chí Minh và các nhà lãnh đạo khác của hai nước đặt nền móng đầu tiên cho mối quan hệ đặc biệt Lào - Việt Nam Trong cuốn sách Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản - Tiểu sứ và sự nghiệp của PGS.TS Trần Đức Vượng, đã có sự đánh giá khái quát về công lao, phẩm chất của Chủ tịch: cuộc đời hoạt động của Chủ tịch là cuộc đời kiên trì học tập, rèn luyện và đấu tranh, có sức chịu đựng tôn, biết vượt qua khó khăn thử thách, từng bước vững chắc tiến lên"
Chủ tịch đã vận dụng đúng đắn, sáng tạo những quan điểm của chủ nghĩa Mác -Lênin, tiếp thu một cách có chọn lọc những tinh hoa trí tuệ của nhân loại, biết kế thừa truyền thống đấu tranh anh dũng của dân tộc để cùng với các nhà lãnh đạo cách mạng khác đề ra đường lối cách mạng dân tộc dân chủ phù hợp với hoàn cảnh thực tiễn của Lào Đường lối ấy đã đưa cách mạng Lào đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác Chủ tịch là một tấm gương trong sáng, mẫu mực để cán bộ, đảng viên, chiến sĩ và nhân dân các bộ tộc Lào trong cả nước, suốt đời noi theo Đó là tấm gương sáng về đạo đức cách mạng, chan chứa tình thương yêu đồng chí, đồng bào, hết lòng chăm lo đến các thế hệ mai sau; đến khối đại đoàn kết của nhân dân các bộ tộc Lào Chủ tịch là một trong những nhà hoạt động quốc tế tích cực của Đảng và Nhà nước Lào, không ngừng củng cố
và tăng cường đoàn kết quốc tế vì sự nghiệp hòa bình, hữu nghị và hợp tác giữa các dân tộc trên nguyên tắc cùng có lợi Hoạt động quốc tế của Chủ tịch đã góp phần xứng đáng vào việc làm cho uy tín và vai trò của Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào không ngừng được nâng cao trên trường quốc tế
Sự cống hiến suốt cả cuộc đời mình cho dân, cho nước, cho Đảng thể hiện phẩm chất tuyệt vời của Chủ tịch Công lao và những cống hiến to lớn của Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản mãi mãi được ghi vào sử sách của Lào
Chủ tịch Cayxỏn luôn nêu cao tinh thần quốc tế trong sáng, đóng góp nhiệt tình vào
sự nghiệp hòa bình, hữu nghị và hợp tác giữa các quốc gia, nhất là các quốc gia trong khu vực Trong quan hệ quốc tế đó, đoàn kết với Việt Nam luôn là nhân tố quan trọng và được Chủ tịch dày công vun đắp mối quan hệ đặc biệt, liên minh chiến đấu thủy chung son sắt giữa Lào và Việt Nam Chính từ khói lửa của chiến tranh ác liệt vì độc lập tự do cho dân tộc mình đã làm cho nhân dân hai nước, các chiến sĩ cách mạng và các nhà lãnh
tụ cao nhất của hai dân tộc gắn bó, kề vai sát cánh bên nhau và cùng nhau làm cách mạng, đánh bại các lực lượng thù địch và tiến lên theo con đường đã lựa chọn
Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đạt và Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản kính yêu chính là những người đã đặt nền móng cho mối quan hệ hữu nghị truyền thống, đoàn kết đặc biệt
và sự hợp tác toàn diện Lào - Việt Nam mà đã được các nhà lãnh đạo, các chiến sĩ cách mạng của hai nước dày công vun đắp và cùng nhau xây dựng Đó là mối quan hệ quốc tế mẫu mực, hiếm có, thủy chung, trong sáng, là qui luật tồn tại và phát triển, một trong những nhân tố bảo đảm thắng lợi của một nước, là tài sản vô giá của hai dân tộc Qua gian nan thử thách suốt 2/3 thế kỉ, quan hệ đó ngày càng được củng cố vững chắc hơn mặc dù các thế lực thù địch luôn tìm cách chống phá
Trang 8Trong suốt thời gian lãnh đạo cách mạng Lào, Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản luôn đánh giá cao vai trò của Việt Nam đối với sự nghiệp cách mạng Lào Trong các cuốn sách, trong các bài phát biểu của mình, Chủ tịch luôn khẳng định chính sách trước sau như một của Đảng, Nhà nước, nhân dân Lào đối với Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam Phát biểu tại Hội nghị rút kinh nghiệm công tác tác chiến tại Lào, ngày 21/9/1965, Chủ tịch Cayxỏn Phômvihản đa nói: "Nhìn lại lịch sử 20 đấu tranh vừa qua, bất kể trong hoàn cảnh nào, ở đâu, hai dân tộc anh em Lào - Việt Nam chúng ta luôn luôn sống chết
có nhau, cùng nhau làm cách mạng Thắng lợi của cách mạng Việt Nam là thắng lợi chung của chúng ta Hai anh em chúng ta đồng cam cộng khổ, bát cơm chia đôi, cọng rau bẻ nửa, sướng khổ có nhau, quan hệ giữa hai dân tộc là quan hệ đặc biệt"
Sau khi hai nước hoàn toàn được giải phóng năm 1975, quan hệ hai nước chuyển sang giai đoạn mới Trong bài phát biểu chào mừng Đại hội lần thứ IV Đảng Cộng sản Việt Nam, ngày 15/12/1976, Chủ tịch Cayxỏn đã nói: "Trong lịch sử cách mạng thế giới
có nhiều tấm gương sáng về tình cảm quốc tế vô sản, nhưng chưa có khi nào, chưa có ở nơi đâu có mối quan hệ đoàn kết chiến đấu đặc biệt lâu dài, toàn diện như mối quan hệ Lào - Việt Nam Mối quan hệ đó đã trở thành mối quan hệ đặc biệt, thủy chung, trong sáng, mẫu mực, hiếm có và ngày càng được củng cố, phát triển vững chắc Chúng tôi nguyện hết lòng vun đắp cho tình hữu nghị Lào - Việt Nam ngày một xanh tươi, đời đời bền vững"
Tháng 5/1990, tại lễ Kỉ niệm 100 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng
Bí thư Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng CHDCND Lào, Cayxỏn Phômvihản đã có sự đánh giá thật xúc động, thiêng liêng và đầy niềm tự hào chân chính về mối quan hệ Lào - Việt Nam: "Trong hơn nửa thế kỉ qua, nhiều thế hệ con
em của nhân dân Việt Nam đa sang giúp nhân dân Lào chiến đấu giành độc lập, tự do và xây dựng cuộc sống mới hướng tới ấm no, hạnh phúc Nhiều đồng chí đó cống hiến cả cuộc đời để phục vụ cách mạng Lào, coi Lào như Tổ quốc thứ hai của mình Trên khắp mọi miền của đất nước Lào, máu của các chiến sĩ Việt Nam đã hòa quyện với máu của các cán bộ, đảng viên, chiến sĩ và nhân dân Lào Nhân dân Lào cũng đã hi sinh biết bao xương máu góp phần mình vào việc tăng cường và cùng cố mối quan hệ đặc biệt thiêng liêng đó Nhân dân Lào vô cùng tự hào dọc theo phía Tây dải Trường Sơn hùng vĩ có con đường mang tên Hồ Chí Minh, con đường đó hiên ngang đứng vững trước hàng triệu tấn bom đạn của quân thù, cùng với con đường phía Đông Trường Sơn góp phần to lớn vào sự nghiệp giải phóng Lào và Miền Nam Việt Nam Để thực hiện Di huấn của Bác Hồ, để xứng đáng với xương máu của biết bao anh hùng, liệt sĩ, với bao dòng nước mắt của những bà mẹ, người chị, bao công sức và tâm huyết của đồng bào, đồng chí hai nước chúng ta, chúng tôi nguyện cùng nhân dân Việt Nam giữ gìn mãi mãi tình đoàn kết đặc biệt đó Từ thế hệ này sang thế hệ khác, tình đoàn kết chân thành đó mãi mãi là truyền thống quý báu của nhân dân hai nước Lào - Việt Nam, mà không một kẻ thù nào
có thể phá vỡ nổi Đảng, Nhà nước và nhân dân Lào vô cùng tự hào thấy rằng: qua những thứ thách gay go, quyết liệt trong nhiều thập kỉ qua, cán bộ, đảng viên, chiến sĩ và nhân dân hai nước chúng ta đã thà hi sinh tất cả kể cả hi sinh xương máu của mình vì thắng lợi và độc lập dân tộc của hai nước chúng ta Sự hi sinh và tinh thần trong sáng
Trang 9hiếm có đó đã làm cho tài sản quí giá mà Chủ tịch Hồ Chí Minh xây dựng và chăm lo đó luôn được củng cố và ngày càng có giá trị cao"
Kế tục sự nghiệp của các nhà lãnh đạo tiền bối, trong giai đoạn cách mạng mới hiện nay, hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước tiếp tục không ngừng củng cố tăng cường, giữ gìn và phát triển mối quan hệ hau nghị vĩ đại, tình đoàn kết đặc biệt và sự hợp tác toàn diện ngày càng đi vào chiều sâu và có hiệu quả Đặc biệt trong 25 năm tiến hành công cuộc đổi mới, nhất là trong những năm gần đây, hai Đảng, hai Nhà nước chúng ta đà tiếp tục tăng cường quan hệ mật thiết, giúp đỡ lẫn nhau và hợp tác toàn diện: Quan hệ chính trị vững chắc, quan hệ kinh tế - thương mại, khoa học - kỹ thuật, giáo dục, văn hóa - xã hội, quốc phòng - an ninh và đối ngoại không ngừng được tăng cường
Nổ bật nhất là các chuyến viếng thăm lẫn nhau của các đồng chí lãnh đạo cấp cao nhất của hai Đảng, hai nước trong những năm gần đây đế góp phần quan trọng vào việc tăng cường sự tin cậy lẫn nhau, đẩy mạnh và đưa quan hệ hợp tác Lào - Việt Nam lên tầm cao mới Công trình biên soạn Lịch sử quan hệ đặc biệt và liên minh chiến đấu Lào -Việt Nam (1930 - 2007) là một công trình có ý nghĩa to lớn, thể hiện sinh động của mối quan hệ đặc biệt giữa hai nước chúng ta Đây sẽ là món quà quí giá dành cho nhân dân hai nước, nhất là thế hệ trẻ và bạn bè quốc tế, những người quan tâm đến mối quan hệ hiếm có này
Kỉ niệm ngày sinh của Người năm nay trong bầu không khí nhân dân hai nước vừa
tổ chức thành công các ngày lễ lớn và trong lúc tình hình thế giới, khu vực đang diễn biến rất phức tạp, thì hơn bao giời hết chúng ta phải cùng nhau tăng cường, phát triển mối quan hệ đặc biệt này ngày càng đơm hoa kết trái, xứng đáng với sự hi sinh của ông cha chúng ta và cùng nhau chủ động hội nhập quốc tế
Mộc Châu, ngày tháng năm 2012
NGƯỜI VIẾT BÀI