Thông qua đó có cơ sở để để đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực thoát nước và xử lý nước thải tại Thành Phố Hồ Chí Minh như hệ thống hoá m
GIỚI THIỆU VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
Lý do chọn đề tài
Việt Nam chúng ta là quốc gia nhỏ, có dân số đông và hiện nay cũng đã và đang phải đối mặt với tình trạng tài nguyên thiên nhiên suy giảm một cách trầm trọng, tiêu thụ năng lượng ở mức cao này trong tóp của thế giới, nóng lên toàn cầu,
… Đặc biệt là ô nhiễm môi trường đất, nước, không khí đã và đang ảnh hưởng nghiêm trọng tới phát triển kinh tế - xã hội trong những năm qua
Theo Mạng lưới Dấu chân toàn cầu GFN (2018), “Ước tính, nhu cầu về tài nguyên thiên nhiên phục vụ cho các hoạt động kinh tế của con người hiện nay đã gấp 1,7 lần khả năng đáp ứng của trái đất Nếu không thay đổi cách thức phát triển, việc cạn kiệt tài nguyên và ô nhiễm môi trường là không thể tránh khỏi Các dự báo cho hay đến năm 2050 nếu không có những giải pháp hữu hiệu, tổng khối lượng rác thải nhựa, thải ra các đại dương thậm chí sẽ nhiều hơn tổng khối lượng cá hiện có khi đó”
Việt Nam hiện nay có mức thu nhập trung bình - thấp, đứng 68 thế giới về diện tích, 15 thế giới về dân số, đứng 4 thế giới về rác thải, với khoảng 1,83 triệu tấn/năm Hơn nữa, tình trạng suy kiệt tài nguyên thiên nhiên, tiêu thụ năng lượng ở mức cao này trong tóp của thế giới, ô nhiễm đất, nước, khí, biến đổi khí hậu đã và đang tác động cự kì nghiêm trọng đến phát triển KT - XH
Chính vì thế, công tác bảo vệ môi trường hiện nay đã và đang trở thành một trong những chính sách quan trọng của Đảng và nhà nước ta Hiện nay, Đảng và nhà nước ta đã và đang can thiệp vào mạnh mẽ bằng các chính sách trong hoạt động bảo vệ môi trường, ngăn chặn và xử lý các hành vi gây ô nhiễm, làm tổn hại đến môi trường Tuy nhiên, bên cạnh những những kết quả đạt được cũng không tránh khỏi những bất cập và thiếu sót vẫn đang còn tồn tại Do đó, làm thê nào để hoàn thiện những quy định về bảo vệ môi trương, giảm chất thải nguy hại cho môi trường, ngăn chặn sự ô nhiễm sẽ đóng góp rất lớn cho hoạt động gìn giữ và bảo vệ môi trường của Việt Nam nhằm đảm bảo phát triển bền vững hiện nay và mai sau
Thông qua những phân tích ở trên tác giả chọn đề tài: " Các giải pháp nâng cao hiệu quả thu hút vốn đầu tư theo hình thức đối tác công tư (ppp) vào lĩnh vực thoát nước và xử lý nước thải tại Thành Phố Hồ Chí Minh " nhằm nghiên cứu thực trạng thoát nước và xử lý nước thải (TN & XLNT), phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh từ đó kiến nghị các giải pháp nhằm thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN
& XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh nói riêng và có thể tham khảo cho cả nước.
Mục tiêu
Phân tích thực trạng thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh Từ đó đưa ra các hàm ý quản trị nhằm khắc phục những hạn chế cũng như phát huy những thế mạnh
Nghiên cứu nhằm đạt được các mục tiêu sau:
Tổng hợp lý thuyết cơ sở chung về đầu tư, đầu tư công tư (ppp), TN & XLNT
Đánh giá thực trạng thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh
Đề xuất các kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT thải tại Thành Phố Hồ Chí Minh.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
1.3.1 Đối tượng nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu: thực trạng thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực
TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh
Về không gian: Tại thành phố Hồ Chí Minh
Về thời gian: nghiên cứu các tài liệu liên qua đến đề tài nghiên cứu giai đoạn
Phạm vi nội dung: đánh thực trạng thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực
TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh.
Phương pháp nghiên cứu
Thu thập thông tin thứ cấp: Thu thập thông tin từ các ấn phẩm, các nguồn thông tin chính thống, hệ thống sách báo, tạp chí, từ các trang web - cổng thông tin điện tử của các Bộ ban ngành như: Bộ kế hoạch đầu tư, Bộ tài nguyên và môi trường, Bộ khoa học và công nghệ và Sở kế hoạch đầu tư TP HCM
Phương pháp tổng hợp, chỉnh lý thông tin: Sử dụng các kỹ thuật tổng hợp, chỉnh lý thông tin khoa học để phân tích định lượng các số liệu thu thập
Phương pháp phân tích và phương pháp tư duy kinh tế để có cách thức nhìn nhận, đánh giá vấn đề dưới góc độ kinh tế
Phương pháp tư duy lôgic nhằm đưa ra những đánh giá khách quan, trung thực dựa trên tính logic của vấn đề
Phương pháp diễn giải quy nạp để trình bày vấn đề một cách rõ ràng, tổng quát
Quy trình nghiên cứu (xem phụ lục 1)
Ý nghĩa của đề tài
Kết quả nghiên cứu bổ sung thêm chứng cứ thực nghiệm về thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh Từ đó, nghiên cứu hy vọng sẽ cung cấp những gợi ý về giải pháp cho các cấp lãnh đạo, điều hành nhằm thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh.
Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục và tài liệu tham khảo, kết cấu của đề tài bao gồm 4 chương:
Chương 1: Giới thiệu về đề tài nghiên cứu
Chương 2: Tổng quan về lý thuyết và cơ sở nghiên cứu
Chương 3: Thực trạng thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh
Chương 4: Giải pháp nâng cao hiệu quả thu hút vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT thải tại Thành Phố Hồ Chí Minh
Trong chương này, tác giả đã trình bày lý do chọn đề tài, mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu, đối tượng và phạm vi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, ý nghĩa của luận văn và kết cấu của đề tài.
TỔNG QUAN LÝ THUYẾT VÀ CƠ SỞ NGHIÊN CỨU
Nước thải công nghiệp
Theo Tiêu chuẩn quốc gia Việt Nam: “Nước thải công nghiệp là nước thải được sinh ra trong quá trình sản xuất công nghiệp từ các công đoạn sản xuất và các hoạt động phục vụ cho sản xuất như nước thải khi tiến hành vệ sinh công nghiệp hay hoạt động sinh hoạt của công nhânviên Nước thải côngnghiệp rất đa dạng, khác nhau về thành phần cũng như lượng phát thải và phụ thuộc vào nhiều yếu tố: loại hình công nghiệp, loại hình công nghệ sử dụng, tính hiện đại của công nghệ, tuổi thọ của thiết bị, trình độ quản lý của cơ sở và ý thức cán bộ công nhân viên” (QCVN 40:2011/BTNMT, 2011)
Trong nước thải công nghiệp lại được chia ra làm 2 loại
Nước thải sản xuất bẩn là loại nước thải được tạo ra từ trong suốt quá trình hoạt động sản xuất ra các sản phẩm; từ trong quá trình xúc, tẩy rửa các máy móc, trang thiết bị phục vụ cho hoạt động sản xuất Loại nước thải này chứa nhiều hoá chất độc hại, vi khuẩn, vi rút, mần bệnh …
Nước thải sản xuất sạch là loại nước thải được tạo ra từ trong quá trình làm nguội các máy móc thiết bị trong quá trình vận hành bị nóng lên, hạ nhiệt các máy trạm thông qua quá trình ngưng tụ hơi nước, vì vậy loại nước thải này là loại nước thải sạch (QCVN 40:2011/BTNMT, 2011)
2.1.2 Cơ sở nhận biết nước thải công nghiệp
Nước thải là một phần kết quả của quá trình hoạt động sản xuất Chính vì vậy, nước thải thường có chứa nguyên liệu, hoá chất độc hại, chất phụ gia trong quá trình sản xuất Ví dụ như nước thải từ sản xuất giấy, bột ngọt (mì chính), nước thải từ quá trình sản xuất gang, thép, sản xuất thiệt bị y tế,
Do nguồn gốc phát sinh nên hầu hết các loại nước thải công nghiệp có nồng độ ô nhiễm lớn, nguy hại ở nhiều mức độ tuỳ thuộc vào công nghệ sản xuất, công nghệ xử lý nước thải và cách thức thải Nước thải công nghiệp nhiều khi được tạo ra từ các sự cố, hiện tượng rò rỉ của các máy móc thiết bị trong quy trình sản xuất hay có thể là từ quá trình bảo quản nguyên liệu sản xuất trong đầu vào lẫn đầu ra
Thông thường nước thải được tạo ra từ các bước khác nhau trong xuyên suốt quy trình sản xuất (có thể được xử lý sơ bộ hoặc không được xử lý), được thải vào môi trường (cống, rãnh, mương, máng; sông, suối, ao hồ…) Thực tiễn cho thấy tại các tổ chức, nhà máy, doanh nghiệp, vì một số nhiều nguyên nhân nào đó mà hoạt động phân loại nước thải thường rất ít được quan tâm, chú trọng thực hiện hoặc không được thực hiện bởi đầu tư cho một hệ thống xử lý chất thải, nước thải công nghiệp đạt tiêu chuẩn thường tốn rất nhiều thời gian và chi phí
Phương pháp TN & XLNT gồm:
TN & XLNT thải bằng phương pháp cơ học
TN & XLNT sản xuất bằng phương pháp hóa học (trung hòa, kết tủa)
TN & XLNT nhiễm bẩn hữu cơ
TN & XLNT sản xuất bằng phương pháp hóa học
Quy trình TN & XLNT được thực hiện:
Bước 1: Nước thải (từ các nhà máy, khu công nghiệp, khu dân cư, …) được dẫn vào bể tiếp nhận và được lược rác thô Sau đó, bùn thô sẽ được được tách ra khỏi nước thải và được thu gom lại
Bước 2: Sau khi nước thải và bùn thô được tách ra, nước thải được dẫn qua bể tách mỡ (đối với các hệ thống có yêu cầu) thông qua hệ thống ống riêng biệt Sau đó, nước thải được bơm lên để tiến hành quá trình lược rác tinh nhằm tách các chất thải rắn có kích thước nhỏ ra ngoài trước khi hệ thống ống dẫn dẫn nước thải xuống bể điều hòa Cũng như phần bùn thô, phần bùn tinh cũng được tách ra và thu gom lại
Bước 3: Nước thải sau khi được dẫn vào bể điều hòa sẽ được hệ thống các máy bơm bơm lên bể keo tụ nhằm tạo kết tủa, bông, đồng thời tiến hành châm PAC
(chất trợ keo tụ) và Polymer (chất trợ tạo bông lắng) nhằm liên kết các chất keo có trong nước thải để tạo ra các phần tử lớn hơn từ các phần tử nhỏ mà các giai đoạn lọc thô và và giai đoạn lọc tinh không xử lý được
Bước 4: Nước thải được dẫn thông qua hệ thống ống dẫn để vào bể xử lý kỵ khí Trong gia đoạn này, nước thải có nồng độ ô nhiễm cao sẽ tiếp xúc với lớp bùn kỵ khí và sinh hóa, thủy phân, axit hóa, acetate hóa, khí methane, và các sản phẩm khác
Nước 5: Nước thải sau khi ra khỏi bể xử lý kỵ khí sẽ tràn qua bể lắng Tại đây, quá trình lắng tách pha xảy ra và giữ lại phần bùn (vi sinh vật) Sau khi lắng, bùn sế được hệ thống các máy bơm bơm tuần hoàn về bể kỵ khí và thiếu khí nhằm duy trì nồng độ vi sinh vật trong bể Phần bùn dư được bơm về bể chứa bùn Tất cả bùn đã xử lý sẽ được lưu trữ, thu gom và đưa về đơn vị có chức năng xử lý.
Đầu tư
Sachs - Larrain (1993): "Đầu tư là phần sản lượng được tích luỹ để tăng năng lực sản xuất trong thời kỳ sau của nền kinh tế" Sản lượng bao gồm phần sản lượng được sản xuất trong nước và nhập khẩu từ nước ngoài - theo luồng sản phẩm; đối với loại sản phẩm hữu hình như nhà cửa, công trình xây dựng, nhà xưởng, máy móc thiết bị hay các sản phẩm vô hình như bằng phát minh sáng chế, phí chuyển nhượng tài sản
Cũng theo Sachs - Larrain, (1993): “Tài sản cố định trong nền kinh tế tại một thời điểm nào đó được định nghĩa bằng tổng các đầu tư qua các năm, tính đến thời điểm đó Trong thực tế, để tính toán giá trị tài sản tại một thời điểm nào đó người ta cộng tất cả các đầu tư trước đó, rồi trừ đi khấu hao hàng năm Nhưng việc xác định giá trị của tài sản tại một thời điểm nào đó là một việc khó khăn, vì một số loại tài sản không có giá trên thị trường, hoặc giá cả trên thị trường không phản ánh đúng thực chất của giá trị tài sản”.
Đầu tư công tư (ppp)
Hiện nay trên thế giới và tại Việt Nam có rất nhiều định nghĩa về PPP, nhưng chưa có định nghĩa nào cụ thể, rõ ràng nhất
Khái niệm của PPP có nguồn gốc từ hai quan điểm thú vị “PPP như là một công cụ mới của chính phủ” và “PPP là một trò chơi ngôn ngữ” (Teisman, G R, và
E H Klijin, 2002) Tuy nhiên, theo “ngôn ngữ trò chơi”, PPP được xem như là một trò chơi được xây dựng nhằm mục đích “che đậy” các hoạt động khác nhau của PPP PPP có thể hiểu như việc tư nhân hóa Để không trùng lặp thuật ngữ “tư nhân hóa” và “ký kết hợp đồng ra ngoài”, những người đề xuất cho việc tư nhân hóa này đã đặt ra một thuật ngữ dễ hiểu hơn, dễ tiếp cận hơn đó chính là PPP Như vậy, PPP có thể được hiểu và định nghĩa như là một hệ thống, một chuỗi các kết quả của quá trình hợp tác trong các dự án tại các lĩnh vực về tài chính, cơ sở hạ tầng công, … (Junki Kim, 2009)
Elfredo E Pascual, 2008 cho rằng: “PPP là sự cộng tác giữa khu vực công cộng và khu vực tư nhân dựa trên một hợp đồng để cung cấp tài sản hoặc dịch vụ, trong đó phân định hợp lý vai trò và chia sẻ công bằng trách nhiệm, chi phí và rủi ro giữa khu vực công cộng và tư nhân, các rủi ro được chuyển cho bên nào có thể quản lý tốt nhất, đảm bảo chuyển giao rủi ro ở mức tối ưu, không phải là tối đa cho khu vực tư nhân, và khu vực tư nhân sẽ đóng góp không chỉ có vốn mà còn cả công nghệ và năng lực quản lý, việc sử dụng vốn có hiệu quả hơn, mang đến sự sẵn có, chất lượng và tính hiệu quả của dịch vụ”
Một số định nghĩa khác của Ủy ban quốc gia về PPP của Vương quốc Anh cho rằng “PPP là một kiểu quan hệ chia sẻ rủi ro xuất phát từ nguyện vọng chung của cả khu vực tư nhân và khu vực công nhằm đạt được kết quả mong muốn” Hội đồng Quốc gia về PPP của Canada lại định nghĩa “PPP là một kiểu hợp tác liên doanh giữa khu vực công với khu vực tư, được xây dựng trên cơ sở chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn của mỗi bên, nhằm đáp ứng tốt nhất các nhu cầu đã được xác định rõ của xã hội thông qua việc phân bổ hợp lý các nguồn lực, các kết quả và cả các rủi ro”
Theo Ngân hàng Thế giới: “PPP là việc chuyển giao cho khu vực tư nhân các dự án đầu tư mà theo truyền thống thì đó là các dự án phải do nhà nước đầu tư và vận hành Định nghĩa này có hai khía cạnh cần được lưu ý: Nhà đầu tư nhận trách nhiệm cung cấp dịch vụ thông qua dự án; Một số rủi ro liên quan đến dự án sẽ được chuyển giao từ khu vực nhà nước cho khu vực tư nhân”
Bảng 2.1 Các hình thức PPP
Hình thức hợp đồng Quyền sở hữu tài sản cơ sở hạ tầng
Quyền sở hữu tài sản vận hành
Thời gian hoạt động (năm) Hợp đồng dịch vụ Nhà nước
Nhà nước và tư nhân
Hợp đồng quản lý Nhà nước
Nhà nước và tư nhân
Hợp đồng cho thuê Nhà nước
Tư nhân Nhà nước và tư nhân
Nhượng quyền/ BOT Nhà nước
Tư nhân Tư nhân Tư nhân Tư nhân 20 - 30
Bán/ BOO Tư nhân Tư nhân Tư nhân Tư nhân Tư nhân Không giới hạn
Nguồn: Tổng hợp từ Jos van Gastel Msc, 2010 và Anand Chiplunkar, 2006
Tại Việt Nam, khái niệm PPP còn mới mẻ và dường như chỉ được sử dụng duy nhất trong các mô hình xây dựng, kinh doanh và chuyển giao (BOT) và hợp đồng hợp tác kinh doanh (BBC), thể hiện mối quan ngại chính là vấn đề vốn (ADB,
2006) Tuy nhiên, khái niệm PPP rộng lớn hơn rất nhiều có thể được sử dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau như dịch vụ cấp nước và dịch vụ vệ sinh, phát điện quy mô nhỏ, điện thoại di động và an toàn giao thông Theo định nghĩa trong Quyết định số 71/2010/QĐ-TTg ngày 9 - 11 - 2010 của Thủ tướng Chính phủ thì “Đầu tư theo hình thức đối tác công - tư là việc nhà nước và Nhà đầu tư cùng phối hợp thực hiện
Dự án phát triển kết cấu hạ tầng, cung cấp dịch vụ công trên cơ sở Hợp đồng dự án”
Như vậy, có thể hiểu đơn giản PPP không phải là tư nhân hóa, mà là công - tư phối hợp thực hiện dự án, cùng chia sẻ trách nhiệm, lợi ích và sự rủi ro, nó giúp cải thiện chất lượng các công trình công
PPP có rất nhiều phương thức khác nhau và trong mỗi phương thức này lại phù hợp với điều kiện của một quốc gia, địa phương, … và tại một thời điểm nhất định mà ở đó vai trò của cơ quan nhà nước và tư nhân được hoán đổi cho nhau Cụ thể, nhiều rủi ro hơn cho khu vực nhà nước trong phương thức hợp đồng dịch vụ/ quản lý; rủi ro nhiều cho khu vực tư nhân trong phương thức BOO, BOT; chia sẻ rủi ro hay chia đều rủi ro cả khu vực nhà nước và khu vực tư nhân Công tác lựa chọn phương thức thực hiện các dự án, hợp đồng PPP còn phụ thuộc và rang buộc bởi rất nhiều yếu tố và từng điều kiện cụ thể
2.3.2 Mô hình Hợp tác công tư - PPP
Hợp tác công tư - PPP (Public Private Partnerships) là mô hình hợp tác cơ quan nhà nước và tư nhân trong việc đầu tư cung cấp các dịch vụ và hàng hóa công Theo mô hình PPP, Nhà nước xây dựng các “yêu cầu” (danh mục dự án hạ tầng cần đầu tư, loại hình dịch vụ công cần cung cấp), xác định các “tiêu chuẩn” cần thiết (về quy mô, về chất lượng, về vốn đầu tư, về thời gian…), bên tư nhân được khuyến khích đầu tư cung cấp hàng hóa, dịch vụ công và được “thanh toán” theo chất lượng dịch vụ Việc “thanh toán” đa dạng tùy thuộc vào từng loại Hợp đồng PPP
Các nhà nghiên cứu đều thống nhất Anh là một trong những nước tiên phong thực hiện và thành công mô hình PPP Hiện nay phương thức này đã được triển khai thành công tại khá nhiều nước trên thế giới Mô hình này được áp dụng ở rất nhiều lĩnh vực dịch vụ công như: Các công trình đường bộ thu phí, đường sắt, sân bay; Xây dựng mới hoặc đầu tư nâng cấp bệnh viện, trường học; Viện nghiên cứu khoa học (trang bị phòng thí nghiệm và sản xuất); Khai thác di sản và thậm chí cả dịch vụ nhà tù giam giữ tù nhân
Mô hình PPP thực hiện thông qua hợp đồng giữa tổ chức thuộc khu vực Nhà nước (bao gồm cả chính quyền địa phương) và bên tư nhân (thường là một Công ty doanh nghiệp dự án - Special Purpose Vehicle) Về mặt lý thuyết có hai kiểu hợp đồng PPP:
Bên tư nhân được giao để thực hiện một số chức năng của khu vực Nhà nước Tương ứng với các loại hợp đồng này, bên tư nhân sẽ được Nhà nước, chính quyền địa phương thanh toán các khoản phí, hoặc bên tư nhân được phép thu phí / lệ phí sử dụng các loại hình dịch vụ đã cung cấp theo hợp đồng PPP
Bên tư nhân được giao để sử dụng tài sản của Nhà nước, chính quyền địa phương để thực hiện các mục đích kinh doanh thương mại Khi đó bên tư nhân sẽ cần thực hiện một số nhiệm vụ tài chính theo hợp đồng PPP
Cũng có các trường hợp hợp đồng PPP là sự kết hợp giữa hai loại hình nêu trên
Từ nguyên tắc này mà mỗi quốc gia có những quy định riêng về từng dạng Hợp đồng cụ thể tùy thuộc vào nhu cầu và khả năng quản lý của chính phủ
Sơ đồ 2.1 Hình thức hợp tác PPP
Các tiêu chuẩn đánh giá lựa chọn nhà đầu tư theo PPP
Đối với tiêu chuẩn đánh giá năng lực, kinh nghiệm của nhà đầu tư (sơ tuyển nhà đầu tư), các tiêu chí chủ yếu được sử dụng gồm: Kinh nghiệm thực hiện dự án tương tự về quy mô, khu vực địa lý, đặc điểm kinh tế - xã hội; địa vị pháp lý, lịch sử và thương hiệu của nhà đầu tư; năng lực kỹ thuật chủ yếu để thực hiện, vận hành dự án; sức mạnh tài chính của nhà đầu tư; khả năng huy động tài chính, nguồn nhân lực được phân bổ cho dự án và một số tiêu chí cần thiết khác phù hợp với từng dự án cụ thể
Việc áp dụng các tiêu chí đánh giá này để đảm bảo rằng chỉ những nhà đầu tư có năng lực tài chính và chuyên môn đáp ứng yêu cầu tối thiểu mới có thể có cơ hội tham gia quá trình đấu thầu, điều này giúp cơ quan quản lý nhà nước trong giai đoạn sau của quy trình không phải loại đi quá nhiều ứng viên từ danh sách đông đảo các đơn vị dự thầu Điều này cũng khích lệ các nhà đầu tư dự thầu rằng họ sẽ được nằm trong danh sách một số ít các nhà đầu tư có năng lực cạnh tranh bình đẳng như nhau Những nhà đầu tư đáp ứng yêu cầu ở vòng sơ tuyển sẽ được tham gia vòng đấu thầu Tại bước này, hồ sơ dự thầu của nhà đầu tư sẽ được đánh giá theo hai tiêu chuẩn chính là tiêu chuẩn kỹ thuật và tiêu chuẩn về tài chính
Tiêu chí đánh giá về kỹ thuật: Để đáp ứng về kỹ thuật, theo kinh nghiệm chung của các nước thì các tiêu chí đánh giá nhà đầu tư gồm giải pháp thực hiện dự án, chất lượng thiết bị công nghệ, khả năng đảm bảo yêu cầu về chất lượng, môi trường của dịch vụ, sản phẩm cung cấp…, cụ thể như sau:
+ Giải pháp thiết kế, quản lý chất lượng công trình và thiết bị;
+ Quản lý thời gian xây dựng (bảng tiến độ thi công từng hạng mục);
+ Biện pháp của nhà đầu tư về quản lý dự án, quản lý tiến độ, quản lý nhà thầu, thầu phụ thực hiện dự án;
+ Mức độ đáp ứng các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật của công trình, thiết bị lắp đặt vào công trình; mức độ ảnh hưởng đến cộng đồng, môi trường trong thời gian khai thác công trình;
+ Năng lực về tổ chức kiểm tra, giám sát và quy trình xác nhận năng lực, tuân thủ thỏa thuận giữa cơ quan quản lý nhà nước, nhà đầu tư và nhà tài trợ (nếu có);
+ Khả năng đáp ứng thực tế về phạm vi cung cấp, chất lượng hàng hóa, dịch vụ sẽ được nhà đầu tư cung cấp phù hợp với quy mô, chất lượng mà cơ quan quản lý nhà nước đưa ra;
+ Kế hoạch bảo trì công trình của nhà đầu tư để đảm bảo duy trì công trình đạt tiêu chuẩn phù hợp, đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật của hàng hóa, dịch vụ trong suốt thời gian vận hành khai thác và sau khi chuyển giao công trình;
+ Kế hoạch tổ chức chuyển giao công trình cho Nhà nước theo các nội dung cụ thể như: Đào tạo bộ máy cán bộ, công nhân kỹ thuật cho Nhà nước để vận hành công trình, chuyển giao công nghệ, hướng dẫn quy trình bảo trì…;
+ Các đề xuất có tính chất cải tiến, áp dụng công nghệ mới của dự án, quyền sở hữu trí tuệ Việc sử dụng các giải pháp xây dựng hiện đại, công nghệ mới;
+ Các đề xuất về nhân sự như chi tiết kế hoạch nhân sự; kinh nghiệm đối với lĩnh vực dịch vụ trong kế hoạch nhân sự; năng lực và kinh nghiệm chuyên môn của các nhân viên chủ chốt (thể hiện trong sơ yếu lý lịch);
+ Các yêu cầu cần thiết khác
Xác định tiêu chí đánh giá về tài chính: Đối với mỗi hình thức hợp đồng PPP khác nhau (BOT, BTO, BT và BOO) sẽ có các tiêu chí đánh giá phù hợp để lựa chọn nhà đầu tư theo nội dung sau:
+ Đối với hợp đồng BOT và BTO:
Tổng mức đầu tư xây dựng công trình;
Thời gian khai thác, vận hành và chuyển giao công trình;
Cơ cấu của doanh thu, chi phí bảo trì;
Mức đóng góp và khả năng huy động vốn của nhà đầu tư, thời hạn hoàn vốn, kỳ thanh toán của khoản nợ để phù hợp với dòng tiền của dự án, giới thiệu về khả năng cấp vốn vay bằng đồng nội tệ, ngoại tệ để phù hợp với những khoản thu nhập bằng đồng nội tệ, ngoại tệ;
Cơ chế, điều kiện thanh toán;
Giá hàng hóa, phí dịch vụ do nhà đầu tư cung cấp;
Phương thức quản lý, phân chia rủi ro, giới hạn trách nhiệm pháp lý, điều khoản về bồi thường và chấm dứt hợp đồng;
Các khoản bảo lãnh, bảo hiểm;
Các hình thức đề xuất tài trợ, ưu đãi, hỗ trợ đầu tư, bảo lãnh của chính phủ do nhà đầu tư yêu cầu (nếu có) Đối với hình thức hợp đồng BOT (hay BTO) đã gói gọn trách nhiệm thực hiện các chức năng riêng lẻ (thiết kế, thi công và bảo trì) cho một pháp nhân duy nhất Vì vậy, nhà thầu trúng thầu phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật công trình quy định trong hồ sơ mời thầu và thông thường phải chào giá hàng hóa, dịch vụ đã bao gồm các chi phí ở các giai đoạn thiết kế, thi công và vận hành, bảo trì công trình có sức cạnh tranh cao nhất Đối với hợp đồng BT: Đối với hợp đồng BT chỉ đánh giá về quá trình xây dựng công trình và giá xây dựng công trình, trong đó đặc biệt chú ý đến các tiêu chí đánh giá về chất lượng công trình, điều kiện thanh toán cho nhà đầu tư, nội dung bảo hành công trình, điều kiện chuyển giao công trình (không phải xét đến nội dung về vận hành khai thác) Nhà đầu tư được chọn là nhà đầu tư đề xuất tổng vốn đầu tư xây dựng công trình thấp nhất trên cơ sở cùng một mặt bằng về các điều kiện kỹ thuật, tài chính, thương mại khác.
Đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT
Do lĩnh vực TN & XLNT thuộc lĩnh vực vệ sinh môi trường, tại hầu hết các nước đang phát triển thường ít được cơ quan nhà nước và người dân quan tâm bởi nguồn lực về vốn, năng lực thực hiện, của khu vực Nhà nước còn rất nhiều hạn chế và yếu kém về mặt kỹ thuật, công nghệ sử dụng Ngược lại, tại các nước phát triển, Chính phủ các nước này thường đấu thầu để tiến hành lựa chọn NĐT trong khu vực tư nhân để thực hiện các hợp đồng về TN & XLNT Như vậy, PPP lĩnh vực TN & XLNT có thể thay thế cho hoạt động đầu tư công tại lĩnh vực này (về quy trình thiết kế, quy trình xây dựng, công nghệ áp dụng, quy trình quản lý, vận hành và khai thác )
Nếu thực hiện đầu tư công trong lĩnh vực TN & XLNT, cơ quan Nhà nước sẽ phải vận hành tất cả các quá trình TN & XLNT từ hoạt động thu gom đến xử lý Do đó, Nhà nước sẽ phải thực hiện tổ chức bộ máy theo hệ thống, đi từ trên xuống dưới theo đường thẳng, phải cung cấp toàn bộ nguồn vốn, ngân sách cho toàn bộ dự án từ khi bắt đầu thành lập dự án, đầu tư xây dựng cho đến vận hành khai thác Chính vì vậy, khi thực hiện các hợp đồng đầu tư theo PPP, Nhà nước sẽ giảm nhẹ được các khâu này, chỉ cần thực hiện hoạt động thuê NĐT xử lý TN & XLNT, thanh toán cho NĐT tương ứng với khối lượng và mực độ thực hiện công việc mà NĐT thực hiện
TN & XLNT về lâu dài sẽ gây ra các các tác động về ô nhiễm đất, nước, không khí, chính vì vậy hoạt động PPP vào lĩnh vực TN & XLNT này có nhiệm vụ giúp giảm chi phí phát sinh trong tương lai, giảm thiểu tối đa các ảnh hưởng lâu dài về ô nhiễm đất, ô nhiễm nước, ô nhiễm không khí, cho người dân và thế hệ tương lai; giảm gánh nặng về trách nhiệm khắc phục cho các cơ quan nhà nước
Các công nghệ - kỹ thuật được ứng dụng trong TN & XLNT có nhiều quy trình phức tạp, yêu cầu kỹ thuật và trình độ chuyên môn cao, do đó, thu hút đầu tư tại khu vực tư nhân sẽ đáp ứng tốt hơn các yêu cầu này
Thu hút đầu tư PPP tạo ra các doanh nghiệp mới trong lĩnh vực về sinh môi trường Các công ty hoạt động trong ngành vệ sinh môi trường với ngành nghề chính là
Trên thế giới hiện nay, công nghệ - kỹ thuật ứng dụng trong TN & XLNT đã có nhiều cải tiến tại các nước Châu Âu, một số nước Châu Á Chính vì vậy, đầu tư theo PPP lĩnh vực TN & XLNT sẽ thu hút FDI (vốn đầu tư trực tiếp) và các NĐT khu vực tư nhân tại nước ngoài có ưu thế về tiềm lực tài chính (vốn), kỹ thuật - công nghệ, điều hành quản lý tham gia vào lĩnh vực xử lý TN & XLNT này.
Nguồn vốn đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT
Nguồn vốn sử dụng cho hoạt động PPP trong TN & XLNT bao gồm: vốn tự có của NĐT, vốn từ các tổ chức tín dụng, ngân hàng và vốn từ NSNN:
- Vốn chủ sở hữu của các NĐT: đây là nguồn lực cốt yếu của hình thức PPP trong lĩnh vực TN & XLNT NĐT khu vực tư nhân có năng lực về vốn tự có sẽ giúp giảm chi phí vay từ các tổ chức tín dụng, ngân hàng để thực hiện dự án
- Vốn từ các tổ chức tín dụng, ngân hàng: đây là nguồn bổ sung đáng kể cho
NĐT để có đủ nguồn lực trong khi tiến hành thực hiện dự án đầu tư PPP lĩnh vực TN & XLNT khi có sự thiếu hụt về nguồn vốn Tuy nhiên, nguồn lực này sẽ tạo nên một khoản chi phí về vốn vay cho NĐT làm giảm lợi nhuận của các NĐT
- Vốn từ nguồn ngân sách Nhà nước:
+ Ngân sách nhà nước: mô hình PPP là mô hình hoạt động theo định hướng thu hút sự tham gia đầu tư của các nguồn lực của tư nhân Ở giai đoạn hình thành dự án, nguồn vốn từ nguồn ngân sách Nhà nước giúp cơ quan Nhà nước thực hiện các bước đầu tiên của dự án từ khâu chuẩn bị đầu tư Ngoài ra, trong giai đoạn vận hành, khi doanh thu không đủ bù đắp chi phí, thì cơ quan nhà nước phải sử dụng nguồn NSNN để thanh toán cho các NĐT
+ Các ưu đãi, hỗ trợ của cơ quan nhà nước: các ưu đãi, hỗ trợ của các cơ quan nhà nước bao gồm các chính sách hỗ trợ, ưu đãi về chi phí sử dụng đất,
Ngoài ra, còn có các nhà tài trợ nước ngoài (ODA) Theo Luật NSNN, ODA cũng là vốn NSNN Vốn ODA có thể được sử dụng nhằm hỗ trợ cho các cơ quan nhà nước hoặc lập Quỹ đầu tư PPP.
Nhân tố ảnh hưởng đến đầu tư theo PPP vào lĩnh vực TN & XLNT
Dự án đầu tư theo PPP khi hình thành phải phù hợp với quy hoạch, kế hoạch phát triển ngành, vùng và kinh tế - xã hội của đô thị Trước khi lựa chọn phương án thực hiện dự án đầu tư PPP thì cơ quan chức năng phải thực hiện một loạt các hoạt động xét duyệt, đánh giá về khả năng tiếp cận vốn, công nghệ, kinh nghiệm, của các NĐT
Sơ đồ 2.2 Các bên tham gia trong đầu tư PPP lĩnh vực TN & XLNT
Nguồn: Tác giả tổng hợp
Các yếu tố ảnh hưởng đến PPP TN & XLNT bao gồm:
- Khung pháp lý và quy trình thực hiện dự án: cụ thể là các văn bản, khung hướng dẫn và quy định bắt buộc các bên liên quan phải thực hiện Một khung pháp lý đầy đủ sẽ giúp các bên liên quan thực hiện tốt trách nhiệm, nghĩa vụ, quyền hạn và đồng thời hạn chế tối đa các rủi ro, hoạt động tiêu cực, gian lận trong suốt quá trình đầu tư từ giai đoạn bắt đầu đến giai đoạn kết thúc của dự án
- Bộ máy QLNN: Mô hình PPP trong lĩnh vực TN & XLNT có nhiều điểm khác so với hoạt động đầu tư công truyền thống, do đó, bộ máy QLNN phải có năng lực, kiến thức và trình độ chuyên môn cao, kinh nghiệm phong phú, trong thực hiện các dự án đầu tư Bên cạnh đó, khi có các vấn đề phát sinh về các thủ tục hành chính, tranh chấp, thì bộ máy quản lý nhà nước phải tiến hành giải quyết xử lý Ngoài ra, bộ máy QLNN phải chịu trách nhiệm thông tin, tuyên truyền đến các NĐT và người dân; thực hiện các hoạt động giám sát dự án của các NĐT, thực hiện các hoạt động thanh toán cho các NĐT, thực hiện các hoạt động xử lý vi phạm của các NĐT Chính vì vậy, bộ máy QLNN chiếm một vai trò cực kỳ quan trọng trong PPP lĩnh vực TN & XLNT
- Nguồn lực của các NĐT: trong PPP lĩnh vực TN & XLNT, thông thường khi hình thành một dự án, cơ quan nhà nước sẽ tiến hành các hoạt đậu đấu thầu để lực chọn NĐT có năng lực tốt nhất, đáp ứng các yêu cầu khi thực hiện dự án (từ nguồn vốn, nguồn nhân lực, công nghệ, khả năng quản lý, ) Chính vì vậy, nguồn lực của các NĐT được xem là một yếu tố quan trọng trong các dự án PPP lĩnh vực TN & XLNT
- Công nghệ - kỹ thuật: trong dự án PPP lĩnh vực TN & XLNT, công nghệ có vai trò “cực kỳ - cực kỳ” quan trọng Vì lĩnh vực này có ảnh hưởng rất lớn đến môi trường và chứa đựng những nguy cơ tiềm ẩn cho người dân và thế hệ tương lai
- Sự tham gia của người dân: yếu tố người dân trong các dự án PPP lĩnh vực TN
& XLNT chính là vai trò giám sát Chính vì vậy, tăng cường các hoạt động tuyên truyền và vận động người dân là một yếu tố quan trọng đối với PPP lĩnh vực TN & XLNT.
Các nghiên cứu trước liên quan
Nghiên cứu của Nguyễn Việt Tuấn (2016), nghiên cứu “Quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn quận Đống Đa, Thành Phố Hà Nội” tác giả nguyễn Viết Tuấn
(2016) đã phân tích đánh giá được thực trạng công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn quận Đống Đa, Thành Phố Hà Nội, đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn quận Đống Đa, Thành Phố Hà Nội Tuy nhiên, nghiên cứu này chưa đưa ra được các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn quận Đống Đa, Thành Phố Hà Nội
Nghiên cứu của Phạm ngọc Ánh (2014), đề tài “Quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên đảo lớn Huyện Lý Sơn, Tỉnh Quảng Ngãi” của tác giả Phạm Ngọc Ánh
(2014) cũng đã phân tích đánh giá được thực trạng công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên đảo lớn Huyện Lý Sơn, Tỉnh Quảng Ngãi, đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên đảo lớn Huyện Lý Sơn, Tỉnh Quảng Ngãi Tuy nhiên, nghiên cứu này chưa đưa ra được các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên đảo lớn Huyện Lý Sơn, Tỉnh Quảng Ngãi
Võ Quốc Trường (2011), nghiên cứu “Hợp tác công - tư trong lĩnh vực y tế nghiên cứu trường hợp thành phố Hồ Chí Minh” Tác giả Võ Quốc Trường trình bày các cơ sở lý thuyết về hợp tác công công tư PPP, mô hình PPP, những ưu điểm, nhược điểm của mô hình hợp tác công - tư PPP và đưa ra một số kinh nghiệm về hợp tác công tư PPP tại Singapore và Trung Quốc Bên canh đó, tác giả Võ Quốc Trường đã tiến hành phân tích thực trạng Hợp tác công - tư trong lĩnh vực y tế nghiên cứu trường hợp thành phố Hồ Chí Minh Trên cơ sở phân tích thực trạng, tác giả Võ Quốc Trường đã xây dựng các giải pháp về PPP trong y tế - trường hợp nghiên cứu tại thành phố Hồ Chí Minh, tuy nhiên các biện pháp đưa ra chưa cụ thể và rõ ràng, mang tính chất xã hội hoá nhiều hơn là hình thức hợp tác công công tư PPP
Hoàng Thị Mỹ Dung (2012), luận văn thạc sĩ “Ứng dụng mô hình hợp tác công – tư (PPP - Public Private Partnership) vào việc nâng cao năng lực cấp nước Đà Nẵng tại Công ty TNHH MTV cấp nước Đà Nẵng (DAWACO)” tác giả Hoàng Thị
Mỹ Dung đã nghiên xây dựng khung về lý thuyết của PPP, đánh giá thực trạng Từ phân tích và đánh giá thực trạng, tác giả đã đưa ra ưu và nhược điểm của mô hình PPP Tác giả đã xây dựng các biện pháp, tuy nhiên các biện pháp đưa ra chưa cụ thể và rõ ràng
Ngô Thị Thu Hằng (2015), luận văn thạc sĩ “Mô hình hợp tác công tư (PPP) tại
Việt Nam”, tác giả đã xây dụng các cơ sở lý luận cơ bản về mô hình PPP, phân tích và đánh giá thực trạng và và thực tiễn áp dụng về PPP tại Việt Nam Trên cơ sở đó, tác giả tiến hành kiến nghị hoàn thiện các văn bản pháp lý về mô hình PPP tại Việt Nam Tác giả đã xây dựng các biện pháp, tuy nhiên các biện pháp đưa ra chưa cụ thể và rõ ràng
Jing Du và các cộng sự (2018), đề tài: "Critical Factors on the Capital Structure of Public–Private Partnership Projects: A Sustainability Perspective" đã chỉ ra rằng: cấu trúc vốn khoa học là chìa khóa để đảm bảo đủ vốn và đạt được các mục tiêu của các dự án Đối tác công tư (PPP), trong khi cấu trúc vốn không phù hợp đã gây ra sự thất bại của nhiều dự án Trong khi đó, tính bền vững là một khái niệm quan trọng cần được quan tâm trong suốt vòng đời của các dự án PPP Do đó, nghiên cứu đã: (1) xác định các yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến vốn của các dự án PPP từ góc độ bền vững; và (2) mối quan hệ giữa các yếu tố và vốn dựa trên phân tích so sánh định tính (QCA) Nghiên cứu này cũng đã xác định bảy yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến cấu trúc vốn của các dự án PPP Hơn nữa, các chỉ số phi kinh tế nên được quan tâm cũng như các chỉ số kinh tế Do đó, cấu trúc vốn thích hợp không chỉ cung cấp nguồn vốn dồi dào mà còn thúc đẩy hoạt động lành mạnh lâu dài của các dự án và tạo ra hiệu ứng tích cực cho ngành công nghiệp, khu vực và xã hội Hơn nữa, các phát hiện chỉ ra rằng lợi ích, tình hình bên ngoài, chi phí, khả năng của khu vực tư nhân và hỗ trợ của chính phủ là những yếu tố quan trọng hàng đầu Ngoài ra, mặc dù rủi ro là không quan trọng, tuy nhiên, nó có mối quan hệ chặt chẽ với các yếu tố khác, điều đó có nghĩa là rủi ro nên được quan tâm một cách toàn diện Nghiên cứu này cũng làm phong phú thêm nghiên cứu lý thuyết về cấu trúc vốn của các dự án PPP và đưa ra một ý tưởng mới về sự tích hợp của các dự án bền vững và PPP Ngoài ra, nghiên cứu này cũng giúp hỗ trợ lựa chọn hợp lý cấu trúc vốn trong thực tế và thúc đẩy ứng dụng thực tế tính bền vững vào các dự án PPP
Nghiên cứu này đã điều tra các nhân tố quan trọng ảnh hưởng đến vốn của các dự án PPP từ góc độ bền vững Kết quả cho thấy có bảy yếu tố: lợi ích, chi phí, khả năng, rủi ro, điều kiện dự án, hỗ trợ của chính phủ và tình hình bên ngoài Hơn nữa, tất cả bảy yếu tố liên quan đến tính bền vững Lợi ích công cộng, chi phí xã hội và môi trường, khả năng quản lý vòng đời, hoạt động tiêu chuẩn, loại dự án, thị trường vốn, tình hình ngành và tất cả các chỉ số về yếu tố rủi ro cần được nhấn mạnh từ góc độ bền vững Sau đó, kết quả của QCA cho thấy rõ mối quan hệ giữa các yếu tố và vốn của dự án PPP Ý nghĩa chính là: (i) vì lợi ích được coi là yếu tố quan trọng nhất, cả lợi ích công cộng và lợi ích kinh tế nên được xem xét; (ii) lợi nhuận, quy mô đầu tư và xếp hạng tín dụng là các yếu tố kinh tế thiết yếu, trong khi sự phát triển của ngành cần được đánh giá theo các loại dự án; (iii) ngoài các chi phí kinh tế truyền thống, chi phí xã hội và môi trường có tác động quan trọng và do đó đáng được quan tâm; (iv) cả nhà đầu tư và nhà tài chính đều có mối quan tâm về thị trường vốn, điều kiện ngành, luật pháp và các quy định để đạt được cấu trúc vốn không chỉ cung cấp nguồn vốn dồi dào mà còn theo xu hướng của ngành công nghiệp và xã hội; (v) khả năng quản lý vòng đời của khu vực tư nhân có thể ảnh hưởng mạnh đến hoạt động dài hạn của các dự án PPP, trong khi khả năng tài chính, xây dựng và vận hành tác động đến các cụm từ cụ thể trong vòng đời; và (vi) hỗ trợ từ Chính phủ không chỉ khuyến khích đầu tư của khu vực tư nhân và các tổ chức tài chính, mà còn thúc đẩy hoạt động tiêu chuẩn để đảm bảo hoạt động lành mạnh lâu dài của các dự án PPP
Ann Gardiner và các cộng sự (2015), đề tài: "Public-Private Partnerships for Climate Finance" đã thảo luận về vai trò của quan hệ đối tác công tư (PPP) trong việc mở rộng tài chính khí hậu và cách thiết lập các mối quan hệ đối tác để hoàn thành tốt nhất nhiệm vụ PPP cung cấp các khuôn khổ để đảm bảo sự lãnh đạo và trách nhiệm của công chúng trong việc giải quyết biến đổi khí hậu, đồng thời cho phép quyền sở hữu một số thành phần của tài chính khí hậu được chuyển sang tay tư nhân Báo cáo đề xuất khuyến nghị cho các cuộc đàm phán về khí hậu và tài chính khí hậu hiệu quả, và xem xét một số nghiên cứu điển hình về các hình thức đối tác công bằng trên toàn thế giới
Các nghiên cứu trên đã tiếp cận và đã giải quyết vấn đề liên quan về PPP tại một số lĩnh vực như quản lý chất thải rắn sinh hoạt, y tế, giáo dục, cấp nước Tuy nhiên, vẫn còn khoảng trống nghiên cứu như:
- Đầu tư PPP lĩnh vực TN & XLNT tại Thành Phố Hồ Chí Minh thì chưa có nghiên cứu cho lĩnh vực này
- Các nghiên cứu tại thời điểm trước khi có Nghị định NĐ15/CP về đầu tư PPP được ban hành vẫn chủ yếu ở hướng tiếp cận PPP và chủ yếu mang phương thức xã hội Tại thời điểm sau khi Nghị định NĐ15/CP được ban hành, các nghiên cứu này chưa chưa cập nhật được các quy định bởi vấn đề thời gian
- Các nghiên cứu trên cũng chưa đưa ra được các yếu tố ảnh hưởng đến mô hình hợp tác công tư (PPP) trong các lĩnh vực nghiên cứu, hơn nữa, các biện pháp đưa ra chưa thật sự cụ thể, đồng bộ và rõ ràng, mang tính chất chung chung, xã hội hóa.
Với khoảng trống nghiên cứu được tác giả phân tích và đưa ra, trong bối cảnh các nguồn lực về vốn, công nghệ, con người trong đầu tư công ngày càng hạn chế, do đó, việc thu hút đầu tư theo PPP trong TN & XLNT là vấn đề cấp bách và thật sự cần thiết phải được nghiên cứu