PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VĨNH CỬUĐơn vị ; Trường THCS Vĩnh Tân SÁNG KIẾN MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH TỰ TIN HƠN TRONG HỌC TẬP VÀ GIAO TIẾP Người thực hiện: Nghiêm Thị Phượng.. Do
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VĨNH CỬU
Đơn vị ; Trường THCS Vĩnh Tân
Mã số:
SÁNG KIẾN
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH TỰ TIN HƠN
TRONG HỌC TẬP VÀ GIAO TIẾP
Người thực hiện: Nghiêm Thị Phượng
Lĩnh vực nghiên cứu: Công tác chủ nhiệm lớp
- Quản lý giáo dục 1
- Phương pháp giáo dục 1
- Phương pháp dạy học bộ môn: 1
- Lĩnh vực khác: 1
Có đính kèm: Các sản phẩm không thể hiện trong bản in sáng kiến
1 Mô hình 1 Đĩa CD (DVD) 1 Phim ảnh 1 Hiện vật khác
Năm học: 2018-2019
Trang 2PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VĨNH CỬU
Đơn vị ; Trường THCS Vĩnh Tân
SÁNG KIẾN
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH TỰ TIN HƠN
TRONG HỌC TẬP VÀ GIAO TIẾP
Người thực hiện: Nghiêm Thị Phượng
Lĩnh vực nghiên cứu: Công tác chủ nhiệm lớp
- Quản lý giáo dục 1
- Phương pháp giáo dục 1
- Phương pháp dạy học bộ môn: 1
-Lĩnh vực khác: 1
Năm học:2018-209
Trang 3MỤC LỤC
Phần mở đầu
Phần nội dung
I THỰC TRẠNG CỦA GIẢI PHÁP ĐÃ BIẾT, ĐÃ CÓ 2
Phần kết luận
2 Những kiến nghị, đề xuất điều kiện để triển khai 13
Trang 4DANH MỤC CHỮ CÁI VIẾT TẮT
1 GVCN ( Giáo viên chủ nhiệm)
2 THCS ( trung học cơ sở)
3 ĐTDĐ ( Điện thoại di động)
4 GVBM ( Giáo viên bộ môn)
5 PHHS ( Phụ huynh học sinh)
6 BGH (Ban giám hiệu)
7 HS (Học sinh)
Trang 5THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN
1 Tên sáng kiến: Một số kinh nghiệm giúp học tự tin hơn trong học tập
và giao tiếp.
2 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Trong lớp chủ nhiệm, các khối lớp trong trường THCS
3 Tác giả:
- Họ và tên: Nghiêm Thị Phượng Giới tính: Nữ
- Trình độ chuyên môn: CĐSP Nhạc
- Chức vụ, đơn vị công tác: Giáo viên
- Điện thoại: 0989061078
- Email: nghiêm phượng1981@gmail.com
-Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến (%): 85%
Trang 6SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH TỰ TIN HƠN
TRONG HỌC TẬP VÀ GIAO TIẾP.
PHẦN MỞ ĐẦU
1 Bối cảnh của giải pháp.
Đầu năm học 2017 - 2018 tôi được Ban Giám Hiệu nhà trường trung học
cơ sở Vĩnh Tân phân công chủ nhiệm lớp 8/3 Từ ngay buổi đầu nhận lớp, khi tiếp xúc với các em tôi đã nhận ra trong lớp có nhiều học sinh chưa mạnh dạn, rụt
rè, nhút nhát khi giao tiếp với các bạn trong lớp Vì thế, từ đầu năm học đã có nhiều giáo viên vào lớp dạy xong hay gặp tôi phàn nàn về vấn đề học tập của các
em, đặc biệt là tinh thần xây dựng bài của các em còn hạn chế Do đó tôi luôn tự hỏi mình cần phải làm gì để giúp các em tự tin, mạnh dạn hơn trong học tập, để cho lớp học được sôi nổi và đạt hiệu quả hơn nữa, giúp các em có được thành tích cao hơn so với năm học trước, chỉ như thế mới góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của lớp nói riêng và của nhà trường nói chung, đồng thời giúp các em mạnh dạn, tự tin hơn trong giao tiếp và học tập
2 Lý do chọn giải pháp
Thông thường, Giáo viên chủ nhiệm sẽ được nhà trường phân công dạy bộ
môn tại lớp đó Trên thực tế bất kỳ giáo viên nào cũng muốn lớp mình được phân công chủ nhiệm là một lớp học giỏi, ngoan, có nhiều học sinh năng nổ, tích cực trong học tập cũng như trong sinh hoạt, đạt được nhiều thành tích trong các hoạt động do nhà trường hoặc các tổ chức đoàn thể phát động
Công tác chủ nhiệm lớp nhìn từ mọi góc độ đều thấy: Đây là công tác không ít khó khăn, phức tạp, vui ít, buồn nhiều, thành công cũng có, thất bại cũng không phải là hiếm và tốn rất nhiều thời gian Bởi lẽ, mỗi tập thể lớp đều
có đặc thù riêng Trong số đó, đối tượng học sinh làm cho thầy cô giáo trăn trở nhiều nhất đó là những học sinh nhút nhát, không tự tin vào khả năng học tập của mình Dẫn đến tiết học trầm lắng, giáo viên khó nắm bắt năng lực học tập của các em.Vì thế , chỉ có tự tin mới giúp học sinh vượt qua mọi thử thánh ở trong trường học cũng như trong cuộc sống Có được điều này học sinh sẽ luôn tự tin về năng lực của bản thân, cảm thấy thoải mái với chính mình Sự tự tin sẽ giúp các em giao tiếp được với tất cả mọi người xung quanh, với bạn bè và dễ dàng xây dựng được những mối quan hệ mới Bên cạnh đó tự tin còn giúp các em thành công trong mọi hoàn cảnh
Giáo viên chủ nhiệm cần nhận thấy rõ mỗi tập thể lớp là nền tảng vững chắc để xây dựng nhà trường vững mạnh, một tập thể tốt chắc chắn sẽ có những học sinh tốt, những con người vừa có đủ cả “ đức” lẫn “ tài” Như vậy nhiệm vụ của người giáo viên chủ nhiệm có vai trò cực kì quan trọng, ảnh hưởng nhất định đến việc học tập cũng như rèn luyện nhân cách của học sinh Công tác chủ nhiệm thành công đồng nghĩa với việc giúp các em hoàn thiện mình hơn nữa Vì những
lí do trên tôi xin mạnh dạn chia sẻ những kinh nghiệm được rút ra từ thực tế làm
Trang 7công tác chủ nhiệm của mình qua sáng kiến:“Một số kinh nghiệm giúp học sinh
tự tin hơn trong học tập và giao tiếp”
3 Phạm vi và đối tượng nghiên cứu.
Học sinh lớp 8/3 – Trường THCS Vĩnh Tân
4 Mục đích nghiên cứu.
- Nhằm giúp học sinh tự tin hơn trong học tập và giao tiếp, góp phần nâng cao chất lượng toàn diện cho học sinh
- Ghi lại những kinh nghiệm mình đã làm để suy ngẫm, để chọn lọc và đúc kết thành kinh nghiệm của bản thân
- Được chia sẻ với đồng nghiệp những việc đã làm và đã thành công trong công tác chủ nhiệm lớp trong trường THCS
PHẦN NỘI DUNG
I THỰC TRẠNG CỦA GIẢI PHÁP ĐÃ BIẾT, ĐÃ CÓ.
Làm thế nào để sự nghiệp giáo dục mang lại hiệu quả tốt? Đây chính là trách nhiệm chung của toàn xã hội, của tất cả những người làm công tác giáo dục, đặc biệt là của người giáo viên chủ nhiệm lớp – người trực tiếp và thường xuyên nhất tiếp xúc với các em học sinh Bởi vậy, người gần gũi nhiều nhất với các em học sinh, người luôn ở bên cạnh giải đáp mọi khó khăn thắc mắc của các em, người
mà các em kính trọng và yêu quí nhất, người mà được các em xem như là cha là
mẹ không ai khác chính là người giáo viên chủ nhiệm lớp
Là một giáo viên chủ nhiệm lớp tôi rất mong muốn học trò của mình là những con ngoan, trò giỏi, tài đức vẹn toàn để sau này lớn lên các em tự tin, năng động, bản lĩnh bước vào đời, trở thành những người công dân có ích cho xã hội
Về bản thân, tôi rất mong muốn mình là người được đồng nghiệp tin yêu, được phụ huynh tin tưởng khi gửi gắm con em mình đến để giáo dục, dạy dỗ, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của trường THCS Vĩnh Tân nói riêng của huyện Vĩnh Cửu nói chung
* Thuận lợi
- Được sự quan tâm chỉ đạo kịp thời, sâu sát của BGH và sự hỗ trợ tích cực của giáo viên bộ môn, cùng các tổ chức đoàn thể trong nhà trường
- Một số phụ huynh rất quan tâm đến con em mình về vấn đề đạo đức cũng như việc học tập
- Đa số trong lớp có học sinh có ý thức học tập tốt, ngoan hiền, lễ phép
- Bản thân được phân công chủ nhiệm nhiều năm liền nên cũng có một vài kinh nghiệm trong công tác chủ nhiệm lớp
* Khó khăn
- Địa bàn xã rộng, có nhiều học sinh nhà ở rất xa, đường xá đi lại rất khó
khăn
- Ở cấp tiểu học thầy, cô chủ nhiệm theo dõi việc học tập, nền nếp suốt buổi học, còn đối với học sinh THCS giáo viên chủ nhiệm theo dõi, bám lớp với số tiết
ít hơn
Trang 8- Một số học sinh là con gia đình lao động nghèo, đông anh chị em, bố mẹ lại không có việc làm ổn định, lo bươn chải để kiếm sống nên việc quan tâm của cha
mẹ đối với con cái bị hạn chế
- Cũng có những học sinh là con của gia đình vì cha, mẹ đã li hôn, mồ côi cha hoặc mẹ Từ hoàn cảnh gia đình đã làm cho em trở thành học sinh sống khép mình, mất tự tin trong cuộc sống
II NỘI DUNG SÁNG KIẾN
1 Quy trình thực hiện các giải pháp của đề tài.
Để giúp học sinh tự tin hơn trong học tập và giao tiếp tôi đã tiến hành áp dụng một số giải pháp trong công tác chủ nhiệm lớp như sau:
1.1 Giải pháp 1:Giáo viên chủ nhiệm phải là người nắm rõ, nắm vững tình hình lớp chủ nhiệm:
Muốn giáo dục học sinh thì phải hiểu được tâm tư tình cảm nguyện vọng của
các em Nhưng làm thế nào để hiểu được những điều ấy một cách tường tận?
Theo tôi đó là tiếp cận với lớp chủ nhiệm nghĩa là chúng ta phải tiếp xúc gần gũi trò chuyện tìm hiểu về hoàn cảnh, đặc điểm tâm sinh lí, tính tình, sở thích… của các em Vì vậy trước tiên khi phụ trách một lớp tôi đã tìm hiểu học sinh qua các mặt:
- Thành phần gia đình.
- Học sinh có hoàn cảnh khó khăn về kinh tế.
- Địa bàn cư trú.
Để tìm hiểu và nắm bắt được các nội dung trên tôi tiến hành làm các công việc sau:
Bước 1: Điều tra lí lịch học sinh qua phiếu Sơ yếu lí lịch vào tuần đầu tiên của
năm học mới với các nội dung sau:
SƠ YẾU LÍ LỊCH HỌC SINH
I Phần tự ghi của học sinh
1.- Họ và tên học sinh:……….……… Giới tính: ……
2 -Ngày… tháng… năm sinh…… Dân tộc:… … Tôn giáo:………
3 - Địa chỉ thường trú: Xóm……… thôn …… xã … ….huyện ………
- Số điện thoại bàn của gia đình:………
4 - Họ, tên cha: ……….Nghề nghiệp:………Số điện thoại:…………
- Họ, tên mẹ: ……….Nghề nghiệp:……….Số điện thoại:…………
5 -Số anh……… chị……….… em…………
6 - Xếp loại của năm học trước:
- Học lực:……….Hạnh kiểm:………
- Chức vụ đã làm ở năm học trước:………
7 Năng khiếu:……… Sở thích:……….………
8 Các bạn thân hiện nay:…………
9 Chỉ tiêu phấn đấu của em trong năm học này:
Học lực:……… Hạnh kiểm:………
10 Em có ý kiến, đề nghị gì với GVCN và nhà trường:
II Phần ghi của PHHS
Trang 91 Phụ huynh có thường xuyên quan tâm, giáo dục con em mình hay không? Vìsao?
2 Phụ huynh đã tạo điều kiện gì giúp cho con em mình học tốt, giao tiếp tốt ? .……… 3.Phụ huynh có nhận xét gì về con em mình? 4.PHHS có đề nghị gì với nhà trường và GVCN?
………
Bước 2:
Để kiểm tra độ chính xác của các thông tin mà tôi thu thập được qua phiếu điều tra tôi cố gắng tìm hiểu thông qua nhiều kênh khác nhau như từ bạn bè, người quen, chính quyền địa phương, đến thăm gia đình một số học sinh,… Qua
đó sẽ hiểu biết cụ thể hơn, chi tiết hơn hoàn cảnh gia đình các em Từ đó tôi có những hình thức, những biện pháp giáo dục linh hoạt phù hợp với từng em bởi giáo dục không phải là một công thức chung có sẵn Bên cạnh đó tôi còn trò chuyện với GVCN của năm trước, liên hệ các GVBM trong lớp để có thêm những thông tin chính xác về các em
Bước 3:
Đây là bước tiến hành thường xuyên ở từng giai đoạn Tôi cung cấp số điện thoại của bản thân, của nhà trường đến từng em và liên hệ với gia đình học sinh qua điện thoại Đây là sự liên hệ hai chiều qua lại giữa nhà trường với gia đình, giữa GVCN với PHHS Bằng các hình thức liên hệ đó tôi sẽ nắm được những diễn biến về đạo đức, về học tập của các em từ đó có thể đánh giá hiệu quả những tác động sư phạm đồng thời điều chỉnh phương pháp giáo dục
*Qua tìm hiểu thì tôi đã nắm bắt được trong lớp có tất cả 6 em học sinh cần phải giúp đỡ nhiều hơn trong quá trình chủ nhiệm:
- Em Lê Ngọc Nhi , bản thân em này do hoàn cảnh gia đình cha mẹ li hôn,
mẹ đi lấy chồng, bố đi lấy vợ, bản thân em phải sống với ông bà nội Chính vì hoàn cảnh gia đình đã khiến cho em luôn sống khép mình, mặc cảm với thày cô
và bạn bè
- Em Cao Nhật Anh, do bản tính nhút nhát từ nhỏ, lại ít được giao du với cuộc sống bên ngoài, cha mẹ đi làm xa, ít có thời gian gần gũi để giáo dục em
- Em Nguyễn Phương Quang Anh, bản thân em sinh ra đã không được may mắn như các bạn khác trong lớp, em đã mồ côi cha từ nhỏ, sống với mẹ với bà
Do buồn do thiếu được sự yêu thương chăm sóc từ người cha nên khi bước đến lớp em luôn sống khép mình, em ít nói, ít sinh hoạt vui chơi với các bạn trong lớp
- Còn em Lưu Thúy Nga, em Nguyễn Ngọc Hồng và em Vũ Văn Tiến Các em đều là HS có học lực tương đối khá, nhưng em lại không mạnh dạn,
tự tin, cứ đứng trước đám đông là em lại run sợ, hồi hộp không làm chủ được bản thân
1.2 Giải pháp 2: Trao đổi với các Giáo viên bộ môn về tình hình của lớp và đặc biệt là những học sinh còn hạn chế trong học tập và giao tiếp.
Khác với cấp tiểu học, ở bậc THCS các em được học rất nhiều môn, mà mỗi môn học là một giáo viên phụ trách Do đó kết quả học tập cũng như từng hành vi cử chỉ thái độ của các em, GVCN muốn nắm bắt được, rất cần sự phối
Trang 10hợp, hỗ trợ của các thầy,cô giáo dạy bộ môn trong lớp mình chủ nhiệm Đây là một hoạt động liên tục, thường xuyên gắn bó thống nhất giữa dạy học và giáo dục Bản thân người giáo viên giảng dạy trên lớp cũng là người giáo dục tốt nhất
Để sự phối hợp này được nhịp nhàng đồng bộ tôi đã làm các công việc sau:
- Gửi GVBM danh sách những em học sinh còn hạn chế về giao tiếp cũng như còn trầm trong công tác xây dựng bài học, kèm theo hoàn cảnh cụ thể gia đình những học sinh có trong danh sách để GVBM nắm rõ hơn
- Thường xuyên thông báo trao đổi với giáo viên bộ môn về tình hình học tập của lớp, cũng như của từng học sinh, để giáo viên nắm bắt được khả năng trình độ của các em mà có phương pháp giảng dạy thích hợp
- Nhờ GVBM thường xuyên kiểm tra những HS có trong danh sách, giúp các em
có tính nhút nhát sẽ trở nên mạnh dạn, tự tin hơn
Ví dụ: Bản thân tôi là một giáo viên dạy bộ môn Âm nhạc trong lớp chủ nhiệm Đây là một bô môn năng khiếu Những học sinh có năng khiếu và có tính mạnh dạn, các em rất thích học môn học này, nhưng ngược lại những học sinh ẩn chứa nỗi buồn trong lòng, những học sinh luôn sống khép mình và những học sinh không có năng khiếu các em lại không thích học môn học này Vậy để làm thế nào để giúp các em tự tin hơn, thích học môn học này hơn Tôi đã tiến hành áp dụng phương pháp dạy học phù hợp để giúp đỡ các em như:
- Vào đầu năm học, trong tiết học hát đầu tiên, khi tôi dạy cho học sinh hát xong bài bài hát Thông thường tôi kiểm tra HS lên bảng thể hiện lại bài hát vừa học Mục đích để tìm ra những học sinh có năng khiếu để giúp các phát huy năng khiếu của mình, tạo tính mạnh dạn, tự tin hơn cho các em khi đứng trước đám đông
- Buổi đầu tiên khi tôi mở sổ điểm ra gọi tên kiểm tra Tuy nhiên lúc này trong lớp có những HS giáo viên chưa gọi tên các em đã dơ tay xung phong, nhưng ngược lại một số em lại cúi mặt xuống vì sợ cô gọi tên và đây chính là những học sinh trong danh sách còn hạn chế về giao tiếp mà tôi đã cập nhật ngay từ đầu năm học
- Lúc này tôi tiến hành kiểm tra những học sinh xung phong trước, sau đó sẽ kiểm tra những HS nhút nhát sau, nhưng ngày đầu khi lên bảng tôi kiểm tra xen
kẽ HS mạnh dạn kèm theo những HS chưa mạnh dạn và tôi kiểm tra theo nhóm 3 đến 4 học sinh, dần dần tôi kiểm tra chỉ áp dụng với 2 học sinh Khi HS thể hiện xong bài hát tôi sẽ khen nhiều hơn để các em thấy được mình đã thể hiện rất tốt,
có vậy các em sẽ tự tin hơn vào các tiết học sau
- Tôi đã áp dụng biện pháp đó vào tiết học và đến tuần thứ 4 của năm học, mỗi lần học xong bài hát Tôi nhận thấy rằng những HS này đã không còn trầm, nhút nhát như mấy buổi học đầu năm nữa, mà các em giờ đã rất tự tin, mạnh dạn, tích cực xây dựng bài hơn rất nhiều Đặc biệt là các em tự dơ tay xung phong lên thể hiện bài hát một mình trước lớp
=> Qua đó tôi đã nhận thấy việc giáo dục HS mạnh dạn không phải khó Mà giáo viên bộ môn cũng như giáo viên chủ nhiệm cần phải có phương pháp giáo dục thích hợp với từng đối tượng học sinh, như vậy mới đạt được kết quả
1.3 Giải pháp 3: Lồng ghép một số trò chơi vào tiết sinh hoạt chủ nhiệm giúp các em tự tin trong học tập và giao tiếp.