TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM ĐINH THỊ SINH Tên đề tài: “ ÁP DỤNG QUY TRÌNH NUÔI DƯỠNG, CHĂM SÓC VÀ PHÒNG TRỊ BỆNH CHO LỢN NÁI SINH SẢN VÀ LỢN CON THEO MẸ TẠI TRẠI LỢN NGÔ HỒNG GẤM, HUYỆN LƯ
ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH
Đối tượng nghiên cứu
- Lợn nái và lợn con lợn mẹ (từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi)
- Các bệnh của lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ.
Địa điểm và thời gian thực hiện
- Địa điểm thực hiện: Trại lợn Ngô Hồng Gấm, huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình
- Thời gian thực hiện: Từ ngày 18/11/2016 đến ngày 18/05/2017.
Nội dung tiến hành
- Áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho đàn lợn nái, lợn con nuôi tại trại
- Chẩn đoán và điều trị bệnh cho đàn lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ.
Các chỉ tiêu theo dõi và phương pháp thực hiện
3.4.1 Các ch ỉ tiêu theo dõi
- Khối lượng công việc vệ sinh, sát trùng chuồng trại
- Số lượng lợn nái được chẩn đoán và điều trị bệnh
- Số lượng lợn con được chẩn đoán và điều trị bệnh
3.4.2 Ph ươ ng pháp th ự c hi ệ n
3.4.2.1 Phương pháp đánh giá tình hình chăn nuôi tại trại Để đánh giá tình hình chăn nuôi tại trại, chúng em tiến hành thu thập thông tin từ trại, kết hợp với kết quảtheo dõi của bản thân
3.4.2.2 Phương pháp áp dụng quy trình vệ sinh, phòng bệnh tại trại
Công tác vệ sinh trong chăn nuôi là một trong những khâu rất quan trọng Nếu công tác vệ sinh được thực hiện tốt thì gia súc ít mắc bệnh, sinh trưởng và phát triển tốt, chi phí thuốc thú y thấp, làm cho hiệu quả chăn nuôi cao hơn Do nhận thức rõ được điều này, nên trong suốt thời gian thực tập, tôi đã thực hiện tốt các công việc như:
+ Hàng ngày, trước khi vào chuồng làm việc công nhân cũng như sinh viên chúng tôi tất cả đều phải đi qua phòng sát trùng và tắm sạch sẽ mặc quần áo lao động, đi ủng rồi mới vào chuồng
+ Việc đầu tiên vào chuồng là kiểm số lượng lợn con để giao ca và cào phân tránh lợn mẹ nằm đè phân
+ Lau sàn nhựa bằng nước pha loãng với dung dịch sát trùng
+ Rắc vôi lối đi giữa, xung quanh chuồng và dưới gầm chuồng
+ Thu phân vào bao và quét dọn sạch sẽ quanh chuồng
Chuồng nuôi luôn được vệ sinh sạch sẽ, chuồng được tiêu độc bằng thuốc sát trùng Ommicide 2 lần hàng ngày, pha với tỷ lệ 320 sát trùng/1000 lít nước Ở chuồng đẻ sau khi cai sữa, lợn mẹ được chuyển lên chuồng nái chửa
1 hoặc chuồng cách ly (khu vực sau cai sữa) Sau khi xuất lợn con, các tấm đan chuồng này được tháo mang ngâm ở hố sát trùng bằng dung dịch NaOH 10%, ngâm trong 1 ngày sau đó được cọ sạch, phơi khô Khung chuồng cũng được cọ sạch, xịt bằng dung dịch NaOH pha với nồng độ loãng, sau đó xịt lại bằng dung dịch vôi xút Gầm chuồng cũng được về sinh sạch sẽ, tiêu độc khử trùng kỹ sau đó rắc vôi bột Để khô 1 ngày rồi tiến hành lắp đan vào, sau đó đuổi lợn chờ đẻ từ chuồng nái chửa 2 xuống Lịch sát trùng được trình bày qua bảng 3.1:
Bảng 3.1.Lịch phun thuốc sát trùng của trại
Thứ Trong chuồng Ngoài chuồng Chuồng bầu Chuồng đẻ Chuồng cách ly
Quét hoặc rắc vôi hành lang
Phun sát trùng + rắc vôi Phun sát trùng
Phun sát trùng toàn bộ khu vực
Quét hành lang + Phun sát trùng
Quét hoặc rắc vôi đường đi
4 Xả vôi xút gầm Phun sát trùng Rắc vôi
Phun sát trùng + xả vôi xút gầm
Quét vôi đương liên chuồng Thứ
6 Phun sát trùng Phun sát trùng
+ rắc vôi Phun sát trùng Phun sát trùng Thứ
Vệ sinh tổng khu Chủ nhật Phun sát trung Phun sát trùng
(Nguồn: Phòng kỹ thuật công ty CP Việt Nam) 3.4.2.3 Phương pháp áp dụng quy trình tiêm phòng và điều trị bệnh tại trại
Quy trình tiêm phòng, phòng bệnh cho đàn lợn nái của trại được thực hiện tích cực, thường xuyên và bắt buộc Tiêm phòng cho đàn lợn nhằm tạo ra trong cơ thể chúng miễn dịch chủ động, chống lại sự xâm nhập của vi khuẩn, tăng sức đề kháng cho cơ thể Được thực hiện rõ qua bảng 3.2
Bảng 3.2 Lịch phòng vắc xincho đàn lợn của trại
Tuổi Vắc xin Phòng bệnh Liều
Sau khi nhập về 1 tuần
PRRS Tai xanh 2 Tiêm bắp
Sau khi nhập về 2 tuần Farrowsure Khô thai + doramectin 5-2 Tiêm bắp Sau khi nhập về 3 tuần Colapets Dịch tả 2 Tiêm bắp Sau khi nhập về 4 tuần
Sau khi nhập về 5 tuần
PRRS Tai xanh 2 Tiêm bắp
Sau khi nhập về 6 tuần
Mang thai được 10 tuần Colapets Dịch tả 2 Tiêm bắp Mang thai được 12 tuần Aftopor LMLM 2 Tiêm bắp
Tháng 2,6 Colapets Dịch tả 2 Tiêm bắp
Bengonia Giả dại 2 Tiêm bắp
PRRS Tai xanh 2 Tiêm bắp
(Nguồn: Phòng Kỹ Thuật công ty CP Việt Nam) Định kỳ hàng năm vào tháng 4; 8; 12 tiêm phòng bệnh tổng đàn vắc xin giả dại Begonia bắp 2 ml/con Đối với lợn đực:
- Lợn đực hậu bị mới nhập về: 3 tuần tiêm phòng vắc xin dịch tả
Colapets, 4 tuần tiêm phòng vắc xin lở mồm long móng Aftopor, vắc xin giả dại Begonia
- Lợn đực khai thác tiêm phòng vào tháng 5, tháng 11 vắc xin dịch tả
Colapets Tháng 4; 8; 12 tiêm phòng vắc xin lở mồm long móng Aftopor, vắc xin giả dại Begonia
* Công tác điều trị bệnh Để điều trị bệnh cho đàn lợn đạt hiệu quả cao, thì việc phát hiện bệnh kịp thời và chính xác giúp ta đưa ra được phác đồ điều trị tốt nhất làm giảm tỷ lệ chết, giảm thời gian sử dụng thuốc và giảm thiệt hại về kinh tế Vì vậy, hàng ngày tôi và cán bộ kỹ thuật tiến hành kiểm tra, theo dõi đàn lợn ở tất cả các ô chuồng để phát hiện ra những con bị ốm Trong thời gian thực tập tôi đã được tham gia và điều trị một số bệnh sau:
Bệnh viêm tử cung lợn
+ Pendistrep: 1 ml/10kg TT/ 1 ngày/1lần
+ VetrimoxinLA: 1 ml/10kgTT/1 ngày/1 lần
+ Vitamin B1: 5 ml/30kgTTTiêm bắp, 2 lần/ngày Điều trị trong 3 ngày
+ Cục bộ: phong bế giảm đau bầu vú bằng cách chườm nước đá lạnh
+ Toàn thân: Tiêm analgin: (1 ml/10 kgTT/ lần/ngày)
Tiêm vetrimoxin LA: (1 ml/10 kgTT/ lần/2ngày)
Hội chứng tiêu chảy ở lợn con.
Hội chứng tiêu chảy ở lợn con có thể điều trị bằng nhiều loại thuốc Tại trang trại điều trị bằng thuốc sau:
Nova - Amcoli: 1 ml/con/ngày sử dụng tiêm bắp đối với lợn con 10 ngày tuổi Điều trị liên tục trong 3 - 5 ngày
Phác đồ điều trị: Bệnh viêm phổi có thể sử dụng nhiều loại thuốc khác nhau để điều trị, ở trong trại thường sử dụng phác đồ sau để điều trị:
Tylogenta: 1,5ml/con Tiêm bắp ngày/lần
Hitamox LA: 1,5ml/con Tiêm bắp ngày/lần
Nếu lợn có hiện tượng ho nhiều, thở gấp thì tiêm Bromhexine (HCl): 2ml/con Điều trị trong 3 - 6 ngày
Phác đồ: Tiêm vetrimoxin L.A 1 ml/10 kgTT/ lần/2ngày
Hoặc tiêm pendistrep 1 ml/10 kg TT/ ngày/ lần Điều trị liên tục trong 3 - 5 ngày
3.4.2.4 Phương pháp áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn nái và lợn con nuôi tại trại
Chúng em sử dụng quy trình đang được áp dụng cho đàn lợn nái nuôi tại trại và theo dõi, đánh giá hiệu quả
* Quy trình chăm sóc lợn nái
- Chăm sóc lợn nái mang thai
Lợn nái chửa được nuôi chủ yếu ở chuồng mang thai 1, chuồng mang thai 2 Hàng ngày vào kiểm tra lợn để phát hiện lợn phối không đạt, lợn nái bị sảy thai, lợn mang thai giả, vệ sinh, dọn phân không để cho lợn nằm đè lên phân, lấy thức ăn cho lợn ăn, rửa máng, phun thuốc sát trùng hàng ngày, xịt gầm, cuối giờ chiều phải chở phân ra khu xử lý phân Lợn nái chửa được ăn loại thức ăn 566SF, 567SF với khẩu phần ăn phân theo tuần chửa, thể trạng, lứa đẻ như sau: Đối với nái chửa từ tuần 1 đến tuần chửa 11 ăn thức ăn 566 với tiêu chuẩn 1,5 - 2kg/con/ngày, cho ăn 1 lần trong ngày Đối với nái chửa từ tuần 12 đến tuần chửa 13 ăn thức ăn 566 với tiêu chuẩn 2,2 - 3kg/con/ngày, cho ăn 1 lần trong ngày Đối với nái chửa từ tuần 15 trở đi ăn thức ăn 567SF với tiêu chuẩn 3,5 - 4kg/con/ngày, cho ăn 1 lần trong ngày
Chú ý: lợn gầy và bụng lợn để điều chỉnh cám cho phù hợp
- Chăm sóc lợn nái đẻ:
Lợn nái chửa được chuyển lên chuồng đẻ trước ngày đẻ dự kiến 7 - 10 ngày Trước khi chuyển lợn lên chuồng đẻ, chuồng phải được dọn dẹp và rửa sạch sẽ Lợn chuyển lên phải được ghi đầy đủ thông tin lên bảng ở đầu mỗi ô chuồng Thức ăn của lợn chờ đẻ được cho ăn với tiêu chuẩn ăn 3kg/ngày, chia làm 2 bữa sáng, chiều
Lợn nái chửa trước ngày đẻ dự kiến 3 ngày, giảm tiêu chuẩn ăn xuống 0,5kg/con/bữa
Khi lợn nái đẻ được 2 ngày tăng dần lượng thức ăn từ 0,5 - 5kg/con/ngày chia làm hai bữa sáng, chiều mỗi bữa tăng lên 0,5kg Đối với nái nuôi con quá gầy hoặc nuôi nhiều con có thể cho ăn tăng lượng thức ăn lên 6kg/con/ngày
* Quy trình chăm sóc đàn lợn con theo mẹ đến khi cai sữa
Ngay sau khi đẻ ra lợn được tiến hành cắt rốn, bấm nanh
- Lợn con 2 - 3 ngày tuổi được cắt số tai, cắt đuôi và tiêm Fe - Dextran
- B12 10%, cho uống thuốc phòng phân trắng lợn con và tiêu chảy
Lợn con 3 - 4 ngày tuổi cho lợn con uống thuốc phòng cầu trùng
Lợn con 4 - 5 ngày tuổi tiến hành thiến lợn đực
Lợn con được từ 4 - 6 ngày tuổi tập cho ăn bằng thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh 550SF
Lợn con được 10 - 14 ngày tuổi tiêm vaccine Mycoplasma
Lợn con được 16 - 18 ngày tuổi tiêm phòng vaccine dịch tả
Lợn con được 21 - 26 ngày tuổi tiến hành cai sữa cho lợn con
3.4.2.5 Phương pháp chẩn đoán lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ mắc bệnh
- Theo dõi, quan sát tình trạng sức khỏe của lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ hàng ngày
- Dựa trên các triệu chứng lâm sàng điển hình của từng bệnhđể chẩn đoán lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ mắc bệnh
3.4.3 Ph ươ ng pháp x ử lý s ố li ệ u
Các số liệu thu thập được trong quá trình thực hiện đề tài được xử lý theo phần mềm Microsoft Excel trên máy tính.