Luận văn nghiên cứu đánh giá thực trạng công tác an toàn vệ sinh lao động và đề xuất các giải pháp quản lý cải thiện môi trường và điều kiện làm việc tại công ty cổ phần tập đoàn MIK group việt nam

Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ “Nghiên cứu đánh giá thực trạngcông tác an toàn vệ sinh lao động và đề xuất các giải pháp quản lý cải thiện môi trường và điều kiện làm việc tại Công ty

ĐOÀN ĐỨC QUANG

NGHIÊN CỨU ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CÔNG TÁC AN TOÀN VỆ

SINH LAO ĐỘNG VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CẢI THIỆN MÔI TRƯỜNG VÀ ĐIỀU KIỆN LÀM VIỆC TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN TẬP ĐOÀN MIK GROUP VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ AN TOÀN

VÀ SỨC KHỎE NGHỀ NGHIỆP

MÃ SỐ: 834 04 17

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS TRẦN VŨ LIỆU

HÀ NỘI, NĂM 2021

Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ “Nghiên cứu đánh giá thực trạng

công tác an toàn vệ sinh lao động và đề xuất các giải pháp quản lý cải thiện môi trường và điều kiện làm việc tại Công ty Cổ phần tập đoàn MIK Group Việt Nam” là công trình nghiên cứu độc lập do tác giả thực hiện dưới sự

hướng dẫn của TS Trần Vũ Liệu Luận văn chưa được công bố trong bất cứ

công trình nghiên cứu nào Các số liệu, nội dung được trình bày trong luậnvăn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng, hợp lệ và đảm bảo tuân thủ các quyđịnh về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ

Tôi xin chịu trách nhiệm về toàn bộ nội dung của luận văn thạc sĩ

Tác giả luận văn

Đoàn Đức Quang

Trước tiên, em xin trân trọng và biết ơn sâu sắc và cảm ơn Ban giámhiệu nhà trường cùng các thầy, cô giáo Trường Đại học Công đoàn đã giúp

đỡ, tận tình giảng dạy và tạo điều kiện tốt trong suốt thời gian qua em học tậptại trường Em xin cảm ơn Ban lãnh đạo và các thầy, các cô khoa Sau Đại học,khoa Bảo hộ lao động lãnh đạo cùng các thầy cô đã tận tình chỉ bảo, giúp đỡ,chia sẻ thông tin và kiến thức cho em trong suốt quá trình làm luận văn tốtnghiệp này

Em xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầy giáo TS Trần Vũ Liệu luônhướng dẫn tận tình và hơn cả là động viên, khích lệ tinh thần để em thực hiệnhoàn thành luận văn

Em xin trân trọng gửi lời cảm ơn tới Ban Lãnh đạo Công ty Cổ phầnTập đoàn MIK Group Việt Nam cùng toàn thể đồng nghiệp đã ủng hộ, tạomọi điều kiện giúp đỡ em trong suốt thời gian tìm hiểu và hoàn thành luậnvăn tại Công ty

Cuối cùng tôi xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân đã đứng đằngsau là chỗ dựa vững chắc kể cả về tinh thần lẫn vật chất cho tôi trong thờigian học tập và thực hiện luận văn này

Trân trọng!

Lời cam đoan

Lời cảm ơn

Mục lục

Danh mục các chữ viết tắt

Danh mục bảng, biểu, sơ đồ

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 3

3 Tổng quan tình hình nghiên cứu 3

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3

5 Phương pháp nghiên cứu 3

6 Đóng góp mới của đề tài 4

7 Kết cấu luận văn 4

Chương 1 TỔNG QUAN 5

1.1 Thực trạng quản lý an toàn vệ sinh lao động ở Việt Nam 5

1.1.1 Chủ trương, đường lối của Đảng, Chính sách pháp luật của Nhà nước về công tác an toàn vệ sinh lao động 7

1.1.2 Tổng quan về hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, xây dựng ban hành các văn bản pháp luật, các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về an toàn vệ sinh lao động 10

1.1.3 Hệ thống quản lý nhà nước về An toàn – Vệ sinh lao động 11

1.1.4 Tình hình tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp 12

1.2 Thực trạng công tác an toàn vệ sinh lao động trong ngành xây dựng ở Việt Nam 13

1.2.1 Điều kiện lao động trong ngành xây dựng gây ảnh hưởng, khó khăn bất cập đến công tác an toàn vệ sinh lao động 14

1.2.2 Ảnh hưởng của yếu tố môi trường lao động 15

1.2.3 Nguồn lực đầu tư cho công tác an toàn vệ sinh lao động 16

1.2.5 Tình hình tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, nguyên nhân 17

1.3 Đánh giá chung 20

Chương 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ AN TOÀN VỆ SINH LAO ĐỘNG TẠI MỘT SỐ DỰ ÁN XÂY DỰNG CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN TẬP ĐOÀN MIK GROUP VIỆT NAM 22

2.1 Giới thiệu về Công ty 22

2.1.1 Sự hình thành và phát triển 22

2.1.2 Sứ mệnh, tầm nhìn và giá trị cốt lõi 22

2.1.3 Giải thưởng, thương hiệu 23

2.1.4 Cơ cấu tổ chức 24

2.2 Thực trạng công tác quản lý an toàn vệ sinh lao động tại Công ty cổ phần Tập đoàn MIK GROUP Việt Nam 25

2.2.1 Những nguy cơ rủi ro về an toàn vệ sinh lao động tại các dự án xây dựng của Công ty 25

2.2.2 Chính sách quản lý an toàn sức khỏe nghề nghiệp của Công ty cổ phần Tập đoàn MIK GROUP Việt Nam 28

2.2.3 Tổ chức bộ máy làm công tác an toàn vệ sinh lao động 29

2.2.4 Phân cấp trách nhiệm đối với cán bộ quản lý tại các ban Quản lý dự án 31 2.2.5 Tình hình tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp tại các dự án của công ty 35

2.2.6 Công tác huấn huyện an toàn vệ sinh lao động 36

2.2.7 Thực trạng trạng bị và cấp phát phương tiện bảo vệ cá nhân tại các dự án 39

2.2.8 Họp, trao đổi thông tin An toàn vệ sinh lao động 39

2.2.9 Công tác kiểm tra an toàn vệ sinh lao động 40

2.2.10 Việc thực hiện các công việc cụ thể về công tác an toàn, vệ sinh lao động tại hiện trường thi công công trình 41

2.2.12 Công tác bảo vệ môi trường 45

Tiểu kết chương 2 48

Chương 3 ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP CẢI THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ AN TOÀN VỆ SINH LAO ĐỘNG TẠI MỘT SỐ DỰ ÁN XÂY DỰNG CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN TẬP ĐOÀN MIK GROUP VIỆT NAM 49

3.1 Giải pháp về công tác tổ chức 50

3.1.1 Phân cấp trách nhiệm cụ thể đối với các dơn vị nhà thầu trong công tác quản lý an toàn vệ sinh lao động tại các dự án 50

3.1.2 Chính sách quản lý An toàn sức khỏe nghề nhiệp 56

3.1.3 Công tác kiểm tra, giám sát 58

3.1.4 Họp an toàn 60

3.1.5 Cải thiện công tác tự huấn luyện an toàn vệ sinh lao động tại các dự án 62 3.1.6 Cải thiện chế độ quản lý cấp phát, sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân tại các dự án của Công ty cổ phần Tập doàn MIK Group Việt Nam 64

3.2 Giải pháp về kỹ thuật 68

3.2.1 Làm việc trên cao 69

3.2.2 An toàn điện 73

3.2.3 Quản lý máy móc, thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn vệ sinh lao động 79

3.2.4 Giấy phép công tác cho công việc đặc biệt 83

3.2.5 Công tác đánh giá rủi ro 88

3.2.6 Công tác ứng cứu khẩn cấp 101

3.3 Giải pháp hành chính thông qua cơ chế thưởng, phạt 104

3.3.1 Hệ thống thưởng 104

3.3.2 Hệ thống phạt 104

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 107

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 109

An toàn vệ sinh lao động

An toàn vệ sinh viên

An toàn và Sức khỏe nghề nghiệpBảo hộ lao động

Bộ Lao động và Thương binh xã hộiBệnh nghề nghiệp

Cán bộ công nhân viênCứu nạn cứu hộ

Tổ chức tiêu chuẩn hóa quốc tế

Tổ chức Lao động Quốc tếNgười lao động

Phòng chống cháy nổQuản lý dự án

Tư vấn giám sátTai nạn lao động

Bảng 1.1: Bảng thống kê tình hình tai nạn lao động trong 5 năm, từ năm 2015

đến năm 2019 13 Bảng 2.1 Bảng thống kê tình hình tai nạn lao động tại các dự án của Công ty

từ năm 2017-2019 36

Bảng 3.1: Quy định về họp an toàn 60

Bảng 3.2: Thang điểm khả năng xảy ra rủi ro 89

Bảng 3.3: Thang điểm đánh giá hậu quả 89

Bảng 3.4: Bảng đánh giá mức độ rủi ro 90

Bảng 3.5: Thang điểm khả năng nhận biết mối nguy hại 90

Bảng 3.6: Quy định mức độ rủi ro 91

Bảng 3.7: Đánh giá mức độ rủi ro công tác thi công xây dựng 92

Bảng 3.8: Đánh giá mức độ rủi ro công tác thi công lắp dựng kết cấu thép 95

Bảng 3.9: Đánh giá mức độ rủi ro công tác lắp đặt thiết bị hạng nặng 98

Biểu đồ Biểu đồ 1.1 Lĩnh vực có người chết vì tai nạn lao động 18

Biểu đồ 2.1 Kết quả thống kê về tham dự các buổi huấn luyện an toàn vệ sinh lao động định kỳ của các dự án 38 Hình Hình 2.1: Huấn luyện và phổ biến an toàn lao động trên công trường dự án The Matrix One Quận Nam Từ Liêm, Hà Nội 37 Hình 2.2 Một cuộc họp của nhà thầu thi công tại dự ánImperia Smart City, Quận Nam Từ Liêm, Hà Nội 40 Hình 3.1: Một số dự án của MIK group 49 Hình 3.2: Một buổi kiểm tra an toàn của nhà thầu thi công tại dự án The

Matrix One, Phường Mễ Trì, Quận Nam Từ Liêm, HN 59

Hình 3.4: Một buổi huấn luyện an toàn công nhân mới 63Hình 3.5: Nội dung huấn luyện an toàn trước khi vào công trường 64Hình 3.6: Bảng biển có gương soi và tuyên truyền người lao động sử dụng

phương tiện bảo vệ cá nhân tại cổng dự án The Matrix One 68Hình 3.7: Hệ giáo bao che và gangform phòng chống vật rơi 73Hình 3.8: Tủ điện công nghiệp 75Hình 3.9: Kiểm tra máy móc, thiết bị điện định kỳ tại dự án The Matrix One 79Hình 3.10: Sơ đồ tải trọng cần trục tháp 80Hình 3.11: Khu nhà chờ vận thăng lồng 81

Sơ đồ

Sơ đồ 1.1: Mô hình quản lý nhà nước về an toàn vệ sinh lao động 12

Sơ đồ 2.1 Cơ cấu tổ chức Công ty cổ phần Tập đoàn MIK Group Việt Nam.24

Sơ đồ 2.2 Tổ chức Phòng kiểm soát Chất lượng-Tiến độ 29

Sơ đồ 3.1 Quy trách nhiệm và phạt thẻ theo chức danh 105

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Thi công các công trình xây dựng là một trong những ngành nghề cómột quá trình hoạt động phong phú, đa dạng và phức tạp Người lao động phảilàm việc di chuyển đi lại trong không gian mặt bằng thi công rộng, điều kiện

và địa hình cũng như thời tiết khác nhau Người làm việc thường phải làmtrên cao và tiếp xúc với nhiều loại máy móc thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt

về ATVSLĐ, các yếu tố nguy hiểm luôn thường trực nên dẫn đến nguy cơ, rủi

ro cao về tai nạn lao động

Thực tế, theo thống kê cho thấy cả nước trung bình hàng năm xảy rakhoảng 6.000 vụ tai nạn lao động, cháy nổ làm chết và bị thương nhiều người.Riêng trong lĩnh vực thi công, xây dựng luôn có số vụ tai nạn lao động cao(chiếm khoảng 40% tổng số vụ tại nạn lao động được thống kê hàng năm).Nhiều vụ tai nạn lao động nghiêm trọng xảy ra không chỉ để lại hậu quả nặng

nề cho người lao động, để lại gánh nặng cho người thân, gia đình mà còn gâyhiệu ứng tâm lý không tốt đối với ngành nghề này

Nguyên nhân chính xảy ra tai nạn lao động trong các công trình xâydựng phải kể đến:

– Người ngã từ trên cao xuống

– Vật liệu, vật tư, thiết bị, dụng cụ rơi, văng bắn từ trên cao xuống vào người.

– Sự cố sập đổ sàn, giàn giáo, kết cấu công trình

– Tai nạn gây ra do máy móc xây dựng

– Khi mang vác, vận chuyển vật liệu nặng

– Tai nạn do hệ thống điện điện tạm phục vụ thi công

– Thiếu dụng cụ , phương tiện bảo vệ cá nhân

– Làm việc trong không gian kín không có hệ thống thông gió hợp lý

Từ những nguyên nhân xảy ra tai nạn lao động kể trên câu hỏi đặt ra làtrách nhiệm thuộc về ai, chủ thể nào trong một dự án xây dựng? Câu trả lời có

lẽ là của tất cả các bên tham gia xây dựng công trình: Chủ đầu tư, Đơn vị tư

vấn giám sát và nhà thầu thi công Thông thường trong phạm vi dư án xâydựng thì chủ đầu tư là đơn vị quản lý cao nhất, họ thuê một hoặc nhiều đơn vị

tư vấn để thay mặt chủ đầu tư giám sát quản lý nhà thầu thi công Còn nhàthầu là đơn vị trực tiếp thực hiện công việc thi công xây dựng theo hợp đồnggói thầu

Đối với công tác an toàn vệ sinh lao động, Ngoài Luật An toàn vệ sinhlao động và các văn bản pháp luật khác, tại Thông tư 04/2017/TT- BXD của

Bộ Xây dựng Quy định về quản lý An toàn lao động trong thi công xây dựngcông trình mặc dù có nêu rõ: Chủ đầu tư, Đơn vị Tư vấn giám sát, nhà thầu thicông phải thực hiện đầy đủ trách nhiệm về an toàn lao động trong thi côngxây đựng công trình

Tuy nhiên, trên thực tế tại các dự án khi thực hiện cho thấy việc tuânthủ pháp luật của chủ đầu tư còn nhiều hạn chế, thiếu sót về thiết kế, kiến trúc,kết cấu, đặc biệt là trong thiết kế thi công Với mục đích để hạ giá thành sảnphẩm đầu ra, cho nên đã cắt giảm chi phí biện pháp thi công, chi phí biệnpháp ATVSLĐ Về công tác quản lý phần lớn chưa xây dựng được hồ sơ, quytrình quản lý công tác an toàn vệ sinh lao động một cách bài bản có hệ thống

mà chủ yếu áp dụng một cách thụ động, dựa trên các quy định, văn bản phápluật của nhà nước

Công ty Cổ Phần Tập đoàn MIKGroup Việt Nam (viết tắt là MIKGroup) hoạt động chuyên sâu trong lĩnh vực Đầu tư, Kinh doanh và Phát triểnBất động sản tại Việt Nam

Với đội ngũ quản lý, chuyên gia giàu kinh nghiệm, MIKGroup đangphối hợp với nhiều đối tác uy tín hàng đầu trong nước và quốc tế về thiết kế,giám sát, thi công và quản lý bất động sản để xây dựng & phát triển các dự ánbất động sản cao cấp như: Imperia Garden, Imperia Sky Garden, ParkRiverside, Villa Park, Mövenpick Resort Waverly Phú Quốc,

Về công tác quản lý an toàn vệ sinh lao động tại công ty cũng được sựquan tâm của các cấp lãnh đạo, do vậy mỗi dự ánkhi triển khai thực hiện đều

có bộ máy quản lý công tác an toàn và đầu tư chi phí tài chính cho công tác antoàn Tuy nhiên, trong quá trình thi công công trình vẫn còn nhiều hạn chế vàbất cập Chính vì nhận thức được vấn đề này nên tác giả chọn đề tài: “Nghiên cứu đánh giá thực trạng công tác an toàn vệ sinh lao động và đề xuất các giải pháp quản lý cải thiện môi trường và điều kiện làm việc tại Công ty Cổ phần tập đoàn MIK Group Việt Nam”.

2 Mục tiêu nghiên cứu

Đánh giá thực trạng công tác quản lý an toàn vệ sinh lao động tại một

số dự án xây dựng của Công ty Cổ phần tập đoàn MIK Group Việt Nam

Đề xuất các giải pháp cải thiện công tác quản lý an toàn vệ sinh laođộng tại một số dự án xây dựng của Công ty Cổ phần tập đoàn MIK GroupViệt Nam

3 Tổng quan tình hình nghiên cứu

Thông qua việc hồi cứu số liệu cho thấy chưa có công trình nghiên cứunào đề xuất các giải pháp quản lý an toàn vệ sinh lao động tại một số dự ánxây dựng của Công ty Cổ phần tập đoàn MIK Group Việt Nam

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu

Công tác quản lý ATVSLĐ tại các dự án của Công ty Cổ phần tập đoànMIK Group Việt Nam

Hệ thống quản lý ATVSLĐ ở VN

Phạm vi nghiên cứu

Các dự án của của Công ty Cổ phần tập đoàn MIK Group tại Việt Nam

5 Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu tài liệu, hồi cứu số liệu về công tác quàn lý An toàn vệ sinhlao động tại Công ty Cổ phần Tập đoàn MIK Group Việt Nam

Mô tả, tổng hợp và phân tích công tác an toàn tại các dự án đã và đangtriển khai (đánh giá ưu và nhược điểm), từ đó đề xuất các giải pháp công tác

quản lý an toàn vệ sinh lao động tại Công ty Cổ phần Tập đoàn MIK Group Việt Nam.

6 Đóng góp mới của đề tài

Đề xuất được các giải pháp quản lý cải thiện môi trường và điều kiệnlàm việc tổ chức, chính sách, nhân lực, kỹ thuật, hành chính…từ đó áp dụngcho các dự án công trình xây dựng tại Công ty Cổ phần Tập đoàn MIK GroupViệt Nam

7 Kết cấu luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dungluận văn gồm ba chương như sau:

Chương 1 TỔNG QUAN 1.1 Thực trạng quản lý an toàn vệ sinh lao động ở Việt Nam

Trong những năm gần đây công tác quản lý ATVSLĐ tại các doanhnghiệp được cải thiện đáng kể và có những chuyển biến tích cực Hầu hết cácdoanh nghiệp đã xây dựng được hệ thống quản lý ATVSLĐ dựa trên LuậtATVSLĐ Theo đó kế hoạch ATVSLĐ được xây dựng dựa trên các văn bảnhướng dẫn của nhà nước và đầu tư kinh phí nhiều hơn nằm trong chi phí sảnxuất kinh doanh để thực hiện kế hoạch

Một trong các nội dung trong công tác quản lý phải kể đến công táctuyên truyền, huấn luyện ATVSLĐ, các doanh nghiệp đã đầu tư đáng kểnguồn lực và công tác huấn luyện ATVSLĐ là một trong những nội dungtrong kế hoạch sả.n xuất kinh doanh và chi nhiều kinh phí hơn cho công tácnày Huấn luyện ATVSLĐ là một nội dung quan trọng của công tác quản lýATVSLĐ, NLĐ được huấn luyện ATVSLĐ trước khi tuyển dụng, huấn luyệntheo công việc và huấn luyện ATVSLĐ định kỳ theo quy định Thực hiện tốtcông tác ATVSLĐ sẽ giúp nâng cao nhận thức, kiến thức, kỹ năng choNSDLĐ, NLĐ nhằm bảo đảm ATVSLĐ, phòng chống BNN, phòng ngừanguy cơ rủi ro cho doanh nghiệp và NLĐ, đảm bảo mục tiêu phát triển kinh tế

ổn định, bền vững của doanh nghiệp

Song song với công tác huấn luyện ATVSLĐ, công tác kiểm tra sứckhỏe trước khi tuyển dụng và khám sức khỏe định kỳ cho NLĐ được cácdoanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh ngày càng quan tâm và chấp hànhnghiêm chỉnh chính sách và pháp luật lao động Bởi vì họ hiểu được rằngnhân lực của mỗi doanh nghiệp là tài sản vô giá, người lao động có tác độngtích cực hay tiêu cực đến kết quả sản xuất kinh doanh, sự tồn tại của doanhnghiệp là dựa trên sức khỏe của NLĐ Sức khoẻ NLĐ được doanh nghiệpquan tâm, chăm sóc sẽ tạo nên hiệu ứng tâm lý tốt, từ đó NLĐ sẽ hăng say,

tích cực lao động đóng góp vào xây dựng doanh nghiệp và doanh nghiệp pháttriển có lợi nhuận cao sẽ có chế độ, chính sách phúc lợi tốt cho NLĐ.

Về việc trang bị các phương tiện bảo hộ lao động, các doanh nghiệpViệt Nam hiện nay cũng đã quan tâm hơn đến người lao động Điều này giúpcho họ phòng tránh hoặc hạn chế được rủi ro, ngăn ngừa những yếu tố độchại, nguy hiểm hoặc giảm thiểu TNLĐ, BNN

Ngoài những trách nhiệm nêu trên của người sử dụng lao động thì việcchấp hành các nội quy, quy định về công tác ATVSLĐ của người lao đôngtrong các doanh nghiệp hiện nay cóý thức tự giác hơn bởi họ nhận thức đượcrằng việc chấp hành luật pháp và thực hiện tốt công tác ATVSLĐ trong laođộng và sản xuất là bảo vệ sức khỏe và tính mạng của chính bản mình Vàhơn nữa thực hiện tốt những điều này trước hết sẽ giúp họ đảm bảo được sứckhỏe và khả năng lao động của mình bớt đi gánh nặng trước hết cho gia đình

và sau đó cho xã hội

Trên đây là những thuận lợi trong công tác quản lý ATVSLĐ tại cácdoanh nghiệp Việt Nam hiện nay Tuy nhiên, bên cạnh đó còn có những mặtkhó khăn nhất định Cùng với sự phát triển của đất nước, quy mô ngày cànglớn của nền kinh tế cho nên các doanh nghiệp cũng gia tăng về số lượng Đểcạnh tranh trên thị trường các doanh nghiệp đòi hỏi phải áp dụng kỹ thuật,công nghệ mới vào sản xuất kinh doanh dẫn đến việc đảm bảo ATVSLĐ cũngđặt ra nhiều thách thức mới do một số quy định về ATVSLĐ chưa đáp ứngđầy đủ và kịp thời nên cần thiết phải bổ sung, hoàn thiện Trong quá trìnhthực hiện bộc lộ những hạn chế bất cập như: Chưa có đầy đủ các tiêu chuẩn,quy chuẩn, quy trình kiểm định của các máy móc thiết bị có yêu cầu nghiêmngặt về ATVSLĐ mà chỉ dựa vào khuyến cáo của nhà sản xuất

Bên cạnh đó Việt Nam trong thời gian qua đã tham gia ký kết hàng loạtcác công ước, hiệp định quốc tế trong đó có các điều khoản về việc bắt buộcthực hiện trong công tác ATVSLĐ Đó là: Hiệp định thương mại quốc tếWHO,Công ước số 187 về Khung chính sách thúc đẩy ATVSLĐ của Tổ chức

Lao động quốc tế (ILO), tuy nhiên, nhiều văn bản Quy phạm pháp luật cònchậm thay thế bổ sung, do vậy việc đổi mới, hoàn thiệnlà yêu cầu cấp thiếttrong bối cảnh hiện nay.

1.1.1 Chủ trương, đường lối của Đảng, Chính sách pháp luật của Nhà nước về công tác an toàn vệ sinh lao động

Đảng ta từ khi thành lập đến nay việc đảm bảo công tác ATVSLĐ choNLĐ là một chủ trương nhất quán và là chính sách lớn được thể hiện tại cácVăn kiện của Đảng qua các kỳ Đại hội và trong các Nghị quyết, Chỉ thị củaĐảng Chính vì vậy, trong thời gian qua, công tác quản lý ATVSLĐ ở nước ta

đã nâng lên một tầm cao mới và có sự chuyển biến rõ rệt Trước hết phải kểđến Luật ATVSLĐ được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Namkhóa XIII, kỳ họp thứ 9 thông qua ngày 25 tháng 6 năm 2015 gồm có 7chương và 93 điều Từ khi Luật ATVSLĐ được ban hành các doanh nghiệp

có hành lang pháp lý để căn cứ triển khai thực hiện công tác ATVSLĐ có hệthống và bài bản hơn Các hoạt động về ATVSLĐ được cụ thể hóa vì có cácquy định về tổ chức quản lý công tác ATVSLĐ trong cơ sở sản xuất, kinhdoanh, chính sách, chế độ đối với người bị TNLĐ, bệnh nghề nghiệp…Luậtcũng quy định cụ thể quyền, nghĩa vụ về ATVSLĐ của người sử dụng laođộng, người lao động, người làm công tác ATVSLĐ; người làm công tác y tế,

an toàn vệ sinh viên

1.1.1.1.Các văn kiện và văn bản liên quan

- Trong nội dung báo cáo chính trị trình Đại hội đại biểu toàn quốc lầnthứ XI của Đảng chỉ rõ "Chăm lo bảo hộ lao động; cải thiện điều kiện làm việc;hạn chế TNLĐ"; "Nghiên cứu, bổ sung và hoàn thiện các chính sách về bảo hộ laođộng, bảo hiểm xã hội, thai sản và các chế độ, chính sách khác đối với lao độngnữ"

- Chỉ thị số 29-CT/TW ngày 18/9/2013 của Ban Bí thư về đẩy mạnhcông tác AT,VSLĐ trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc

tế [2]

- Chỉ thị số 47-CT/TW ngày 25/6/2015 của Ban Bí thư về tăng cường

sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng cháy, chữa cháy đã nêu: “Tăngcường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn,cứu hộ”; “Tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong công tác tuyên truyền, giáo dục, phổbiến kiến thức, pháp luật về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ”; “Côngtác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ phải lấy phòng ngừa là chính; huyđộng sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân vào việc thực hiệnnhiệm vụ phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; coi công tác phòng cháy,chữa cháy là công việc hằng ngày ở mọi nơi, mọi lúc”; “Nâng cao hiệu lực, hiệuquả quản lý nhà nước về phòng cháy, chữa cháy Xây dựng chiến lược phòng cháy,chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, nhất là

đối với các địa bàn, công trình trọng điểm quốc gia, khu đô thị, các khu côngnghiệp, thương mại… có nguy cơ cháy, nổ cao”; “Triển khai đồng bộ các biệnpháp phòng ngừa, ngăn chặn, hạn chế các vụ cháy, nổ lớn, nhất là ở các nơi cónguy cơ cháy, nổ cao; tăng cường phải thực hiện và giải quyết bằng lựclượng, phương tiện tại chỗ”; “Nâng cao hiệu quả công tác cứu nạn, cứu hộ củalực lượng phòng cháy, chữa cháy Thường xuyên tổ chức tập huấn, diễn tập,thực tập các phương án, tình huống xử lý sự cố cháy, nổ và cứu nạn, cứu hộ

có huy động nhiều lực lượng tham gia" [1].

1.1.1.2 Chương trình quốc gia về An toàn – Vệ sinh lao động

Nhà nước đã đề ra Chương trình quốc gia về ATVSLĐ, mục tiêu tổngquát của chương trình là:

Chăm lo cải thiện điều kiện làm việc, giảm ô nhiễm môi trường laođộng; ngăn chặn tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp, chăm sóc sức khỏengười lao động; nâng cao nhận thức và sự tuân thủ pháp luật về bảo hộ laođộng, bảo đảm an toàn tính mạng cho người lao động, tài sản của Nhà nước,tài sản của doanh nghiệp, của tổ chức, góp phần vào sự phát triển bền vữngcủa Quốc gia

Nội dung của chương trình bao gồm:

- Các hoạt động nâng cao năng lực và hiệu quả quản lý nhà nước về an toàn, vệ sinh lao động.

- Các hoạt động nâng cao nghiệp vụ y tế lao động, chăm sóc sức khỏengười lao động tại nơi làm việc

- Các hoạt động tuyên truyền, giáo dục, huấn luyện, tư vấn về an toàn

vệ sinh lao động

1.1.1.3 Công tác an toàn vệ sinh lao động trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội quốc gia giai đoạn 2011-2020

- Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2011- 2020 đã nêu

"Bảo đảm quan hệ lao động hài hòa; cải thiện môi trường và điều kiện lao

động"; "Phát triển mạnh và đa dạng hệ thống bảo hiểm: bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm TNLĐ, BNN ”

- Tại quyết định số 1393/QĐ-TTg ngày 25/9/2012 của Thủ tướngChính phủ phê duyệt “Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh thời kỳ 2011-2020

và tầm nhìn đến năm 2050” đưa ra những giải pháp cụ thể liên quan đến công tácbảo vệ môi trường

- Tại Quyết định số 1635/QĐ-TTg ngày 22/9/2015 của Thủ tướng Chínhphủ ban hành Chương trình hành động thực hiện Chỉ thị số 47-CT/TW ngày25/6/2015 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tácphòng cháy, chữa cháy đã đề ra mục tiêu, yêu cầu , nhiệm vụ và giải pháp cụ

- Công ước số 155 về ATVSLĐ và môi trường làm việc;

- Công ước số 120 về vệ sinh trong thương mại và văn phòng;

- Công ước số 187 được Việt nam phê chuẩn năm 2014 về cơ chế thúcđẩy công tác ATVSLĐ

- Công ước 161 đang xem xét phê chuẩn về Dịch vụ y tế lao động.

Nội dung trong các tiêu chuẩn của Tổ chức Lao động Quốc tế vềATVSLĐ là công cụ thiết yếu cho các quốc gia, cho các doanh nghiệp vàNLĐ Đó cũng là để tạo nên tiền lệ với mục đích đảm bảo sự an toàn tối đa tạinơi làm việc Hầu hết các nội dung quy định tại các Công ước nói trên củaILO mà Việt Nam đã phê chuẩn đã được áp dụng,quy định trong Bộ luật Laođộng, Luật ATVSLĐ, các Nghị định của Chính phủ và các Thông tư hướngdẫn về công tác ATVSLĐ

1.1.2 Tổng quan về hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, xây dựng ban hành các văn bản pháp luật, các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về an toàn vệ sinh lao động

Hệ thống các văn bản pháp luật về ATVSLĐ, tiêu chuẩn, qui chuẩn kỹthuật được rà soát, sửa đổi bổ sung, hoàn thiện với gần 20 Nghị định và hơn

70 Thông tư hướng dẫn của các bộ và hơn 128 tiêu chuẩn, qui chuẩn kỹ thuật

về ATVSLĐ đã được ban hành Phải kể đến một số văn bản điển hình là:

- Hiến pháp nước CHXHCN Việt Nam năm 2013: Đề cao và khẳng

định nguyên tắc nhà nước, tôn trọng, bảo vệ và bảo đảm quyền con người TạiĐiều 35 của Hiến pháp có nêu: “Người làm công ăn lương được bảo đảm cácđiều kiện làm việc công bằng, an toàn; được hưởng lương, chế độ nghỉ ngơi”

- Bộ Luật Lao động nước CHXHCN Việt nam năm 2012 (Có hiệu lực

từ ngày 01/5/2013) cũng tiếp tục khẳng định và quy định riêng trọn trong chương

IX về ATVSLĐ

- Đặc biệt, năm 2015 Luật ATVSLĐ lần đầu tiên được Quốc hội nướcCộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam thông qua tại kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóaXIII Luật ATVSLĐgồm có 7 chương, với 93 Điều có nhiều nội dung, chế độchính sách mới so với trước khi chưa có Luật

(Nguồn: Báo điện tử, viện Sức khỏe nghề nghiệp và môi trường đăng ngày 6/9/2016)

1.1.3 Hệ thống quản lý nhà nước về An toàn – Vệ sinh lao động

Luật ATVSLĐ tại điều 82 nêu rõ nội dung quản lý nhà nước vềATVSLĐ: (1) “Ban hành và tổ chức thực hiện văn bản quy phạm pháp luật về

an toàn, vệ sinh lao động; xây dựng, ban hành hoặc công bố tiêu chuẩn, quychuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn, vệ sinh lao động, quy chuẩn kỹ thuật địaphương về an toàn, vệ sinh lao động theo thẩm quyền được phân công quảnlý” (2) “Tuyên truyền, phổ biến và giáo dục pháp luật về an toàn, vệ sinh laođộng” (3) “Theo dõi, thống kê, cung cấp thông tin về tai nạn lao động, bệnhnghề nghiệp; xây dựng chương trình, hồ sơ quốc gia an toàn, vệ sinh laođộng” (4) “Quản lý tổ chức và hoạt động của tổ chức dịch vụ trong lĩnh vực

an toàn, vệ sinh lao động” (5) “Tổ chức và tiến hành nghiên cứu, ứng dụngkhoa học, công nghệ về an toàn, vệ sinh lao động” (6) “Thanh tra, kiểm tra,giải quyết khiếu nại, tố cáo và xử lý vi phạm pháp luật về an toàn, vệ sinh laođộng” (7) “Bồi dưỡng, huấn luyện về an toàn, vệ sinh lao động”

(8) “Hợp tác quốc tế về an toàn, vệ sinh lao động” [Điều 82, 15]

Theo đó Luật ATVSLĐ nêu trách nhiệm của Chính phủ, các bộ ngànhliên quan như: Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế, Ủy ban nhândân các cấp, Bộ Khoa học Công nghệ, Hội đồng quốc gia về ATVSLĐ, Tổngliên đoàn lao động Việt Nam Các bộ, ngành phối hợp và có trách nhiệm trongcông tác ATVSLĐ đó là: Xây dựng chính sách, pháp luật, tiêu chuẩn, quychuẩn kỹ thuật quốc gia; hồ sơ quốc gia; thông tin tuyên truyền, giáo dục,huấn luyện, kiểm định máy thiết bị vật tư có yêu cầu nghiêm ngặt về an toànlao động; thanh tra, kiểm tra, điều tra, xử lý, khen thưởng, kỷ luật…

Hệ thống quản lý công tác ATVSLĐ được thực hiện và củng cố ở cáccấp chính quyền địa phương, các cơ quan, tổ chức, cơ sở sản xuất kinh doanh.Đặc biệt Tuần lễ quốc gia về ATVSLĐ-PCCN (nay là tháng hành độngATVSLĐ-PCCN) được tổ chức thường niên, mỗi năm được phát động, tổchức ở mỗi tỉnh thành khác nhau trên phạm vi cả nước và mỗi năm có chủ đề

khác nhau Tính đến năm 2020 là lần tổ chức thứ 22 kể từ năm đầu tiên tổ

chức vào ngày 24/9/1999 tại Hà Nội Việc tổ chức tháng hành động

ATVSLĐ-PCCN hàng năm đã đạt được hiệu quả khả quan và tích cực Các

doanh nhiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh có nhận thức và trách nhiệm hơn

trong công tác quản lý, điều kiện và môi trường làm việc được cải thiện đáng

kể Các doanh nghiệp đã tăng cường công tác tự kiểm tra, chấn chỉnh những

thiếu sót, tồn tại trong công tác ATVSLĐ, PCCC Bản thân người lao động có

ý thức, thái độ hơn trong việc tuân thủ, chấp hành pháp luật về ATVSLĐ,

PCCC Vì vậy, tần suất xảy ra TNLĐ cũng có xu hướng giảm

Sơ đồ chung về mô hình hệ thống các cơ quan quản lý nhà nước về

AT-VSLĐ ở cấp Trung ương, địa phương (sơ đồ 1.1.)

CHÍNH PHỦ

BỘ LĐTBXH

Các Bộ quản lý ngành (Cục An toàn lao động, Thanh tra Bộ)

SỞ LĐTBXH

Các Sở trực thuộc (Phòng Việc làm - ATLĐ, Thanh tra Sở)

Các cơ quan, đơn vị, cơ sở sản xuất kinh doanh

Sơ đồ 1.1: Mô hình quản lý nhà nước về an toàn vệ sinh lao động

(Nguồn: Viện Khoa học An toàn và Vệ sinh lao động)

1.1.4 Tình hình tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp

Hàng năm, Bộ Lao động – Thương Binh và Xã hội đều có thông báo tình

hình tai nạn lao động theo quy định Năm 2019 số người chết vì TNLĐ: 610

1,93 và (-) 1,04.So với năm 2018, năm 2019 số vụ tai nạn tăng 0,56 %, số nạn

nhân tăng 0,11% Đặc biệt trong năm 2019 số vụ có 2 người bị nạn trở lên

tăng 56,6% so với năm 2018

Về thống kê tình hình TNLĐ theo giai đoạn, 5 năm từ 2015 đến 2019

(bảng 1) cho thấy, số người chết và số vụ có số người chết có xu hướng

giảmdần qua cá năm kể từ khi Luật ATVSLĐ có hiệu lực Tuy nhiên số người

bị nạn là lao động nữ tăng dần, điều này cho thấy trong những năm gần đây sự

phát triển, gia tăng về số lượng các doanh nghiệp thuộc ngành công nghiệp

nhẹ nhẹ, do vậy các doanh nghiệp sử dụng lao động nữ nhiều hơn các năm

trước.Điều này cho thấy việc tạo môi trường và điều kiện làm việc cho lao

Số Tăng(+)/ Tăng(+)/ Tăng(+)/ Số Tăng(+)/

St thống kê giảm (-) Số lượng giảm (-) Số lượng giảm(-) giảm(-)

(Nguồn: Cục An toàn Vệ sinh lao động)

1.2 Thực trạng công tác an toàn vệ sinh lao động trong ngành xây

dựng ở Việt Nam

kinh tế nước ta, ngành xây dựng cũng đã phát triển bùng nổ Trên khắp cả

nước đâu đâu cũng có quy hoạch xây dựng khu đô thị mới, khu nhà ở, khucông nghiệp, nhà máy, cầu đường và đặc biệt là các tòa nhà cao tầng đã mọcnên như nấm tại các thành phố lớn Cùng với đó việc áp dụng kỹ thuật côngnghệ, trình độ trong thi công xây dựng góp phần tích cực trong công cuộccông nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Tuy nhiên, vui mừng trước sự tăngtrưởng nhanh chóng của nền kinh tế nói chung và ngành xây dựng nói riêng,bên cạnh đó, thi công xây dựng công trình cũng được đánh giá là lĩnh vực córủi ro cao về TNLĐ và thực tế, nhiều vụ TNLĐ nghiêm trọng đã xảy ra,không chỉ để lại hậu quả nặng nề cho người lao động, để lại gánh nặng chongười thân, gia đình và xã hội mà còn gây tâm lý không tốt đối với lĩnh vựcnày Ngoài ra đối với những người làm công tác ATVSLĐ thì những con sốthống kê về tình hình TNLĐ trên công trường xây dựng chính là vấn đề đángquan tâm nhất hiện nay Có thể nói rằng lĩnh vực thi công xây dựng là ngànhnghề sản xuất tổng hợp có hàm chứa các mối nguy hiểm rủi ro của các ngànhkhác ngoài xây dựng như; điện, cơ khí, máy móc thiết bị, làm việc trên cao,

dụng diện tích xây dựng Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến tai nạn lao độngnhư vật rơi từ trên cao xuống vị trí công nhân làm việc hay sự va chạm giữacông nhân với máy móc, thiết bị Khoảng lưu không bắt buộc, đặc biệt đối vớinhững công trường trong thành phố, thường bị hạn chế tối đa do không cóđiều kiện Hơn nữa, một mặt bằng tối ưu phục vụ cho an toàn lao động và sứckhoẻ công nhân lại không đi đôi với năng suất cao Việc thiết kế tốt của nhàquản lý là yếu tố thiết yếu trong công tác chuẩn bị, đem lại hiệu quả và antoàn khi thi công xây dựng Việc bố trí lối vào và ra cho các phương tiện vận

chuyển vật liệu trên công trường thường không đủ rộng cũng gây mất an toàn cho phươg tiện, máy xây dựng di chuyển.

- Một dự án xây dựng thường có nhiều chủ thể tham gia thi công: Khitrong cùng một dự án thường có Ban Quản lý dự án đại diện cho Chủ đầu tư;

nhà thầu tư vấn giám sát, tư vấn thiết kế; tổng thầu/nhà thầu thi công; thầuchính, thầu phụ thi công Khi đó sự phối hợp, quan hệ giữa các chủ thể đểđảm bảo công tác ATVSLĐ là vấn đề nan giải

- Tiến độ dự án ảnh hưởng không nhỏ đến công tác ATVSLĐ: Đối vớimột dự án xây dựng, việc lập và thực hiện đúng tiến độ thi công là rất quan trọng,

nó không những giảm chi phí cho các bên mà còn đảm bảo uy tín của nhà thầu vớichủ đầu tư và uy tín của chủ đầu tư với khách hàng sử

dụng sản phẩm, dịch vụ bất động sản và đây cũng là yếu tố quyết định sựthành công hay thất bại của một dự án xây dựng Tuy nhiên,nếu tiến độ thicông không hợp lý, công trình phải hoàn thành quá nhanh, dẫn đến công tácATVSLĐ không theo kịp có thể xảy ra mất an toàn lao động trong quá trìnhthi công

1.2.2 Ảnh hưởng của yếu tố môi trường lao động

- Vi khí hậu: Bao gồm các yếu tố nhiệt độ, độ ẩm, bức xạ nhiệt và tốc

độ gió Các yếu tố này cần ở ngưỡng chỉ số cho phép để phù hợp với sinh lýcủa con người Tuy nhiên, đặc thù trong ngành xây dựng các công trình ngoàitrời, đặc biệt những công trình cao tầng người lao động thường xuyên tiếp xúcvới ánh nắng mặt trời gay gắt về mùa hè hay tốc độ gió cao mà khó có giảipháp loại trừ Nhiệt độ chênh lệch thấp hơn hoặc cao hơn so với tiêu chuẩn sẽdẫn đến cơ thể bị suy nhược, gây mất kiểm soát sự vận động, thậm chí dẫnđến tê liệt, đây là nguyên nhân trực tiếp gia tăng rủi ro xảy ra TNLĐ khi làmviệc Nếu nhiệt độ quá cao sẽ dẫn đến các bệnh về tim mạch, rối loạn thầnkinh, ngoài da và đục nhãn mắt nghề nghiệp Ngược lại, nếu hhiệt độ quá thấp

dẫn đến các bệnh về đường hô hấp, khô niêm mạc, thấp khớp, cảm lạnh và bệnh khô niêm mạc

- Tiếng ồn và rung sóc: Tiếng ồn là yếu tố tác động trực tiếp đến conngười, đây là âm thanh gây rất khó chịu do có sự va chạm, cọ xát hay sựchuyển động, truyền động của các cơ cấu máy, có thể là chi tiết máy hay cả

bộ phận của máy móc thiết bị cơ khí Rung sóc là yếu tố vật lý phát sinhthường do các dụng cụ, thiết bị cầm tay có sử dụng khí nén, lò xo hoặc cácđộng cơ nổ tạo ra Trong ngành xây dựng người lao động phải thường xuyêntiếp xúc với các hoạt động, vận hành có độ ồn cao của máy bơm, trộn bê tông,máy trộn vữa, máy khoan nhồi, máy đóng cọc và các xe vận tải chuyên chởvật tư, vật liệu với tần suất, số lượng lớn Đối với những máy đục, phá dỡ bêtông cốt thép, máy lu rung, có cả độ ồn và rung sóc cao Làm việc trongđiều kiện có tiếng ồn và rung sóc quá giới hạn cho phép dễ gây các bệnh nghềnghiệp như: điếc, viêm thần kinh thực vật, rối loạn cảm giác, rối loạn phátdục, tổn thương về xương khớp và cơ; hoặc làm giảm khả năng tập trungtrong lao động sản xuất, giảm khả năng nhạy bén Người mệt mỏi, cáu gắt,buồn ngủ Tiếp xúc với tiếng ồn lâu sẽ bị giảm thính lực, điếc nghề nghiệphoặc bệnh thần kinh Tình trạng trên dễ dẫn đến tai nạn lao động

1.2.3 Nguồn lực đầu tư cho công tác an toàn vệ sinh lao động

Tại Thông tư 04/2017/TT-BXD quy định về quản lý an toàn lao độngtrong thi công xây dựng công trình, bao gồm các chi phí như: Xây dựng vàriển khai thực hiện các biện pháp kỹ thuật an toàn; Công tác huấn luyện, tuyêntruyền; Trang cấp dụng cụ, PTBVCN cho NLĐ; Công tác PCCN; Cải thiệnđiều kiện làm việc, phòng, chống yếu tố nguy hiểm, có hại; Ứng phó các tìnhhuống khẩn cấp, sự cố gây mất ATLĐ Tuy nhiên, để cạnh tranh khi tham giađấu thầu, các nhà thầu thường cắt xén chi phí đầu tư cho công tác an toàn để

hạ giá trị gói thầu Nhiều công trình xây dựng không tách bạch phần chi phíATVSLĐ mà chỉ gộp chung vào trong chi phí thi công Đặc biệt các nhà

thầu nhỏ thì chi phí cho công tác ATVSLĐ quá ít ỏi, không thực hiện đầy đủtheo quy định của pháp luật.

1.2.4 Bộ máy quản lý công tác An toàn – Vệ sinh lao động trong ngành Xây dựng

Bộ Xây dựng giao Cục Giám định nhà nước về chất lượng công trìnhxây dựng, trong đó Phòng An toàn lao động chịu trách nhiệm thực hiện côngtác ATVSLĐ

Tại quyết định số 492/QĐ-GĐ ngày 30/7/2015 của Cục trưởng CụcGiám định nhà nước về chất lượng công trình xây dựng, về việc quy địnhchức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Phòng An toàn laođộng Phòng ATLĐ có chức năng tham mưu, gúp cho Cục trưởng thực thipháp luật và quản lý nhà nước về ATVSLĐ trong hoạt động thi công xâydựng Phòng ATLĐ có nhiệm vụ tham mưu cho cấp Bộ ban hành các quyđịnh về ATVSLĐ, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuậ, quy trình kiểm định máythiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt về ATVSLĐ, tổ chức thanh tra kiểm tra vềATVSLĐ các dự án xây dựng

1.2.5 Tình hình tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, nguyên nhân

1.2.5.1 Tình hình tai nạn lao động

+ Trong lĩnh vực xây dựng hàng năm có số người chết vì TNLĐ vẫncao hơn so với so với các ngành nghề khác, thậm chí là đứng đầu TheoThông báo tình hình TNLĐ của Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, trongnăm 2019 cả nước xảy ra 8150 vụ TNLĐ, làm chết 979 người Riêng số ngườichết trong ngành xây dựng năm 2019 xấp xỉ 18%, đứng thứ 2 so với cácngành nghề khác Dưới đây là biểu đồ lĩnh vực có người chết vì TNLĐ củacác ngành nghề:

Biểu đồ 1.1 Lĩnh vực có người chết vì tai nạn lao động

Nguồn: Thông báo TNLĐ năm 2019 - Bộ LĐTB&XH

Nguyên nhân chủ yếu xảy ra TNLĐ:

- Các yếu tố gây chấn thương, chết người trong ngành xây dựng là dongã từ trên cao, điện giật, vật văng bắn, vật rơi - đổ sập, máy móc thiết bị xây dựngcán…

1.2.5.2 Bệnh nghề nghiệp trong xây dựng

Trong ngành xây dựng có một số BNN phổ biến như: điếc nghề nghiệp,

da nghề nghiệp, bụi phổi silic Trong ngành sản xuất vật liệu xây dựng có tỷ lệngười mắc bệnh bụi phổi silic cao nhất, chiếm 33,41% số người trong tổng sốngười được xác định mắc bệnh này trên cả nước

Nguyên nhân chính gây BNN trong xây dựng:

- Làm việc trong điều kiện vi khí hậu không tiện nghi: Quá nóng, quálạnh, gây ra bệnh say nóng, say nắng, cảm lạnh, ngất Người lao động làm

việc trong các buồng lái cần trục, máy đào, các công tác xây dựng ngoài trời

về mùa hè, những ngày quá lạnh về mùa đông

- Làm việc trong điều kiện chênh lệch về áp suất cao hoặc thấp hơn ápsuất khí quyển, gây ra bệnh sung huyết, với những công việc xây dựng trênmiền núi cao, làm việc ở dưới sâu, trong giếng chìm

- Làm việc trong điều kiện tiếng ồn sản xuất, thi công thường xuyênvượt quá mức giới hạn 75 dB, những âm thanh quá mạnh, gây ra bệnh giảm

độ thính, điếc, với những công việc sử dụng dụng cụ nén khí, gia công gỗ cơkhí trong xưởng, đóng cọc, cừ bằng búa hơi, nổ mìn, làm việc gần máy rung

- Làm việc trong điều kiện phải tiếp xúc thường xuyên với bụi trong sảnxuất vật liệu xây dựng, đặc biệt là bụi độc như bụi ôxít silíc, bụi than, quặng phóng

xạ, bụi crôm gây ra các bệnh hủy hoại cơ quan hô hấp, bệnh bụi phổi

đơn thuần hoặc kết hợp với lao, với những công việc: Nghiền, vận chuyển vật liệu rời, khoan nổ mìn, khai thác đá, hàn điện, phun cát, phun sơn

- Làm việc trong điều kiện có tác dụng thường xuyên của tia nănglượng cường độ lớn (tia hồng ngoại, dòng điện tần số cao), gây ra bệnh đau

mắt, viêm mắt với những công việc hàn điện, hàn hơi, làm việc với dòng điệntần số cao

- Làm việc trong điều kiện sự nhìn căng thẳng thường xuyên khi chiếusáng không đầy đủ, gây ra bệnh mắt, làm giảm thị lực, gây cận thị, với nhữngcông việc thi công trong phòng ban ngày hoặc thi công ở ngoài trời ban đêmkhi không đủ độ rọi (thiếu ánh sáng hoặc ánh sáng không hợp lý)

- Làm việc trong điều kiện mà sự làm việc căng thẳng thường xuyêncủa các bắp thịt đứng lâu một vị trí, tư thế làm việc gò bó, gây ra bệnh khuếchđại tĩnh mạch, đau thần kinh, bệnh búi trĩ, với những công việc bốc, dỡ vật nặng thủ công, rèn, làm mái, cưa xẻ, bào gỗ thủ công

Mục đích phân loại như trên nhằm giúp cho người lao động dễ dànghiểu được những tác hại của các yếu tố trên, từ đó lựa chọn và thực hiện cácbiện pháp vệ sinh phòng ngừa ATVSLĐ thích hợp trong lao động sản xuất

1.3 Đánh giá chung

Trong những năm gần đây, công tác quản lý ATVSLĐ ở nước ta đã cónhững chuyển biến tích cực đạt được nhiều thành tựu đáng kể và dần đáp ứngđược các mục tiêu phát triển kinh tế xã hội và hội nhập quốc tế Về mặt quản

lý nhà nước, luật và các văn bản dưới luật đã ngày càng được hoàn thiện, bộmáy quản lý nhà nước đã được kiện toàn từ trung ương đến địa phương và đặcbiệt sâu sát hơn, thực tế hơn đến các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh

Đặc biệt, trong các năm qua, các bộ ngành nói chung cũng như Bộ Xâydựng nói riêng đã tập trung hoàn thiện các văn bản pháp quy kỹ thuật nhằmquản lý an toàn đối với các lĩnh vực có nguy cơ cao về TNLĐ, BNN trong đó

có ngành xây dựng Điều này cho thấy công tác quản lý nhà nước về lĩnh vựcATVSLĐ là công cụ được phát huy có hiệu quả hơn, sát thực hơn

Về phía các doanh nghiệp cũng đã chú trọng và quan tâm nhiều hơn,tạo môi trường và điều kiện làm việc cho người lao động Hơn nữa, bản thânngười lao động cũng đã nhận thức cao hơn, am hiểu nhiều hơn về quyền vànghĩa vụ của mình trong công tác ATVSLĐ, do vậy họ ý thức hơn, chấp hànhpháp luật và tự bảo vệ an toàn trước hết cho bản thân mình, sau đó góp phầngiảm thiểu TNLĐ xảy ra cho doanh nghiệp

Tuy nhiên, bên cạnh những mặt đã đạt được nêu trên vẫn còn nhữnghạn chế và bất cập Về hệ thống pháp luật liên quan đến công tác ATVSLĐcòn chồng chéo, phân tán; việc ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành cònchậm gây khó khăn cho việc thực hiện các quy định về ATVSLĐ, bộ máyquản lý nhà nước trong lĩnh vực này còn yếu và thiếu về số lượng cán bộkiểm tra thực địa Đối với các doanh nghiệp, nhiều NSDLĐ chưa quan tâm,đầu tư chăm lo cải thiện điều kiện làm việc cho NLĐ Cán bộ làm công tácATVSLĐ và chăm sóc sức khỏe NLĐ còn thiếu và chưa được đào tạo, bồidưỡng nghiệp vụ đầy đủ đáp ứng kịp thời với công nghệ, kỹ thuật tiến tiếnhiện đại Chính vì vậy trong những năm gần đây tuy số vụ TNLĐ có giảmnhưng tính chất phức tạp lại nghiêm trọng hơn

Tóm lại, hệ thống quản lý ATVSLĐ của nước ta so với các nước trênthế giới đang được áp dụng đều được xây dựng trên chu trình quản lý gồmbốn bước “Hoạch định – Thực hiện – Kiểm tra – Hành động” Hiệu quả của

hệ thống quản lý đều yêu cầu nhận diện được mối nguy và đánh giá rủi ro.Các doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp hoạt động xây dựng nói riêngđều phải tạo môi trường và điều kiện làm việc nhằm giảm thiểu đến mức thấpnhất TNLĐ, sự cố có thể chấp nhận được, góp phần tích cực trong việc bảo vệtính mạng, sức khỏe cho NLĐ trong doanh nghiệp và cho toàn xã hội

Chương 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ AN TOÀN VỆ SINH LAO ĐỘNG TẠI MỘT SỐ DỰ ÁN XÂY DỰNG CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN

TẬP ĐOÀN MIK GROUP VIỆT NAM 2.1 Giới thiệu về Công ty

2.1.1 Sự hình thành và phát triển

Công ty Cổ phần Tập đoàn MIK Việt Nam(viết tắt là MIKGroup) hoạtđộng chuyên sâu trong lĩnh vực Đầu tư, Kinh doanh và Phát triển Bất độngsản tại Việt Nam, có Trụ sở chínhTầng 6 Tòa Nhà Hồng Hà Center 25 LýThường Kiệt - Phường Phan Chu Trinh-Quận Hoàn Kiếm-TP Hà Nội

2.1.2 Sứ mệnh, tầm nhìn và giá trị cốt lõi

Sứ mệnh: Tiên phong kiến tạo những công trình với đẳng cấp và chất

lượng vượt trội, đồng thời xây dựng nên một thương hiệu Việt bền vững, có

uy tín, đẳng cấp trong khu vực và quốc tế

Tầm nhìn: Trở thành tập đoàn phát triển bất động sản hàng đầu tại Việt

Nam với những sản phẩm chất lượng, cao cấp, đồng hành cùng thịnh vượng củakhách hàng và đối tác, đóng góp tích cực vào sự phát triển của đất nước.MIKGroup hướng tới tạo lập các giá trị thịnh vượng và bền vững cho cộng đồng

Giá trị cốt lõi: AN TOÀN - CHẤT LƯỢNG - TIẾN ĐỘ - ĐẲNG CẤP là

những giá trị cốt lõi được MIK Group đặt lên hàng đầu trong suốt chặng

đường hình thành và phát triển Đây cũng là những hệ giá trị quan trọng dẫnđường cho MIKGroup trên hành trình kiến tạo những sản phẩm với dấu ấnriêng biệt.

2.1.3 Giải thưởng, thương hiệu

Sự sáng tạo và tâm huyết của MIKGroup trong những năm qua đã đượcghi nhận và vinh danh bằng nhiều giải thưởng, danh hiệu uy tín trong và ngoàinước Điều này thể hiện nỗ lực không ngừng của MIKGroup trong việc tạo ranhững sản phẩm chất lượng tốt góp phần vào sự phát triển bền vững cho toàn

xã hội.Các giải thưởng đạt được:

- Năm 2016: Giải thưởng Top 10 công ty chủ đầu tư hàng đầu ViệtNam do BIC Asia bình chọn và trao tặng BCI Asia Awards là một trongnhững giải thưởng danh giá nhất của ngành xây dựng nhằm tôn vinh các hãngkiến trúc và những nhà đầu tư lớn có thành tích nổi bật trong việc phát triểnnhững dự án độc đáo, có giá trị lớn tại 7 nước trong khu vực Châu Á, baogồm: Hongkong, Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thailand vàViệt Nam

- Năm 2017: Giải thưởng Dự án xanh tốt nhất Việt Nam của DotProperty Award Vietnam 2017 Ý nghĩa của giải thưởng này là sự kết hợp tinh tếgiữa yếu tố cây xanh và tiện nghi hiện đại

- Năm 2017: Hai lần trong năm nhận danh hiệu Top 10 “Thương hiệu Nhãn hiệu tiêu biểu ngành Xây dựng năm 2017” do Báo Xây dựng - cơ quan ngôn luận của Bộ Xây dựng tổ chức và do bạn đọc Báo Xây dựng bình chọn

Năm 2018: Giải thưởng PropertyGuru Vietnam Property Awards

- Năm 2019: Thương hiệu mạnh Việt Nam 2018, Tập đoàn MIKGroup

đã được vinh danh là 1 trong 10 thương hiệu uy tín lĩnh vực phát triển BĐS tạiLiên hoan các Doanh nghiệp Rồng vàng Chương trình được Thời báo kinh tế ViệtNam tổ chức thường niên nhằm tôn vinh các doanh nghiệp có thành tích ấn tượngtrong hoạt động sản xuất kinh doanh, xây dựng và phát triển thương hiệu Việtvươn ra thị trường quốc tế

2.1.4 Cơ cấu tổ chức

- Ban Lãnh đạo Tập đoàn: + Tổng giám đốc

+ Phó Tổng giám đốc phụ trách các ban Quản lý dự

án + Phó Tổng Giám phụ trách kinh doanh

+ Phó Tổng giám đốc phụ trách khối hỗ trợ vận hành

- Các Khối, Phòng ban chức năng:

+ Khối Mua sắm & Đấu thầu

+ Phòng kiểm soát Chất lượng -Tiến độ

Sơ đồ 2.1 Cơ cấu tổ chức Công ty cổ phần Tập đoàn MIK Group Việt Nam

(Nguồn: Phòng Kiểm soát Chất lượng - Tiến độ)

2.2 Thực trạng công tác quản lý an toàn vệ sinh lao động tại Công

ty cổ phần Tập đoàn MIK GROUP Việt Nam

2.2.1 Những nguy cơ rủi ro về an toàn vệ sinh lao động tại các dự án xây dựng của Công ty

Xây dựng là một trong những ngành có nguy cơ cao gây tai nạn laođộng cao nhất cả nước Các tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp xảy ra tronglĩnh vực xây dựng chủ yếu liên quan đến quá trình sử dụng điện, ngã cao, cácyếu tố liên quan đến quá trình mang vác và vận chuyển vật liệu, tiếp xúc vậtliệu công nghiệp… Bên cạnh đó sự thiếu hiểu biết của lao động phổ thôngtrong xây dựng về An toàn vệ sinh lao động, thiếu các kỹ năng về đánh giá,phát hiện rủi ro và tư tưởng chủ quan cũng là một trong những nguyên nhângây ra tỉ lệ tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp cao trong ngành này Chính

vì vậycác công trường xây dựng đều phải tuân theo các quy định của của nhànước nhằm giảm thiểu rủi ro và con số các vụ tai nạn lao động xảy ra

Công ty cổ phần Tập đoàn MIK GROUP Việt Nam là một trong nhữngchủ đầu tư các dự án chủ yếu xây dựng nhà cao tầng Do vậy, nguy cơ, rủi roxảy ra tai nạn lao động không nằm ngoài các nguyên nhân dưới đây:

* Tai nạn do ngã cao

Nhiều vụ TNLĐ ngã cao thường có số người tử vong chiếm tỷ lệ cao sovới những vụ TNLĐ do nguyên nhân khác Hiện tại Công ty cổ phần Tậpđoàn MIK GROUP Việt Nam là chủ đầu tư các dự án xây dựng và đặc biệt lànhiều dự án chung cư cao tầng Do vậy, nguy cơ ngã từ trên cao trong quátrình người lao động thi công trên công trường không thể không có Nhữngcông trình trong quá trình xây dựng thì mép biên trên các tầng, các lỗ mởthông tầng, hộp kỹ thuật, thang bộ thang máy hay làm việc trên dàn giáo baoche đều có rủi ro ngã cao nếu như không có các biện pháp kỹ thuật an toànhay người lao động không tuân thủ đầy đủ, mang đeo PTBVCN

* Vật rơi, văng bắn

Vật rơi văng bắn và nhất là từ trên cao xuống dưới cũng là một trongnhững nguyên nhân gây TNLĐ trên công trường xây dựng Đó là các vật tưtrong quá trình cẩu lên trên sàn không được bó buộc chắc chắn, rời vụn , cácvật tư văng bắn từ trên cao do thao tác kỹ thuật không chuẩn, không có biệnpháp che chắn vật rơi theo quy định

Các công trình để phục vụ thi công bắt buộc phải sử dụng hệ thống điệntạm Nếu như hệ thống điện tạm lắp đặt không tuân thủ theo quy chuẩn antoàn về điện trong xây dựng thì nguy cơ xảy ra TNLĐ do điện cao Tai nạnchết người do điện giật thường do dây điện hở tiếp xúc vào cấu kiện sắt, máymóc thiết bị tiêu thụ điện không an toàn,dây điện để dưới đất, nền sàn thicông, hư hỏng hệ thống đường điện ngầm, đường dây điện trên cao.… nếunhư hệ thống điện không có thiết bị an toàn chống rò điện, quá tải, hay khôngđược nối đất

* Tai nạn do xe máy xây dựng, thiết bị nặng

Tại các dự án xây dựng củaCông ty cổ phần Tập đoàn MIK GROUP ViệtNam , TNLĐ có thể xảy ra do máy thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt về ATVSLĐnhư cần trục tháp, cẩu tự hành, vận thăng, cần phân phối bê tông Các thiết bịnày trong quá trình sử dụng nếu không được kiểm định trước khi lắp đặt theoquy định Trong quá trình sử dụng không được định kỳ kiểm tra bảo dưỡng tìnhtrạng thiết bị.Thợ vận hành không được đào tạo đúng chuyên môn cũng nhưtrong khi vận hành không tuân thủ quy trình làm việc an toàn Ngoài ra, cácphương tiện vận tải, máy xây dựng như: ô tô, xe cẩu, máy xúc khi di chuyển trênđường giao thông nội bộ trong công trường cũng dễ gây TNLĐ nếu như không

có biển hạn chế tốc độ và tuân thủ các quy định về giao thông trên công trường

* Tai nạn do thi công phần ngầm công trình

Các nhà chung cư cao tầng khi thiết kế đều phải tạo phần móng vữngchắc bằng cọc khoan nhồi Tiếp đó phải tiến hành đào đất để thi công tầng

hầm Tùy theo công năng sử dụng của tòa nhà mà tính toán sao cho số lượngtầng hầmđáp ứng theo quy chuẩn trong xây dựng Toàn bộ giai đoạn thi côngnày gọi là thic ông phần ngầm công trình Vì vậy trong quá trình thi công cọckhoan nhồi và đào đất có nhiều hố móng sâu có nguy cơ rơi ngãhoặc đất đákhi đaò được đắp lên mép hố móng quá cao có thể gây sạt nở đất đá rơi xuốngdẫn đến TNLĐ Rủi ro gây TNLĐ chết người đối với công nhân xây dựng làmviệc trên các công trường có hố sâu, hào rãnh được cho là cao hơn 112% sovới các khu vực thi công khác.

Hiện nay khoa học công nghệ phát triển, trong nghành xây dựng có sửdụng rất nhiều máy móc thiết bị để thay thế sức người đáng kể không nhữngtăng năng suất lao động và đảm bảo an toàn hơn cho người lao động Tuynhiên các dự án xây dựng vẫn phải có nhiều công việc thủ công như mang vácvật liệu nặng dẫn đến chấn thương

* Tai nạn do cháy, nổ

Tần suất xảy ra cháy nổ lớn tại các dự án xây dựng thấp nhưng khôngphải không phải không có, nhưng nếu để xảy ra hỏa hoạn, cháy nổ thì để lạihậu quả vô cùng to lớn, thiệt hại về người và tài sản nghiêm trọng Tại côngtrường xây dựng thường có những nguy cơ xảy ra cháy nổ chủ yếu là:

- Khi hàn cắt gần khu vực nhiều chất dễ cháy, trong kho chứa thiết bịđiện nước trong giai đoạn hoàn thiện căn hộ có thể dẫn đến cháy và nổ bình gas,oxy và thiết bị áp lực khác

- Hút thuốc và vứt tẩu thuốc cháy dở vào khu vực có chất dễ cháy

- Sử dụng lửa hay các công việc phát sinh nhiệt tại các khu vực có biển báo cấm lửa

- Các vật liệu dễ cháy gần khu vực phát sinh nhiệt

- Cất giữ và mang chất lỏng dễ cháy vào nơi làm việc: Xăng dầu, hóachất…

2.2.2 Chính sách quản lý an toàn sức khỏe nghề nghiệp của Công ty

cổ phần Tập đoàn MIK GROUP Việt Nam

Công ty cổ phần Tập đoàn MIK GROUP Việt Nam hoạt động chínhtrong lĩnh vực kinh doanh đầu tư bất động sản Các dự án đang triển khai chủyếu là xây dựng chung cư cao tầng tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh vàPhú Quốc Nhận thức rằng con người là tài sản vô giá, Ban Lãnh đạo Công tyluôn đặt chính sách ưu tiên hàng đầu là đảm bảo tính mạng,sức khỏe nghềnghiệp cho toàn thể người lao động, các nhà thầu thi công và các đơn vị đốitác Đây cũng là sự khẳng định giá trị thương hiệu, sự tồn tại và phát triển bềnvững của công ty Nội dung chính sách quản lý AT&SKNN là:

- Tuân thủ pháp luật chung và tiêu chuẩn, quy chuẩn liên quantrong ngành xây dựng

- An toàn là trên hết, các hoạt động thi công xây dựng phải được đảm bảo an toàn và sức khỏe cho người lao động

- Khuyến khích áp dụng hệ thống AT&SKNN đạt tiêu chuẩn quốc tếđối với các nhà thầu thi công tại dự án MIK Group đầu tư

- NLĐ phải được đào tạo, huấn luyện theo quy định của pháp luật

- Luôn tạo môi trường và điều kiên làm việc đảm bảo ATVSLĐ và ngườilao động được quyền từ chối trong khi làm việc nếu có nguy cơ mất an toàn

- Xây dựng văn hóa an toàn và là mục tiêu quan trọng nhất của công ty

- Giảm thiểu ô nhiễm môi trường , tiết kiệm năng lượng, hạn chế xử lý chất thái nguy hại, độc hại

- Đảm bảo tính tuân thủ của mọi cấp trong công ty với chính sách này

- Chính sách này sẽ được xem xét hàng năm và sửa đổi theo tình hìnhhoạt động thực tế, đồng thời đượctuyên truyền rộng rãi trong toàn công ty,

được phổ biến đến khách hàng, nhà cung ứng và các bên có liên quan

2.2.3 Tổ chức bộ máy làm công tác an toàn vệ sinh lao động

Công ty cổ phần Tập đoàn MIK GROUP Việt Nam trong quá trình thànhlập và phát triển chưa lâu nhưng đến nay là một trong những nhà đầu tư tronglĩnh vực bất động sản lớn mạnh Sự hài lòng của khách hàng qua nhiều dự án

đã và đang đầu tư là kết quả tất yếu của cơ chế, hệ thống quản lý chuyênnghiệp của Ban lãnh đạo Công ty mà trong đó Hệ thống quản lý An toàn vệsinh lao động cũng luôn được quan tâm Để thống nhất công tác quản lýATVSLĐ áp dụng cho các dự án trong quá trình thi công, công ty đã xâydựng “Quy định An toàn vệ sinh lao động” trên cơ sở các Văn bản pháp luậtliên quan của nhà nước Ban kiểm soát Chất lượng -Tiến độ -Thanh tra chịutrách nhiệm trước công ty về Công tác ATVSLĐ

Ban kiểm soát Chất lượng -Tiến độ -Thanh tra:

Hiện tại Công ty có thành lập Bankiểm soát Chất lượng Tiến độ Thanh tra chịu sự chỉ đạo trực tiếp của Tổng giám đốc và chịu trách nhiệmtrước Công ty về chức năng và nhiệm vụ được giao Ban kiểm soát Chấtlượng -Tiến độ -Thanh tra biên chế gồm có 01 Trưởng ban, 01 phó ban và 03chuyên viên Định kỳ mỗi tháng một lần kiểm tra các Ban Quản lý dự án tạicác dự án của công ty đang triển khai thi công xây dựng

-TỔNG GIÁM ĐỐC

PHÒNG KIỂM SOÁT CHẤT LƯỢNG - TIẾN ĐỘ

CHUYÊN VIÊN

KIỂM SOÁT ATVSLĐ

CÁN BỘ AN TOÀN CÁN BỘ AN TOÀN CÁN BỘ AN TOÀN

Sơ đồ 2.2 Tổ chức Phòng kiểm soát Chất lượng-Tiến độ

(Nguồn: Phòng Kiểm soát Chất lượng -Tiến độ)