Mạch điện gồm có đoạn dây dẫn đang xét, nguồn điện có hai cực A và B có tác dụng tạo ra dòng điện chạy trong dây dẫn, công tắc K có tác dụng đóng hoặc ngắt mạch điện, ampe kế dùng để đo [r]
Trang 1Bài 1. SỰ PHỤ THUỘC CỦA CƯỜNG ĐỘ DÒNG ĐIỆN VÀO HIỆU
ĐIỆN THẾ GIỮA HAI ĐẦU VẬT DẪN
I-THÍ NGHIỆM
Đo cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn ứng với
các hiệu điện thế khác nhau đặt vào hai đầu dây dẫn
đó.
-Quan sát sơ đồ mạch điện, ta thấy:
Mạch điện gồm có đoạn dây dẫn đang xét, nguồn
điện có hai cực A và B có tác dụng tạo ra dòng điện
chạy trong dây dẫn, công tắc K có tác dụng đóng hoặc
ngắt mạch điện, ampe kế dùng để đo cường độ dòng
điện trong mạch, vôn kế V dùng để đo hiệu điện thế
giữa hai đầu đoạn dây dẫn đang xét
-Cách mắc: nguồn điện, đoạn dây dẫn đang xét, công tắc
K và ampe kế A mắc nối tiếp với nhau Vôn kế V mắc
song song với đoạn dây dẫn đang xét như hình bên Cụ
thể:
Dây 1: Từ cực âm của nguồn điện đến đoạn dây dẫn
đang xét
Dây 2: Từ đoạn dây dẫn đang xét đến núm (-) của
ampe kế
Dây 3: Từ núm (+) của ampe kế đến khoá K.
Dây 4: Từ khoá K trở về cực dương của nguồn.
Dây 5, dây 6: Từ các núm (-), (+) của vôn kế mắc
vào hai đầu đoạn dây dẫn đang xét
BÀI TẬP: Em hãy đánh dấu các chốt (+) và (-) của
các dụng cụ đo điện trong sơ đồ.
- Đo cường độ dòng điện I tương ứng với mỗi hiệu điện thế U đặt vào hai đầu dây, ta được bảng sau:
II
Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của cường
độ dòng điện vào hiệu điện thế.
-Dạng đồ thị: Kết quả đo còn mắc sai số, do đó đường biểu
diễn đi qua gần tất cả các điểm biểu diễn
- Đặc điểm đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của I vào U là đường
thẳng đi qua gốc toạ độ (U=0, I=0), nghĩa là: khi U = 0 thì kéo
theo I = 0
-Muốn xác định giá trị U, I ứng với một điểm M bất kì trên đồ
thị ta làm như sau:
+Kẻ đường thẳng song song với trục hoành, cắt trục tung tại
điểm có cường độ I tương ứng
+Kẻ đường thẳng song song với trục tung, cắt trục hoành tại
điểm có hiệu điện thế U tương ứng
Vậy, cường độ dòng điện chạy qua một dây dẫn tỉ lệ thuận với hiệu điện thế đặt vào hai đầu
dây dẫn đó.
Kết quả đo
Lần đo
U (V) I (A) *Nhận xét: Kết quả của thí
nghiệm cho thấy, khi ta tăng (hoặc giảm) hiệu điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn bao nhiêu lần thì cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn đó cũng tăng (hoặc giảm) bấy nhiêu lần
Trang 2
BÀI TẬP: Từ đồ thị trên, hãy xác định:
a) Cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn khi hiệu điện thế là 2,5V; 3,5V
b) Xác định giá trị U, I ứng với mỗi điểm M bất kỳ trên đồ thị đó
VUI LÝ HỌC !
1 Về mùa nào chim hay xù lông? Tại sao?
Ta đã biết, không khí dẫn nhiệt kém nên về mùa
đông trời lạnh, chim xù lông để giữ ấm cơ thể.
2 Tại sao về mùa hè không nên mặc áo màu đen?
Tại vì màu đen hấp thụ nhiệt tốt nên khi mặc áo đen ta
cảm thấy cơ thể nóng hơn.
3 Bức tranh kỳ lạ dưới ánh chớp
Thử hình dung bạn đứng giữa cơn dông trong một
thành phố cổ Dưới ánh chớp bạn sẽ thấy một quang
cảnh kì dị Phố đang nhộn nhịp dường như hóa đá trong
khoảnh khắc: những con ngựa giữ ở tư thế đang kéo xe,
chân giơ lên trong không khí; các cỗ xe cũng đứng im,
trông thấy rõ từng chiếc nan hoa
Sở dĩ có sự bất động biểu kiến đó là vì tia chớp,
cũng như mọi tia lửa điện, tồn tại trong một khoảng thời gian cực kỳ ngắn ngủi - ngắn đến nỗi không thể đo được bằng những phương tiện thông thường Nhưng nhờ những phương pháp gián tiếp, người ta đã biết được tia chớp tồn tại từ 0,001 đến 0,2 giây (tia chớp giữa các đám mây thì kéo dài hơn, tới 1,5 giây)
Trong những khoảng thời gian ngắn như thế thì chẳng có gì di chuyển một cách rõ rệt đối với mắt chúng ta cả Mỗi nan hoa của bánh xe ở cỗ xe chạy nhanh chỉ kịp chuyển đi được một phần rất nhỏ của milimét, và đối với mắt thì điều đó cũng chẳng khác gì bất động hoàn toàn Ấn tượng càng được tăng cường hơn nữa vì rằng ảnh được lưu lại trong mắt còn lâu hơn thời gian tồn tại của tia chớp.
4 Ở nhiệt độ trong lớp học, các phân tử khí có thể chuyển động với vận tốc khoảng
2000m/s Tại sao khi mở nút một lọ nước hoa ở đầu lớp học thì phải sau vài giây
ở cuối lớp mới ngửi thấy mùi nước hoa?
Vì các phân tử nước hoa không thể đi thẳng từ đầu lớp đến cuối lớp Trong khi chuyển động, các phân tử nước hoa va chạm vào các phân tử không khí và va chạm lẫn nhau làm cho đường đi của chúng đổi hướng, tạo thành các đường dích dắc gồm
vô số các đoạn thẳng ngắn Các đoạn thẳng này có chiều dài tổng cộng lớn hơn chiều dài lớp học rất nhiều.