Những biểu tượng này trẻ không thể tự hình thành cho mình được mà phải có sự giúp đỡ, hướng dẫn của người lớn, đặc biệt là cô giáo mầm non Thông qua việc hướng dẫn trẻ làm quen với biểu
Trang 11 MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài.
Giáo dục Mầm Non là cấp học đầu tiên của hệ thống giáo dục Quốc dân, đặt nền móng cho sự phát triển về thể chất, trí tuệ, tình cảm, thẩm mĩ của trẻ em Việt Nam
Sau hơn hai mươi năm đổi mới, Giáo dục Mầm non nước ta đã có bước phát triển đáng kể về qui mô, loại hình trường, lớp học vượt mức chỉ tiêu chiến lược đã đề ra Đội ngũ giáo viên được đào tạo cơ bản và từng bước nâng cao về chất lượng, trình độ đào tạo Chất lượng giáo dục ngày càng tốt hơn
Phát triển giáo dục mầm non được đưa ra làm nhiệm vụ và trách nhiệm chung của các cấp, các ngành, và toàn xã hội dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự quản lí của Nhà nước Từng bước thực hiện đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục mầm non theo nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ, tiên tiến, phù hợp với đổi mới giáo dục đã mang lại những thành quả đáng kể cho nền Giáo dục mầm non Việt Nam hiện nay
Trong chương trình Giáo dục mầm non, nội dung và khối lượng kiến thức cung cấp phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ là rất quan trọng Và việc hướng dẫn cho trẻ cho trẻ làm quen với toán ngay từ lứa tuổi mầm non là cơ hội tốt, sớm hình thành ở trẻ những khả năng tìm tòi, quan sát, so sánh tăng cường khả năng ngôn ngữ tư duy lô gic của trẻ Quá trình hình thành các biểu tượng ban đầu về toán giữ vai trò quan trọng, góp phần hình thành và phát triển nhân cách trẻ ngay từ thuở ấu thơ Những biểu tượng này trẻ không thể tự hình thành cho mình được mà phải có sự giúp đỡ, hướng dẫn của người lớn, đặc biệt là cô giáo mầm non
Thông qua việc hướng dẫn trẻ làm quen với biểu tượng thời gian, trẻ biết được các thời điểm trong ngày, thời gian diễn ra các sự kiện, hiện tượng trong cuộc sống xung quanh trẻ, từ đó giáo dục ở trẻ tính chính xác, tính kỷ luật trong các hoạt động cũng như trong công việc Tuy nhiên, thực tế hiện nay cho thấy, việc hình thành biểu tượng định hướng thời gian cho trẻ ở các trường mầm non chưa được quan tâm đúng mức, ít được nhắc tới, việc lồng ghép để đưa nội dung giáo dục trẻ định hướng thời gian còn hạn chế, đa số trẻ chưa có biểu tượng sơ đẳng về thời gian, trong khi đó nhu cầu nhận thức của trẻ ngày càng lớn, các hoạt động của trẻ được diễn ra hàng ngày, hàng giờ, mỗi hoạt động đều được gắn với một mốc thời gian nhất định…, đặc biệt đối với trẻ 5-6 tuổi việc dạy trẻ hình thành biểu tượng thời gian là rất cần thiết, là tiền đề quan trọng để trẻ bước vào lớp 1 một cách tự tin Chính vì lẽ đó, là giáo viên được phân công phụ trách
lớp 5-6 tuổi tôi đã lựa chọn “Một số giải pháp hình thành biểu tượng thời gian cho trẻ 5-6 tuổi trong trường mầm non” để áp dụng nghiên cứu trên trẻ
lớp tôi chủ nhiệm
1.2 Mục đích nghiên cứu.
Là một giáo viên trẻ, có lòng say mê nhiệt huyết với nghề, với nhiều năm kinh nghiệm chủ nhiệm lớp mẫu giáo lớn 5-6 tuổi, tôi lựa chọn đề tài sáng kiến kinh nghiệm này với mong muốn:
Trang 2Cung cấp, trang bị cho trẻ hệ thống những kiến thức (dưới dạng biểu tượng) về các chuẩn đo thời gian như: ngày, tuần, tháng, năm…
Trẻ nắm được các mối liên hệ, quan hệ thời gian như: các buổi trong ngày, các ngày trong tuần, các tháng, các mùa trong năm…
Hình thành ở trẻ hoạt động so sánh về đặc điểm nhận biết, dấu hiệu đặc trưng của thời gian trong cuộc sống hàng ngày
Hình thành ở trẻ thói quen làm việc khoa học, có tổ chức, kỷ luật và hiệu quả
Gợi ý giáo viên lựa chọn các nội dung, hình thức cần dạy về biểu tượng thời gian; Biết xây dựng kế hoạch và có phương pháp dạy từng nội dung một cách phù hợp
Bổ sung nhiều trò chơi, bài tập nhằm củng cố kiến thức, kỹ năng cho trẻ về biểu tượng thời gian
1.3 Đối tượng nghiên cứu.
Khi lựa chọn đề tài này, bản thân tôi mong muốn sẽ đưa ra“Một số giải pháp hình thành biểu tượng thời gian cho trẻ 5-6 tuổi trong trường mầm non”
1.4 Phương pháp nghiên cứu.
Để nghiên cứu đề tài này, tôi đã lựa chọn các phương pháp để nghiên cứu sau đây:
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế
- Phương pháp thống kê xử lý số liệu
- Phương pháp thực hành, trải nghiệm
- Phương pháp tuyên truyền, phối hợp giữa giáo viên và phụ huynh
2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM.
2.1 Cơ sở lý luận của vấn đề:
Thời gian là một khái niệm vô cùng trìu tượng Cuộc sống của con người luôn gắn liền với thời gian Thời gian luôn tiến mà không lùi, vì thế mới có “quá khứ, hiện tại và tương lai”; mới có “hôm qua, hôm nay và ngày mai” Mặt khác, thời gian chuyển động mang tính chu kỳ, lặp lại Chính vì thế mới sinh ra các buổi trong ngày, các ngày trong tuần, các tháng, các mùa trong năm… Mọi sự vật, hiện tượng của thế giới vật chất đều mang những dấu hiệu đặc trưng tại những thời điểm, thời lượng nhất định Dựa trên những dấu hiệu này mà con người có thể xác định thời điểm, thời lượng diễn ra nó và tạo nên hình ảnh về thời gian
Theo nhà triết học Stephen Hawking, thời gian được tính bằng năm, tháng, tuần, ngày, giờ, phút, giây Trong đó, đơn vị cơ sở là "ngày" Để theo dõi, xác định thời gian diễn ra trong ngày con người đã chia ra thành các buổi: buổi sáng, buổi trưa, buổi chiều và buổi tối Với lượng thời gian dài hơn ngày lại có biểu tượng về tuần (một tuần có 7 ngày) và được xác định bằng các thứ (thứ hai, thứ ba,…) Dài hơn nữa đó là tháng, mùa và năm…Phương tiện để theo dõi các lượng thời gian này là đồng hồ, là lịch Nói như vậy để biết mối liên hệ, quan hệ giữa các đại lượng thời gian và xác định mức độ đơn giản hay phức tạp của các biểu tượng này khi dạy trẻ
Trang 3Biểu tượng thời gian xuất hiện ở trẻ tương đối muộn, sự hình thành chúng là một quá trình lâu dài và phức tạp Ban đầu, biểu tượng thời gian được hình thành trên cơ sở cảm nhận và gắn liền với tính chu kỳ, lặp đi lặp lại của các hoạt động diễn ra trong cơ thể trẻ Dần dần nó được tái tạo lại và ngày càng mang tính khái quát cao Đối với trẻ mầm non, sự tri giác thời gian được thể hiện qua
sự tri giác độ dài thời gian diễn ra các hiện tượng khác nhau, với từng chu kỳ của chúng Trẻ tự nhận thấy các hoạt động, hiện tượng xung quanh lặp đi lặp lại không ngừng như: ăn, ngủ, chơi…Ở trẻ dần dần hình thành những phản xạ có điều kiện với thời gian diễn ra chúng Trẻ 5 tuổi đã biết dựa vào các dấu hiệu đặc trưng của thiên nhiên, các hoạt động của bản thân và người xung quanh để phân biệt các buổi trong ngày như: “Buổi sáng là khi thức dậy, buổi chiều là khi
mẹ đi làm về, buổi tối là lúc đi ngủ…” Trẻ càng lớn khả năng về tư duy, ngôn ngữ càng phát triển Do đó, khả năng định vị thời gian của trẻ càng tốt hơn Trẻ thể hiện sự hứng thú khi tìm hiểu về thời gian, hay đặt ra các câu hỏi: Hôm nay
là thứ mấy? Bây giờ là mấy giờ? Thường xuyên sử dụng các từ như: hôm qua, hôm nay, ngày mai…và việc sử dụng các từ ngữ biểu đạt thời gian cũng ngày càng chính xác hơn
2.2 Thực trạng của vấn đề.
Hiện nay đã có nhiều ý kiến cho rằng “ Chỉ cần chú trọng cho con học đọc và tập viết trước khi bước vào trường tiểu học mà không quan tâm đến những yếu tố khác” Do vậy đã có không ít những phụ huynh chỉ quan tâm dạy
trẻ đọc và viết, không quan tâm đến việc dạy trẻ các kỹ năng khác, đặc biệt là không chú trọng việc dạy trẻ hình thành những biểu tượng thời gian Bên cạnh
đó, thời gian để dạy trẻ hình thành những biểu tuợng thời gian còn ít, hình thức dạy còn đơn điệu, phuơng pháp dạy chưa phong phú, và đồ dùng phục vụ việc dạy trẻ hình thành biểu tuợng thời gian còn chưa có nhiều
Hiện tại lớp mẫu giáo lớn do tôi phụ trách gồm 30 học sinh Thực tế
giảng dạy trên lớp cho tôi thấy trẻ chưa có nhiều hiểu biết về những biểu tượng thời gian Nhiều trẻ còn chưa phân biệt được các buổi trong ngày, còn diễn đạt nhầm lẫn về những dấu hiệu đặc trưng của các buổi trong ngày Đây là những vấn đề cần phải dạy và củng cố cho trẻ kịp thời, để tạo tiền đề và hành trang vững chắc trong các mối quan hệ toán học cho trẻ khi trẻ buớc vào truờng tiểu học
*Đặc điểm tình hình của lớp.
- Lớp mẫu giáo lớn 5- 6 tuổi A2 của trường mầm non thị trấn Thọ Xuân
do chúng tôi phụ trách với tổng số 30 học sinh, 2 giáo viên chủ nhiệm lớp
Trong đó: Học sinh nam 19 cháu
Học sinh nữ 11 cháu
- Đa số các cháu trong lớp ngoan ngoãn, khỏe mạnh, nhanh nhẹn, hoạt bát
*Thuận lợi
- Nhà trường có đầy đủ trang thiết bị dạy học, cơ sở vật chất đảm bảo phục
vụ cho quá trình dạy học
Trang 4- Bản thân tôi luôn cố gắng học hỏi, trau dồi chuyên môn , nghiệp vụ, nâng cao tay nghề để đáp ứng mục tiêu của giáo dục mầm non hiện nay
- Tổng số 30 trẻ trong lớp, đa số trẻ khỏe mạnh, thông minh, ngoan ngoãn
- Phụ huynh rất quan tâm và nhiệt tình ủng hộ các hoạt động giáo dục của lớp
*Khó khăn:
- Nhận thức của trẻ không đồng đều nên việc rèn luyện, củng cố kiến thức cho trẻ còn nhiều hạn chế
- Đây là nội dung khó đối với trẻ, trẻ còn nhầm lẫn và diễn đạt không chính xác các biểu tượng về thời gian
- Một số phụ huynh chưa quan tâm đến việc hình thành biểu tượng định hướng thời gian cho trẻ
* Kết quả khảo sát thực trạng:
Ngay từ đầu năm học, khi dạy cho trẻ học, tôi đã chú ý quan sát đến khả năng định hướng biểu tượng thời gian của trẻ Từ đó giúp tôi có biện pháp phù hợp để hình thành và củng cố biểu tượng thời gian cho trẻ Qua thời gian quan sát, tôi đã ghi chép và tổng hợp được kết quả như sau:
STT Nội dung khảo sát số HS Tổng
Kết quả khảo sát Đạt Tỉ lệ % Chưa đạt Tỉ lệ %
1 Biểu tượng về các buổi trong
ngày: sáng, trưa, chiều, tối
30
2 Nhận biết “hôm qua, hôm
3 Biểu tượng về tuần lễ, gọi
tên và thứ tự các ngày trong
tuần
4 Biểu tượng về mùa, thứ tự
Trước thực trạng của vấn đề như trên, tôi luôn băn khoăn suy nghĩ tìm nhiều biện pháp để giúp trẻ hình thành biểu tượng thời gian Dựa vào vốn kiến thức đã học và được bồi dưỡng chuyên môn, tôi mạnh dạn đưa ra một số giải pháp sau:
2.3 Giải pháp tổ chức và thực hiện.
*Giải pháp 1 Xây dựng kế hoạch dạy trẻ định hướng thời gian (lựa chọn các nội dung, phương pháp và thời điểm áp dụng)
Qua kết quả khảo sát thực trạng với 4 nội dung khảo sát trên tổng số 30 trẻ lớp chủ nhiệm, tôi đã nắm bắt được khả năng hiểu biết của trẻ về các biểu tượng thời gian Trên cơ sở đó, tôi đã xây dựng kế hoạch với 4 nội dung đưa vào thực hiện trên 10 chủ đề để dạy trẻ Tùy theo từng chủ đề thực hiện, căn cứ vào nội dung các chủ đề mà tôi lựa chọn nội dung dạy trẻ định hướng thời gian thích hợp và được lặp lại giữa các chủ đề, xuyên suốt trong năm học
Ví dụ:
Trang 5Thời điểm tổ chức HĐ
Trường
mầm
non
- Biểu tượng về
các buổi trong
ngày: sáng, trưa,
chiều, tối
- Nhận biết
“hôm qua, hôm
nay, ngày mai”
- PP trực quan: sử dụng tranh ảnh,
kí hiệu, mô hình…về các buổi trong ngày
- Quan sát: tranh ảnh, sự vật hiện tượng trong thiên nhiên, mô hình…
- PP dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện
- PP Thực hành: trò chơi, làm bài tập
- HĐCCĐ
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
Bản
thân
-Nhận biết “hôm
qua, hôm nay và
ngày mai”
- Biểu tượng về
các buổi trong
ngày: sáng, trưa,
chiều, tối
- Phương pháp trực quan: sử dụng lịch tuần, tranh ảnh minh họa hoạt động…
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện…
- Thực hành: trò chơi, làm bài tập
- HĐCCĐ
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
Gia
đình
-Biểu tượng về
tuần lễ, gọi tên
và thứ tự các
ngày trong tuần
- Nhận biết “hôm
qua, hôm nay,
ngày mai”
- PP trực quan: sử dụng kí hiệu,
mô hình…về lịch tuần
- Quan sát: kí hiệu, mô hình
- PP dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện…
- Thực hành: trò chơi, làm bài tập
- HĐCCĐ
- HĐG
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
Những
nghề
bé biết
Biểu tượng về
ngày và các buổi
trong ngày
-Nhận biết hôm
qua, hôm nay,
ngày mai
- Phương pháp trực quan: sử dụng
kí hiệu, mô hình…về các buổi trong ngày; lịch tuần
- Quan sát: kí hiệu, mô hình
- Phương pháp dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện…
- Thực hành: trò chơi, làm bài tập
- HĐCCĐ
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
Thế
giới
thực
vật
Biểu tượng về
các mùa, thứ tự
các mùa trong
năm
- Phương pháp trực quan: sử dụng tranh ảnh, vật thật, kí hiệu, mô hình…về các mùa
- Quan sát (tranh ảnh, sự vật hiện tượng trong thiên nhiên, kí hiệu,
mô hình…)
- Phương pháp dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện…về các mùa
- HĐCCĐ
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
HĐNT, HĐG
Trang 6- Thực hành: trò chơi, làm bài tập
Thế
giới
động
vật
- Biểu tượng về
ngày và các buổi
trong ngày: sáng,
trưa, chiều, tối,
đêm
- Phương pháp trực quan: sử dụng tranh ảnh, vật thật, kí hiệu, mô hình…về các buổi trong ngày
- Quan sát (tranh ảnh, sự vật hiện tượng trong thiên nhiên, kí hiệu,
mô hình…)
- Phương pháp dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện…
- Thực hành: trò chơi, làm bài tập
- HĐH
- HĐG
- Trò chuyện,
- HĐC
Giao
thông
-Biểu tuợng về
ngày và các buổi
trong ngày
- Phương pháp trực quan: sử dụng tranh ảnh, hoạt động đặc trưng về các buổi trong ngày
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện…
- Thực hành, trải nghiệm, trò chơi, làm bài tập
- HĐCCĐ
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
Nước
và một
số hiện
tượng
tự
nhiên
- Biểu tượng về
các mùa, thứ tự
các mùa trong
năm
- Phương pháp trực quan: sử dụng tranh ảnh, dấu hiệu đặc trưng về các mùa trong năm
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện…
- Thực hành: trò chơi, làm bài tập
- HĐCCĐ
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
Quê
hương,
đất
nước,
Bác
Hồ
- Biểu tượng về
ngày và các buổi
trong ngày: sáng,
trưa, chiều, tối,
đêm
- Nhận biết hôm
qua, hôm nay,
ngày mai
- Phương pháp trực quan: sử dụng tranh ảnh, vật thật, kí hiệu, mô hình…về các buổi trong ngày
- Quan sát (tranh ảnh, sự vật hiện tượng trong thiên nhiên, kí hiệu,
mô hình…)
- Phương pháp dùng lời: Đàm thoại, giảng giải, kể chuyện…
- Thực hành: trò chơi, làm bài tập
- HĐCCĐ
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
Trường
tiểu
học
-Biểu tuợng về
ngày và các buổi
trong ngày
- Biểu tượng về
tuần lễ, gọi tên
và thứ tự các
- Phương pháp trực quan: sử dụng tranh ảnh, vật thật, kí hiệu, mô hình…về các buổi trong ngày;
lịch tuần
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp dùng lời: Đàm
- HĐCCĐ
- HĐC
- HĐ đón-trả trẻ
-HĐ mọi lúc mọi nơi
Trang 7ngày trong tuần
-Nhận biết hôm
qua, hôm nay,
ngày mai
thoại, giảng giải, kể chuyện…
- Thực hành, trải nghiệm, trò chơi, làm bài tập
*Giải pháp 2 Dạy trẻ định hướng thời gian thông qua tổ chức các hoạt
động:
*Thông qua hoạt động có chủ đích
*Dạy trẻ hình thành biểu tượng về các buổi trong ngày: sáng, trưa, chiều, tối.
Trẻ chủ yếu tri giác thời gian thông qua việc nhận biết dấu hiệu của sự vật, hiện tượng gần gũi xung quanh trẻ, qua hoạt động của trẻ hàng ngày Trẻ sẽ quan sát các hình ảnh, chi tiết, dấu hiệu đặc trưng hay hoạt động trên tranh ảnh để trả lời cho các câu hỏi cô đưa ra Từ đó trẻ biết được các buổi trong ngày, trình tự các buổi trong ngày; mối liên hệ giữa thiên nhiên và con người như: Khi mặt trời mọc
là con người thức dậy: đó là buổi sáng; khi mặt trời lặn đó là buổi chiều…Và trẻ sẽ dựa vào các dấu hiệu đó để nhận biết, phân biệt các buổi trong ngày
Ví dụ: Nhận biết các buổi trong ngày và trình tự các buổi trong ngày.
Ở hoạt động này, tôi sẽ sử dụng các đồ dùng trực quan như: tranh ảnh, mô hình hoặc câu thơ, câu đố…kết hợp với các câu hỏi:
+ Đây là hình ảnh về buổi nào? Vì sao con biết?
+ Vào buổi đó con thường làm gì?
+ Một ngày gồm có mấy buổi?
+ Buổi nào là bắt đầu cho một ngày?
+ Sau đó đến buổi nào?
Có thể yêu cầu trẻ kể lại việc mình đã làm theo trình tự các buổi trong ngày
để củng cố lại kiến thức cho trẻ
* Biểu tượng về tuần lễ, gọi tên và thứ tự các ngày trong tuần; Nhận biết
“hôm qua, hôm nay, ngày mai”.
Với biểu tượng này, ta có thể sử dụng vật thật, mô hình hay kí hiệu, kết hợp các phương pháp quan sát, trò chuyện, đàm thoại hay thực hành…để dạy trẻ Tôi tiến hành dạy trẻ thông qua các hoạt động sau:
Hoạt động 1: Nhận biết và gọi tên thứ tự các ngày trong tuần
Tôi đưa ra 7 ngày trong tuần, từ thứ 2 đến chủ nhật (Đánh ký hiệu tương ứng từ số 1 đến số 7; riêng ngày chủ nhật ký hiệu thêm màu đỏ) và giới thiệu cho trẻ về các ngày trong tuần Sau đó tôi cho trẻ nhắc lại theo đúng thứ tự các ngày trong tuần Tôi đặt các câu hỏi để kiểm tra lại kiến thức của trẻ:
+ Một tuần có mấy ngày?
+ Ngày đầu tuần gọi là gì?
+ Sau đó là thứ mấy?
+ Cuối tuần là thứ mấy?
Trang 8Hình ảnh: Các ngày trong tuần
Hoạt động 2: Nhận biết “hôm qua, hôm nay, ngày mai”.
Sau khi trẻ đã biết và gọi đúng tên thứ tự các ngày trong tuần, tôi tiến hành cho trẻ nhận biết hôm qua, hôm nay và ngày mai
Tôi xếp các ngày trong tuần thành 1 hàng theo thứ tự từ thứ 2 đến chủ nhật ( tương ứng từ số 1 đến số 7) Sau đó cho trẻ nhắc lại các ngày trong tuần theo thứ tự
Tiếp tục, tôi hỏi trẻ:
+ Hôm nay là thứ mấy? (thứ 4)
+ Ngày mai sẽ là thứ mấy?(thứ 5)
+Trước thứ tư là thứ mấy? (thứ 3) - đó chính là ngày hôm qua
Cứ như vậy, tôi cho trẻ lần lượt quan sát các ngày trong tuần, và nhận biết hôm qua, hôm nay, ngày mai theo cách tương tự như trên
Hình ảnh: Thứ tự các ngày trong tuần
* Biểu tượng về các mùa, thứ tự các mùa trong năm.
Để hình thành biểu tượng mùa và thứ tự các mùa trong năm tôi tiến hành tương tự như khi dạy trẻ hình thành biểu tượng về các buổi trong ngày Cũng phải
Trang 9sử dụng tranh ảnh, mô hình mô tả dấu hiệu của mùa qua sự vật hiện tượng cũng như hoạt động của con người Cho trẻ nhận biết mùa hiện tại qua các dấu hiệu đặc trưng, nhận biết phân biệt các mùa tiếp theo và sắp xếp chúng theo thứ tự…
Ví dụ: Trẻ quan sát tranh và nhận biết đặc điểm đặc trưng của các mùa
*Thông qua hoạt động mọi lúc mọi nơi.
Để dạy trẻ hình thành biểu tuợng thời gian, ngoài việc tổ chức các hoạt động có chủ đích, ta có thể tiến hành dạy trẻ mọi lúc mọi nơi Việc dạy trẻ mọi lúc mọi nơi giúp trẻ tiếp thu kiến thức một cách dễ dàng, không gò bó Từ đó tạo
sự tích cực, hứng thú của trẻ, giúp cho việc hình thành biểu tuợng thời gian đuợc củng cố và khắc sâu hơn đối với trẻ
Ví dụ 1: Hoạt động ngoài trời.
Trẻ quan sát bồn hoa
Trang 10Khi tiến hành cho trẻ tham gia hoạt động ngoài trời: Quan sát bồn hoa,
ngoài việc tổ chức cho trẻ tham gia trò chuyện, quan sát có chủ đích về tên gọi, đặc điểm một số loài hoa, ta có thể cho trẻ nhận biết về các buổi (mùa) thông qua việc đặt câu hỏi gợi mở về ácc loài hoa trẻ đang quan sát:
+ Hoa cúc thuờng nở vào mùa gì? (Mùa thu, mùa xuân)
+ Đặc điểm của mùa xuân như thế nào?
+ Mùa xuân thuờng diễn ra những hoạt động gì?
Ví dụ 2: Hoạt động đón trả trẻ
Thông qua hoạt động đón, trả trẻ, giáo viên có có hội cung cấp kiến thức mới, củng cố, rèn luyện kiến thức trẻ đã biết một cách tự nhiên; trẻ hứng thú và huởng ứng một cách thoải mái nhất
Cô giáo có thể trò chuyện với trẻ như sau:
+ Sáng nay ai đưa con đến truờng?
+ Buổi sáng truớc khi đến truờng con thuờng làm những công việc gì? + Sắp đến giờ các con đuợc bố mẹ đón về rồi? Đó là buổi nào đây?
+ Buổi chiều về nhà các con thuờng làm gì?
*Giải pháp 3 Thiết kế các trò chơi về các biểu tượng thời gian:
Mục đích: Để củng cố các kiến thức của trẻ về biểu tượng thời gian, tôi tổ
chức cho trẻ chơi các trò chơi ngay sau mỗi hoạt động
* Trò chơi về các ngày trong tuần.
Trò chơi 1: " Kết nhóm"
- Cách chơi: Mỗi bạn cầm 1 tờ lịch về các ngày trong tuần (đánh ký hiệu từ
thứ 2 đến chủ nhật - tương ứng số 1 đến số 7; riêng chủ nhật đánh màu đỏ) trên tay vừa đi vừa hát Khi nghe hiệu lệnh của cô các bạn có tờ lịch đánh số từ thứ 2 (số 1) đến chủ nhật (số 7) kết lại thành một nhóm Nhóm nào kết nhóm sai thì phải nhảy lò cò
- Luật chơi: Khi nghe hiệu lệnh của cô trẻ mới được kết nhóm.
Trò chơi 2: " Xếp thứ, ngày trong tuần theo thứ tự"
- Cách chơi: Chia trẻ làm 3 đội Mỗi đội có một bảng đã xếp sẵn tờ lịch từ
thứ hai (ghi số 1) đến chủ nhật (số 7), đánh ký hiệu các thứ ngày bằng những màu sắc khác nhau, riêng chủ nhật đánh màu đỏ Trẻ lên xếp tiếp các thứ ngày trong tuần theo thứ tự Đội nào xếp đúng và nhanh sẽ là đội thắng Thời gian là một bài hát
- Luật chơi: Kết thúc bài hát các đội phải dừng lại ngay Đội nào còn thực
hiện kết quả đó không được tính
Sau khi chơi xong, cô cho trẻ đọc lại thứ ngày trong tuần
Trò chơi 3: " Đội nào nhanh hơn"
- Cách chơi: Cô chia lớp thành 3 đội Cô chuẩn bị mỗi đội 1 bảng có gắn
các ngày trong tuần theo thứ tự từ thứ 2 đến chủ nhật, đánh ký hiệu số tương ứng từ 1 đến 7 Một số ngày còn thiếu ký hiệu số Nhiệm vụ của trẻ là phải nối
số còn thiếu với tờ lịch biểu thị thứ ngày tương ứng Thời gian dành cho trẻ là một bài hát Hết thời gian đội nào thực hiện nhanh và đúng sẽ là đội thắng cuộc
-Luật chơi: Thời gian được tính bằng một bài hát, nếu kết thúc bài hát đội
nào còn thực hiện thì kết quả đó sẽ không được tính