Giáo trình Lắp đặt hệ thống đường ống, công trình xử lý nước thải với mục tiêu giúp các bạn có thể trình bày được cấu tạo, nguyên lý làm việc của thiết bị; Trình bày được phương pháp lắp đặt mạch điện công nghiệp; Lắp đặt được hệ thống đường ống đúng yêu cầu kỹ thuật.
Trang 1BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔNG TRƯỜNG CAO ĐẲNG CƠ GIỚI NINH BÌNH
NỘI DUNG BÀI GIẢNG
MÔ ĐUN: Lắp đặt hệ thống đường ống, công trình xử lý nước thải NGHỀ: Điện nước
TRÌNH ĐỘ: Trung cấp nghề GIÁO VIÊN: Nguyễn Thị Mây
Nguyễn Thế Sơn Đinh Văn Mười
Ninh bình năm 2015
Trang 2BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔNG TRƯỜNG CAO ĐẲNG CƠ GIỚI NINH BÌNH
GIÁO TRÌNH
MÔ ĐUN 22: LẮP MẠCH ĐIỆN CÔNG NGHIỆP
NGHỀ: CẤP THOÁT NƯỚC
TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP NGHỀ Ban hành kèm theo Quyết định số:
/QĐ-TCGNB ngày…….tháng….năm 20 của Trường Cao đẳng Cơ giới Ninh Bình
Năm 2018
Trang 4LỜI GIỚI THIỆU
Đất nước đang tỏng quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa Những công trinh , nhà máy mới được xây dụng với những trang thiết bị hiện đại đòi hỏi phải
có đội ngũ cán bộ công nhân có trình độ chuyên môn cao Vì vậy chúng tôi viết giáo trình này nhằm trang bị cho học sinh nghề cấp thoát nước những kiến thức cơ bản nhất cập nhật từ thực tiễn
Nội dung bài giảng còn đưa ra nhiều bài học thực hành cơ bản bổ ích và hiệu quả cho học viên
Chúng tôi hy vọng cuốn bài giảng này sẽ được sử dụng hữu ích trong việc phát triển khả năng nghề của học viên tại môi trường làm việc công nghiệp đích thực
Trong quá trình biên soạn, chắc chắn không thể tránh khỏi những thiếu sót, nhóm biên soạn chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu của các bạn đồng nghiệp và độc giả!
Tam điệp, ngày… tháng… năm 2018 Tham gia biên soạn
1 Chủ biên Nguyễn Thị Mây
2 Nguyễn Thế Sơn
3 Định Văn Mười
Trang 5MỤC LỤC
Bài 1: Lắp đặt cụm ống, thiết bị bể lắng, bể lọc, bể xả
1 Nghiên cứu hồ sơ công trình
2 Khảo sát thực địa
3 Công tác chuẩn bị
4 Công tác kiểm tra
5 Lắp đặt cụm ống, phụ kiện, thiết bị
6 Kiểm tra, đánh giá kết thúc công việc
B.Trình tự thực hiện
Bài 2: Lắp đặt thiết bị, đường ống dẫn khí
1 Nghiên cứu hồ sơ công trình
1.1 Yêu cầu sau khi đọc bản vẽ thiết kế thi công
1.2 Yêu cầu sau khi đọc hồ sơ thuyết minh, dự toán công trình
B Trình tự thực hiện
2 Lắp đặt cụm ống, phụ kiện, thiết bị
2.1Khảo sát thực địa
2.2 Công tác chuẩn bị
2.3 Công tác kiểm tra
2.4 Yêu cầu kỹ thuật khi lắp đặt ống dẫn khí
B Trình tự thực hiện
Bài 3: Lắp đặt đường ống, thiết bị hóa chất, khử trùng
1 Nghiên cứu hồ sơ công trình
1.1 Yêu cầu sau khi đọc bản vẽ thiết kế thi công
1.2 Yêu cầu sau khi đọc hồ sơ thuyết minh, dự toán công trình
B Trình tự thực hiện
Trang
3
3
3
7
7
8
8
10
11
14
14
14
14
15
15
15
15
15
16
16
17
17
19
19
19
19
20
20
Trang 62 Lắp đặt cụm ống, phụ kiện, thiết bị
2.1 Khảo sát thực địa
2.2 Công tác chuẩn bị
2.3 Công tác kiểm tra
2.4 Yêu cầu kỹ thuật khi lắp đặt đường ống, thiết bị pha hóa chất
B Trình tự thực hiện
Bài 4: Lắp đặt hệ thống đường ống kỹ thuật hệ thống xử lý nước thải
A.Lý thuyết liên quan
1 Nghiên cứu hồ sơ công trình
2 Khảo sát thực địa
3 Công tác chuẩn bị
4 Công tác kiểm tra
5 Lắp đặt hệ thống đường ống
6 Kiểm tra, đánh giá kết thúc công việc
B Trình tự thực hiện
20
20
22
22
23
23
24
25
25
25
26
27
28
28
30
31
Trang 7GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: Lắp đặt hệ thống đường ống và thiết bị công trình xử lý nước thải
Mã môđun: MĐ26
I Vị trí, tính chất của mô đun:
- Vị trí : Được học sau các mô đun MĐ 14, MĐ 15, MĐ 16, MĐ 17, MĐ 18,
MĐ 19, MĐ 20, MĐ 21, MĐ 22, MĐ 23, MĐ 24, MĐ 25 trong danh mục các mô đun, môn học đào tạo nghề Cấp, thoát nước
- Tính chất: Mô đun Lắp đặt hệ thống đường ống và thiết bị công trình xử lý nước thải mang tính tích hợp
II Mục tiêu mô đun:
- Về kiến thức:
+ Trình bày được cấu tạo, nguyên lý làm việc của thiết bị;
+ Trình bày được phương pháp lắp đặt mạch điện oông nghiệp;
- Về kỹ năng: Lắp đặt được mạch điện công nghiệp đúng yêu cầu kỹ thuật;
+ Đọc được bản vẽ, tài liệu thi công;
+ Trình bày được quy trình lắp đặt hệ thống đường ống và thiết bị công trình
xử lý nước thải;
- Về kỹ năng:
+Sử dụng được các dụng cụ, thiết bị thi công;
+ Lắp đặt được cụm ống, thiết bị bể lắng, bể lọc, bể xả theo thiết kế;
+Lắp đặt được thiết bị, đường ống dẫn khí theo thiết kế;
+ Lắp đặt được thiết bị, hệ thống đường ống hóa chất, khử trùng theo thiết kế; + Lắp đặt hệ thống đường ống kỹ thuật công trình xử lý nước thải theo thiết kế;
Trang 8- Về năng lực tụ chủ và trách nhiệm:
+ Tổ chức, thực hiện được các nhiệm vụ và chịu trách nhiệm với các công việc của mình;
+ Thực hiện an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp đúng quy định
Nội dung của mô đun:
Trang 9Bài 1: Lắp đặt cụm ống, thiết bị bể lắng, bể lọc, bể xả
I Mục tiêu :
- Nêu được quy trình cụm ống, thiết bị của bể lắng, bể lọc, bể xả;
- Lắp đặt được cụm ống, thiết bị của bể lắng, bể lọc, bể xả theo thiết kế;
- Thực hiện an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp theo quy định;
- Rèn luyện tính cẩn thận, kiên trì và sáng tạo
II Nội dung
1 Nghiên cứu hồ sơ công trình
1.1 Yêu cầu khi nghiên cứu hồ sơ công trình
1.1.1 Yêu cầu sau khi đọc bản vẽ thiết kế thi công
- Các bể trong khu xử lý
+ Hình dạng, cấu tạo các bể
+ Vị trí, kích thước lắp đặt các bể trong khu xử lý
+ Mối liên hệ với các bể khác
+ Cấu tạo mối nối ống
+ Mối liên hệ với các hệ thống đường ống khác
1.1.2 Yêu cầu sau khi đọc hồ sơ thuyết minh, dự toán công trình
- Lập tiến độ, phương án thi công
- Lập dự toán chi phí nguyên vật liệu, nhân công
1.2 Trình tự thực hiện
1.2.1 Đọc bản vẽ thiết kế thi công
+ Bản vẽ sơ đồ công nghệ xử lý nước thải
Trang 10+ Bản vẽ mặt bằng, thiết bị và đường ống công nghệ
+ Bản vẽ mặt bằng trạm van
+ Bản vẽ mặt cắt chi tiết máy, thiết bị và đường ống công nghệ
+ Bản vẽ khác: Bản vẽ chi tiết giá đỡ, thanh nẹp, đai nẹp, bản vẽ quy cách
1.2.1 Đọc thuyết minh hồ sơ công trình
+ Giới thiệu về công trình
+ Thuyết minh tính toán công nghệ
+ Thuyết minh tính toán kết cấu
1.2.3 Đọc dự toán thiết kế, thống kê thiết bị, ống (Bảng 1.1)
Bảng 1.1: Bảng thống kê thiết bị 1.2.4 Đọc bảng tổng hợp kinh phí đầu tư
- Chi phí hạng mục đường ống công nghệ (Bảng 1.2)
Trang 11Bảng 1.2: Bảng tổng hợp kinh phí đầu tư hạng mục đường ống công nghệ
- Chi phí hạng mục vật tư phụ đường ống (Bảng 1.3)
Bảng 1.3: Bảng tổng hợp kinh phí đầu tư hạng mục vật tư đường ống
- Chi phí tổng hợp chi phí nhân công, hóa chất (Bảng 1.4)
Trang 12Bảng 1.4: Bảng tổng hợp kinh phí hóa chất, nhân công vận hành
- Chi phí khác: chi phí hóa chất, vỉa hè, đường bộ, chiếu sáng, điện,
1.2.5 Nghiên cứu hồ sơ thiết bị
- Tổng hợp các thiết bị sử dụng trong dây chuyền xử lý
- Thông số kỹ thuật các thiết bị (Bảng 1.5)
- Hướng dẫn lắp đặt, vận hành thiết bị như: máy khuấy, máy nghiền rác, van,
- Hướng dẫn bảo dưỡng thiết bị
Trang 13Bảng 1.5: Thông số kỹ thuật thiết bị trong khu xử lý nước thải
2 Khảo sát thực địa
- Đối chiếu từ bản vẽ ra thực địa
- Xem xét các điều kiện thi công
- Xem xét các vị trí thi công, đấu nối
Trang 1420 Cuốc, xẻng, xà beng, đầm tay các loại
4 Công tác kiểm tra
- Kiểm tra thiết bị, dụng cụ, vật tư chuẩn bị cho lắp đặt
- Kiểm tra hiện trạng các bể: kết cấu, hình dạng, kích thước, đường nước vào, đường nước ra, vị trí lắp đặt tuyến ống
- Kiểm tra hiện trường lắp đặt: có đảm bảo thi công, lắp đặt tại chỗ không, đường vận chuyển
- Kiểm tra các điều kiện an toàn
- Điều kiện khác: thông tin liên lạc, điện, nước, giao thông,
5 Lắp đặt cụm ống, phụ kiện, thiết bị
5.1 Những sai phạm thường gặp và biện pháp khắc phục (Bảng 1.6)
phục
Ghi chú
Cài đặt lại chương trình
thải không hoạt
Chưa cấp điện cho máy bơm
Kiểm tra và đóng tất
cả các thiết bị điều
Trang 15Kiểm tra bộ lấy tín hiệu mức nước trong
bể có hoạt động tốt không?
Van máy bơm chưa
mở
Mở van và điều chỉnh van theo tài liệu vận hành
Cánh quạt bơm không hoạt động do
hạ thấp
quạt của bơm, tra dầu
mỡ vào trục Sai chiều quay động
cơ
Tháo ra, kiểm tra, đảo chiều quay
Mực nước tại bể hút thấp không đủ cấp
Kiểm tra, điều chỉnh lại van phao bể hút Van mở không đúng
quy định
Điều chỉnh lại van
Bảng 1.6: Bảng sai phạm thường gặp 5.2 Trình tự thao tác
5.2.1 Lắp đặt thiết bị
Trang 16- Lắp đặt máy bơm: máy bơm bơm nước thải từ bể thu gom lên lưới lọc, từ lưới lọc sang bể cân bằng, máy bơm hóa chất
- Lắp đặt máy thổi khí, máy khuấy, máy lược rác thô
- Lắp đặt vách tạo xoáy
- Lắp máng tràn
- Lắp thanh trượt máy khuấy
- Lắp giá treo máy sục khí nổi
- Lắp các van trên tuyến ống, đầu các đường vào ra
- Lắp ống hướng dòng
- Lắp đập chắn bọt
-
5.2.2 Lắp đặt đường ống - Tuyến ống trạm bơm lên thiết bị lọc - Tuyến ống nước thải từ thiết bị lọc lưới xuống bể cân bằng - Tuyến ống nước thải từ bể cân bằng lên bể trung hòa - Tuyến ông nước thải từ bể bông tụ lên bể lắng đợt 1 -
6 Kiểm tra, đánh giá kết thúc công việc - Kiểm tra độ thăng bằng, chắc chắn thiết bị sau lắp đặt - Kiểm tra vị trí đặt thiết bị so với bản vẽ thiết kế - Kiểm tra việc bố trí các thiết bị, đường ống đã hợp lý với điều kiện thực tế không - Kiểm tra hoạt động các thiết bị: đóng điện, đóng nước kiểm tra khả năng hoạt động các thiết bị: hoạt động cánh khuấy, máy bơm, rò rỉ,
- Đánh giá hiệu quả công việc PHIẾU ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ CÔNG VIỆC Họ và tên học viên:
Nhóm: Lớp
Công việc thực hiện:
Thời gian thực hiện: phút Thời gian: Bắt đầu Kết thúc
TT Nội dung đánh giá Yêu cầu kỹ thuật Điểm kỹ Điểm
Trang 18- Triển khai từ bản vẽ ra thực địa
- Lập tiến độ thi công
hiểu bản vẽ không đầy
đủ
thực địa
- Hồ sơ thiết kế
- Hồ sơ thi công
- Thuyết minh công trình
- Khảo sát các nguồn lực hỗ trợ thi công
- Hiệu chỉnh số liệu cho phù hợp
- An toàn khi đo đạc, khảo sát
trình
- Chuẩn bị đầy
đủ, đóng gói chắc chắn
- Mặt bằng thi công theo yêu cầu thiết kế
- Thiết bị sai, thiếu so với thiết kế
trình
- Kiểm tra đúng quy trình
- Thiết bị hoạt động được
- Dụng cụ, vật tư đầy đủ
trình kiểm tra
Trang 19- Mối nối kín khít
hiện không đúng quy trình
- Thiết bị hoạt động không đạt yêu cầu
- Đánh giá đúng
- Đánh giá không đúng
Trang 20Bài 2: Lắp đặt thiết bị, đường ống dẫn khí
I Mục tiêu
- Nêu được quy trình lắp đặt thiết bị, đường ống dẫn khí;
- Kiểm tra, giao nhận được thiết bị, đường ống theo bản vẽ thiết kế;
- Lắp đặt được thiết bị, đường ống dẫn khí theo thiết kế;
- Thực hiện an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp theo quy định;
- Rèn luyện tính cẩn thận, kiên trì và sáng tạo
II Nội dung
1 Nghiên cứu hồ sơ công trình
1.1 Yêu cầu sau khi đọc bản vẽ thiết kế thi công
- Thiết bị thổi khí cần biết được các thông tin sau
+ Hạng mục thiết bị (Bảng 2.1)
Bảng 2.1: Thông số thiết bị + Số lượng thiết bị
+ Vị trí, kích thước lắp đặt thiết bị
+ Mối liên hệ với các thiết bị khác
Trang 21- Đường ống dẫn khí
+ Bố trí tuyến ống
+ Chủng loại, vật liệu ống
+ Cấu tạo mối nối ống: phương pháp hàn, hình dạng ghép nối
+ Mối liên hệ với các hệ thống đường ống khác
1.2 Yêu cầu sau khi đọc hồ sơ thuyết minh, dự toán công trình
- Lập tiến độ, phương án thi công
- Lập dự toán chi phí nguyên vật liệu, nhân công
B Trình tự thực hiện
Bước 1: Đọc bản vẽ thiết kế thi công
+ Bản vẽ sơ đồ công nghệ xử lý nước thải (Hình 1.1)
+ Bản vẽ mặt bằng, thiết bị và đường ống công nghệ (Hình 1.2)
+ Bản vẽ mặt bằng tuyến ống, thiết bị (Hình 2.1)
+ Bản vẽ không gian bố trí tuyến ống, thiết bị (Hình 2.2)
+ Bản vẽ mặt cắt chi tiết máy, thiết bị và đường ống công nghệ (Hình 2.3) + Bản vẽ khác: Bản vẽ chi tiết giá đỡ, thanh nẹp, đai nẹp, bản vẽ quy cách, Bước 2: Đọc thuyết minh hồ sơ công trình
+ Giới thiệu về công trình
+ Thuyết minh tính toán công nghệ
Bước 3: Đọc dự toán thiết kế
Bước 4: Đọc bảng tổng hợp kinh phí đầu tư
Bước 5: Nghiên cứu hồ sơ thiết bị
- Đối chiếu từ bản vẽ ra thực địa
- Xem xét các điều kiện thi công
- Xem xét các vị trí thi công, đấu nối
Trang 222.3 Công tác kiểm tra
- Kiểm tra thiết bị, dụng cụ, vật tư chuẩn bị cho lắp đặt
Trang 23- Kiểm tra hiện trạng các bể: kết cấu, hình dạng, kích thước, đường nước vào, đường nước ra, vị trí lắp đặt tuyến ống
- Kiểm tra hiện trường lắp đặt: có đảm bảo thi công, lắp đặt tại chỗ không, đường vận chuyển
- Kiểm tra các điều kiện an toàn
- Điều kiện khác: thông tin liên lạc, điện, nước, giao thông,
2.4 Yêu cầu kỹ thuật khi lắp đặt ống dẫn khí
- Các mối nối phải kín khít Nếu là mối hàn phải ngấu, liên kết tốt, được kiểm tra
chất lượng mối nối bằng thiết bị của ngành hàn Là mối nối ren phải đảm bảo số ren vặn tối thiểu là 4 ren
- Hạn chế bố trí tuyến ống cắt nhau, mối nối rời Trong trường hợp không hạn chế được có thể sử dụng biện pháp uốn ống
- Đường ống dẫn khí cần phân biệt với các loại đường ống khác bằng màu sơn (ví dụ: ống dẫn khí oxy sơn màu xanh)
- Các thiết bị lắp trên ống dẫn khí phải nằm trong tiêu chuẩn kỹ thuật
B Trình tự thực hiện
Bước 1: Lắp đặt thiết bị
Hình 2.4: Máy thổi khí nổi cao tốc bề
mặt
Hình 2.5: Máy thổi khí cánh guồng thông
qua các đầu phân phối khí
- Lắp đặt thổi khí
Trang 24- Lắp đặt thiết bị trên máy bơm: đồng hồ áp lực,
- Lắp đặt các van điều chỉnh trên tuyến ống dẫn khí và ống phân phối khí
- Lắp đặt vách tạo xoáy
- Lắp giá treo máy sục khí nổi
- Lắp máy khuấy khí nổi
Bước 2: Lắp đặt đường ống
- Tuyến ống đẩy máy nén khí
- Đấu nối ống đẩy máy nén khí vào hệ thống đường ống dẫn khí
- Lắp đặt ống phân phối khí cho bể thổi khí
- Đấu nối ống phân phối khí vào đường ống dẫn khí
-
Bước 3: Vận hành thử
Bước 4: Kiểm tra và đánh giá hiệu quả công việc
Trang 25Bài 3: Lắp đặt đường ống, thiết bị hóa chất, khử trùng
I Mục tiêu
- Nêu được quy trình lắp đặt hệ thống đường ống, thiết bị hóa chất, khử trùng;
- Kiểm tra, giao nhận được ống và phụ kiện, thiết bị theo bản vẽ lắp đặt;
- Lắp đặt được hệ thống đường ống, thiết bị hóa chất, khử trùng theo thiết kế;
- Thực hiện an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp theo quy định;
- Rèn luyện tính cẩn thận, kiên trì và sáng tạo
II Nội dung
1 Nghiên cứu hồ sơ công trình
1.1 Yêu cầu sau khi đọc bản vẽ thiết kế thi công
- Thiết bị bơm hóa chất (Hình 3.1)
+ Chủng loại thiết bị
+ Số lượng thiết bị
+ Vị trí, kích thước lắp đặt thiết bị
+ Mối liên hệ với các thiết bị khác
Hình 3.1: Bình pha hóa chất C – Polymer tại nhà máy XLNT Quế Võ
Trang 26- Thùng chứa hóa chất (hình 3.2)
+ Số lượng, kích thước thùng
+ Mối liên hệ với các thiết bị khác
Hình 3.2: Thùng chứa hóa chất xử lý nước thải
- Đường ống dẫn hóa chất và phân phối hóa chất
+ Bố trí tuyến ống
+ Chủng loại, vật liệu ống
+ Cấu tạo mối nối ống
+ Mối liên hệ với các hệ thống đường ống khác
1.2 Yêu cầu sau khi đọc hồ sơ thuyết minh, dự toán công trình
- Lập tiến độ, phương án thi công
- Lập dự toán chi phí nguyên vật liệu, nhân công
Thùng chứa H2SO4
Trang 27+ Bản vẽ bố trí tuyến ống, thiết bị (Hình 3.5)
+ Sơ đồ không gian bố trí tuyến ống dẫn hóa chất (Hình 3.6)
+ Bản vẽ bố trí đường nước cấp, đường nước vệ sinh bồn (Hình 3.7)
+ Bản vẽ mặt cắt chi tiết máy, thiết bị và đường ống công nghệ (Hình 3.8)
+ Bản vẽ cấu tạo bồn chứa hóa chất (Hình 3.9)
+ Bản vẽ khác: Bản vẽ chi tiết giá đỡ, thanh nẹp, đai nẹp, bản vẽ quy cách,
Bước 2: Đọc thuyết minh hồ sơ công trình
+ Giới thiệu về công trình
+ Thuyết minh tính toán công nghệ
+ Hóa chất sử dụng trong công nghệ: Gồm NaOH, H2SO4, phèn nhôm, Anion polymer, dung dịch chất khử màu, chất khử trùng,
Bước 3: Đọc dự toán thiết kế
Bước 4: Đọc bảng thống kê thiết bị, vật tư
- Bảng thống kê thiết bị (Bảng 3.1)
Bảng 3.1: Bảng thiết bị bơm hóa chất
- Bảng thống kê thiết bị pha hóa chất (Bảng 3.2)
Bước 5: Nghiên cứu hồ sơ