+ Vẻ đẹp hình ảnh người lính trong bài thơ “ Bài thơ về tiểu đội xe không kính” (đoạn trích) được thể hiện qua hiện thực sinh động; ngôn ngữ và giọng điệu giàu tính khẩu ngữ, tự nhiê[r]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 NĂM HỌC 2012- 2013
Thời gian : 150 phút
ĐỀ CHÍNH THỨC
Câu 1 ( 2 điểm)
Tóm tắt và nêu ý nghĩa chính phần kết thúc “ Chuyện người con gái Nam Xương” của
Nguyễn Dữ (từ “Hôm sau, Linh Phi lấy cái túi bằng lụa tía…” đến hết).
Câu 2 (3 điểm)
a Phân tích phép tu từ trong đoạn thơ sau:
“ Sấm cũng bớt bất ngờ Trên hàng cây đứng tuổi”
(Sang thu- Hữu Thỉnh)
b Viết đoạn văn ngắn ( Khoảng 10- 12 câu) trình bày suy nghĩ của em về sự tự tin, trong
đó sử dụng ít nhất một thành phần tình thái, một thành phần phụ chú (Gạch chân các thành phần đó).
Câu 3 ( 5 điểm )
Vẻ đẹp hình ảnh người lính qua các đoạn thơ sau:
- “Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh Sốt run người vừng trán ướt mồ hôi
Áo anh rách vai Quần tôi có vài mảnh vá Miệng cười buốt giá Chân không giày Thương nhau tay nắm lấy bàn tay Đêm nay rừng hoang sương muối Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới Đầu súng trăng treo.”
(Trích Đồng chí- Chính Hữu)
- “ Không có kính, ừ thì có bụi Bụi phun tóc trắng như người già Chưa cần rửa, phì phèo châm điếu thuốc Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha
Không có kính, ừ thì ướt áo Mưa tuôn mưa xối như ngoài trời Chưa cần thay, lái trăm cây số nữa Mưa ngừng gió lùa khô mau thôi Những chiếc xe từ trong bom rơi
Đã về đây họp thành tiểu đội Gặp bạn bè suốt dọc đường đi tới Bắt tay qua cửa kính vỡ rồi”
(Trích Bài thơ về tiểu đội xe không kính- Phạm Tiến Duật
Hết
Thí sinh không được sử dụng tài liệu Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm
Họ và tên thí sinh Số báo danh
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 NĂM HỌC 2010- 2011
Thời gian : 150 phút
ĐỀ CHÍNH THỨC
HƯỚNG DẪN CHẤM Câu 1 ( 2 điểm)
Ý1 HS tóm tắt những ý sau: (1điểm)
- Khi Phan Lang từ động Linh Phi trở về, Vũ Nương gửi chiếc hoa vàng với lời dặn lập đàn giải oan
- Trương Sinh lập đàn giải oan ở bến Hoàng Giang Vũ Nương ngồi trên chiếc kiệu hoa, đứng giữa dòng, lúc ẩn lúc hiện
- Vũ Nương nói: “… Da tạ tình chàng, thiếp chẳng trở về nhân gian được nữa.” rồi bóng nàng khuất dần
Ý 2 Ý nghĩa của phần kết thúc (1 điểm)
- Truyện kết thúc có hậu, thể hiện được ước mong của con người về sự công bằng trong cuộc đời; người tốt có gặp nhiều oan khuất, cuối cùng sẽ được minh oan, được trả lại thanh danh và phẩm giá
- Cách kết thúc này mang tính bi kịch tiềm ẩn trong cái lung linh kì ảo, vì Vũ Nương không thể về nhân gian được nữa
- Khẳng định niềm cảm thương của tác giả đối với số phận bi thảm của người phụ nữ trong xã hội phong kiến
Câu 2 (3 điểm)
a Phân tích biện pháp tu từ (1 điểm)
- Chỉ ra tu từ ẩn dụ (sấm bớt bất ngờ, hàng cây đứng tuổi)
- Phân tích:
+ Lúc sang thu cũng bớt đi tiếng sấm bất ngờ Cũng có thể hiểu: hàng cây không còn giật mình vì tiếng sấm
+ Ẩn dụ: sấm- những tác-động bất thường của ngoại cảnh, cuộc đời
Hàng cây đứng tuổi- người từng trải, vững vàng, chín chắn, kinh nghiệm
b Viết được đoạn văn (2 điểm)
- Có nội dung tập trung vào chủ đề: Sự tự tin
- Đảm bảo độ dài theo yêu cầu của đề, diễn đạt mạch lạc, chặt chẽ, không sai lỗi chính tả, dùng từ đặt câu
- Đoạn văn có sử dungjits nhất một thành phần tình thái, một thành phần phụ chú- gạch chân dưới thành phần đó
- Không mắc lỗi diễn đạt
Cho điểm :
- Điểm 2: Đảm bảo các yêu cầu của đề.
- Điểm 1.5: Đảm bảo tương đối các yêu cầu của đề, đoạn văn có sử dụng được các thành phần
tình thái, phụ chú nhưng chưa hợp lí
- Điểm 1.0: Đảm bảo tương đối các yêu cầu trên,song diễn đạt còn lủng củng, đôi chỗ sai chính
tả, sử dụng các thành phần tình thái, phụ chú một cách gượng ép hoặc thiếu một trong hai thành phần
- Điểm 0.5: Đoạn văn sơ sài, không sử dụng các thành phần tình thái, phụ chú, sai nhiều lỗi
dùng từ, đặt câu …
- Điểm 0: Bài không viết được gì hoặc viết vài câu tối thiểu.
Câu 3 ( 5 điểm )
1 Bài viết phải đúng kiểu bài nghị luận về một bài thơ, đoạn thơ
2 Kết hợp một thao tác nghị luận, chú ý thao tác so sánh, bình luận
Trang 33 Bài viết thể hiện kĩ năng viết văn: diễn đạt trôi chảy, mạch lạc có cảm xúc, không mắc lỗi chính
tả, dùng từ đặt câu
4 Khuyến khích bài viết sáng tạo
II Yêu cầu cụ thể
Có thể có nhiều cách trình bày, xây dựng luận điểm, song cần phải đáp ứng được các nội dung cơ bản sau:
1 Vài nét về tác giả, tác phẩm: Chính Hữu, Phạm Tiến Duật; hoàn cảnh ra đời, vị trí đoạn trích; giới thiệu hình ảnh người lính qua các đoạn trích
2 Những nét chung về hình ảnh người lính trong các đoạn thơ:
- Mục đích lí tưởng: Vì độc lập tự do, vì nền hòa bình của tổ quốc
- Lạc quan yêu đời, tình đồng chí, đồng đội sâu sắc, niềm tin vào sự tất thắng của cuộc kháng chiến
3 Những nét riêng:
- Hoàn cảnh sáng tác khác nhau: Đồng chí : Thời kì kháng chiếng chống Pháp; Bài thơ về tiểu đội xe không kính: thời kháng chiến chống Mĩ Không gian thể hiện cũng khác nhau: núi rừng Việt
Bắc, đường Trường Sơn
- Vẻ đẹp hình ảnh người lính thời chống Pháp trong đoạn trích “ Đồng chí”
+ Cùng nhau chia sẻ những gian nan, thiếu thốn của cuộc đời người lính (dẫn thơ và phân tích) + Tình đồng chí đồng đội gắn bó, chia sẻ, tinh thần lạc quan (dẫn thơ và phân tích)
+ Sức mạnh và niềm tin của tìn đồng chí (Thương nhau tay nắm lấy bàn tay)
+ Kết tinh hình ảnh người lính và tình đồng chí mang tính biểu tượng trong đoạn ở cuối bài (chú ý phân tích câu thơ cuối)
- Vẻ đẹp hình ảnh người lính thời chống Mĩ trong đoạn trích “Bài thơ về tiểu đội xe không
kính”
+ Những người lính lái xe không kính: ung dung tự tại (dẫn chứng và phân tích)
+ Dũng cảm, bất chấp khó khăn, coi thường gian khổ (dẫn chứng và phân tích)
+ Tinh thần lạc quan, yêu đời, vui vẻ, trẻ trung (dẫn chứng và phân tích)
+ Tình đồng chí, đồng đội bình dị, chan hòa, thắm thiết (dẫn chứng và phân tích)
4 Nghệ thuật
- Cùng chung đề tài nhưng mỗi tác giả có cách thể hiện khác nhau:
+ Vẻ đẹp hình ảnh người lính trong bài thơ Đồng chí (đoạn trích) được thể hiện qua những chi tiết
chân thực, ngôn ngữ giản dị, hình ảnh gợi cảm, cô, đúc, giàu ý nghĩa biểu tượng
+ Vẻ đẹp hình ảnh người lính trong bài thơ “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” (đoạn trích)
được thể hiện qua hiện thực sinh động; ngôn ngữ và giọng điệu giàu tính khẩu ngữ, tự nhiên, khỏa khoắn; hình ảnh độc đáo: những chiếc xe không kính
5 Đánh giá chung:
- Vẻ đẹp người lính qua cuộc kháng chiến: thể hiện nhân vật trung tâm của thời đại một cách cao đẹp- anh bộ đội cụ Hồ
- Nét độc đáo trong cách thể hiện của hai tác giả
- Suy nghĩ về vẻ đẹp phẩm chất của thế hệ cha anh và liên hệ bản thân
* Cách cho điểm:
- Điểm 5: Bài làm trình bày nhưng yêu cầu trên; biết phân tích so sánh, diễn đạt tốt, có sức thuyết phục
- Điểm 4: Bài àm đảm bảo cơ bản các yêu cầu trên, song đôi chỗ chưa thật thuyết phục, còn vài lỗi chính tả, dùng từ…
- Điểm 3: Bài làm đảm bảo tương đối các yêu cầu trên, phân tích, so sánh còn chung chung, mắc lỗi diễn đạt, chính tả, dùng từ, đặt câu
- Điểm 2: Bài làm có nội dung song kĩ năng nghị luận chưa tốt, nhiều chỗ lan man, mắc nhiều lỗi diễn đạt, chính tả, dùng từ, đặt câu
- Điểm 1: Bài làm sơ sài, chưa xác định được yêu cầu cuae đề, mắc nhiều lỗi diễn đạt
- Điểm 0: Không làm được bài