Trong văn nghị luận, chứng minh là một phép lập luận dùng những lí lẽ, bằng chứng chân thực, đã được thừa nhận để chứng tỏ luận điểm mới (cần được chứng minh) là đáng tin cậy.... Các [r]
Trang 1GV: Trần Kiều Trang
Trang 2Kiểm tra bài cũ
1 Hãy nêu bố cục của bài văn nghị luận?
2 Để xác lập luận điểm trong từng phần và mối quan hệ giữa các phần người ta sử dụng các phương pháp lập luận nào?
Trang 3 Tiết 86
Trang 4- Em đi học về muộn do bạn em bị ốm nên em phải đưa bạn về nhà Nhưng khi em trình bày lí do thì mẹ em lại không tin Trong trường hợp đó em sẽ làm như thế nào?
- Để chứng minh tư cách công dân Chúng ta phải làm gì?
- Trong khi đi tàu, lên xe buýt , khi nhân viên trên tàu, xe kiểm tra vé của hành khách, em phải làm gì để chứng tỏ mình đã chấp hành đúng ?
- Em khoe với các bạn là mình mới học được cách gấp một chiếc hộp giấy rất đẹp Các bạn không tin Em phải làm gì
để các bạn tin lời mình?
Nhờ mẹ xác nhận qua gia đình người bạn hoặc cô giáo
chủ nhiệm.
Đưa giấy chứng minh thư nhân dân.
Em đưa vé cho nhân viên trên tàu (xe) kiểm tra.
Em sẽ tự gấp chiếc hộp cho các bạn xem.
Đưa ra những bằng chứng để thuyết phục, bằng chứng ấy
có thể là người (nhân chứng), vật (vật chứng), sự việc, số liệu
Chứng minh là đưa ra bằng chứng để chứng
tỏ một điều gì đó là chân thực, đáng tin.
Trang 5Thế nào là chứng minh
trong đời sống?
Trang 6Trong đời sống, người ta dùng sự thật (chứng
cứ xác thực) để chứng tỏ một điều gì đó là đáng tin
Ghi nhớ chấm 1 - SGK/41
Trang 7Đừng sợ vấp ngã
Đã bao lần bạn vấp ngã mà không hề nhớ Lần đầu tiên chập chững bước đi, bạn đã bị ngã Lần đầu tiên tập bơi, bạn uống nước
và suýt chết đuối phải không? Lần đầu tiên chơi bóng bàn, bạn có đánh trúng bóng không? Không sao đâu vì
Oan Đi - xnây từng bị toà báo sa thải vì thiếu ý tưởng Ông cũng nếm mùi phá sản nhiều lần trước khi sáng tạo nên Đi-xnây-len.
Lúc còn học phổ thông, Lu-i Pa-xtơ chỉ là một học sinh trung bình Về môn hoá, ông đứng hạng15 trong số 22 học sinh của lớp.
Lép Tôn- xtôi tác giả của bộ tiểu thuyết nổi tiếng Chiến tranh
và hoà bình bị đình chỉ học đại học vì "vừa không có năng lực, vừa
thiếu ý chí học tập".
Hen- ri Pho thất bại và cháy túi tới năm lần trước khi thành công.
Ca sĩ ô- pê- ra nổi tiếng En-ri-cô Ca-ru-xô bị thầy giáo cho là thiếu chất giọng và không thể nào hát đựơc.
Vậy xin bạn chớ lo sợ thất bại Điều đáng sợ hơn là bạn đã
bỏ qua nhiều cơ hội chỉ vì không cố gắng hết mình.
(Theo Trái tim có điều kì diệu )
Trang 8Đừng sợ vấp ngã
Luận cứ 1
Vấp ngã là sự thường.
Luận cứ 2
Những người nổi tiếng cũng vấp ngã, nhưng vấp ngã không gây cản trở họ
trở thành nổi tiếng
Lí lẽ
- Lần đầu tiên chập chững biết
đi bạn đã bị ngã.
- Lần đầu tiên tập bơi bạn
uống nước và suýt chết đuối.
- Lần đầu tiên chơi bóng bàn
bạn có đánh trúng bóng
không?
Dẫn chứng
- Oan Đi-xnây từng bị toà báo sa thải
- Lúc còn học phổ thông, Lu- i Pa-xtơ chỉ là một học sinh trung bình…
- Lép Tôn- xtôi…bị đình chỉ học đại học…
- Hen- ri Pho thất bại và cháy túi tới năm lần…
- Ca sĩ ô- pê- ra En- ri- cô Ca- ru- xô bị thầy giáo cho là thiếu chất giọng…
Trang 9Lí lẽ: Chính xác, sát với vấn đề cần chứng minh, định hướng cho dẫn chứng xuất hiện.
Dẫn chứng: Chân thực, tiêu biểu, đáng tin cậy, được thừa nhận, có sự lựa chọn, thẩm tra, phân tích Có tác dụng làm sáng tỏ luận điểm Dẫn chứng đóng vai trò chính trong bài văn
Nhận xét về các lí lẽ, dẫn chứng trong bài văn
“Đừng sợ vấp ngã”?
Trang 10* Lập luận:
1 Vấp ngã là thường, ai cũng đã từng vấp ngã.
2 Những người nổi tiếng cũng đã từng vấp ngã,
nhưng vấp ngã không gây trở ngại cho họ trở
thành người nổi tiếng.
3 Cái đáng sợ hơn vấp ngã là sự thiếu cố gắng.
Bài văn lập luận theo lối quy nạp Cách lập luận từ gần đến xa, xem xét từ bản thân mình đến người khác Trình tự các luận cứ, dẫn chứng hợp lí Lập luận chặt chẽ, rõ ràng, lôgic, dẫn chứng nổi bật.
Trang 11Phép lập luận chứng minh trong văn nghị luận là gì?
Trong văn nghị luận, chứng minh là một phép lập luận dùng những lí lẽ, bằng chứng chân thực, đã được thừa nhận để chứng tỏ luận điểm mới (cần được chứng minh) là đáng tin cậy.
Trang 12Các lí lẽ, bằng chứng dùng trong phép lập luận chứng minh phải đạt yêu cầu gì?
Các lí lẽ, bằng chứng dùng trong phép lập luận chứng minh phải được lựa chọn, thẩm tra, phân tích thì mới có sức thuyết phục.
Trang 13• Trong văn nghị luận,chứng minh là một phép lập luận dùng những lí lẽ, bằng chứng chân thực, đã được thừa nhận để chứng tỏ luận điểm mới (cần được chứng minh) là đáng tin cậy.
• Các lí lẽ, bằng chứng dùng trong phép lập luận chứng minh phải được lựa chọn, thẩm tra, phân tích thì mới có sức thuyết phục
Ghi nhớ chấm 2 - 3 /SGK - 41
Trang 14• Trong đời sống, người ta dùng sự thật (chứng cứ xác thực) để chứng tỏ một điều gì đó là đáng tin.
• Trong văn nghị luận,chứng minh là một phép lập luận dùng những lí lẽ, bằng chứng chân thực, đã được thừa nhận để chứng tỏ luận điểm mới (cần được chứng minh) là đáng tin cậy.
• Các lí lẽ, bằng chứng dùng trong phép lập luận chứng minh phải được lựa chọn, thẩm tra, phân tích thì mới có sức thuyết phục
Ghi nhớ / SGK - 41
Trang 15Tinh thần yêu nước nồng nàn của nhân dân ta
Luận cứ 1
Tinh thần yêu nước
trong lịch sử (“Lịch sử
ta đã có nhiều cuộc
kháng chiến vĩ đại…”)
Luận cứ 2
Tinh thần yêu nước của nhân dân ta ngày nay.(“đồng bào
ta ngày nay xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước”)
“ Chúng ta có quyền tự hào
vì những trang lịch sử vẻ
vang thời đại Bà Trưng, Bà
Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê
Lợi, Quang Trung, ”
“Từ các
cụ già tóc bạc đến các cháu nhi đồng trẻ thơ…”
“Từ những kiều bào
ở nước ngoài đến đồng bào ở vùng địch tạm chiếm…”
“ Từ những chiến sĩ giết giặc đến những công chức
ở địa phương nhịn ăn…”
“Từ những phụ nữ… đến những
bà mẹ…”
Trang 16Câu 1
Trong đời sống, người ta dùng
để chứng tỏ một điều gì đó là đáng tin.
Câu 2
Trong văn nghị luận,chứng minh là một phép lập luận dùng
những , , đã được thừa nhận để chứng tỏ luận điểm mới (cần được chứng minh) là đáng tin cậy.
Câu 3
Các lí lẽ, bằng chứng dùng trong phép lập luận chứng minh
phải được , , thì mới có sức
thuyết phục
sự thật (chứng cứ xác thực)
lí lẽ, bằng chứng chân thực
lựa chọn, thẩm tra, phân tích
* Tìm từ thích hợp điền vào chỗ trống
II Luyện tập
Trang 17Không sợ sai lầm Bạn ơi, nếu bạn muốn sống một đời mà không phạm chút sai lầm nào, làm gì được nấy thì đó là bạn ảo tưởng, hoặc là bạn hèn nhát trước cuộc đời.
Một người mà lúc nào cũng sợ thất bại, làm gì cũng sợ sai lầm là một người sợ hãi thực tế, trốn tránh thực tế và sướt đời không bao giờ có thể tự lập được Bạn sợ sặc nước thì bạn không biết bơi, bạn sợ nói sai thì bạn không bao giờ không nói được ngoại ngữ Một người mà không chịu mất gì thì sẽ không được gì Sai lầm cũng có hai mặt Nó đem lại tổn thất, nhưng nó cũng đem đến bài học cho đời.
Khi tiến bước vào tương lai, bạn làm sao tránh được sai lầm? Nếu bạn sợ sai thì bạn chẳng dám làm gì Người khác bảo bạn sai chưa chắc bạn
đã sai, vì tiêu chuẩn đúng sai khác nhau Lúc đó bạn chớ dừng tay mà hãy tiếp tục làm, dù cho có dặp trắc trở Thất bại là mẹ của thành công.
Tất nhiên không phải bạn là người liều lĩnh, mù quáng, cố ý phạm sai lầm Chẳng ai thích sai lầm cả Có người phạm sai lầm thì chán nản, có kẻ sai lầm rồi thì tiếp tục sai lầm thêm Nhưng có người biết suy nghĩ, rút kinh nghiệm, tìm con người khác để tiến lên.
Những người sáng suốt dám làm, không sợ sai lầm, mới là người làm chủ số phận của mình.
(Theo Hồng Diễm)
Trang 18Luận điểm: Không sợ sai lầm, cần biết rút kinh nghiệm trước
nhứng sai lầm để thành công.
Luận cứ:
- Nếu sống mà không phạm chút sai lầm nào là ảo tưởng, hoặc hèn nhát trước cuộc đời.
- Người sợ thất bại suốt đời không bao giờ có thể tự lập được.
- Sợ sặc nước thì không biết bơi, sợ nói sai thì không bao giờ không nói được ngoại ngữ.
- Sai lầm cũng có hai mặt Nó đem lại tổn thất, nhưng nó cũng đem đến bài học cho đời.
- Lúc phạm sai lầm bạn chớ dừng tay mà hãy tiếp tục làm, dù cho có dặp trắc trở
- Có người phạm sai lầm thì chán nản, có kẻ sai lầm rồi thì tiếp tục sai lầm thêm
- Nhưng có người biết suy nghĩ, rút kinh nghiệm, tìm con người khác để tiến lên
Luận cứ rất có sức thuyết phục vì nó xác thực, đúng với
thực tế cuộc sống.
Trang 19* Bài “Đừng sợ vấp ngã”, người viết đưa ra hàng loạt bằng chứng, chứng cứ, luận chứng xác thực, có thật trong đời sống :
- Oan Đi-xnây từng bị toà báo sa thải
- Lúc còn học phổ thông, Lu- i Pa-xtơ chỉ là một học sinh trung bình…
- Lép Tôn- xtôi…bị đình chỉ học đại học…
- Hen- ri Pho thất bại và cháy túi tới năm lần…
- Ca sĩ ô- pê- ra En- ri- cô Ca- ru- xô bị thầy giáo cho là thiếu chất giọng…
Đến cuối bài nêu bật luận điểm.
* Bài Không sợ sai lầm tác giả đưa ra những lí lẽ để phân tích, thuyết phục :
- Nếu sống mà không phạm chút sai lầm nào là ảo tưởng, hoặc hèn nhát trước cuộc đời.
- Người sợ thất bại suốt đời không bao giờ có thể tự lập được.
- Sợ sặc nước thì không biết bơi, sợ nói sai thì không bao giờ không nói được ngoại ngữ.
- Sai lầm cũng có hai mặt Nó đem lại tổn thất, nhưng nó cũng đem đến bài học cho đời.
- Lúc phạm sai lầm bạn chớ dừng tay mà hãy tiếp tục làm, dù cho có dặp trắc trở
- Có người phạm sai lầm thì chán nản, có kẻ sai lầm rồi thì tiếp tục sai lầm thêm
-Nhưng có người biết suy nghĩ, rút kinh nghiệm, tìm con người khác để tiến
lên
Luận điểm bộc lộ rõ suốt bài văn.