Tiểu luận vận dụng quan điểm đường lối của Đảng trong việc tham mưu với các cấp lãnh đạo xây dựng nền kinh tế của nước ta vào thực tiễn của xã Sủng Máng, đánh giá được những mặt đã làm được, những mặt chưa làm được, những thiếu sót khuyết điểm và phương hướng giải pháp cho nhiệm vụ phát triển kinh tế của xã trong những năm tiếp theo.
Trang 1M CỤ L CỤ
Trang
Trang 1
LỜI NÓI ĐẦU 2
1- Lý do chọn đề tài 2
2- Mục đích nghiên cứu 3
3- Kết cấu đề tài: 3
Chương I- MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG, ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA 4
1- Khái niệm 4
2- Vai trò quản lý vĩ mô của nhà nước trong nền kinh tế thị trường, định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta 5
3- Chức năng quản lý của nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa 5
4- Nội dung quản lý vĩ mô của Nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN 8
5- Các chính sách và công cụ quản lý vĩ mô của nhà nước 8
6- Quản lý về kinh tế ở cấp cơ sở (xã - phường) 9
7- Nhiệm vụ quản lý nhà nước về kinh tế của UBND xã 10
Chương II- THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ KINH TẾ Ở XÃ SỦNG MÁNG - HUYỆN MÈO VẠC - TỈNH HÀ GIANG HIỆN NAY 11
1- Một số đặc điểm tự nhiên kinh tế - xã hội của xã 11
2- Những kết quả đạt được 11
3- Những tồn tại yếu kém và nguyên nhân 13
Chương III NHIỆM VỤ VÀ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ KINH TẾ CỦA UBND XÃ SỦNG MÁNG TRONG THỜI GIAN TỚI 14
1- Sản xuất nông, lâm nghiệp 14
2- Xây dựng nông thôn mới 15
3- Công nghiệp- Tiểu thủ công nghiệp 15
4- Xây dựng cơ bản giao thông, các chương trình, dự án 15
5- Thương mại - dịch vụ, du lịch 16
6- Tài chính, tín dụng 16
7- Khoa học công nghệ- Tài nguyên môi trường 16
KẾT LUẬN 18
Trang 2L I NÓI Đ U Ờ Ầ
1 Lý do ch n đ tài ọ ề
Th c ti n nh ng năm đ i m i kinh t nự ễ ữ ổ ớ ế ở ước ta cho th y, vi c chuy nấ ệ ể sang phát tri n kinh t hàng hoá nhi u thành ph n, v n đ ng theo c ch thể ế ề ầ ậ ộ ớ ế ị
trường có s qu n lý c a nhà nự ả ủ ước là m t ch trộ ủ ương vô cùng đúng đ n,ắ nh đóờ
mà khai thác được ti m năng kinh t trong nề ế ước, đi đôi v i thu hút v n, k thu tớ ố ỹ ậ công ngh nệ ước ngoài, gi i phóng và phát tri n l c lả ể ự ượng s n xu t xã h i, gópả ấ ộ
ph n quy t đ nh b o đ m tăng trầ ế ị ả ả ưởng c a n n kinh t , c i thi n, nâng cao đ iủ ề ế ả ệ ờ
s ng nhân dân.ố
Đ i v i đ t nố ớ ấ ước ta xây d ng và phát tri n kinh t th trự ể ế ị ường, đ nh hị ướ ng
xã h i ch nghĩa trong đi u ki n l c lộ ủ ề ệ ự ượng s n xu t, ph c v và nâng cao đ iả ấ ụ ụ ờ
s ng nhân dân, đ m b o t ng bố ả ả ừ ước xây d ng thành công ch nghĩa xã h i, xâyự ủ ộ
d ng và phát tri n kinh t th trự ể ế ị ường, v n d ng c ch th trậ ụ ơ ế ị ường, s d ng cácử ụ hình th c và phứ ương pháp qu n lý kinh t c a kinh t th trả ế ủ ế ị ường đ kích thíchể
s n xu t, khuy n khích tinh th n năng đ ng, sáng t o c a ngả ấ ế ầ ộ ạ ủ ười lao đ ng, gi iộ ả phóng s c s n xu t, thúc đ y Công nghi p hoá Hi n đ i hoá ti n lên chứ ả ấ ẩ ệ ệ ạ ế ủ nghĩa xã h i, th c hi n m c tiêu dân giàu, nộ ự ệ ụ ước m nh, xã h i công b ng dânạ ộ ằ
ch và văn minh.ủ
Trong th i đ i ngày nay kinh t th trờ ạ ế ị ường đ nh hị ướng xã h i ch nghĩaộ ủ
đ u c n s qu n lý c a nhà nề ầ ự ả ủ ước không đ bàn tay vô hình c a c ch thể ủ ơ ế ị
trường chi ph i, b i nố ở ở ước ta: Nhà nước xã h i ch nghĩa th c s c a dân, doộ ủ ự ự ủ dân, vì dân, do Đ ng lãnh đ o b o v l i ích c a nhân dân lao đ ng. nả ạ ả ệ ợ ủ ộ ở ước ta nhà nước qu n lý n n kinh t th trả ề ế ị ường theo nguyên t c k t h p tính đ nhắ ế ợ ị
hướng và cân đ i c a k ho ch v i tính năng đ ng và nh y c m c a th trố ủ ế ạ ớ ộ ạ ả ủ ị ườ ng
và c ch th trơ ế ị ường. B i vì k ho ch và th trở ế ạ ị ường đ u là công c phề ụ ương ti nệ
đ phát tri n kinh t , qu n lý c a nhà nể ể ế ả ủ ước là đ phát huy m t tích c c, h nể ặ ự ạ
ch tiêu c c c a c ch th trế ự ủ ơ ế ị ường
Xu t phát t quan đi m đấ ừ ể ường l i c a Đ ng trong tình hình và b i c nhố ủ ả ố ả trên th gi i, khu v c và c a đ t nế ớ ự ủ ấ ước ta nh ng năm qua và trong nh ng năm t iữ ữ ớ
có r t nhi u thu n l i cũng nh khó khăn thách th c c a c ch th trấ ề ậ ợ ư ứ ủ ơ ế ị ường khi
đ t nấ ước ta m c a h i nh p v i các n n kinh t tiên ti n và hi n đ i, trong khiở ử ộ ậ ớ ề ế ế ệ ạ chúng ta m i đang trong th i k quá đ , n n kinh t nghèo nàn l c h u, khoaớ ờ ỳ ộ ề ế ạ ậ
h c k thu t ch a phát tri n,nh ng y u t đó ít nhi u tác đ ng nh họ ỹ ậ ư ể ữ ế ố ề ộ ả ưởng đ nế
c s đ a phơ ở ị ương trong c ch n n kinh t th trơ ế ề ế ị ường hi n nay.ệ
Đ đ t để ạ ược m c đích thúc đ y n n kinh t phát tri n đ a đ i s ng nhânụ ẩ ề ế ể ư ờ ố dân đ n m no h nh phúc thì m i đ a phế ấ ạ ỗ ị ương c s ph i thúc đ y s nghi pơ ở ả ẩ ự ệ công nghi p hoá hi n đ i hoá nông thôn, v n d ng t t c ch kinh t thệ ệ ạ ậ ụ ố ơ ế ế ị
trường đ nh hị ướng xã h i ch nghĩa, có s qu n lý c a nhà nộ ủ ự ả ủ ước. T đó th cừ ự
Trang 3hi n th ng l i m c tiêu dân giàu, nệ ắ ợ ụ ước m nh, xã h i công b ng, dân ch , vănạ ộ ằ ủ minh
V i ch c năng nhi m v phân công là m t cán b c s trong công tácớ ứ ệ ụ ộ ộ ơ ở luôn g n li n v i đ a phắ ề ớ ị ương, qua nghiên c u môn ứ Qu n lý nhà nả ước trong các lĩnh v c tr ng y uự ọ ế tôi nh n th y: C n ph i v n d ng t t các quan đi m đậ ấ ầ ả ậ ụ ố ể ườ ng
l i c a Đ ng v qu n lý nhà nố ủ ả ề ả ước v kinh t t đó v n d ng th c t vào đ aề ế ừ ậ ụ ự ế ị
phương, cùng v i các cán b công ch c, các ngành, các H p tác xã th c hi n t tớ ộ ứ ợ ự ệ ố các ch tiêu phát tri n kinh t c a xã đi đúng đ nh hỉ ể ế ủ ị ướng c a Đ ng, Nhà nủ ả ướ c,
th c hi n t t ch c năng qu n lý đi u hành đ phát tri n n n kinh t c a d aự ệ ố ứ ả ề ể ể ề ế ủ ị
phương
Sau khi được h c t p nghiên c u tôi l a ch nọ ậ ứ ự ọ đ tàiề : “Qu n lý nhà nả ước
v kinh t c a chính quy n xãề ế ủ ề S ng Máng” ủ làm ti u lu n k t thúc h c ph nể ậ ế ọ ầ môn: Qu n lý Nhà nả ước trong lĩnh v c tr ng y u.ự ọ ế
2 M c đích nghiên c u ụ ứ
T đ tài này tôi s v n d ng quan đi m đừ ề ẽ ậ ụ ể ường l i c a Đ ng trong vi cố ủ ả ệ tham m u v i các c p lãnh đ o xây d ng n n kinh t c a nư ớ ấ ạ ự ề ế ủ ước ta vào th c ti nự ễ
c a xã S ng Máng, đánh giá đủ ủ ược nh ng m t đã làm đữ ặ ược, nh ng m t ch a làmữ ặ ư
được, nh ng thi u sót khuy t đi m và phữ ế ế ể ương hướng gi i pháp cho nhi m vả ệ ụ phát tri n kinh t c a xã trong nh ng năm ti p theo.ể ế ủ ữ ế
3 K t c u đ tài: ế ấ ề
Ngoài ph n m đ u, k t lu n, n i dung đ tài g m 3 chầ ở ầ ế ậ ộ ề ồ ương sau:
Chương I M t s v n đ chung qu n lý nhà nộ ố ấ ề ả ước trong n n kinh t thề ế ị
trường, đ nh hị ướng xã h i ch nghĩaộ ủ
Chương II Th c tr ng qu n lý nhà nự ạ ả ước v kinh t xã S ng Máng ề ế ở ủ huy n Mèo V c t nh Hà Giang hi n nayệ ạ ỉ ệ
Chương III Nhi m v và gi i pháp qu n lý nhà nệ ụ ả ả ước v kinh t c a UBNDề ế ủ
xã S ng Máng trong th i gian t iủ ờ ớ
Trang 4N I DUNGỘ
Chương I M T S V N Đ CHUNG QU N LÝ NHÀ NỘ Ố Ấ Ề Ả ƯỚC TRONG N NỀ
KINH T TH TRẾ Ị ƯỜNG, Đ NH HỊ ƯỚNG XÃ H I CH NGHĨAỘ Ủ
1 Khái ni mệ
Qu n lý nhà nả ước là s tác đ ng c a các c quan nhà nự ộ ủ ơ ước có ch c năng, ứ
th m quy n t i các quá trình kinh t xã h i, b ng h th ng công c có tính ẩ ề ớ ế ộ ằ ệ ố ụ
ch t nhà nấ ước, nh m đ t m c tiêu đã đ nh.ằ ạ ụ ị
T khái ni m trên thì ch th qu n lý là các c quan nhà nừ ệ ủ ể ả ơ ước có ch cứ năng th m quy n nh t đ nh, đẩ ề ấ ị ược lu t pháp qui đ nh, đi u này đòi h i c quanậ ị ề ỏ ơ
qu n lý ph i ho t đ ng đúng ch c năng, th m quy n không đả ả ạ ộ ứ ẩ ề ược vượt quá
th m quy n, không sai ch c năng, nh đó các văn b n ban hành m i có hi u l cẩ ề ứ ờ ả ớ ệ ự pháp lý, ngượ ạ ẽc l i s vô hi u và gây ra s r i lo n trong qu n lý.ệ ự ố ạ ả
Cũng nh các lĩnh v c khác, qu n lý nhà nư ự ả ước nói chung, qu n lý vĩ môả
c a nhà nủ ước nói riêng bao g m các h th ng, các c quan qu n lý c a nhàồ ệ ố ơ ả ủ
nước, có ch c năng th m quy n nh t đ nh đứ ẩ ề ấ ị ược phân chia thành các kh u, cácẩ
c p, đ i tấ ố ượng qu n lý là các quá trình kinh t xã h i v i s v n đ ng phátả ế ộ ớ ự ậ ộ tri n không ng ng.ể ừ
Nhà nước s d ng các công c , chính sách, bi n pháp đ tác đ ng đi uử ụ ụ ệ ể ộ ề
ch nh, d n d t đ nh hỉ ẫ ắ ị ướng các ho t đ ng kinh t xã h i nh m đ t m c tiêuạ ộ ế ộ ằ ạ ụ nhà nước đ ra.ề
H th ng công c tác đ ng mang tính nhà nệ ố ụ ộ ước, nghĩa là có tính pháp lu tậ
b ng lu t pháp, b ng văn b n dằ ậ ằ ả ưới lu t, b ng các chính sách có hi u l c phápậ ằ ệ ự
lý nh t đ nh. Do đó trong qu n lý nhà nấ ị ả ước ngoài tác đ ng giáo d c, thuy tộ ụ ế
ph c, đ ng viên, vi c b t bu c tuân th lu t pháp là m t t t y u.ụ ộ ệ ắ ộ ủ ậ ộ ấ ế
Qu n lý vĩ mô c a nhà nả ủ ước: H th ng c quan qu n lý nhà nệ ố ơ ả ước đượ c chia thành các c p khác nhau t Trung ấ ừ ương đ n c s (xã, phế ơ ở ường), các cơ quan này đ u có ch c năng qu n lý nhà nề ứ ả ước, song khác nhau th m quy n vàở ẩ ề
ph m vi đ a gi i hành chính.ạ ị ớ
c p Trung ng nhà n c th c hi n qu n lý vĩ mô, đó là ho t đ ng
đi u hành c a các c quan nhà nề ủ ơ ước Trung ương đ i v i các quá trình kinh t ố ớ ế
xã h i thu c ph m vi c nộ ộ ạ ả ước, nh m đ t m c tiêu chung c a c nằ ạ ụ ủ ả ước, qu n lýả
vĩ mô c a nhà nủ ước có đ c đi m tác đ ng c a nhà nặ ể ộ ủ ước v a r ng kh p cừ ộ ắ ả
nước, v a có tính t ng h p liên quan đ n nhi u lĩnh v c c a đ i s ng nh kinhừ ổ ợ ế ề ự ủ ờ ố ư
t xã h i, tâm lý, an ninh v a có tính tác đ ng dài h n.ế ộ ừ ộ ạ
Qu n lý nhà nả ướ ở ấc c p c s m t m t không trái pháp lu t và quy đ nhơ ở ộ ặ ậ ị
c a c quan nhà nủ ơ ước c p trên, m t khác ch tác đ ng trong ph m vi đ a gi iấ ặ ỉ ộ ạ ị ớ hành chính c a c s và mang tính tác nghi p.ủ ơ ở ệ
Trang 52 Vai trò qu n lý vĩ mô c a nhà nả ủ ước trong n n kinh t th trề ế ị ường, đ nhị
hướng xã h i ch nghĩa nộ ủ ở ước ta
Qu n lý nhà nả ước nói chung, đ c bi t qu n lý vĩ mô c a nhà nặ ệ ả ủ ước ta trong n n kinh t th trề ế ị ường đ nh hị ướng xã h i ch nghĩa là m t t t y u kháchộ ủ ộ ấ ế quan, vì nhà nước ta là đ i di n cho s h u công c ng và n m gi tài s n choạ ệ ở ữ ộ ắ ữ ả toàn dân là ch th qu n lý cao nh t đ i v i các ho t đ ng kinh t xã h i c aủ ể ả ấ ố ớ ạ ộ ế ộ ủ
đ t nấ ước
S phát tri n m nh m c a khoa h c công ngh hi n đ i làm n y sinhự ể ạ ẽ ủ ọ ệ ệ ạ ả nhi u v n đ đòi h i nhà nề ấ ề ỏ ước và ch nhà nỉ ước m i có ch c năng th m quy nớ ứ ẩ ề
th c hi n gi i quy t.ự ệ ả ế
S đa d ng v s h u trong n n kinh t th trự ạ ề ở ữ ề ế ị ường nở ước ta đòi h i nhàỏ
nước ph i tăng cả ường vai trò qu n lý.ả
Toàn c u hoá, Qu c t hoá nhi u lĩnh v c đòi h i nhà nầ ố ế ề ự ỏ ước ph i tăngả
cường vai trò qu n lý c a mình.ả ủ
Nh ng khuy t đi m c a n n kinh t th trữ ế ể ủ ề ế ị ường nh : Đ c quy n, phânư ộ ề hoá giàu nghèo, tác đ ng tiêu c c đ n môi trộ ự ế ường sinh thái, t n n xã h i n yệ ạ ộ ả sinh đòi h i ph i tăng cỏ ả ường vai trò qu n lý, đi u ti t c a nhà nả ề ế ủ ước
Đ nh hị ướng xã h i ch nghĩa c a n n kinh t th trộ ủ ủ ề ế ị ường nở ước ta đòi h iỏ nhà nước ta ph i tăng cả ường qu n lý vĩ mô, nh m đ m b o s v n đ ng, phátả ằ ả ả ự ậ ộ tri n kinh t xã h i cho phù h p v i b n ch t và theo qu đ o đã để ế ộ ợ ớ ả ấ ỹ ạ ược Đ ngả
ta, Nhà nước ta l a ch n, đó là đi lên ch nghĩa xã h i.ự ọ ủ ộ
Phù h p v i quá trình chuy n t n n kinh t k ho ch hoá có tính hi nợ ớ ể ừ ề ế ế ạ ệ
v t, bao c p khép kín sang kinh t th trậ ấ ế ị ường mang tính ch t s n xu t hàng hoáấ ả ấ
m c a và h i nh p, t c ch k ho ch hoá b ng m nh l nh hành chính t pở ử ộ ậ ừ ơ ế ế ạ ằ ệ ệ ậ trung cao đ sang v n hành n n kinh t theo c ch th trộ ậ ề ế ơ ế ị ường có s qu n lýự ả
c a nhà nủ ước, th c t cũng đã cho th y kinh t th trự ế ấ ế ị ường đã và đang thâm nh pậ vào m i khía c nh, m i m t c a đ i s ng kinh t xã h i.ọ ạ ọ ặ ủ ờ ố ế ộ
3 Ch c năng qu n lý c a nhà nứ ả ủ ước trong n n kinh t th trề ế ị ường đ nhị
hướng xã h i ch nghĩaộ ủ
Ch c năng qu n lý nhà nứ ả ước v kinh t đề ế ược quy đ nh b i yêu c u kháchị ở ầ quan c a n n kinh t , vi c th c hi n và phát huy các ch c năng đó đ n đâu là doủ ề ế ệ ự ệ ứ ế
b n ch t c a nhà nả ấ ủ ước, do yêu c u c a nhi m v chính tr , kinh t xã h i vàầ ủ ệ ụ ị ế ộ
do tình hình kinh t xã h i c a t ng giai đo n l ch s quy đ nh, nh n rõ ch cế ộ ủ ừ ạ ị ử ị ậ ứ năng qu n lý nhà nả ước v kinh t là c s khách quan đ t ch c h th ng bề ế ơ ở ể ổ ứ ệ ố ộ máy qu n lý nhà nả ước v kinh t , t ch c năng và s p x p b máy, b trí nhânề ế ừ ứ ắ ế ộ ố
s trự ước đây trong c ch qu n lý t p trung quan liêu bao c p. Nhà nơ ế ả ậ ấ ước n mắ toàn b n n kinh t và không ch th c hi n toàn b các ch c năng qu n lý nhàộ ề ế ỉ ự ệ ộ ứ ả
nước v kinh t mà còn làm c ch c năng tr c ti p qu n lý s n xu t, can thi pề ế ả ứ ự ế ả ả ấ ệ sâu vào ho t đ ng kinh doanh c a các doanh nghi p nay chuy n sang n n kinhạ ộ ủ ệ ể ề
Trang 6t th trế ị ường đ nh hị ướng xã h i ch nghĩa r t nhi u công vi c ho t đ ng kinhộ ủ ấ ề ệ ạ ộ
t do th trế ị ường và xã h i đ m nhi m, nhà nộ ả ệ ước ch t p trung th c hi n nh ngỉ ậ ự ệ ữ
ch c năng qu n lý ch y u nh t mà th trứ ả ủ ế ấ ị ường và xã h i không làm độ ược, không
được làm và không làm t t. Các ch c năng qu n lý nhà nố ứ ả ước v kinh t cũngề ế không c đ nh mà có s phát tri n, tuy nhiên các ch c năng c b n v n ít thayố ị ự ể ứ ơ ả ẫ
đ i trong đi u ki n c th , do m c tiêu và nh ng đi u ki n kinh t xã h i thayổ ề ệ ụ ể ụ ữ ề ệ ế ộ
đ i thì vai trò và th t u tiên c a các ch c năng cũng có s thay đ i nh t đ nh.ổ ứ ự ư ủ ứ ự ổ ấ ị
Đ i h i IX c a đ ng đã nh n m nh các ch c năng qu n lý nhà nạ ộ ủ ả ấ ạ ứ ả ước về kinh t "Nhà nế ướ ạc t o môi trường pháp lý thu n l i, bình đ ng cho các doanhậ ợ ẳ nghi p c nh tranh và h p tác đ phát tri n, b ng chi n lệ ạ ợ ể ể ằ ế ược quy ho ch, kạ ế
ho ch và chính sách, k t h p v i s d ng l c lạ ế ợ ớ ử ụ ự ượng v t ch t c a nhà nậ ấ ủ ước để
đ nh hị ướng phát tri n kinh t xã h i, khai thác h p lý các ngu n l c c a đ tể ế ộ ợ ồ ự ủ ấ
nước, b o đ m cân đ i vĩ mô n n kinh t , đi u ti t thu nh p, ki m tra, ki mả ả ố ề ế ề ế ậ ể ể soát, thanh tra m i ho t đ ng kinh doanh theo quy đ nh c a pháp lu t".ọ ạ ộ ị ủ ậ
Nh v y, nhà nư ậ ước có các ch c năng qu n lý c b n, t o môi trứ ả ơ ả ạ ường đ nhị
hướng, t ch c, đi u ti t ki m tra, tu theo yêu c u ph c v nhi m v chính trổ ứ ề ế ể ỳ ầ ụ ụ ệ ụ ị
và kinh t xã h i c a t ng giai đo n mà vi c s p x p th t u tiên và n iế ộ ủ ừ ạ ệ ắ ế ứ ự ư ộ dung các ch c năng qu n lý vĩ mô c a nhà nứ ả ủ ước v kinh t bao g m.ề ế ồ
M t là:ộ Ch c năng t o l p môi trứ ạ ậ ường
V i ch c năng này, b ng quy n l c và s c m nh t ch c c a mình nhàớ ứ ằ ề ự ứ ạ ổ ứ ủ
nước b o đ m m t môi trả ả ộ ường thu n l i, bình đ ng cho ho t đ ng s n xu tậ ợ ẳ ạ ộ ả ấ kinh doanh, bao g m các môi trồ ường chính tr , pháp lu t, kinh t , tâm lý, xã h i,ị ậ ế ộ
k t c u h t ng là nh ng đi u ki n c n thi t đ các gi i kinh doanh yên tâmế ấ ạ ầ ữ ề ệ ầ ế ể ớ
b v n kinh doanh và kinh doanh thu n l i n đ nh phát đ t, góp ph n phát tri nỏ ố ậ ợ ổ ị ạ ầ ể
có hi u qu kinh t đ t nệ ả ế ấ ước v i ch c năng này nhà nớ ứ ước có vai trò nh m t làư ộ
"Đ " giúp cho các c s s n xu t kinh doanh phát tri n, đ ng th i b o đ m cácỡ ơ ở ả ấ ể ồ ờ ả ả
đi u ki n t do, bình đ ng trong kinh doanh. Nói cách khác, nhà nề ệ ự ẳ ước có ch cứ năng t o ra các d ch v công v môi trạ ị ụ ề ường chính tr , pháp lý, an ninh, th t cị ủ ụ
qu n lý, đi u ki n kinh doanh, thông tin an toàn xã h i ph c v cho xã h i, trongả ề ệ ộ ụ ụ ộ
c ch th trơ ế ị ường, mu n có th trố ị ường s n xu t kinh doanh n đ nh ti n b ,ả ấ ổ ị ế ộ
c n ph i có bàn tay c a nhà nầ ả ủ ướ ừ ệc t vi c ban hành và b o đ m thi hành phápả ả
lu t đ n b o đ m các đi u ki n và nguyên t c c b n nh quy n s h u, t doậ ế ả ả ề ệ ắ ơ ả ư ề ở ữ ự kinh doanh, x lý tranh ch p theo pháp lu t, đ m b o m t xã h i lành m nh cóử ấ ậ ả ả ộ ộ ạ văn hoá
Hai là: Ch c năng đ nh hứ ị ướng và hướng d n phát tri n kinh t ẫ ể ế
Đây là m t ch c năng quan tr ng c a qu n lý nhà nộ ứ ọ ủ ả ước v kinh t nề ế ở ướ c
ta, đi u này b t ngu n t hai lý do.ề ắ ồ ừ
Trước h t, trong qúa trình chuy n đ i sang n n kinh t th trế ể ổ ề ế ị ường đ nhị
hướng xã h i ch nghĩa, nhà nộ ủ ước c n đ nh hầ ị ướng cho các l c lự ượng kinh tế
v n đ ng theo qu đ o c a nhà nậ ộ ỹ ạ ủ ước ta, theo con đường xã h i ch nghĩa, m tộ ủ ặ
Trang 7khác kinh t th trế ị ường có đ c đi m là t do phát tri n s n xu t kinh doanh, n uặ ể ự ể ả ấ ế không đ nh hị ướng, hướng d n, đ c bi t trong quá trình chuy n đ i s đ tẫ ặ ệ ể ổ ẽ ể ự phát vô t ch c, n i lo n, h n n a nhà kinh doanh và các t ch c kinh t đổ ứ ổ ạ ơ ữ ổ ứ ế ượ c
t ch kinh doanh, nh ng không th n m đự ủ ư ể ắ ược h t tình hình và xu hế ướng v nậ
đ ng c a th trộ ủ ị ường. Do đó thường ch y theo th trạ ị ường m t cách th đ ng, dộ ụ ộ ễ gây ra thua l th t b i và đ v , gây thi t h i chung cho n n kinh t Vì v y,ỗ ấ ạ ổ ỡ ệ ạ ề ế ậ Nhà nước ph i đ nh hả ị ướng n n kinh t phát tri n theo qu đ o và m c tiêu kinhề ế ể ỹ ạ ụ
t xã h i đã đế ộ ược Đ ng và Nhà nả ước đ nh ra. Nhà nị ước có ch c năng đ nhứ ị
hướng phát tri n kinh t , ho t đ ng hể ế ạ ộ ướng đích theo các m c tiêu chung c a đ tụ ủ ấ
nước, thông qua các công c nh : chi n lụ ư ế ược, quy ho ch, chính sách, k ho ch,ạ ế ạ thông t và ngu n l c c a Nhà nư ồ ự ủ ước. Đi u c n chú ý là trong đi u ki n chuy nề ầ ề ệ ể
đ i sang kinh t th trổ ế ị ường nở ước ta, đ th c hi n ch c năng đ nh hể ự ệ ứ ị ướng,
hướng d n Nhà nẫ ước ch y u s d ng cách th c và phủ ế ử ụ ứ ương pháp tác đ ng giánộ
ti p mang tính ch t m m d o, uy n chuy n v a đ m b o tính t ch c a cácế ấ ề ẻ ể ể ừ ả ả ự ủ ủ
c s kinh t , v a đ m b o m c tiêu chung. Cách th c tác đ ng gián ti p, m tơ ở ế ừ ả ả ụ ứ ộ ế ộ
m t cho phép tôn tr ng các quy lu t c a th trặ ọ ậ ủ ị ường, m t khác t o ra c ch choặ ạ ơ ế phép đ i tố ượng qu n lý g m các c p dả ồ ấ ưới và các doanh nghi p t l a ch n gi iệ ự ự ọ ả pháp t i u nh t, hi u qu nh t.ố ư ấ ệ ả ấ
Ba là: ch c năng t ch cứ ổ ứ
T ch c là m t ch c năng quan tr ng c a qu n lý Nhà nổ ứ ộ ứ ọ ủ ả ước n n kinh t ,ề ế
đ c bi t trong th i k qu n lý kinh t Trong quá trình chuy n sang kinh t thặ ệ ờ ỳ ả ế ể ế ị
trường nh hi n nay c a nư ệ ủ ước ta, Nhà nước có nhi m v s p x p t ch c l iệ ụ ắ ế ổ ứ ạ các đ n v kinh t Trong đó quan tr ng nh t và c p thi t nh t là s p x p c ngơ ị ế ọ ấ ấ ế ấ ắ ế ủ
c l i các doanh nghi p Nhà nố ạ ệ ước, t ch c các vùng kinh t , các khu côngổ ứ ế nghi p, khu ch xu t. Đây là nh ng công vi c t o nên c c u kinh t h p lý.ệ ế ấ ữ ệ ạ ơ ấ ế ợ Nhà nước còn có trách nhi m t ch c l i h th ng qu n lý, s p x p l i các cệ ổ ứ ạ ệ ố ả ắ ế ạ ơ quan qu n lý Nhà nả ước v kinh t t TW đ n c s , đ i m i th ch và th t cề ế ừ ế ơ ở ổ ớ ể ế ủ ụ hành chính, đào t o và đào t o l i, s p x p các cán b công ch c qu n lý Nhàạ ạ ạ ắ ế ộ ứ ả
nước và qu n lý doanh nghi p, thi t l p quan h kinh t v i các nả ệ ế ậ ệ ế ớ ước và các tổ
ch c qu c t ứ ố ế
B n là:ố Ch c năng đi u ti tứ ề ế
Trong quá trình đi u hành n n kinh t hàng hoá nhi u thành ph n, Nhàề ề ế ề ầ
nước v a tuân th và v n d ng các quy lu t khách quan c a kinh t th trừ ủ ậ ụ ậ ủ ế ị ường, phát huy m t tích c c c a c ch th trặ ự ủ ơ ế ị ường v a đi u ti t chi ph i th trừ ề ế ố ị ườ ng
ho t đ ng theo đ nh hạ ộ ị ướng c a Nhà nủ ước, đ m b o cho kinh t phát tri n nả ả ế ể ổ
đ nh, công b ng và có hi u qu Đ đi u ti t, Nhà nị ằ ệ ả ể ề ế ướ ử ục s d ng hàng lo t bi nạ ệ pháp bao g m: các chính sách, các đòn b y kinh t , các công c tài chính, thu ,ồ ẩ ế ụ ế tín d ng.ụ
Năm là: Ch c năng ki m traứ ể
Trang 8Nhà nước th c hi n ch c năng ki m tra, ki m soát nh m thi t l p tr t t ,ự ệ ứ ể ể ằ ế ậ ậ ự
k cỷ ương trong ho t đ ng kinh t , phát tri n và ngăn ng a các hi n tạ ộ ế ể ừ ệ ượng vi
ph m pháp lu t, sai ph m chính sách, b o v tài s n qu c gia và l i ích c aạ ậ ạ ả ệ ả ố ợ ủ nhân dân, góp ph n tăng trầ ưởng kinh t và t ng bế ừ ước th c hi n công b ng xãự ệ ằ
h i. nộ ở ước ta, trong đi u ki n chuy n sang n n kinh t th trề ệ ể ề ế ị ường còn s khai,ơ tình tr ng r i lo n t phát, vô t ch c và các hi n tạ ố ạ ự ổ ứ ệ ượng tiêu c c còn khá phự ổ
bi n có lúc r t tr m tr ng nên càng c n ph i đ cao ch c năng ki m tra ki mế ấ ầ ọ ầ ả ề ứ ể ể soát c a Nhà nủ ước
4 N i dung qu n lý vĩ mô c a Nhà nộ ả ủ ước trong n n kinh t th trề ế ị ường
đ nh hị ướng XHCN
Xây, t o l p môi trạ ậ ường vĩ mô nh lu t pháp, th ch , chính sách qu cư ậ ể ế ố gia v kinh t (tài chính, ngân hàng, thu , ti n t ) xây d ng chi n lề ế ế ề ệ ự ế ược phát tri n kinh t xã h i; quy ho ch k ho ch dài h n các chể ế ộ ạ ế ạ ạ ương trình phát tri nể
c p qu c gia theo đ nh hấ ố ị ướng c a Nhà nủ ước
Xác đ nh nguyên t c, tiêu chu n, mô hình t ch c và ch c năng, quy nị ắ ẩ ổ ứ ứ ề
h n, trách nhi m c a b máy qu n lý Nhà nạ ệ ủ ộ ả ước v kinh t Xây d ng chi nề ế ự ế
lược đào t o, s d ng đ i ngũ công ch c qu n lý c a Nhà nạ ử ụ ộ ứ ả ủ ước trong lĩnh v cự kinh t ế
B o đ m các thông tin c b n v kinh t qu c gia, thông tin qu c t liênả ả ơ ả ề ế ố ố ế quan đ n các ho t đ ng kinh t xã h i c nế ạ ộ ế ộ ả ước
Ki m soát, giám sát, thanh tra và x lý các vi ph m theo ch c năng th mể ử ạ ứ ẩ quy n đề ược pháp lu t quy đ nh.ậ ị
Nh v y, qu n lý vĩ mô c a Nhà nư ậ ả ủ ướ ậc t p trung vào n đ nh kinh t vĩổ ị ế
mô, t o đi u ki n, môi trạ ề ệ ường cho tăng trưởng phát tri n kinh t xã h i ph mể ế ộ ở ạ
vi qu c gia. Nhà nố ước, TW không can thi p tr c ti p, không can thi p sâu vàoệ ự ế ệ
qu n lý Nhà nả ướ ấc c p c s và qu n lý s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p.ơ ở ả ả ấ ủ ệ
5 Các chính sách và công c qu n lý vĩ mô c a nhà nụ ả ủ ước
Nhà nướ ạc t o môi trường pháp lý thu n l i kinh t thu n l i trong n nậ ợ ế ậ ợ ề kinh t th trế ị ường, các ch th kinh t th trủ ể ế ị ường nh ng quy n ch th đư ề ủ ể ượ c
th ch hoá thành pháp lu t và m i hành vi đ u để ế ậ ọ ề ược theo đúng pháp lu t. Doậ
đó nhà nước ban hành h th ng pháp lu t kinh t đ ng b , b o toàn m i ho tệ ố ậ ế ồ ộ ả ọ ạ
đ ng kinh t ộ ế
Nhà nướ ạc t o môi trường kinh t xã h i n đ nh b ng cách xây d ng k tế ộ ổ ị ằ ự ế
c u h t ng s n xu t (Mà quan tr ng nh t là giao thông v n t i, thông tin liênấ ạ ầ ả ấ ọ ấ ậ ả
l c), k t c u h t ng xã h i (Trong đó quan tr ng hàng đ u là giáo d c đào t o)ạ ế ấ ạ ầ ộ ọ ầ ụ ạ
và các d ch v công c ng khác nh đ m b o an ninh, tài chính tín d ng.ị ụ ộ ư ả ả ụ
Nhà nước so n th o k ho ch quy ho ch các chạ ả ế ạ ạ ương trình phát tri nể kinh t xã h i và ban hành các chính sách đ hế ộ ể ướng các ch th kinh t th củ ể ế ự
Trang 9hi n, các k ho ch quy ho ch và các chệ ế ạ ạ ương trình b ng cách s d ng các đònằ ử ụ
b y kinh t nh u đãi v thu , v lãi xu t cho vay cho nh ng ai đ u t vào cácẩ ế ư ư ề ế ề ấ ữ ầ ư ngành, nh ng vùng mà nhà nữ ướ ầ ưc c n u tiên phát tri n.ể
Nhà nước th c hi n các chính sách,bi n pháp nh m đ m b o tăngự ệ ệ ằ ả ả
trưởng kinh t đi đôi v i ti n b công b ng xã h i, th c hi n các chính sách xãế ớ ế ộ ằ ộ ự ệ
h i hộ ướng vào phát tri n và lành m nh hoá xã h i, th c hi n công b ng trongể ạ ộ ự ệ ằ phân ph i t o đ ng l c m nh m phát tri n s n xu t, tăng năng xu t lao đ ngố ạ ộ ự ạ ẽ ể ả ấ ấ ộ
xã h i, th c hi n bình đ ng trong các quan h xã h i, khuy n khích nhân dânộ ự ệ ẳ ệ ộ ế làm giàu h p pháp và đi đôi v i chợ ớ ương trình xoá đói gi m nghèo.ả
H th ng công c tác đ ng mang tính nhà nệ ố ụ ộ ước
Có tính pháp lu t b ng lu t pháp, b ng văn b n dậ ằ ậ ằ ả ưới lu t, b ng các chínhậ ằ sách có hi u l c pháp lý nh t đ nh. Do đó trong qu n lý nhà nệ ự ấ ị ả ước ngoài tác đ ngộ giáo d c, thuy t ph c đ ng viên vi c b t bu c tuân th pháp lu t là t t y u ụ ế ụ ộ ệ ắ ộ ủ ậ ấ ế ở
c p c s , vi c ban hành quy ch n i quy quy đ nh trong qu n lý, đi u hànhấ ơ ở ệ ế ộ ị ả ề
ho t đ ng kinh t chính tr trên đ a bàn.ạ ộ ế ị ị
6 Qu n lý v kinh t c p c s (xã phả ề ế ở ấ ơ ở ường)
Qu n lý Nhà nả ướ ở ơ ởc c s có các n i dung sau:ộ
Xây d ng các chự ương trình phát tri n kinh t xã h i trên đ a bàn thu cể ế ộ ị ộ
ch c năng th m quy n c a xã, phù h p v i đ nh hứ ẩ ề ủ ợ ớ ị ướng chi n lế ược phát tri nể
c a qu c gia, chi n lủ ố ế ược phát tri n c a Nhà nể ủ ứơc c p trên (Huy n T nh) vàấ ệ ỉ phù h p v i đi u ki n t nhiên, kinh t xã h i, truy n th ng ti m năng m iợ ớ ề ệ ự ế ộ ề ố ề ọ
m t c a c s ặ ủ ơ ở
Xây d ng n i quy, quy ch cho đ a bàn phù h p v i lu t pháp Nhà nự ộ ế ị ợ ớ ậ ướ c
TW và các quy đ nh chính sách nhà nị ướ ấc c p trên
Gi gìn an ninh tr t t , an toàn xã h i, xây d ng phúc l i công c ng xã,ữ ậ ự ộ ự ợ ộ
phường phù h p v i pháp lu t nhà nợ ớ ậ ước
Qu n lý các ho t đ ng kinh t , các công trình công c ng đả ạ ộ ế ộ ược giao thu thu (đế ược giao, được u quy n) qu n lý ch , qu n lý các ho t đ ng văn hoá xãỷ ề ả ợ ả ạ ộ
h i trên đ a bàn.ộ ị
Nh v y: Qu n lý nhà nư ậ ả ước nói chung, v kinh t nói riêng t c p vĩ môề ế ừ ấ
đ n c s đ u có chung ch c năng qu n lý nhà nế ơ ở ề ứ ả ước v kinh t , song khác nhauề ế
th m quy n, nhà n c Trung ng t p trung xác đ nh, xây d ng th ch lu t
pháp, chính sách Qu c gia, chi n lố ế ược phát tri n kinh t xã h i, t o d ng môiể ế ộ ạ ự
trường và hướng vào các m c tiêu kinh t vĩ mô c n đ t. Qu n lý nhà nụ ế ầ ạ ả ướ ấ c c p
c s t p trung vào xây d ng các quy ch , n i quy và th c hi n các th chơ ở ậ ự ế ộ ự ệ ể ế chính sách Qu c gia nh m phát tri n kinh t xã h i ph c v đ i s ng dân sinhố ằ ể ế ộ ụ ụ ờ ố tren đ a bàn thu c th m quy n xã và th c hi n các m c tiêu kinh t xã h i doị ộ ẩ ề ự ệ ụ ế ộ nhà nướ ấc c p trên giao ho c u quy n.ặ ỷ ề
Trang 10Nói chung: Nhà nướ ừ ấc t c p Trung ương đ n c p c s hế ấ ơ ở ướng vào th cự
hi n ch c năng ch y u c a qu n lý nhà nệ ứ ủ ế ủ ả ước v kinh t v i th m quy n vàề ế ớ ả ề
m c tiêu c n đ t m i c p khác nhau, Nhà nụ ầ ạ ở ỗ ấ ước không tr c ti p qu n lý s nự ế ả ả
xu t kinh doanh, c quan qu n lý Nhà nấ ơ ả ước v kinh t không đề ế ược "v a làừ
tr ng tài, v a là c u th " trên sân ch i th trọ ừ ầ ủ ơ ị ường
7 Nhi m v qu n lý nhà nệ ụ ả ước v kinh t c a UBND xãề ế ủ
Xây d ng k ho ch phát tri n kinh t xã h i hàng năm trình HĐND cùngự ế ạ ể ế ộ
c p thông qua đ trình UBND huy n phê duy t t ch c th c hi n k ho ch đó.ấ ể ệ ệ ổ ứ ự ệ ế ạ
L p d toán thu chi ngân sách nhà nậ ự ước trên đ a bàn, d toán thu, chi ngânị ự sách đ a phị ương và phương án phân b d toán ngân sách c p mình, d toánổ ự ấ ự
đi u ch nh ngân sách đ a phề ỉ ị ương trong trường h p c n thi t và l p quy t toánợ ầ ế ậ ế ngân sách đ a phị ương trình HĐND cùng c p quy t đ nh và báo cáo UBND, cấ ế ị ơ quan tài chính c p trên tr c ti p.ấ ự ế
T ch c th c hi n ngân sách đ a phổ ứ ự ệ ị ương, ph i h p v i các c quan nhàố ợ ớ ơ
nước c p trên trong vi c qu n lý ngân sách nhà nấ ệ ả ước trên đ a bàn xã và báo cáoị
v ngân sách nhà nề ước theo quy đ nh c a pháp lu t.ị ủ ậ
Qu n lý và s d ng h p lý, có hi u qu qu đ t đả ử ụ ợ ệ ả ỹ ấ ược đ l i ph c v cácể ạ ụ ụ nhu c u công ích đ a phầ ở ị ương, xây d ng và qu n lý các công trình công c ng,ự ả ộ
đường giao thông, tr s , trụ ở ường h c, tr m y t , công trình đi n nọ ạ ế ệ ước theo quy
đ nh c a pháp lu t.ị ủ ậ
Huy đ ng s đóng góp c a các t ch c, cá nhân đ đ u t xây d ng cácộ ự ủ ổ ứ ể ầ ư ự công trình k t c u h t ng c a xã trên nguyên t c dân ch t nguy n, vi c qu nế ấ ạ ầ ủ ắ ủ ự ệ ệ ả
lý các kho n đóng góp này ph i công khai có ki m tra, ki m soát và b o đ m sả ả ể ể ả ả ử
d ng đúng m c đích, đúng ch đ theo quy đ nh c a pháp lu t.ụ ụ ế ộ ị ủ ậ
T ch c vi c hổ ứ ệ ướng d n và th c hi n các chẫ ự ệ ương trình k ho ch đ ánế ạ ề khuy n khích phát tri n và ng d ng ti n b khoa h c k thu t công ngh đế ể ứ ụ ế ộ ọ ỹ ậ ệ ể phát tri n s n xu t và hể ả ấ ướng d n nông dân chuy n đ i c c u cây tr ng v tẫ ể ổ ơ ấ ồ ậ nuôi, trong s n xu t theo quy ho ch, k ho ch chung và phòng tr các b nh d chả ấ ạ ế ạ ừ ệ ị
đ i v i cây tr ng và v t nuôi.ố ớ ồ ậ
T ch c xây d ng các công trình thu l i nh , th c hi n vi c tu b , b oổ ứ ự ỷ ợ ỏ ự ệ ệ ổ ả
v đê đi u, phòng ch ng và kh c ph c h u qu thiên tai, bão l t, ngăn ch n k pệ ề ố ắ ụ ậ ả ụ ặ ị
th i nh ng hành vi, vi ph m pháp lu t, b o v đê đi u.ờ ữ ạ ậ ả ệ ề
T ch c hổ ứ ướng d n vi c khai thác và phát tri n các ngành ngh truy nẫ ệ ể ề ề
th ng đ a phố ở ị ương và t ch c ng d ng ti n b khoa h c k thu t công nghổ ứ ứ ụ ế ộ ọ ỹ ậ ệ
đ phát tri n các ngành ngh m i.ể ể ề ớ