Luận văn Thạc sĩ Giáo dục học: Nghiên cứu một số nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng tới thành tích của vận động viên nhảy cao Dương Thị Việt Anh sau một chu kỳ huấn luyện

Nội dung chính của Luận văn này là: Đánh giá thực trạng những nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng đến thành tích của vận động viên trong huấn luyện. Nghiên cứu đưa ra một số biện pháp nhằm nâng cao, hoàn thiện kỹ thuật cho vận động viên. Đánh giá hiệu quả ứng dụng các biện pháp đối với vận động viên. Mời các bạn cùng tham khảo!

I Đặt vấn đề

Điền kinh là môn thể thao có lịch sử lâu đời nhất, được ưa chuộng và phổ biến rộng rãi trên thế giới Do nội dung phong phú và đa dạng Điền kinh chiếm một vị trí quan trọng trong chương trình thi đấu của các đại hội thể thao Olympic quốc tế và trong đời sống văn hóa thể thao của nhân loại

Nhảy cao lưng qua xà là một nội dung trong Điền kinh có kỹ thuật rất phức tạp, đòi hỏi người tập phải có kỹ năng phối hợp vận động rất tốt Những yếu tố kỹ thuật nào quyết định đến thành tích thể thao của vận động viên nhảy cao lưng qua xà? Xuất phát từ thực tế trên

chúng tôi tiến hành nghiên cứu với tên đề tài: “ Nghiên cứu một số nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng tới thành tích của vận động viên nhảy cao Dương Thị Việt Anh sau một chu kỳ huấn luyện ”

II Mục đích nghiên cứu:

Xác định những nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng đến thành tích của vận động viên nhảy cao Dương Thị Việt Anh sau một chu kỳ huấn luyện để đưa ra những biện pháp phù hợp nhằm nâng cao thành tích cho vận động viên

III Nhiệm vụ nghiên cứu:

1 Đánh giá thực trạng những nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng đến

thành tích của vận động viên trong huấn luyện

2 Nghiên cứu đưa ra một số biện pháp nhằm nâng cao, hoàn

thiện kỹ thuật cho vận động viên

3 Đánh giá hiệu quả ứng dụng các biện pháp đối với vận động

viên

1.1 Quá trình hình thành và phát triển môn Điền kinh:

1.4 Các giai đoạn đào tạo VĐV nhảy cao

1.4.1 Giai đoạn huấn luyện ban đầu:

1.4.2 Giai đoạn chuyên môn hoá ban đầu:

1.4.3 Giai đoạn chuyên môn hoá sâu:

1.4.4 Giai đoạn hoàn thiện thể thao:

1.5 Đặc điểm phát triển môn Điền Kinh tại Việt Nam:

CHƯƠNG II PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU

2.1 Phương pháp tổ chức nghiên cứu:

2.1.1 Phương pháp đọc tổng hợp và phân tích tư liệu:

2.1.2 Phương pháp quan sát sư phạm: Sử dụng máy camera để quay phim trong những lần nhảy của VĐV

2.1.3 Phương pháp phỏng vấn:

2.1.4 Phương pháp toán thống kê:

2.1.5 Phương pháp ghi hình ( quay camera ):

2.1.6 Phương pháp phân tích hình ảnh:

2.2 Tổ chức nghiên cứu:

2.2.1 Đối tượng nghiên cứu:

2.2.2 Khách thể nghiên cứu:

2.2.3 Địa điểm nghiên cứu:

2.2.4 Kế hoạch tổ chức nghiên cứu:

2.2.5 Đơn vị cá nhân phối hợp:

2.2.6 Trang thiết bị - dụng cụ nghiên cứu:

CHƯƠNG III: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

3.1 Đánh giá thực trạng những nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng đến thành tích của vận động viên trong huấn luyện

3.1.1 Hệ thống hoá các nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng đến thành tích của VĐV trong nội dung nhảy cao lưng qua xà

Sau khi tổng hợp các tài liệu chuyên môn của các tác giả trong

và ngoài nước, đồng thời căn cứ vào quá trình thực tiễn của quy trình đào tạo VĐV nhảy cao tại các trung tâm đào tạo trong toàn quốc như Thành Phố Hồ Chí Minh, Hà Nội… đề tài đã liệt kê được 22 nhân tố kỹ thuật Kết quả liệt kê được trình bày qua bảng 3.1

Bảng 3.1 Kết quả liệt kê sơ bộ hệ thống các nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng đến thành tích của VĐV trong nội dung nhảy cao lưng qua xà

STT Các giai đoạn Số lượng nhân tố kỹ thuật

xà:

Từ 22 nhân tố kỹ thuật được liệt kê ở trên, chúng tôi tiến hành xây dựng phiếu phỏng vấn, căn cứ vào ý kiến trả lời, chúng tôi chọn các nhân tố đạt từ 75% trở lên số người được hỏi đồng ý trả lời ở 5 mức độ

sử dụng

Đề tài đã chọn 19 nhân tố và cụ thể là:

Chạy đà: Gồm + Cự ly chạy đà: Chạy đà gồm khoảng 8 – 12 bước hay

9 – 13 bước và cự ly chạy đà dài nhất khoảng 24m đến 30m

+ Đường chạy đà: gồm 2 đoạn thẳng và cong kết hợp lại đa số các VĐV hay dung đường chạy đà hình chữ “J”

+ Nhịp điệu chạy đà.( Có tính đàn hồi) + Tốc độ chạy đà ( Tốc độ tối ưu của VĐV) + Tính ổn định của độ dài bước khi chạy đà

+ Tư thế thân người ở những bước chạy đà cuối cùng + Bước chạy đà cuối cùng

Dậm nhảy: Gồm:

+ Điểm dậm nhảy

+ Cách đặt châm dậm

+ Góc độ đặt chân dậm

+ Góc độ giữa trục hông cơ thể với xà ngang

+ Vung tay đánh đùi chân lăn

+ Tư thế cơ thể trong quá trình dậm nhảy

Trên không: Gồm:

+Tay, vai chân lăng lên cao chàn qua xà

+ Ép vai bên kia xà

+ Động tác chuyển hông qua xà

+ Thế gập bụng nâng đùi

+ Đá cẳng chân lên cao

Rơi xuống hố: + Đẩy vai lưng mau rơi xuống nệm

3.1.4 Đánh giá thực trạng những nhân tố kỹ thuật ảnh hưởng đến thành tích của VĐV nhảy cao Dương Thi Việt Anh trong huấn luyện

Thành lập tổ chuyên gia để đánh giá thực trạng kỹ thuật của VĐV: gồm 3 HLV hàng đầu trong lĩnh vực nhảy cao hiện nay ở nước ta gồm:

1 HLV Cao Thanh Vân

2 HLV Phan Văn Hiếu

3 HLV Nguyễn Nam Nhân

Để dễ dàng, thuận tiện cho việc đánh giá kỹ thuật, chúng tôi tiến hành phân loại tiêu chuẩn từng nhân tố làm 5 mức theo quy ước sau:

Phân loại Rất tốt Tốt Trung

bình

Kém Rất kém Điểm 4.1 – 5 3.1 – 4 2.1 – 3 1.1 – 2 0- 1

Sau khi xem video và phân tích kỹ thuật của VĐV Dương Thị Việt Anh ở 10 lần nhảy tổ chuyên gia tiến hành chấm điểm kỹ thuật dựa theo 19 nhân tố mà đề tài đã lựa chọn ở trên Ở mỗi nhân tố chúng tôi lấy điểm trung bình của 3 chuyên gia cộng lại Qua đó phát hiện một số sai lầm thường mắc như sau:

Đường đà thiếu ổn định, không men theo đường vòng

Đùi chân lăng không chuyển

Đôi lúc tay chân lăng không vung, hoặc vung không dứt khoát

3.2 Nghiên cứu đƣa ra một số biện pháp nhằm nâng cao, hoàn thiện kỹ thuật cho vận động viên

nhằm nâng cao, hoàn thiện kỹ thuật cho VĐV

xây dựng phiếu phỏng vấn theo thang đo 5 mức độ - thang đo tương ứng với số điểm như sau:

Mức độ

đánh giá

Rất không phù hợp

Không phù hợp

Không ý kiến

Phù hợp

Rất phù hợp

ể có cơ sở hợp lý cho việc xác định bài tập nâng cao, hoàn thiện

kỹ thuật cho VĐV

BT 02: Chạy vòng tròn nâng cao đùi bán kính 5-6m

BT 03: Chạy vòng tròn với xà nhảy kẹp một bên vai

BT 04: Chạy đà dậm nhảy đánh đùi chân lăng, với lên vạch cao ( vành

rổ, cầu môn sân bóng đá, bóng treo trên cao)

BT 05: Chạy đà 3 bước dậm nhảy liên tục trên vòng tròn đánh đùi chân lăng vào trong, xoay lưng ra ngoài

BT 06: Mang áo giáp ( 4-5kg ) chạy đà dậm nhảy đánh đùi chân lăng, với lên vạch cao ( vành rổ, cầu môn sân bóng đá, bóng treo trên cao)

Bài tập dậm nhảy:

BT 07: 1 bước dậm nhảy lên bục cao ( 20cm ) đánh đùi chân lăng vung tay lên cao

BT 08: 3 bước dậm nhảy lên bục cao ( 20cm ) đánh đùi chân lăng vung tay lên cao

BT 09: 1 bước dậm nhảy liên tục đá lăng, đánh tay qua rào trên đường thẳng từ 3-5 rào

BT 10: 3 bước dậm nhảy liên tục đá lăng, đánh tay qua rào trên đường thẳng từ 3-5 rào

BT 11: 5 bước dậm nhảy liên tục đá lăng, đánh tay qua rào trên đường thẳng từ 3-5 rào

BT 12: 2 bước dậm nhảy liên tục đá lăng, vung tay qua rào cao từ 100cm trên đường vòng từ 3-5 rào

BT 13: 3 bước dậm nhảy liên tục đá lăng, vung tay qua rào cao từ 100cm trên đường vòng từ 3-5 rào

90-BT 14: 1 bước dậm nhảy qua xà( với các mức xà: thấp-trung bình-cao)

BT 15: 2 bước dậm nhảy qua xà( với các mức xà: thấp-trung bình-cao)

BT 16: 3 bước dậm nhảy qua xà( với các mức xà: thấp-trung bình-cao)

BT 17: 5 bước dậm nhảy qua xà( với các mức xà: thấp-trung bình-cao)

BT 18: Nhảy toàn đà ( với các mức xà: thấp-trung bình-cao )

BT 19: Chạy đà từ 3-5 bước dậm nhảy bước bộ qua rào cao từ 100cm

80-BT 20: Chạy đà từ 3-5 bước dậm nhảy bước bộ lên bục cao từ 4-6cm

BT 21: Bật 2 chân liên tục qua rào với các mức rào cao khác nhau từ

5-10 rào

BT 22: Tại chổ bật lên bục cao từ 80-120cm

BT 23: 2 bước bật 1 chân lên bục cao từ 60-100cm

BT 24: Tại chổ bật 2 chân lên bục cao từ 60-80cm, thấp người bật lên trên dũi thẳng các khớp

Bài tập trên không và rơi xuống nệm:

BT 25: Tại chổ 1 tay tì điểm tựa, 1 tay để tạ tròn trên đùi đánh lăng lên cao

BT 26: Tại chổ 1 tay tì điểm tựa, làm động tác đánh đùi chân lăng với sợi dây thun thể thao

BT 28: Tại chổ 2 tay cầm bánh tạ (2-3kg) làm động tác đặt chân dậm vung tay đánh đùi chân lăng

BT 29: Di chuyển 1 bước đánh lăng bóng nhồi 5kg trên đùi lên cao về trước liên tục từ 8-10 lần

BT 30: Chân rộng bằng vai, kiễng chân lên trên và co khớp gối, đưa đùi

và hông ra trước, vai và thân ngã ra sau, còn đầu về phía trước, tay hạ xuống dưới

BT 31: Nằm ngửa với chân co nhiều ở khớp gối ( chẳn chân kéo gần mông), nâng đùi và hông lên trên, ưỡn thân như cái cầu, bả vai không rời khỏi sàn

BT 32: Cũng như trên, nhưng khi trở về tư thế ban đầu trong khi hạ hông xuống sàn dún đùi lên, duỗi chân ra và đưa chân lên trên thành chuối vai ( tư thế đi ra khỏi xà)

3.3 Đánh giá hiệu quả ứng dụng các biện pháp đối với vận động viên

3.3.1 Xây dựng kế hoạch ứng dụng các biện pháp nhằm hoàn thiện và nâng cao kỹ thuật cho VĐV

hoạch thực nghiệm bài tập nhằm hoàn thiện và nâng cao kỹ thuật cho VĐV Thời gian thực nghiệm: Từ tháng 2 đến 05/2013 (4 tháng), vào các buổi 2,3, 5, 6 hàng tuần, mỗi buổi 120 phút kể cả khởi động và các bài tập thể lực

Kế hoạch thực nghiệm bài tập nhằm hoàn thiện và nâng cao kỹ thuật cho VĐV được trình bày qua bảng 3.4 đến bản 3.7

Bảng 3.4 Chương trình thực nghiệm các bài tập nhằm hoàn thiện

và nâng cao kỹ thuật cho VĐV – Thời kỳ chuẩn bị chung – Tháng

2 BT 05: Chạy đà 3 bước dậm nhảy liên tục

trên vòng tròn đánh đùi chân lăng vào trong,

xoay lưng ra ngoài

4 x 3 4 x 3

3 BT 04: Chạy đà dậm nhảy đánh đùi chân

lăng, với lên trái bóng treo ở trên cao

1 BT 25: Tại chổ 1 tay tì điểm tựa, 1 tay để tạ

tròn trên đùi đánh lăng lên cao

5 x 3 5 x 3

tác đánh đùi chân lăng với sợi dây thun thể

thao

3 BT 27: Mang tạ bó chân (2-4kg) tại chổ làm

động tác vung tay, đá chân lăng

4 BT 21: Bật 2 chân liên tục qua rào với các

mức rào cao khác nhau từ 5-10 rào

2 BT 03: Chạy vòng tròn với xà nhảy kẹp một

bên vai

4 x 3 4 x 3

3 BT 04: Chạy đà dậm nhảy đánh đùi chân

lăng, với lên trái bóng treo ở trên cao

4 BT 07: 1 bước dậm nhảy lên bục cao ( 20cm

) đánh đùi chân lăng vung tay lên cao 5 x 2 5 x 3

Thứ 5

1 BT 27: Mang tạ bó chân (2-4kg) tại chổ làm

động tác vung tay, đá chân lăng

3 BT 30: Chân rộng bằng vai, kiễng chân lên

trên và co khớp gối, đưa đùi và hông ra

trước, vai và thân ngã ra sau, còn đầu về phía

trước, tay hạ xuống dưới

4 BT 22: Tại chổ bật lên bục cao từ 80-120cm 5 x 2 5 x 2 5 x 2

5 BT 23: 2 bước bật 1 chân lên bục cao từ

60-100cm

5 x 2 5 x 2

6 BT 24: Tại chổ bật 2 chân lên bục cao từ

60-80cm, thấp người bật lên trên dũi thẳng các

khớp

5 x 2 5 x 2 5 x 2

CHƯƠNG TRÌNH THỰC NGHIỆM

Mục đích: Hoàn thiện kỹ thuật: chạy đà, đặt chân dậm nhảy, tư thế chân lăn, tay lăn, tư thế hông qua xà, khả năng phối hợp các động tác đơn Thời gian: Tuần 9 – 12

1 BT 05: Chạy đà 3 bước dậm nhảy liên tục

trên vòng tròn đánh đùi chân lăng vào trong,

xoay lưng ra ngoài

3 x 3 3 x 3 3 x 3

2 BT 06: Mang áo giáp ( 4-5kg ) chạy đà dậm

nhảy đánh đùi chân lăng, với lên vạch cao (

vành rổ, cầu môn sân bóng đá, bóng treo trên

cao)

4 x 3 4 x 3

3 BT 29: Di chuyển 1 bước đánh lăng bóng

nhồi 5kg trên đùi lên cao về trước liên tục từ

5 BT 12: 2 bước dậm nhảy liên tục đá lăng,

vung tay qua rào cao từ 90-100cm trên

đường vòng từ 3-5 rào

5 x 2 5 x 3

6 BT 13: 3 bước dậm nhảy liên tục đá lăng,

vung tay qua rào cao từ 90-100cm trên

đường vòng từ 3-5 rào

5 x 2 5 x 3

Thứ 5

1 BT 26: Tại chổ 1 tay tì điểm tựa, làm động

tác đánh đùi chân lăng với sợi dây thun thể

3 BT 31: Nằm ngửa với chân co nhiều ở khớp

gối ( chẳn chân kéo gần mông), nâng đùi và

hông lên trên, ưỡn thân như cái cầu, bả vai

không rời khỏi sàn

3 x 3 3 x 3

4 BT 32: Cũng như trên, nhưng khi trở về tư

thế ban đầu trong khi hạ hông xuống sàn dún

đùi lên, duỗi chân ra và đưa chân lên trên

thành chuối vai ( tư thế đi ra khỏi xà)

5 BT 10: 3 bước dậm nhảy liên tục đá lăng,

đánh tay qua rào trên đường thẳng từ 3-5 rào 3 x 2 3 x 2 3 x 2

6 BT 11: 5 bước dậm nhảy liên tục đá lăng,

đánh tay qua rào trên đường thẳng từ 3-5 rào

3 x 2 3 x 2

7 BT 21: Bật 2 chân liên tục qua rào với các

mức rào cao khác nhau từ 5-10 rào

5 x 2 5 x 2 5 x 2

Tháng 5/2013

CHƯƠNG TRÌNH THỰC NGHIỆM

Mục đích: Nâng cao và hoàn thiện kỹ thuật: chạy đà, đặt chân dậm nhảy, tư thế chân lăn, tay lăn, tư thế hông qua xà, khả năng phối hợp các động tác đơn

Thời gian: Tuần 13 – 16

2 BT 06: Mang áo giáp ( 4-5kg ) chạy đà

dậm nhảy đánh đùi chân lăng, với lên

vạch cao ( vành rổ, cầu môn sân bóng đá,

bóng treo trên cao)

4 x 3 4 x 3

3 BT 29: Di chuyển 1 bước đánh lăng bóng

nhồi 5kg trên đùi lên cao về trước liên tục

từ 8-10 lần

4 BT 08: 3 bước dậm nhảy lên bục cao (

20cm ) đánh đùi chân lăng vung tay lên

5 BT 12: 2 bước dậm nhảy liên tục đá lăng,

vung tay qua rào cao từ 90-100cm trên

đường vòng từ 3-5 rào

5 x 2 5 x 3

6 BT 13: 3 bước dậm nhảy liên tục đá lăng,

vung tay qua rào cao từ 90-100cm trên

đường vòng từ 3-5 rào

5 x 2 5 x 3

Thứ 5

1 BT 27: Mang tạ bó chân (2-4kg) tại chổ

làm động tác vung tay, đá chân lăng 5 x 3 5 x 3 5 x 3

2 BT 28: Tại chổ 2 tay cầm bánh tạ (2-3kg)

làm động tác đặt chân dậm vung tay đánh

đùi chân lăng

7 x 3 7 x 3

3 BT 31: Nằm ngửa với chân co nhiều ở

khớp gối ( chẳn chân kéo gần mông),

nâng đùi và hông lên trên, ưỡn thân như

cái cầu, bả vai không rời khỏi sàn

3 x 3 3 x 3

4 BT 32: Cũng như trên, nhưng khi trở về tư

thế ban đầu trong khi hạ hông xuống sàn

dún đùi lên, duỗi chân ra và đưa chân lên

trên thành chuối vai ( tư thế đi ra khỏi xà)

5 BT 10: 3 bước dậm nhảy liên tục đá lăng,

đánh tay qua rào trên đường thẳng từ 3-5

rào

3 x 2 3 x 2 3 x 2

6 BT 11: 5 bước dậm nhảy liên tục đá lăng,

đánh tay qua rào trên đường thẳng từ 3-5

rào

3 x 2 3 x 2

7 BT 21: Bật 2 chân liên tục qua rào với các

mức rào cao khác nhau từ 5-10 rào

5 x 2 5 x 2 5 x 2

động viên

Sau khi kết thúc chương trình thực ,thông qua xem video và phân tích kỹ thuật của VĐV Dương Thị Việt Anh ở 10 lần nhảy, mỗi lần nhảy các chuyên gia đều chấm điểm cụ thể cho từng nhân tố mà

đề tài đã lựa chọn Cụ thể được trình bày ở bảng 3.11

Bảng 3.11 Nhịp tăng trưởng các nhân tố kỹ thuật sau thực

Tay, vai chân

lăng lên cao chàn

Đẩy vai lưng

mau rơi xuống

nệm

4,0 0,15 4,2 0,16 4,8 2,5 <=5%

Sau khi xem xét ta thấy điểm ở tất cả các nhân tố đều có sự tăng trưởng, riêng ở nhân tố đường đà và đánh đùi, vung tay chân lăng là tăng nhiều nhất

- Đường đà: Điểm trung bình sau thực nghiệm tăng 23,8%, t

sau thực nghiệm tăng 14,3%, t = 3,6 > t

0.05

- Vung tay đánh đùi chân lăn: Điểm trung bình sau thực

nghiệm tăng 16,7%, t = 4,6 > t

Biểu đồ 3.3: Sự tăng trưởng các nhân tố sau thực nghiệm

Sau thực nghiệm ta thấy kỹ thuật của VĐV có sự cải biến rất

rõ rệt, tất tả các nhân tố đều có sự phát triển đặc biệt đã khắc phục

được những sai lầm thường mắc Điều này giúp cho VĐV đạt những

thành tích cao Cụ thể trong tập luyện VĐV thường xuyên nhảy qua

1m90 đến 1m94, trong thi đấu cụ thể:

- Giải Điền Kinh Quốc Tế TP.HCM Việt Nam mở rộng

07/2013 đạt Huy Chương Vàng với thành tích 1m88

- SEAG ames 12/2013 đạt Huy Chương Vàng với thành

tích 1m85