BÀI GIẢNG NGỮ VĂN 7 - CHỦ ĐỀ: CÁC HIỆN TƯỢNG ĐỒNG NGHĨA, TRÁI NGHĨA, ĐỒNG ÂM TRONG TIẾNG VIỆT

TIẾT 39: CÁCH SỬ DỤNG VÀ TÁC DỤNG CỦA TỪ ĐỒNG NGHĨA, TRÁI NGHĨA, ĐỒNG ÂM.. TRONG TIẾNG VIỆT.. Trước sức tấn công như vũ bão và tinh thần chiến đấu dũng cảm tuyệt vời của quân Tây Sơn, [r]

NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG CÁC THẦY CÔ GIÁO VỀ

DỰ GIỜ LỚP 7A5!

- GV chia lớp thành 2 nhóm để tham gia 2 vòng thi.

Thi tìm những cặp từ đồng nghĩa, trái nghĩa,

CHỦ ĐỀ: CÁC HIỆN TƯỢNG ĐỒNG NGHĨA, TRÁI NGHĨA,

ĐỒNG ÂM TRONG TIẾNG VIỆT

TIẾT 39: CÁCH SỬ DỤNG VÀ TÁC DỤNG CỦA

TỪ ĐỒNG NGHĨA, TRÁI NGHĨA, ĐỒNG ÂM

TRONG TIẾNG VIỆT

PHIẾU BÀI TẬP - Thời gian: 4 phút

Ví dụ 1: Món quà anh đưa, tôi đã trao tận tay cô ấy rồi.

a) Tìm cặp từ đồng nghĩa trong ví dụ trên.

b) Có nên thay thế từ trao bằng từ đưa không? Vì sao?

Ví dụ 2:

1 Trước sức tấn công như vũ bão và tinh thần chiến đấu dũng

cảm tuyệt vời của quân Tây Sơn, hàng vạn quân Thanh đã

bỏ mạng.

2 Các anh bộ đội đã hi sinh anh dũng để giành lại độc lập tự do cho đất nước.

a) Tìm cặp từ đồng nghĩa trong hai câu trên.

b) Có thể thay thế vị trí các từ đồng nghĩa trên được không? Vì sao?

Ví dụ 3: Từ chia tay và chia li thường được dùng trong hoàn

cảnh nào?

Chàng thì đi cõi xa mưa gió

Thiếp thì về buồng cũ chiếu chăn

Đoái trông theo đã cách ngăn

Tuôn màu mây biếc, trải ngàn núi xanh

Chốn Hàm Dương chàng còn ngảnh lại

Bến Tiêu Tương thiếp hãy trông sang

Khói Tiêu Tương cách Hàm Dương

Cây Hàm Dương cách Tiêu Tương mấy trùng.Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy

Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu

Ngàn dâu xanh ngắt một màu

Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai?

SAU PHÚT CHIA LI

Đoàn Thị Điểm

THẢO LUẬN NHÓM

Hình thức : chia lớp thành 4 nhóm

Thời gian: 3 phút

Yêu cầu:

1) Tìm cặp từ trái nghĩa trong bài thơ.

2) Việc sử dụng từ trái nghĩa có tác dụng gì?

Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê

Khi đi trẻ, lúc về già

Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao.

Gặp nhau mà chẳng biết nhau,

Trẻ cười hỏi: “Khách từ đâu tới làng”

(Hạ Tri Chương)

Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê

Khi đi trẻ, lúc về già

Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao.

Gặp nhau mà chẳng biết nhau,

Trẻ cười hỏi: “Khách từ đâu tới làng”

(Hạ Tri Chương)

Bài tập nhanh:

Đặt câu có sử dụng cặp từ trái nghĩa.

Ti u ph m ể ẩ

Ti u ph m ể ẩ

Tiểu phẩm : Xem bói

Bà già đi chợ Cầu Đông, Xem một quẻ bói lấy chồng lợi chăng?

Thầy bói xem quẻ nói rằng:

Lợi thì có lợi nhưng răng không còn

- Lợi 1: Lợi ích, trái với hại

1

- Lợi 2, 3: Bộ phận bao quanh răng ở khoang miệng

Bước tới đèo Ngang bóng xế tà,

Cỏ cây chen đá, lá chen hoa

Lom khom dưới núi tiều vài chú,

Lác đác bên sông chợ mấy nhà

Nhớ nước, đau lòng con quốc quốc,Thương nhà, mỏi miệng cái gia gia.Dừng chân đứng lại: trời, non, nước,Một mảnh tình riêng, ta với ta

Qua đèo Ngang

Bà Huyện Thanh Quan

TRÒ CHƠI : CHỮ CÁI KÌ DIỆU

Luật chơi:

- Trên màn hình là bốn chữ cái, ẩn

sau mỗi chữ cái là một câu hỏi

- Giơ tay để giành quyền trả lời

- Trả lời đúng sẽ nhận được một phần quà

- Trả lời sai sẽ nhường quyền trả lời

cho bạn khác

“ Tôi dậy từ canh tư Còn tối đất, cố đi mãi trên đá đầu

sư, ra thấu đầu mũi đảo Và ngồi đó rình mặt trời

lên.”

( Cô Tô – Nguyễn Tuân) Từ đồng nghĩa với từ rình: chờ, đợi, mong…

Bài tập:

Nhìn tranh đặt câu có sử dụng các cặp từ đồng nghĩa, trái nghĩa và đồng âm

Đặt câu có sự dụng cặp từ đồng âm

Đặt câu với cặp từ đồng nghĩa: cho – biếu

Sưu tầm các câu thơ văn

có sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa và đồng âm!

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI Ở NHÀ

- Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ về bốn câu đầu bài thơ Qua đèo Ngang Trong đoạn văn

có sử dụng từ đồng nghĩa và gạch chân dưới những từ đồng nghĩa đó.

- Soạn bài: Luyện nói: Văn biểu cảm về sự vật, con người.

Ví dụ 2:

a.Trước sức tấn công như vũ bão và

tinh thần chiến đấu dũng cảm tuyệt vời của quân Tây Sơn, hàng vạn quân

Thanh đã bỏ mạng

b Các anh bộ đội đã hi sinh anh dũng

để giành lại độc lập tự do cho đất

nước.

→ Tạo sắc thái biểu cảm

Ví dụ 3:

Phân biệt nghĩa của từ chia tay và chia li.

- Chia tay: cảm giác bình thường, không thể hiện sắc

thái biểu cảm

- Chia li: từ Hán Việt tạo nên sự trang trọng, biểu

hiện sự đau đớn và nỗi sầu chất chứa trong lòng kẻ ở người đi