Thống nhất kiến thức trọng tâm của từng chương, phần, chuẩn bị cho kiểm tra sắp tới (nếu có). Công tác bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu…Về phía nhà trường chúng tôi luôn tạ[r]
Trang 1Đề tài: Sáng kiến kinh nghiệm Tên đề tài: Một vài kinh nghiệm chỉ đạo hoạt động các tổ chuyên môn để nâng cao chất lượng dạy
-học ở trường Trung -học cơ sở
I ĐẶT VẤN ĐỀ:
Quản lí nhà trường là hệ thống có mục đích , có kế hoạch , hợp qui luật của chủ thể quản lí làm cho nhà trường vận hành theo đường lối, quan điểm của Đảng, thực hiện mục tiêu đào tạo của nhà trường , góp phần thực hiện mục tiêu chung của giáo dục : nâng cao dân trí , đào tạo nhân lực , bồi dưỡng nhân tài phục
vụ sự nghiệp CNH – HĐH đất nước
Để đáp ứng những yêu cầu trên , trong nhiều năm học qua lãnh đạo nhà trường đã hết sức chú ý và quan tâm xây dựng hệ thống quản lí chặt chẽ trong nhà trường nhằm điều hành và đạt hiệu quả ngày càng tốt hơn trong việc thực hiện mục tiêu , kế hoạch năm học Một trong những yêu cầu cấp thiết để nâng cao chất lượng giảng dạy và học tập là phải thực hiện tốt chủ trương đổi mới phương pháp dạy của ngành và đổi mới cách học tập của học sinh Muốn thế, lãnh đạo trường phải có các biện pháp chỉ đạo sâu sát hoạt động của các tổ chuyên môn theo đúng những nhiệm vụ đựợc giao cho trong điều lệ trường trung học do
Bộ giáo dục và đào tạo ban hành như:
- Xây dựng kế hoạch hoạt động chung của tổ; hướng dẫn xây dựng và quản lý kế hoạch cá nhân của
tổ viên theo kế hoạch giáo dục, phân phối chương trình, môn học của Bộ Giáo dục - đào tạo và kế hoạch năm học của nhà trường
- Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn và nghiệp vụ, tham gia, đánh giá, xếp loại các thành viên của tổ theo các qui định của Bộ GD - ĐT
- Đề xuất khen thưởng, kỷ luật đối với giáo viên
Như vậy tổ chuyên môn có chức năng, nhiệm vụ, vai trò rất quan trọng trong việc triển khai, thực hiện các nhiệm vụ giáo dục của nhà trường Có thể khẳng định hoạt động của tổ chuyên môn tốt, thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ như điều lệ trường trung học đã qui định sẽ góp phần tích cực, khá quyết định đến việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đáp ứng được những yêu cầu mới trong quá trình đổi mới giáo dục
Tuy nhiên tổ chuyên môn không phải là cấp cơ sở có đầy đủ thẩm quyền để thực hiện các nhiệm
vụ giáo dục Do vậy chất lượng hoạt động của tổ chuyên môn phụ thuộc nhiều vào kế hoạch, hoạt động của nhà trường, vào sự lãnh đạo của ban lãnh đạo Trong các văn bản hướng dẫn nhiệm vụ năm học của Sở giáo dục đào tạo, của Phòng GD - ĐT năm nào cũng chỉ đạo cho các đơn vị, trường học làm tốt công việc cải tiến nội dung, nâng cao chất lượng sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn, coi đây là một trong những nhiệm
vụ cơ bản, thiết thực để nâng cao chất lượng dạy - học, thực hiện đổi mới giáo dục
Từ tình hình thực tế của nhà trường, trước những yêu cầu cấp bách phải nâng cao hơn nữa chất lượng giáo dục nhằm đáp ứng được những yêu cầu trong quá trình đổi mới, và nhằm thực hiện tốt cuộc vận động hai không của Bộ GD - ĐT: “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”, hưởng ứng tốt phong trào thi đua “Xây dựng nhà trường thân thiện, học sinh tích cực” Là người làm công tác quản lý chuyên môn của trường, bản thân tôi đã có nhiều trăn trở, Tôi đã cùng các tập thể cán bộ, giáo viên của trường bàn bạc, thảo luận nhằm tìm tòi, cải tiến để nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chuyên môn để đảm bảo tốt hơn nữa hiệu quả chất lượng dạy - học của nhà trường Sau đây, tôi xin được
trình bày đề tài : “ Một vài kinh nghiệm chỉ đạo hoạt động các tổ chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy – học ở trường trung học cơ sở ”
II THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP:
1/ Thực trạng hiện nay:
Trong nhiều năm học trước đây, hoạt động của một số tổ chuyên môn chưa đi sâu vào thực chất
để nâng cao chất lượng dạy học, cụ thể như:
-Sinh hoạt tổ chuyên môn còn nặng về giải quyết vụ việc, về công tác thi đua, ít tập trung và đi sâu vào hoạt động chuyên môn nhằm nâng cao trình độ, nghiệp vụ của giáo viên qua các hoạt động tổ chức chuyên đề, Thao giảng, viết sáng kiến kinh nghiệm …cũng như chưa tìm hiểu kỹ những hạn chế việc học
Trang 2tập của học sinh để tìm ra những biện pháp nâng cao hiệu quả việc học tập của các em.
-Điều kiện về cơ sở vật chất còn một số khó khăn , các phòng chức năng, phòng bộ môn chưa được xây dựng hoàn chỉnh, còn thiếu thốn
*Từ những thực trạng nêu trên tôi đã mạnh dạn đưa ra một một số giải pháp phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh thực tế của đơn vị mình nhằm chỉ đạo tốt hoạt động của các tổ chuyên môn trong nhà trường để nâng cao hơn chất lượng dạy và học
2/ Các giải pháp giải quyết vấn đề;
2.1 Trang bị phòng chuyên môn phục vụ cho hoạt động các tổ :
Trong những năm trước đây do trường còn thiếu nhiều về CSVC nên không thể trang bị các phòng làm việc riêng cho các tổ chuyên môn cũng như các bộ phận khác trong nhà trường nên các hoạt động chuyên môn gặp nhiều khó khăn Sau khi trường được đầu tư thêm từ các nguồn để xây dựng thêm các phòng học , các phòng chức năng, phòng làm việc thì hoạt động của các tổ chuyên môn đựơc nhiều thuận lợi hơn Hiện nay chúng tôi đã có 1 phòng riêng của các tổ chuyên môn dùng để : Kí duyệt giáo án, họp sinh hoạt chuyên môn, niêm yết các vấn đề cần thiết phổ biến CM… Mỗi tổ đều có 1 máy vi tính để phục vụ cho việc quản lí và điều hành các hoạt động chuyên môn; một số tổ trưởng chuyên môn và giáo viên đã tự mua sắm máy tính xách tay để thuận lợi trong công việc giảng Nhờ thế mà công tác quản lí và chỉ đạo của các tổ ngày càng chặt chẽ, hiệu quả cao hơn
2.2 Bồi dưỡng về công tác nhận thức cho đội ngũ :
Chất lượng chuyên môn phụ thuộc rất lớn vào tập thể sư phạm, yếu tố con người đóng vai trò quyết định mà các văn kiện của Đảng & nhà nước đã nêu rõ trong chỉ thị 40/CT/TW ngày 15/06/2004 của Ban bí thư TW Đảng về việc xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lí giáo dục Người thầy cần giỏi về chuyên môn đồng thời lại phải tốt về nhân cách mới thực hiện hoàn hảo nhiệm vụ của mình, thực sự là những “ Kĩ sư tâm hồn “ Mặt khác , nhận thức của đội ngũ cũng ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục Mọi suy nghĩ đều dẫn dắt hành động của chúng ta, do đó nếu nhận thức đúng thì việc làm đúng là điều tất nhiên Tôi thường xuyên động viên và luôn gợi cho đội ngũ thấy được tương lai sự phát triển của nhà trường Bản thân người quản lí cũng luôn không hài lòng về những gì đạt được , luôn đặt ra những yêu cầu cao hơn cho CB-GV-CNV Luôn tìm cách tác động vào đội ngũ như đưa ra nhiều đợt thi đua theo chủ đề kết hợp với các ngày lễ truyền thống của ngành , phát động những phong trào hỗ trợ chuyên môn thật phù hợp với điều kiện của đơn vị Ví dụ : Trong đợt thi đua lập thành tích chào mừng ngày 20/11 tổ chức phong trào thi đua “ Hai tốt” ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy , phong trào đăng ký thi GV dạy giỏi cấp trường, cấp thành phố và cấp Tỉnh đều tham gia đông, hàng năm tăng thêm điều kiện cao hơn để từng bước nâng chất lượng đội ngũ Tất cả giáo viên đạt thành tích cao đều được khen thưởng và kết hợp xét thi đua ở tổ theo từng học kỳ và cuối năm
Trong cách quản lí đối với đội ngũ tri thức cũng lưu ý : Góp ý xây dựng cho mọi người hơn là ghi nhận những sai sót họ đã làm Và đặc biệt hạn chế nêu những khuyết điểm cá nhân không đáng đưa ra tập thể sư phạm, điều đó dễ gây sự xúc phạm, bất mãn và họ cảm thấy thiếu sự tôn trọng
Tóm lại ngoài công tác giáo dục về nhận thức chính trị tư tưởng, truyền thống dân tộc , … người quản lí phải biết khơi dậy ở mỗi con người lòng tự trọng, ước muốn phát triển và xác định hướng đi phù hợp để mọi người tự giác thực hiện với quyết tâm cao , hoàn thành tốt nhiệm vụ
2.3/ Bồi dưỡng về công tác chuyên môn:
Đây là một hoạt động rất quan trọng của tổ, nhóm chuyên môn, điều này càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong giai đoạn hiện nay: thực hiện đổi mới nội dung, chương trình, và phương pháp dạy - học; theo hướng lấy học sinh làm trung tâm.Công tác bồi dưỡng chuyên môn cho đội ngũ giáo viên cũng được lãnh đạo trường quan tâm đúng mức Nhà trường đã tạo điều kiện thuận lợi , sắp xếp cho giáo viên tham gia học các lớp đại học từ xa để nâng cao trình độ, nghiệp vụ chuyên môn ( hiện nay số GV tốt nghiệp đại học là : 28/18 GV , số đang học đại học là : 28/17 GV; cao đẳng: 50/32 ) Bên cạnh đó , nhà trường thường xuyên tổ chức các chuyên đề ( 20 chuyên đề / năm học ) , tổ chức thao giảng, dự giờ hàng tháng theo quy
Trang 3định( 18 tiết/GV/năm học) nhằm giải quyết những vướng mắc , khó khăn trong quá trình thực hiện công tác chuyên môn như : các biện pháp giúp cho học sinh học tốt ở một số bộ môn ; công tác chủ nhiệm lớp ; thống nhất việc giảng dạy ở các tiết khó hoặc các tiết ôn tập chương, các chuyên đề về hoạt động ngoại khóa , đổi mới phương pháp giảng dạy ở một số môn : GDCD, địa lí …Qua thảo luận giúp cho giáo viên có thêm nhiều kinh nghiệm trong giảng dạy Trong năm học trường cũng đã tổ chức cho giáo viên viết sáng kiến kinh nghiệm với các đề tài giáo dục, hiện nay trường đã có 23 SKKN cấp Tỉnh ; 20 SKKN cấp Thành phố ; 25 SKKN cấp trường Phần lớn những SKKN này được phổ biến và áp dụng trong ngành
Bên cạnh hoạt động trên, nhà trường đã tạo các điều kiện để từng bước phổ cập tin học cho giáo viên bằng cách đưa giáo viên tham gia các lớp tin học do Phòng giáo dục TP Cà Mau tổ chức hoặc tự cá nhân tham gia học các khóa học tin học do trung tâm dạy nghề của Tỉnh, thành phố tổ chức ( hiện nay đã
có 23 GV có bằng A tin học , 25 GV đang học ) nhằm ứng dụng CNTT vào công tác quản lí và giảng dạy, tin học hóa việc tính điểm, xếp loại, thống kê kết quả học tập của học sinh đáp ứng yêu cầu đổi mới hiện nay
* Việc tổ chức các hoạt động như trên đã góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chuyên môn, giúp cho giáo viên nâng cao hơn nữa trình độ nghiệp vụ chuyên môn và ngày càng vững vàng hơn trong công tác giảng dạy
2.4/ Thực hiện tốt công tác xây dựng qui chế dân chủ cơ sở :
Quan trọng nhất là phối hợp tổ chức Đại hội Cán bộ – giáo viên –CNV đầu năm Đây là hình thức phát huy dân chủ và tích cực của Công đoàn viên vào tất cả các mặt hoạt động trong nhà trường
Đối với lãnh đạo :
Đảm bảo thực hiện tốt công khai :
Kế hoạch, chỉ tiêu, hoạt động của nhà trường trong năm học được xây dựng rõ ràng, thống nhất Vấn đề tiếp nhận học sinh đúng qui định theo các hướng dẫn của lãnh đạo ngành cấp trên
Các khoản thu chi từ các nguồn ngân sách được công khai minh bạch
Đánh giá và xếp loại thi đua khen thưởng công bằng, khách quan
Đối với Công đoàn :
Kinh nghiệm cho thấy ở bất kì một đơn vị có tổ chức công đoàn, nếu công đoàn hoạt động mạnh, tạo được mối đoàn kết, thống nhất nội bộ thì hiệu quả công việc tốt hơn
2.5/ Xây dựng bầu không khí tập thể tích cực :
Bầu không khí tập thể là khái niệm để chỉ trạng thái tinh thần của một tập thể Nếu bầu không khí tốt thì mọi người sẽ làm việc tốt, tiếp xúc với nhau vui vẻ, có sự hiểu biết lẫn nhau và tất cả mọi người đều
có ý thức tự giác làm việc cao Ngược lại, nếu bầu không khí tập thể tiêu cực có thể dẫn đến xung đột sẽ làm suy giảm sức lao động của tập thể, thái độ làm việc của mọi người sẽ dè dặt cầm chừng.Theo nghiên cứu của các nhà khoa học quản lí , bầu không khí tích cực sẽ làm tăng năng suất lao động 20% và ngược lại làm giảm 20% năng suất lao động do thiếu tinh thần hợp tác, tự giác và chỉ lo đối phó lẫn nhau
Vì vậy người quản lí phải nắm các dấu hiệu sau để xem xét tích chất của bầu không khí tập thể của đơn vị mình phụ trách :
Sự hài lòng – Sự tôn trọng hiểu biết lẫn nhau- Tâm trạng tập thể, cá nhân – Năng suất lao động- Ý thức tổ chức kỉ luật- Tinh thần đoàn kết
Muốn tạo nên bầu không khí tích cực người quản lí chú ý:
- Thống nhất các kế hoạch và các biện pháp – Phân công hợp tình, hợp năng lực – Đãi ngộ công bằng – Giải quyết tốt các dư luận – Gương mẫu và phát huy đúng mức vai trò các tổ chức đoàn thể
- Cần chú ý hoàn thiện phong cách lãnh đạo của mình , vì nó ảnh hưởng rất lớn đến bầu không khí tập thể Mỗi phong cách lãnh đạo điều có ưu , nhược điểm riêng của nó Nếu như mặt trái của nguyên tắc là máy móc, rập khuôn cứng nhắc thì mặt trái của độc đoán là áp đặt, thiếu bình đẳng còn mặt trái của tự do là tùy tiện và mặt trái cuả dân chủ là dễ bị lôi kéo, lạm dụng Việc lãnh đạo tập thể hiện nay tiếp tục được phát huy theo nguyên tắc “ tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách” Người thủ trưởng hiện nay tuy về mặt pháp lí hoàn toàn quyết định mọi vấn đề nhưng trên thực tế những người có kinh nghiệm bao giờ cũng cố
Trang 4gắng tham khảo thêm các ý kiến của các cộng sự mình và khéo léo chuyển hoá các ý định ban đầu của mình thành chủ trương chung của tập thể thì hiệu quả công việc sẽ cao hơn
Trong những năm qua, lãnh đạo truờng đã hết sức chú ý đến việc quan tâm xây dựng bầu không khí tích cực trong tập thể CB- GV trường Để chỉ đạo thực hiện các công việc, lãnh đạo trường và các tổ chuyên môn luôn lắng nghe những ý kiến đóng góp xây dựng các tập thể, tránh những biểu hiện độc đoán, chuyên quyền, thành kiến cá nhân Nhờ thế mà tạo được sự phấn khởi, đoàn kết, thống nhất của mọi người, đảm bảo hiệu quả cao trong công việc
2.6 / Phối hợp Ban đại diện Cha mẹ học sinh để giáo dục học sinh:
- Ban đại diện cha mẹ học sinh là tổ chức quần chúng của các gia đình học sinh Đây là tổ chức có quan hệ mật thiết với nhà trường, có tiềm năng lớn trong việc giáo dục HS vì 2/3 thời gian HS ở với gia đình Ban đại diện CMHS là cầu nối các gia đình học sinh lại với nhau để thống nhất mục tiêu giáo dục
- Việc Ban đại diện CMHS hoạt động tích cực trong nhà trường cũng góp phần nâng chất lượng giáo dục trong nhà trường Nhà trường luôn xây dựng mối quan hệ chặt chẽ với Hội CMHS trường, với mỗi gia đình học sinh, do đó công tác tuyên truyền thông tin và thu thập thông tin khá hiệu quả Từ đó nhà trường đã cùng với BĐD CMHS trường có những kế hoạch giáo dục đạo đức, giúp đỡ học sinh khắc phục khó khăn ( tặng học bổng, sách vở ) để các em vươn lên trong học tập Việc làm này đã giúp nhà trường
và các tổ chuyên môn, giáo viên hoàn thành được chỉ tiêu, kế hoạch năm học
2.7/ Nâng cao công tác lưu trữ và triển khai các loại văn bản chỉ đạo chuyên môn:
Nhà trường phải lưu trữ đầy đủ các văn bản chỉ đạo về hoạt động dạy học và các qui chế chuyên môn Phân công rõ trách nhiệm trong việc triển khai các văn bản này đến cán bộ, giáo viên một cách đầy
đủ, kịp thời
- Đối với các văn bản về qui chế chuyên môn do hiệu phó chuyên môn triển khai cho tất cả giáo viên trong phiên họp chuyên môn chung toàn trường
- Đối với các loại văn bản chỉ đạo về giảng dạy từng bộ môn cụ thể giao cho tổ trưởng chuyên môn triển khai thực hiện
- Ngoài ra trong phòng hội đồng, có một số chỗ khá thuận lợi để niêm yết các văn bản chuyên môn quan trọng thường sử dụng; các điều chỉnh, bổ sung mới để cán bộ, giáo viên tiện theo dõi học tập và thực hiện
2.8/ Lập kế hoạch năm, học kỳ, tháng và các mốc thời gian thực hiện:
Nhằm hoàn thành tốt kế hoạch , chỉ tiêu năm học, một trong những nhiệm vụ trung tâm của nhà trường là đảm bảo tốt chất lượng giảng dạy và học tập của học sinh Vì thế những năm qua, đặc biệt năm học 2010-2011 , lãnh đạo trường đã hết sức quan tâm và chỉ đạo sâu sát hoạt động chuyên môn của
trường Để quản lí tốt mặt hoạt động này , lãnh đạo trường thực hiện phương pháp kết hợp giữa quản lí bằng pháp chế và thi đua , bằng kế hoạch và thực hiện tốt công cuộc dân chủ hóa trong nhà trường Ngay
từ đầu năm học , trường đã căn cứ vào sự chỉ đạo cấp trên , vào tình hình thực tế của trường về các mặt để đưa ra dự thảo về chỉ tiêu , kế hoạch năm học mới và sau đó tiến hành họp các tổ chuyên môn để thảo luận
và thống nhất các chỉ tiêu về hạnh kiểm , học lực của học sinh toàn trường và từ đó cụ thể hóa chỉ tiêu các
bộ môn cho từng học kỳ , cả năm , xây dựng cụ thể kế hoạch kiểm tra toàn diện , dự giờ tổ ,… Toàn bộ kế hoạch và các chỉ tiêu năm học được thông qua hội nghị cán bộ công chức trường để thống nhất thực hiện trong năm học Cách làm này đã đảm bảo tinh thần dân chủ hóa trong nhà trường và đảm bảo được tính khả thi của kế hoạch , động viên được sự quyết tâm và tinh thần trách nhiệm của mỗi giáo viên trong quá trình giảng day và giáo dục học sinh
Trong phân công nhiệm vụ quản lý , lãnh đạo trường thực hiện phân cấp quản lí cho các tổ chuyên môn theo dõi việc thực hiện hồ sơ chuyên môn , việc giảng dạy , thực hiện đúng quy chế chuyên môn và các hoạt động khác của tổ hàng tuần Hàng tháng phó hiệu trưởng chuyên môn sẽ kiểm tra , đánh giá và có điều chỉnh , bổ sung kịp thời theo kế hoạch Đây là một phương pháp quản lý có hiệu quả mà trường đã thực hiện nhiều năm qua Các tổ trưởng chuyên môn có điều kiện tiếp cận sát với giáo viên , triển khai đầy đủ các yêu cầu của lãnh đạo , điều hành hoạt động tổ chặt chẽ và đạt hiệu quả tốt hơn
Trang 5Hiệu phó chuyên môn lập kế hoạch kịp thời cho các hoạt động chuyên môn chung toàn trường trong từng tháng, học kỳ và cả năm học, dành thời gian hợp lý cho các tổ chuyên môn, nhóm chuyên môn sinh hoạt: Đây là công việc rất quan trọng nhằm thực hiện các nhiệm vụ về chuyên môn mà Sở giáo dục đào tạo, Phòng GD - ĐT và Hội nghị cán bộ, công chức đầu năm học đề ra Ngoài công việc thông thường
mà người cán bộ quản lý phải làm là: lập kế hoạch cho phần việc được phụ trách trong cả năm học, từng học kỳ, từng tháng, thì một phần việc rất quan trọng là lập được kế hoạch cụ thể trong việc sử dụng thời gian của mỗi chiều ngày thứ 5 trong tuần Ở trường chúng tôi , trong 5 năm gần đây đã bố trí thời gian trong mỗi buổi chiều thứ 5 hàng tuần như sau:
- Tuần thứ nhất của tháng : Họp hội đồng toàn trường
- Tuần thứ hai của tháng : Họp chuyên môn các tổ
- Tuần thứ ba của tháng : Họp sinh hoạt chuyên đề, Thao giảng
-Tuần thứ tư của tháng : Tổ chức sinh hoạt ngoại khóa NGLL
* Nội dung họp tổ chuyên môn bao gồm: Nội dung mang tính chất hành chính như thi đua, kỷ luật, nề nếp chỉ được chiếm không quá 1/2 thời gian họp tổ 1/2 thời gian họp tổ là đi sâu vào các nội dung: liên quan trực tiếp đến dạy - học, như thao giảng, học tập chuyên đề, rút kinh nghiệm, bàn các biện pháp nâng cao chất lượng dạy - học; chuẩn bị cho việc đánh giá kiểm tra ,xem xét việc thực hiện chương trình, thống nhất từng tiết dạy của tuần tiếp theo về nội dung, phương pháp, đồ dùng dạy học yêu cầu tất
cả các bài dạy đều được thống nhất trao đổi trong sinh hoạt nhóm Rút kinh nghiệm qua bài kiểm tra 15 phút, 45 phút, kiểm tra học kỳ Từ đó có phương pháp dạy - học phù hợp nhằm nâng cao chất lượng dạy - học Thống nhất kiến thức trọng tâm của từng chương, phần, chuẩn bị cho kiểm tra sắp tới (nếu có) Công tác bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu…Về phía nhà trường chúng tôi luôn tạo điều kiện để mỗi tổ chuyên môn đều có chỗ riêng lưu giữ các loại hồ sơ tổ, nhóm thường sử dụng: Sổ kế hoạch hoạt động của tổ, sổ phân công thao giảng - dự giờ, sổ sinh hoạt nhóm chuyên môn…Chúng tôi thực hiện nề nếp kiểm tra chung và họp như đã trình bày từ năm học 2006-2007 cho đến nay Tuy nhiên tuỳ theo nhiệm
vụ và tình hình thực tế của từng năm học mà kế hoạch này có sự thay đổi cho phù hợp Dựa vào kế hoạch trên các bộ phận và đặc biệt là các tổ chuyên môn chủ động trong việc lập kế hoạch hoạt động của tổ Trong đó có kế hoạch tổ chức học tập các chuyên đề giảng dạy, phân công giáo viên thao giảng minh hoạ chuyên đề, Do có kế hoạch kịp thời, cụ thể nên việc thực hiện được chuẩn bị ở các tổ chu đáo và đạt kết quả ngày càng tốt hơn
2.9/ Tổ chức tốt việc kiểm tra đánh giá học sinh
a) Tổ chức kiểm tra học kỳ và 1 tiết :
Kiểm tra và đánh giá kiến thức học sinh là một công việc rất quan trọng của người thầy, là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của công tác chỉ đạo chuyên môn trong nhà trường Giáo viên và các tổ chuyên môn phải làm tốt công tác này, việc tổ chức kiểm tra 1 tiết phải đạt được các mục đích và yêu cầu sau:
- Nội dung kiểm tra phải phù hợp với yêu cầu của chương trình và sách giáo khoa hiện hành
- Đề kiểm tra không quá tải, phù hợp với các đối tượng học sinh: giỏi, khá, trung bình, yếu Đề kiểm tra phải đảm bảo tính khách quan, cẩn mật
- Chấm bài phải chính xác, đúng theo đáp án, biểu điểm Chống hiện tượng chấm bài cảm tính, qua loa hay quá khắt khe
- Trả bài kịp thời, để học sinh thấy được kiến thức thực tế của mình Giáo viên, tổ chuyên môn và nhà trường nắm bắt được kịp thời chất lượng học tập của học sinh Từ đó có các biện pháp chỉ đạo kịp thời, thích hợp nâng cao chất lượng dạy - học
- Tổ chức kiểm tra phải đảm bảo qui chế chuyên môn, nhưng phù hợp với tâm lý của học sinh, tránh căng thẳng, nặng nề.Có như vậy kết quả kiểm tra mới phản ánh đúng trình độ thực tế của học sinh theo đúng yêu cầu, mục đích giáo dục
Để thực hiện được mục đích yêu cầu về kiểm tra đánh giá như đã trình bày ở trên, chúng tôi tiến
Trang 6hành kiểm tra thống nhất theo lịch kiểm tra chung của toàn khối
Một số công việc thực hiện trong quá trình kiểm tra :
- Bước 1: Sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn và ra đề kiểm tra:
+ Giáo viên bộ môn có vai trò và trách nhiệm lớn trong việc chuẩn bị ra đề kiểm tra Do đó trước khi kiểm tra ít nhất là một tuần: nhóm chuyên môn phải thống nhất được mục đích yêu cầu; các đơn vị kiến thức cơ bản cần được kiểm tra đánh giá và thông báo nội dung này đến tất cả học sinh trong lớp để học sinh chủ động ôn tập
+Sau khi họp nhóm chuyên môn, nhóm giáo viên dạy ra hai đề tham khảo với đáp án và biểu điểm đầy đủ nạp lại cho tổ trưởng chuyên môn xem xét góp ý, bổ sung và trình lên phó hiệu trưởng phụ trách chuyên duyệt và ra đề kiểm tra chính thức Tất cả các đề kiểm tra 1 tiết chung đều ra 2 đề với mức độ yêu cầu kiến thức như nhau
- Bước 2: Tổ chức in ấn và bảo mật đề thi:
Sau khi lãnh đạo hoặc tổ trưởng chuyên môn đã duyệt xong đề kiểm tra , nhà trường tiến hành cho bộ phận văn phòng in ấn đề thi đủ cho các khối lớp và được bảo mật tại phòng phó hiệu trưởng chuyên môn cho đến thời gian qui định kiểm tra
- Bước 3: Kiểm tra và trả bài, sữa bài cho học sinh Thống kê báo cáo:
+ Sau khi kiểm tra, GVBM tiến hành chấm bài đúng theo đáp án, đảm bảo tính chính xác, khách quan và công bằng cho học sinh.Tiến hành trả bài cho học sinh 1 tuần sau kiểm tra, riêng bộ môn Ngữ văn trả và chữa bài đúng theo phân phối chương trình
+Tất cả điểm chấm bài của học sinh sẽ được báo cáo về tổ trưởng chuyên môn để thống kê và báo cáo ( có biểu mẫu ) về phó hiệu trưởng chuyên môn Như vậy bộ phận chuyên môn sẽ nắm chắc được chất lượng học tập của học sinh, từ đó kịp thời rút kinh nghiệm, có kế hoạch chỉ đạo uốn nắn, điều chỉnh, bổ sung nhằm đảm bảo chỉ tiêu, kế hoạch đề ra cho từng học kỳ, cả năm
b) Đối với các bài kiểm tra 15’:
Tất cả các bài kiểm tra từ 15 phút thì giáo viên bộ môn chủ động tổ chức kiểm tra theo đúng kế hoạch kiểm tra của tổ chuyên môn; đề kiểm tra do giáo viên bộ môn ra ( đảm bảo tính thống nhất), sau khi kiểm tra xong thì lưu đề và đáp án tại hồ sơ của tổ.Với cách làm như thế này, dù không được kiểm tra chung, nhưng việc tổ chức kiểm tra viết từ 15 phút trở lên của tất cả các bộ môn đều được chỉ đạo thống nhất về thời gian, nội dung và yêu cầu kiểm tra Các đề và biểu điểm đáp án của các bài kiểm tra được lưu tại hồ sơ tổ, nhóm, chính là các tư liệu chuyên môn khá quan trọng để giáo viên trong nhóm trao đổi học tập
Với các biện pháp trong chuỗi biện pháp như tôi vừa trình bày đã đạt được những kết quả rất tích cực:
+ Thực hiện được mục đích, yêu cầu của công tác kiểm tra, đánh giá học sinh Kết quả đánh giá thể hiện chính xác trình độ và năng lực học tập của từng học sinh
+ Đã thúc đẩy được các tổ, nhóm chuyên môn sinh hoạt với nhiều nội dung thiết thực, phục vụ cho nâng cao chất lượng dạy - học
2.10/ Chỉ đạo tổ chuyên môn tổ chức sơ kết học kỳ, tổng kết năm một cách khoa học kịp thời
Trong quá trình chỉ đạo hoạt động dạy và học, người cán bộ quản lý phải luôn chú ý đến việc phát huy dân chủ, phát huy trí tuệ của tập thể Vì có thể nói: người dạy học là giáo viên – người đánh giá học sinh cũng là giáo viên Do đó trong quá trình chỉ đạo hoạt động dạy và học, cán bộ quản lý giáo dục phải luôn chú ý lắng nghe ý kiến đóng góp xây dựng của cán bộ, giáo viên Đồng thời xếp thời gian một cách khoa học hợp lý để mỗi thầy cô giáo tự đánh giá công tác đã làm được trong từng học kỳ, từ đó đề ra các biện pháp thiết thực nhằm nâng cao chất lượng dạy học trong học kỳ tiếp theo Sau đó mỗi tổ chuyên
Trang 7môn họp sơ kết học kỳ và đề ra kế hoạch nâng cao chất lượng dạy học Trên cơ sở kế hoạch của giáo viên, của tổ chuyên môn, ban lãnh đạo trường xây dựng kế hoạch và các biện pháp chính nhằm nâng cao chất lượng dạy học cho học kỳ tiếp theo Đối với học kỳ I công việc này thường hoàn thành trong tuần 18 và giữa tuần 19 Với cách làm này chúng tôi không áp đặt chỉ tiêu cho từng giáo viên nhưng vẫn phát huy tốt phong trào thi đua dạy và học đi vào thực chất, không chạy theo hình thức
3/ HIỆU QUẢ:
Với các biện pháp thực hiện như vừa trình bày ở trên, nhiều năm qua hoạt động của tổ, nhóm chuyên môn, và kết quả dạy học có nhiều sự chuyển biến tích cực, cụ thể như sau:
- Hoạt động của tổ nhóm chuyên môn ngày càng có chất lượng, không còn mang tính chất giải quyết sự vụ, công việc hành chính đơn thuần, mà tập trung chủ yếu vào đặc trưng của từng môn học để nâng cao chất lượng dạy - học
- Nội dung công việc của tổ, nhóm chuyên môn nhiều, xong nhờ có các loại sổ sách , biểu mẫu
in sẵn, phát cho từng tổ, nhóm do đó, khá thuận tiện, đơn giản trong việc lưu trữ các nội dung chuyên môn quan trọng liên quan đến dạy học, giúp cho lãnh đạo nhà trường dễ theo dõi, nắm bắt kịp thời chất lượng dạy- học, từ đó có kế hoạch chỉ đạo cho phù hợp
- Xây dựng được nề nếp hoạt động chuyên môn chung toàn trường song vẫn tạo được tính chủ động phát huy sáng tạo trong hoạt động của từng tổ, nhóm chuyên môn phù hợp với đặc trưng của bộ môn
- Chất lượng dạy và học của trường ngày càng được nâng cao và củng cố vững chắc Một vài số liệu minh chứng sau:
-Về học sinh:
- Về giáo viên:
Năm học Chiến sĩ thi đua cấp
Tỉnh Bằng khen Tỉnh chiến sĩ thi đua cơ sở Giáo viên đạt lao động tiên tiến
-Về phía tổ chuyên môn:
Năm học Tổng số tổ chuyên môn Số tổ đạt lao động tiên tiến
cấp TP
Số tổ đạt lao động tiên tiến cấp trường
Năm học Số giỏi cấp thành phố
và Tỉnh
Học sinh giỏi Học sinh tiên tiến Tốt nghiệp
THCS
Học kỳ I: năm học
2010-2011 VHCT: 3; Casio: 13Các môn khác: 45
( vòng 1 TP)
Trang 82009 - 2010 5 1 4
- Về thành tích của đơn vị trường :
+ Năm học 2006 -2007 : Trường được công nhận đạt chuẩn Quốc gia giai đoạn 2001-2010 và là trường
tiên tiến cấp Tỉnh + Năm học 2007 -2008 : Trường đạt danh hiệu lao động tiên tiến
+ Năm học 2008 -2009 : Trường đạt danh hiệu lao động tiên tiến
+ Năm học 2009 -2010 : Trường đạt danh hiệu lao động tiên tiến
Trên đây là sáng kiến kinh nghiệm của bản thân được đúc kết từ những kinh nghiệm được đóng góp của đồng nghiệp và từ thực tế chỉ đạo hoạt động các tổ chuyên môn trong nhà trường Rất mong Hội đồng khoa học Trường, Hội đồng khoa học Phòng GD&ĐT TP Cà Mau, Hội đồng khoa học Sở GD&ĐT Tỉnh Cà Mau xem xét, điều chỉnh và bổ sung để bản thân tôi rút kinh nghiệm, rèn luyện công tác quản lí và chỉ đạo hoạt động chuyên môn ngày một vững vàng và đạt hiệu quả cao hơn /
Tắc Vân , ngày 10 tháng 01 năm 2011
Người viết
Trang 9PHẦN NHẬN XÉT ĐÁNH GIÁ XẾP LOẠI
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM TÊN ĐỀ TÀI:
MỘT VÀI KINH NGHIỆM CHỈ ĐẠO HOẠT ĐỘNG CÁC TỔ CHUYÊN MÔN
ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY - HỌC Ở TRƯỜNG THCS
TÁC GIẢ : QUÁCH VĂN THIỆT
Trường ( đối với đơn vị trực thuộc Phòng
GD&ĐT), Tổ chuyên môn ( đối với đơn vị trực
thuộc Sở GD&ĐT)
Phòng GD&ĐT ( hoặc trường, trung tâm, đơn vị trực thuộc Sở )
-Đặt vấn đề
-Biện pháp
-Kết quả phổ biến ứng dụng
-Tính khoa học
-Tính sáng tạo
-Đặt vấn đề -Biện pháp -Kết quả phổ biến ứng dụng -Tính khoa học
-Tính sáng tạo
Xêp loại chung:
Ngày tháng năm 20
Hiệu Trưởng
Xếp loại chung
Ngày tháng năm 20 Thủ trưởng đơn vị
Căn cứ vào kết quả xét, thẩm định của Hội đồng khoa học ngành GD&ĐT cấp Giám đốc Sở GD&ĐT Cà Mau thống nhất công nhận SKKN và xếp loại:
Ngày tháng năm 20
GIÁM ĐỐC