Các biện pháp phát huy tích cực của học sinh khi học môn giáo dục nghề điện dân dụng

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ TRUNG TÂM KTTH - HƯỚNG NGHIỆP SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM TÊN ĐỀ TÀI CÁC BIỆN PHÁP PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA HỌC SINH KHI HỌC MÔN GIÁO DỤC NGHỀ ĐIỆN DÂN DỤN

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

TRUNG TÂM KTTH - HƯỚNG NGHIỆP

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

TÊN ĐỀ TÀI

CÁC BIỆN PHÁP PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA HỌC SINH KHI HỌC MÔN GIÁO DỤC NGHỀ ĐIỆN DÂN DỤNG

Người thực hiện: Trịnh Anh Tuấn Chức vụ: Giáo viên SKKN thuộc môn: Nghề điện dân dụng

THANH HOÁ NĂM 2021

MỤC LỤC

Trang

A ĐẶT VẤN ĐỀ 1

B GIẢI QUYẾ T VẤN ĐỀ 1

I Cơ sở lí luận

II Thực trạng của vấn đề

1 Thuận lợi

2 Khó khăn

III Giải pháp tổ chức

1 Nội dung chương trình môn: 2 Các phương pháp dạy học môn Giáo dục nghề điện dân dụng:

Nhóm 1: Phương pháp thảo luận và nghiên cứu tình huống

Nhóm 2: Phương pháp điều tra và hỏi đáp

Nhóm 3: Phương pháp giải trí và phương pháp luyện tập

3 Cách suy nghĩ khi lập kế hoạch bài học theo hướng phát huy tính cực của học sinh

4 Quy trình bài dạy

5 Một số biện pháp thực hiện đổi mới phương pháp dạy học môn giáo dục nghề điện dân dụng

IV Kiểm nghiệm

1 2 2 3 4 4 5 5 6 7 8 9 10

13

C KẾT LUÂN VÀ ĐỀ XUẤT 14 I Kết luận

II Đề xuất

14 15

A ĐẶT VẤN ĐỀ

Như chúng ta đã biết môn Giáo dục nghề điện dân dụng là một môn học cung cấp cho học sinh những hiểu biết cơ bản ban đầu về một nghề trong xã hội

mà sau này các em có thể tự phát huy mối quan hệ đời sống thực tế của các em với xã hội hiện tại Trong chương trình Giáo dục nghề điện dân dụng trang bị cho các em học sinh những kiến thức cơ bản của bậc học, góp phần bồi dưỡng phẩm chất, nhân cách toàn diện của con người

Để đáp ứng yêu cầu phát triển của nền giáo dục nước nhà, chương trình giáo dục bậc THPT, nội dung chương trình dạy học các môn học giáo dục nghề nói chung và môn Giáo dục nghề điện dân dụng nói riêng Chương trình đã được xây dựng theo quan điểm tích hợp Quan điểm này hoàn toàn phù hợp với quy luật nhận thức của con người Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng gắn liền với thực tế

Qua thực tế giảng dạy môn Giáo dục nghề điện dân dụng bậc THPT nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới nội dung và phương pháp dạy học để tìm ra những biện pháp tối ưu nhất góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy Người giáo viên phải thực hiện đổi mới các phương pháp dạy học sao cho học sinh là người chủ động, nắm bắt kiến thức của môn học một cách tích cực, sáng tạo góp phần hình thành phương pháp và nhu cầu tự học, tự phát hiện, tự giải quyết các tình huống,vấn

đề đặt ra trong bài học Để thực hiện được điều này người giáo viên gặp rất nhiều khó khăn, lúng túng, nhất là những giáo viên được tập huấn trong thời

gian ngắn, hoặc phân công dạy Chính vì vậy, tôi xin đề cập đến vấn đề "Các biện pháp phát huy tính tích cực của học sinh khi học môn Giáo dục nghề điện dân dụng ".

Chương trình giảng dạy môn Giáo dục nghề điện dân dụng bậc THPT, THCS tôi đã trải qua nhiều năm giảng dạy Do đó, đề tài được nghiên cứu trong phạm vi môn Giáo dục nghề điện dân dụng bậc THPT của tôi nhằm đưa ra các biện pháp phát huy tính tích cực của học sinh khi học môn học này

B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

I Cơ sở lí luận

- Đổi mới phương pháp dạy học ở bậc THPT, theo hướng phát huy tính

tích cực, chủ động và sáng tạo của học sinh Nhằm tăng cường hoạt động cá thể phối hợp với hoc tập giao lưu để hình thành, rèn luyện và vận dụng kiến thức trong thực tiễn đời sống Việc đổi mới phương pháp giảng dạy gây hứng thú trong học tập để các em có thể học tập tốt được môn học và các môn học khác

- Các biện pháp giúp học sinh bậc THPT học tốt môn Giáo dục nghề điện

dân dụng là rèn luyện các em có được kĩ năng quan sát tư duy, kĩ năng vận dụng kiến thức đã học vào thực tế cuộc sống

- Môn Giáo dục nghề điện dân dụng là một môn học mang tính tích hợp

cao gắn liền với thực tế Tính tích hợp ấy được thể hiện ở 3 điểm sau:

+ Chương trình môn Giáo dục nghề điện dân dụng xem xét thực tế hiện tại -điều kiện cuộc sống - điều kiện học tập - môi trường xã hội trong một thể

thống nhất, có mối quan hệ và tác động lẫn nhau.

+ Các kiến thức trong chương trình môn học Giáo dục nghề điện dân dụng bậc THPT là kết quả của việc tích hợp kiến thức của nhiều môn học, nhất

là các môn tự nhiên

+ Chương trình môn Giáo dục nghề điện dân dụng bậc THPT có cấu trúc phù hợp với nhận thức của học sinh, sát thực với cuộc sống thường ngày

- Chương trình môn Giáo dục nghề điện dân dụng có cấu trúc đồng tâm phát triển, tuy cùng là một chủ đề dạy học nhưng ở mỗi cấp học, môn học kiến thức trang bị ở mức độ khác nhau cho phù hợp với đối tượng học sinh Và cứ như vậy mức độ kiến thức được nâng dần lên ở từ đầu năm học đến cuối năm học, từ cấp THCS đến cấp THPT

- Môn Giáo dục nghề điện dân dụng là một môn học có thể nói cung cấp, trang bị cho học sinh những kiến thức về điều kiện hiện có mà các em nhìn thấy hoặc vẫn thường xuyên sử dụng trong cuộc sống hàng ngày xung quanh các em

- Các em là chủ thể nhận thức, vậy nên khi giảng dạy giáo viên tích cực đổi mới phương pháp dạy học cho phù hợp với đặc điểm nhận thức của cấp học, nhóm đối tượng học sinh, để có những hoạt động tích cực đến quá trình lĩnh hội tri thức của các em, bài học của môn giáo dục nghề điện dân dụng có thể là phần

ôn tập của môn khác hoặc bài học của môn khác lại là điểm nhấn hình thành tư duy cho môn điện dân dụng

- Người giáo viên phải thường xuyên có biện pháp tâm lí, kích thích học sinh học tập như: khen ngợi, tuyên dương, thưởng điểm,… tạo hứng thú cho học sinh phát triển ghi nhớ các biểu tượng, kí hiệu…, khái niệm kiến thức đến từ các giác quan nghe, nhìn, cầm, kiểm tra Vì thế, giáo viên cần thay đổi hình thức tổ chức hoạt động làm phong phú các hoạt động học tập, tăng cường phương pháp phát triển khả năng quan sát tri giác của học sinh để giúp các em chủ động tiếp thu tri thức, hiểu bài nhanh, khắc sâu và nhớ lâu kiến thức bài học

Việc thay đổi các phương pháp dạy học phù hợp với nội dung chương trình và đáp ứng được yêu cầu đổi mới phương pháp học, nội dung học tập của môn học cần phải đi song song với quá trình tri giác, tư duy của học sinh

II Thực trạng của vấn đề

1 Thuận lợi

a Về giáo viên

- Với chương trình sách giáo khoa, giáo viên được tập huấn, hướng dẫn phương pháp xây dựng thiết kế bài học theo hướng mới, có phân chia từng hoạt động cụ thể, rõ ràng, giáo viên chỉ chọn phương pháp theo từng chủ đề

- Giáo viên được học tập, tham gia dự các chuyên đề do Sở giáo dục và Đào tạo tổ chức tập huấn hoặc do Bộ giáo dục và Đào tạo tổ chức

- Cùng với việc đổi mới phương pháp dạy và học, môn Giáo dục nghề điện dân dụng là một môn học đã được nhiều cấp, nghành quan tâm và đã được

in thành sách giáo khoa

- Nội dung kiến thức tích hợp đã giảm được thời lượng học tập ở nhà của học sinh

b Về học sinh

- Học sinh say mê học hỏi, tìm hiểu môn học, nhất là những bài hướng dẫn thực hành

- Tinh thần học tập được nâng lên sau mỗi lần hoàn thành bài thực hành, sau mỗi chương( chủ đề )

2 Khó khăn

- Trong trường hiện nay, mặc dù thời gian biểu, cũng như phân lượng thời gian số tiết cho môn học rất rõ ràng, nhưng ở môn Giáo dục nghề nói chung môn Giáo dục nghề điện dân dụng nói riêng nhiều khi giáo viên coi là môn phụ

Do khối lượng kiến thức các môn học khác nhiều, sát thực với suy nghỉ hiện tại của học sinh nên môn Giáo dục nghề bị lấn lướt

- Học sinh kể cả một số phụ huynh còn coi nhẹ môn học mà tập chung cho các môn ôn thi vào đại học…hoặc coi như là môn học thêm không quan trọng, nên chỉ học đối kháng…

- Một số giáo viên còn thiếu kinh nghiệm với cách tổ chức hoạt động tích cực cho trò lĩnh hội kiến thức Hoặc có tổ chức thì còn lúng túng, mất thời gian, nên qua loa đại khái Học sinh còn bỡ ngỡ, rụt rè chưa quen với các hoạt động mới của môn Giáo dục nghề hoặc quá phấn khích gây mất trật tự trong lớp học

- Còn có giáo viên chưa coi trọng thiết bị dạy học của bộ môn hoặc ngại dùng, có chuẩn bị song thao tác còn có phần vụng về, lúng túng Do vậy, khiến các em không thích thú với môn học, hiệu quả giờ học không cao

- Sự hiểu biết của một số giáo viên còn hạn chế, hoặc bị phân công giảng dạy nên ít cập nhật thông tin về sự phát triển của Khoa học kỹ thuật do tốn nhiều thời gian

- Sự tác động của nền kinh tế đa thành phần hiện nay ở nước ta, tác động của gia đình, phụ huynh, những thông tin không chính xác trên mạng xã hội ít nhiều ảnh hưởng đến việc học tập của học sinh…

Kết quả khảo sát hứng thú học tập bộ môn, kết quả học tập của học sinh các lớp 11A1, 11A2, 11A3,11A4 trước khi thực hiện đề tài:

* Hứng thú học tập:

Mức độ

Lớp sốSĩ Hưngphấn Thoảimái thườngBình thẳngCăng

SL % SL % SL % SL % Đối

chứng

11A 2 –Tô Hiến Thành 21 2 9,5 7 33,3 9 42,9 3 14,3

11C 1 – Hàm Rồng 26 2 7,7 4 15,4 18 69,2 2 7,7

Thực

nghiệm 11C

2 – Hàm Rồng 22 5 22,7 2 9,1 13 59,1 2 9,1

11C 1 – Đào Duy Từ 25 4 16,0 5 20,0 14 56,0 2 8,0

* Kết quả học tập:

Xếp loại

Số lần KT

/ Lớp

Số bài

Giỏi Khá Trung

bình

SL % SL % SL % Lần 1 Đối

chứng 11A

2 – Tô Hiến Thành 21 3 14,3 5 23,8 13 61,9

11C 1 – Hàm Rồng 26 4 15,4 4 15,4 18 69,2

Thực

nghiệm 11C

2 – Hàm Rồng 22 6 27,3 5 22,7 11 50,0

11C 1 – Đào Duy Từ 25 5 20,0 4 16,0 16 64,0

Lần 2 Đối

chứng 11A

2 – Tô Hiến Thành 21 3 14,3 6 28,6 12 57,1

11C 1 – Hàm Rồng 26 3 11,5 3 11,5 20 76,9

Thực

nghiệm 11C

2 – Hàm Rồng 22 4 18,2 4 18,2 14 63,6

11C 1 – Đào Duy Từ 25 4 16,0 4 16,0 17 68,0

Chính vì vậy, vấn đề đổi mới phương pháp dạy học môn Giáo dục nghề là vấn đề nóng bỏng, bức xúc, cần thiết để giáo viên bắt nhịp với việc đổi mới chung của ngành giáo dục và cũng chính là để học sinh chủ động trong học tập

có phương pháp, tự chiếm lĩnh, tự tư duy, tìm hiểu trở thành những người năng động, sáng tạo, làm bước đà để học sinh thích ứng với bài học mới Những vấn

đề trăn trở và tồn tại trên là động cơ thúc đẩy tôi nghiên cứu thực tế giảng dạy, tìm tòi tham khảo sách báo, trên thông tin đại chúng, tạp chí, chuyên san để xây dựng nội dung: “Các biện pháp phát huy tính tích cực của học sinh khi học môn Giáo dục nghề điện dân dụng bậc THPT”

III.Giải pháp và tổ chức

1 Nội dung chương trình môn

- Chương trình môn Giáo dục nghề điện dân dụng được chia làm 2 giai đoạn

* Giai đoạn 1: Học ở lớp 8

* Giai đoạn 2: Học ở lớp 11

Tiếp nối chương trình môn Giáo dục nghề điện dân dụng ở lớp 8, môn Giáo dục nghề điện dân dụng ở lớp 11 cũng được xây dựng theo hướng tích hợp nội dung kiến thức

- Chương trình môn gồm 32 bài tương ứng với 105 tiết,Đồng thời 32bài, được phân phối theo7 chủ đề: chủ đề 1: Mở đầu, chủ đề 2: An toàn lao động trong nghề điện dân dụng, chủ đề 3: Đo lường điện, chủ đề 4: Mạng điện trong nhà, chủ đề 5: Máy biến áp, chủ đề 6: Động cơ điện, chủ đề 7: Tìm hiểu nghề điện dân dụng

Chủ đề 1: (1bài) với nội dung

Giới thiệu vị trí vai trò và triển vọng của nghề điện

Mục tiêu,nội dung chương trình và phương pháp học tập nghề

Chủ đề 2: (1 bài) với nội dung

Nguyên nhân gây ra tai nạn lao động trong nghề điện dân dụng

Những biện pháp đảm bảo an toàn lao động trong nghề điện dân dụng

Chủ đề 3: (4 bài) với nội dung

Biết sử dụng đồng hồ đo điện, phân loại đồng hồ trong nghề điện dân dụng

Biết được công dụng,cấu tạo các loại đồng hồ trong nghề điện dân dụng Biết sử dụng một số dụng cụ kiểm tra trong nghề điện dân dụng

Chủ đề 4: (8 bài) ) với nội dung.

Nắm một số kiến thức cơ bản về chiếu dáng trong nhà.

Phương pháp tính toán, thiết kế mạng điện trong nhà

Thiết kế,lắp đặt được mạng điện đơn giản cho một phòng ở.

Chủ đề 5: (7 bài) với nội dung.

Hiểu được ý nghĩa tác dụng của máy biến áp trong nghề điện dân dụng Phân loại được máy biến áp trước khi sử dụng

Phương pháp thiết kế máy biến áp công suất nhỏ

Thiết kế và quấn máy biến áp công suất nhỏ

Chủ đề 6: (9 bài) với nội dung.

Nắm được một số kiến thức cơ bản về động cơ điện

Biết sử dụng và nắm được kiến thức cơ bản về động cơ điện xoay chiều 1 pha

Nắm được một số mạch điều khiển động cơ điện xoay chiều 1 pha

Bảo dưỡng, sửa chữa được một số hư hỏng đơn giản đồ dùng điện cơ trong gia đình

Chủ đề 7: (2 bài) với nội dung.

Hiểu được đặc điểm, yêu cầu của nghề điện dân dụng

Biết tìm hiểu thông tin về thị trường lao động của nghề điện dân dụng Biết tìm hiểu nơi đào tạo nghề điện dân dụng

Biết lựa chọn nghề và thông tin nghề

Nội dung kiến thức trong toàn bộ môn Giáo dục nghề điện dân dụng được chia làm 7 chủ đề, được phát triển theo nguyên tắc từ đơn giản đến phức tạp, dẫn dắt học sinh mở rộng vốn hiểu biết từ bản thân đến trường học, từ cuộc sống trong gia đình đến xã hội xung quanh và có mối liên kết với một số môn học khác Mọi chủ đề đều là nhiệm vụ chỉ dẫn học tập, đưa ra một cách ngắn gọn xúc tích, dễ hiểu, dễ nhớ, chỉ dẫn cho học sinh một chuỗi các trình tự học tập như nghe giảng, quan sát thực hành,và liên hệ thực tế để học sinh chiếm lĩnh kiến thức mới

2 Các phương pháp dạy học môn Giáo dục nghề điện dân dụng

Trong quá trình giảng dạy môn Giáo dục nghề điện dân dụng , tôi thấy có

thể chia các phương pháp dạy học thành các nhóm phương pháp sau:

Nhóm 1: Phương pháp thảo luận và nghiên cứu tình huống

- Với học sinh lớp 11, giáo viên tổ chức đối thoại giữa mình và học sinh hoặc giữa học sinh với học sinh, hoặc cho các em xem hoạ đồ bài học để thảo luận nhằm huy động trí tuệ của tập thể, giải quyết một vấn đề do thực tế cuộc sống đòi hỏi để tìm hiểu hoặc đưa ra những giải pháp, những kiến nghị, những quan niệm mới Học sinh giữ vai trò tích cực và chủ động tham gia thảo luận và tranh luận Giáo viên giữ vai trò nêu vấn đề gợi ý khi cần thiết và tổng kết thảo luận Khi tổ chức hoạt động giáo viên sử dụng phương pháp thảo luận, cần dự kiến rõ thời gian, hình thức thảo luận, nội dung thảo luận để học sinh thảo luận hướng vào mục tiêu bài học, huy động kiến thức thực tế để xây dựng bài học Giáo viên cần nêu ra những vấn đề để học sinh tìm cách giải quyết và rút ra kết luận có tính nghiên cứu Đây chính là giáo viên kết hợp giữa phương pháp thảo luận và phương pháp động não, đánh thức trí tuệ

- Với học sinh lớp 8, giáo viên chỉ nên đề xuất những vấn đề đơn giản, phù hợp với nhận thức của các em vì tư duy của các em còn mang tính khái

quát Có thể cũng với cách tổ chức như vậy nhưng giáo viên đưa ra những tình huống của nội dung học tập gắn liền với thực tế cuộc sống để học sinh tham gia giải quyết bằng cách diễn đạt Đó chính là cách giáo viên sử dụng phương pháp nghiên cứu tình huống

- Để phát huy được ưu thế của phương pháp này người giáo viên cần thực hiện theo các bước sau:

+ Phương pháp lựa chọn

+ Phương pháp chọn người tham gia

+ Phương pháp đánh giá kết quả

Đây là nhóm phương pháp đặc trưng, sử dụng chính trong chủ đề “Dạy lý thuyết” Tập cho học sinh kĩ năng nghiên cứu giải quyết vấn đề về kiến thức do bài học đặt ra

Ví dụ: Khi dạy bài 2:An toàn lao động trong giáo dục nghề điện dân dụng.

Giáo viên có thể đưa ra câu hỏi trắc nghiệm:

- Nguyên nhân gây ra tai nạn bị điện giật là:

A Do chạm vào dây pha trong mạng điện B Do Chạm vào thiết bị bị rò điện

3 pha

C Do phóng điện cao áp , D Tất cả đều đúng

- Khi thấy người bị điện giật người cấp cứu nên:

A Dùng tay kéo người bị nạn ra B Cắt cầu dao nơi gần nhất

khỏi nguồn điện

C Dùng các vật liệu cách điện khô ráo D Câu B và C đều đúng

để kéo nạn nhân ra khỏi nguồn điện

Để học sinh trả lời, giáo viên có thể chọn hoặc chỉ định học sinh và có thể gọi học sinh khác nhận xét…

Nhóm 2: Phương pháp điều tra và hỏi đáp

Phương pháp điều tra giúp tổ chức và hướng dẫn học sinh tìm hiểu vấn đề, sau đó dựa trên tài liệu,thông tin thu nhập tiến hành phân tích so sánh, khái quát hoá để rút ra kết luận

Phương pháp hỏi đáp yêu cầu giáo viên tổ chức đối thoại với học sinh, gợi

ý cởi mở dần dần dẫn dắt học sinh tự rút ra kết luận, hoặc vận dụng kiến thức vào thực tế Phương pháp này được coi là công cụ tốt nhất đến việc lĩnh hội kiến thức của học sinh, giúp giáo viên đánh giá kết quả thu nhận kiến thức , từ đó giáo viên điều chỉnh nội dung, phương pháp dạy cho phù hợp

Nhóm phương pháp này sử dụng chủ yếu trong chủ đề 1 và 7:

Tìm hiểu nghề điện dân dụng

Để kích thích học sinh tích cực nghiên cứu tìm hiểu kiến thức, học sinh có rất nhiều vốn thông tin, vốn hiểu biết để tham gia vào bài học những vật dụng,

đồ dùng điện trong gia đình, bảng điện, đồ chơi …điện thoại gần gũi với các em hàng ngày Vì vậy, giáo viên nên chú ý tổ chức các hình thức học tập như: trưng bày các vật thật, tranh ảnh, sơ đồ mạng điện thật, máy biến áp thật… để giờ học thêm sinh động, học sinh học tập hăng hái, tích cực, kiến thức của bài học sẽ được học sinh nhớ kĩ và khắc sâu hơn

Ngoài ra còn sử dụng ở các chủ đề khác hoặc hướng dẫn ban đầu phần

thực hành nhưng cần phân bố thời lượng cho hợp lí với từng nội dung của chủ

đề

Ví dụ: Khi dạy bài 31: Tìm hiểu thông tin nghề và cơ sở đào tạo

Hoạt động 1: Giáo viên tổ chức cho học sinh quan sát các hình ảnh trong tài

liệu…, sau đó thảo luận theo nhóm nội dung các câu hỏi trong phiếu học tập như sau:

+ Mọi người trong từng hình ảnh đang làm gì, nghề gì, ngành gì?

+ Những hình ảnh hoạt động nào cho biết đó là ngành điện năng?

+ Những hình ảnh hoạt động nào cho biết đó là nghề điện dân dụng? + Những hình ảnh hoạt động nào có mối liên quan đến ngành điện năng? + Nghề điện dân dụng có mối liên hệ như thế nào với ngành điện năng? Sau khi nghe các nhóm trình bày ý kiến, nhóm khác bổ sung, giáo viên giải thích kết hợp phân tích để học sinh hiểu Giáo viên kết luận

Hoạt động 2: Giáo viên tổ chức cho học sinh theo tình huống: chọn học sinh

yêu thích học nghề điện dân dụng ví dụ em Hùng, chọn học sinh khác hỏi em Hùng để em Hùng ứng xử trả lời như thế nào?”

Giáo viên theo dõi ứng xử diễn giải của em Hùng, hướng dẫn các em còn lại nhận xét đánh giá cách ứng xử của bạn

Ví dụ: Khi dạy bài 32.

Giáo viên nêu câu hỏi để học sinh động não Sau đó giáo viên tiến hành tổ chức cho học sinh quan sát, thảo luận rồi tự rút ra kết luận

Khi sử dụng phương pháp này giáo viên cần đưa ra câu hỏi thảo luận; nêu

rõ mục đích thảo luận để hướng học sinh vào hoạt động Tránh tình trạng chỉ có một học sinh làm việc, còn lại nói chuyện hoặc làm việc khác, gây mất tập trung cho cả nhóm, lớp…,gây ồn ào không khí lớp học, giáo viên không bao quát được Khi nêu câu hỏi động não giáo viên cần đưa câu hỏi vừa sức, mang tính thực tế học sinh có thể vận dụng kiến thức vốn sống thực tế vào bài học được dễ dàng Khi tổ chức nghiên cứu tình huống, giáo viên nên đưa ra những tình huống đơn giản, gần gũi, dễ giải quyết để học sinh thể hiện thành công hoăc khá đạt yêu cầu câu hỏi nêu ra

Nhóm 3: Phương pháp giải trí và phương pháp luyện tập.

Ở phương pháp giải trí giáo viên tổ chức học sinh tham gia giải trí một cách có chủ định mà không cần luyện tập trước Đây là một dạng hoạt động mang tính sáng tạo, ôn tập, kiểm định kiến thức Khi tổ chức giáo viên cần đóng vai trò trọng tâm để điều khiển, học sinh là người thực hiện Còn phương pháp luyện tập thì giáo viên tổ chức cho học sinh luyện tập để củng cố lại những kiến thức đã học hoặc chủ điểm đã đặt ra Để thực hành làm bài tập giáo viên có thể

tổ chức hình thức như: Đưa ra một bài tập để các em cùng làm, hoặc ra nhiều bài tập để mỗi em, từng nhóm cử đại diện bốc thăm

Nhóm phương pháp này là nhóm phương pháp đặc trưng kết hợp thành một nhóm sử dụng chính trong chủ đề: “sử dụng dụng cụ để lắp đặt mạch, mạng điện…” Nó giúp học sinh tập luyện theo hiểu biết kiến thức đã học

Trên đây là các nhóm phương pháp sử dụng trong từng chủ đề học tập của môn Giáo dục nghề điện dân dụng lớp 11 Mặc dù mỗi chủ đề có những phương

pháp đặc trưng riêng nhưng giáo viên cần phối hợp sử dụng linh hoạt các phương pháp khác nhau để nâng cao hiệu quả giờ dạy Qua kinh nghiệm giảng dạy cho thấy trong một giờ học không bao giờ chỉ dùng một phương pháp dạy học mà thành công Một bài giảng tốt là kết quả của việc phối hợp sử dụng nhiều phương pháp dạy học một cách linh hoạt, hợp lý thì giờ học mới đạt kết quả cao

Tuy nhiên khi sử dụng các nhóm phương pháp này tôi nhận thấy cần lưu ý những điểm sau:

+ Phiếu điều tra phát ra cho học sinh cần rõ ràng, cụ thể để học sinh tiện trả lời hoặc điền vào phiếu Giáo viên cần khéo léo nêu câu hỏi để gây cho học sinh cảm giác chính học sinh là người tìm ra kiến thức mới

+ Câu hỏi hoặc bài tập phải thể hiện tính vừa sức, gần gũi giúp học sinh huy động tối đa vốn sống và kiến thức thực tế của mình để xây dựng bài học

Ngoài 3 nhóm phương pháp trên, phương pháp quan sát là phương pháp đặc trưng nhất của môn điện dân dụng Phương pháp này có thể kết hợp với tất

cả các phương pháp dạy học khác trong quá trình giảng dạy

Quan sát là nguồn gốc và phương tiện nhận thức và trí lực của con người Cho nên, khi sử dụng phương pháp này giáo viên hướng dẫn học sinh biết cách quan sát để tìm tòi và phát hiện ra kiến thức mới, ví dụ khi cho học sinh quan sát công tắc, giáo viên có thể đưa ra các câu hỏi như phần nhựa của công tắc có công dụng gì, phần kim loại có tác dụng gì, sau đó có thể hỏi chi tiêt cụ thể hơn

để học sinh tư duy nhận biết Khi tổ chức cho học sinh quan sát, giáo viên cần xây dựng cho học sinh trình tự quan sát như sau:

Mục đích quan sát:

- Lựa chọn phương pháp quan sát

- Hình thức quan sát

- Trình tự quan sát

3 Cách suy nghĩ khi lập kế hoạch bài học theo hướng phát huy tính tích cực của học sinh

*Xác định mục tiêu của bài học: xuất phát từ mong muốn giúp học sinh

nắm được những kiến thức, kĩ năng, thái độ cần thiết của mỗi bài học, khi viết mục tiêu, giáo viên phải sử dụng sao cho có thời lượng, kiểm tra, đánh giá được những kiến thức mà học sinh thu nhận được

- Về kiến thức: liệt kê, mô tả, nêu tên, nêu đặc điểm, xác định, chỉ ra

- Về kĩ năng: quan sát, nhận biết, so sánh, phân tích, sắp xếp, phân loại,

…

- Về thái độ: có ý thức, tự giác, giúp đỡ, an toàn, vệ sinh, kỉ luật

*Chuẩn bị đồ dùng dạy học

- Để đạt được mục tiêu của bài học này, giáo viên cần suy nghĩ xem phải

sử dụng những đồ dùng, vật tư, dụng cụ gì và những phương tiện, dụng cụ, vật

tư nào không thể thiếu trong bài học

- Giáo viên cần xem lại các danh mục về thiết bị và đồ dùng dạy học của nhà trường (hoặc bản thân đã tích lũy được từ trước) để xác định những đồ dùng dạy học cần thiết cho bài đã có sẵn hay phải tự làm hoặc phải dành thời gian cho