CƠ sở lí LUẬN và THỰC TIỄN của VIỆC GIÁO dục LÒNG NHÂN ái CHO học SINH TRONG dạy học LỊCH sử ở TRƯỜNG THPT

CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC GIÁO DỤC LÒNG NHÂN ÁI CHO HỌC SINH TRONG DẠYLòng nhân ái trong quan hệ giữa con người được các nhà giáo dục trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương qua

CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC GIÁO DỤC LÒNG NHÂN ÁI CHO HỌC SINH TRONG DẠY

Lòng nhân ái trong quan hệ giữa con người được các

nhà giáo dục trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương quan tâm, đề cập và nghiên cứu gắn liền với việc giáo dục các giá trị nhân văn, văn hoá và đạo đức Do những biến đổi

nhanh chóng trên mọi mặt của cuộc sống như kinh tế, khoahọc, công nghệ, xã hội, nhất là trong các mối quan hệ giữacon người, mà nhiều giá trị cũng biến đổi theo Có nhữnggiá trị cũ bị mất đi, nhiều giá trị mới xuất hiện hoặc thay đổinội dung, mang nặng tính chất kinh tế, xa rời với chủ nghĩanhân đạo Vì thế, để lấy lại sự cân bằng, hài hoà, các nhànghiên cứu trong khu vực đã đề cao việc giáo dục các giá trịnhân văn, văn hoá, đạo đức T.Makiguchi - Hội trưởng đầutiên của Sôka Gakkai (Sáng giá hội học) trong cuốn “Giáodục vì cuộc sống sáng tạo” đã tóm lược ba loại giá trị mà

chúng ta cần sáng tạo ra là: giá trị của cái đẹp, giá trị của cáilợi, giá trị của cái thiện Và trong đó giá trị của cái thiệnđược Hội trưởng Makiguchi vẫn đặt lên hàng đầu.

Trong mối quan hệ giữa con người, những giá trị như

tôn trọng, thương yêu, quan tâm chăm sóc, bảo vệ, hợp tác

và hiểu biết lẫn nhau được các nhà nghiên cứu thuộc các

nước như Trung Quốc, Nhật Bản, Indonêxia, Philippin,Malayxia, Singapo, Ấn Độ quan tâm ngày càng có chiềusâu

Việt Nam với truyền thống văn hoá phương Đông bắtnguồn từ Nho giáo luôn đánh giá cao các giá trị nhân ái ởcon người Yêu thương, đoàn kết, có trách nhiệm với cộngđồng luôn là những phẩm chất cơ bản được coi trọng ởmỗi người Ngoài ra, với nền văn minh lúa nước từ lâu đời,

nó đòi hỏi con người phải cấu kết với nhau, vì thế tính cộngđồng thể hiện rất rõ ở người Việt Nam

Có lẽ vì thế mà lòng nhân ái trong mối quan hệ giữacon người với nhau đã đi sâu vào trong đời sống của mọingười và được đề cập nhiều trong ca dao, tục ngữ của dân

tộc: “Thương người như thể thương thân”, “Lá lành đùm

lá rách”, “Bầu ơi thương lấy bí cùng, tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn” và cũng được nhấn mạnh trong tư

tưởng giáo dục của các bậc tiền bối như Nguyễn Trãi, Cao

Bá Quát Tư tưởng này vẫn được phát huy trong chế độ mớivới mục đích xây dựng một xã hội ưu việt, Bác Hồ và các vịlãnh đạo Đảng, nhà nước như Phạm văn Đồng, LêDuẩn đã từng nói về sự cần thiết phải đảm bảo tính nhânvăn trong nhà trường, nhằm tạo ra một bầu không khí tintưởng, thương yêu, đoàn kết giữa mọi người

Theo Từ điển Tiếng Việt, “lòng nhân ái là tình yêu thương con người”.Qua đây, có thể thấy trong lòng nhân ái

có tình yêu và tình thương Từ định nghĩa trên cho thấylòng nhân ái là một trong những tình cảm đạo đức trong đónổi lên những thành tố quan trọng là tình yêu, sự cảmthông, ý thức trách nhiệm với con người Lòng nhân ái làtình yêu thương giữa con người với con người và với muônvật, là hành động có ý nghĩa, quên bản thân mình nghĩ đếnngười khác, một sự quan tâm đến con người nhất là người

cô thế, một lòng thổn thức, thương cảm trước nỗi thống khổcủa người khác, một lòng khoan dung không bị dừng trướccái ác của con người, một sự tha thứ vô điều kiện

“Lòng nhân ái là biểu hiện cao đẹp nhất của con người” (Steve Godier) Người có lòng nhân ái là người có

tâm hồn rộng mở, biết quý trọng con người, dễ thông cảm

với những mảnh đời bất hạnh, khoan dung, độ lượng, sẵnsàng giúp đỡ người khác, làm bớt đau khổ và đem lại niềmvui cho những người xung quanh Nhà văn Nam Cao đã

khẳng định “Tình thương là lẽ sống, là tiêu chuẩn làm người lớn nhất Một con người có lòng nhân ái phải biết yêu thương, quan tâm, chăm sóc những người thân yêu của mình”[32; 46].

Rất khó để định nghĩa Lòng nhân ái thành một kháiniệm cụ thể bởi có nhiều quan điểm khác nhau, trên cơ sởphạm vi nghiên cứu của đề tài, chúng tôi đề cập đến mộtquan điểm như sau:

Thứ nhất, quan niệm Lòng nhân ái là thuộc tính tình cảm, tình thương, tình yêu của con người:

Theo Khổng Tử, Nhân là thương người, người nào thậtlòng thương người khác thì có thể làm tròn bổn phận mìnhtrong xã hội Khổng Tử cũng nói tình yêu của con người làgốc rễ của mọi cách hành xử của con người Ông quan niệmLòng nhân ái ở đây không phải là thứ tình cảm mơ hồ màcòn được thể hiện qua những tương tác cụ thể và khởi đầuvới những người xung quanh mình, ở trong nhà thì hiếu vớicha mẹ, ra ngoài kính nhường người hơn tuổi, thận trọnggiữ chữ tín, yêu thương mọi người và học hỏi người nhân

đức [19] Theo Mạnh Tử thì Nhân là “lòng thương xót conngười” và đó là “đầu mối của mọi đức nhân” Mạnh Tửcũng nói nhiều đến Đức của con người, đó là nhân nghĩa vàđược hiểu là “kiêm ái - yêu thương tất cả mọi người” [19].

Có thể thy, quan điểm Nho giáo coi bản chất đạo đứckhái quát chung nhất là ở nhân ái, nhân luân, nhân nghĩa

Đó chính là lòng thương người “thương người như thểthương thân”

Piaget Jean quan niệm Lòng nhân ái là tình yêu đối vớicon người, với bản thân cũng như đối với mọi thực tế cuộcsống Ông cho rằng, người có Lòng nhân ái trước hết phảibiết yêu bản thân, yêu thương mọi người gần gũi xungquanh và tất cả mọi thứ gắn bó với cuộc sống của họ [18;15]

Theo Mary Breunig thì “Lòng nhân ái xuất phát từ trái tim chan chứa tình yêu thương, là cái cảm xúc mãnh liệt, sự trắc ẩn và thấu hiểu trong đôi mắt…” [18;15].

Còn Rubin, K.H, Watson, K.S., & Jambor, T.W cho

rằng: “Lòng nhân ái là sự bao dung, quan tâm đến người khác mà không làm tổn thương đến họ Lòng nhân ái là nhân ái là ưu ái con người, yêu thương con người Từ tình

yêu thương con người dẫn đến sự cảm thông, chia sẻ, giúp

cho rằng Lòng nhân ái là tình yêu thương con người, là mộtphẩm chát đạo đức thuộc cấu trúc nhân cách, vì vậy muốngiáo dục lòng nhân ái cho học sinh cần tác dộng vào nhữngthuộc tính của nhân cách [34]

Theo quan điểm triết học [47]: Lòng nhân ái là giá trịnhân văn căn bản, phân biệt con người - ý thức và có đạođức với con vật, bản năng và thú tính Người có lòng nhân

ái giàu cảm xúc, dễ động lòng trắc ẩn trước những sự bấthạnh của người khác: ân cần, chu đáo, quan tâm giúp đỡmọi người, có thể hi sinh vì người khác; giàu lòng vị tha,khoan dung, độ lượng, không chỉ biết suy nghĩ tốt đẹp vềngười khác mà còn làm những điều tốt đẹp cho người khácmột cách vô tư, trong sáng như một sự thôi thúc, tự nguyệnbởi sức mạnh nội tâm, xuất phát từ những rung động sâu xa

và tinh tể của một tâm hồn luôn có nhu cầu cảm thông vàchia sẻ, từ một tấm lòng và trái tim nhân hậu.

Các tác giả như Đặng Thành Hưng, Trần Thị Tố Oanh

đã nhấn mạnh: tính người trong quan niệm Lòng nhân ái.Không phải mọi biểu hiện của tính đều là nhân ái, nhưngnhân ái là một biểu hiện cao đẹp của nhân tính Đó là tìnhyêu trong đó có quan tâm, ân cần, trân trọng, thân thiết, vịtha, bao dung, tự nguyện, đằm thắm…[21]

Thứ ba, quan niệm Lòng nhân ái là sự đồng cảm và cảm thông:

Theo Mart Breunig cho rằng: “con người có năng lực xác định giá trị, trong đó đồng cảm là năng lực thấy và đánh giá được đúng giá trị bên trong của người khác, tức

là nhận thấy và chấp nhận người khác, có khả năng đặt mình vào vị trí của người khác Ông đã đưa ra 5 phạm trù

để đo giá trị như: Biết làm gì; Biết làm bằng cách nào; Khả năng kế hoạch và tổ chức thực hiện; Đo năng lực và kết quả, khả năng hợp tác với người khác một cách tốt đẹp, tích cực, biết đánh giá người khác (đồng cảm)”[18;16].

Theo Nguyễn Xuân Thanh thì quan niệm: Lòng nhân

ái là năng lực cảm thông với nỗi đâu của người khác và nó

thể hiện ở các tầng bậc cảm xúc, tình cảm, nhận thức vàhành động khác nhau [42].

Thứ tư, quan niệm Lòng nhân ái như một giá trị:

Một số tác giả khác thì xem xét: Lòng nhân ái như làmột gia trị phù hợp với chuẩn mực của xã hội Còn tác gủaNguyễn Quang Ẩn thì quan niệm Lòng nhân ái là giá trịluôn mang tính khách quan, có liên quan đến nhu cầu đượccon người thừa nhận Giá trị lòng nhân ái chứa đựng yếu tốnhận thức, tình cảm và hành vi của chủ thể trong mối quan

hệ với sự vật, hiện tượng, thể hiện sự lựa chọn đánh giá củachủ thể Tác giả quan niệm giá trị là thuộc tính phản ánh ýnghĩa sự vật hay người trong quan hệ so sánh với sự vật hayngười khác, nảy sinh từ sự kết hợp hay gặp gỡ giữa thuộctính khách quan của sự vật (hay người) và nhu cầu nhậnthức, tình cảm, mong muốn nhất định chủ quan của ngườikhác (hay những người khác) [8] Như vậy, có thể thấyrằng, các tác giả hiểu Lòng nhân ái ở nhiều góc độ khácnhau

Lòng nhân ái là thuốc tính tình cảm bên trong của conngười và là một phẩm chất đạo đức thể hiện tính người,đồng thời lòng nhân ái cũng là một giá trị, một năng lực

Như vậy, tổng hợp từ các nghiên cứu trên có thể kháiquát thành một khái niệm chung về Lòng nhân ái như sau:Lòng nhân ái là giá trị nhân văn, là tình thương yêu của conngười, thể hiện sự đồng cảm, quan tâm, chia sẻ, giúp đỡ,bảo vệ và khoan dung đối với bản thân, mọi người và moi

sự vật xung quanh không chỉ bằng nhận thức mà vòn bằngthái độ, hành vi tích cực của họ

Giáo dục

Giáo dục vừa mang tính khoa học vừa mang tính nghệthuật Giáo dục là một quá trình đào tạo con người một cách

có mục đích, nhằm chuẩn bị cho họ tham gia vào đời sông

xã hội, lao động sản xuất, bằng cách tổ chức việc truyền thụ

và lĩnh hội kinh nghiệm lịch sử xã hội của loài người Giáodục được hiểu dưới hai góc độ:

Thứ nhất, giáo dục được xem như là tập hợp các tác

động sư phạm đến người học với tư cách là một đối tượngđơn nhất;

Thứ hai,giáo dục được như là một hoạt động xã hội,

dạng tái sản xuất ra lực lượng lao động mới Ở đây, đốitượng là thế hệ trẻ, là tập hợp các đối tượng đơn nhất Giáodục là đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ lao động;

Giáo dục theo nghĩa hẹp được hiểu là một quá trìnhhoạt động có ý thức, có mục đích, có kế hoạch của mộtngười (hay một nhóm người) - gọi là giáo viên - nhằm tácđộng vào hệ thống nhận thức của người đó, để làm pháttriển trí thông minh, phát triển khả năng nhận thức phù hợpvới thế giới khách quan, và làm phát triển nhận thức củangười đó lên; qua đó tạo ra một con người mới, có nhữngphẩm chất phù hợp với yêu cầu được đặt ra.

Giáo dục theo nghĩa chung là hình thức học tập theo

đó kiến thức, kỹ năng, và thói quen của một nhóm ngườiđược trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác thông quagiảng dạy, đào tạo, hay nghiên cứu Giáo dục thường diễn

ra dưới sự hướng dẫn của người khác, nhưng cũng có thểthông qua tự học Bất cứ trải nghiệm nào có ảnh hưởngđáng kể lên cách mà người ta suy nghĩ, cảm nhận, hay hànhđộng đều có thể được xem là có tính giáo dục Giáo dụcthường được chia thành các giai đoạn như giáo dục tuổi ấuthơ, giáo dục tiểu học, giáo dục trung học, và giáo dục đạihọc

Giáo sư Hồ Ngọc Đại cũng đưa ra một định nghĩa vềgiáo dục như sau: Giáo dục là một quá trình mà trong

đó kiến thức, kỹ năng và kinh nghiệm của một người hay

một nhóm người này được truyền tải một cách tự nhiên màkhông hề áp đặt sang một người hay một nhóm người khácthông qua giảng dạy, đào tạo hay nghiên cứu để từ đó tìm

ra, khuyến khích, định hướng và hỗ trợ mỗi cá nhân pháthuy tối đa được ưu điểm và sở thích của bản thân khiến họtrở thành chính mình, qua đó đóng góp được tối đa năng lựccho xã hội trong khi vẫn thỏa mãn được quan điểm, sởthích và thế mạnh của bản thân

1.1.1.3 Giáo dục lòng nhân ái

Trong thư gửi cán bộ ngành giáo dục nhân dịp khai

giảng năm học 1968 - 1969, Bác Hồ đã từng viết: Cần phải phát huy đầy đủ dân chủ xã hội chủ nghĩa, xây dựng quan

hệ thật tốt, đoàn kết thật chặt chẽ giữa thày và thày, giữa thày và trò, giữa học trò với nhau Bác Phạm văn Đồng

trong bài nói chuyện tại Đại hội ngành giáo dục phổ thông

toàn miền Bắc ngày 24 - 3 - 1956 đã nhấn mạnh: Muốn học sinh của ta trở nên người tốt, phải làm cho các em đoàn kết, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ Hay nói cách khác chính là

giáo dục lòng nhân ái cho học sinh

Gần đây, cùng với trào lưu chung của thế giới cũngnhư khu vực và những thay đổi toàn diện đang diễn ra trongnước ta, các nhà lãnh đạo và các nhà nghiên cứu bước đầu

bàn đến một vấn đề mới của giáo dục là giáo dục giá trị vănhoá, nhân văn và quốc tế cho học sinh, (Nguyễn Khánh,Phạm Minh Hạc, Nguyễn Trọng Bảo, Nguyễn Sinh Huy,Đặng Vũ Hoạt, Hà Nhật Thăng ) Những giá trị được các

tác giả đề cao như tôn trọng và thương yêu con người, quan tâm và chăm sóc, bảo vệ và hợp tác Những giá trị nhân

văn đó giúp cho học sinh định hướng cho hành động củamình, xây dựng niềm tin, hình thành nhu cầu hành động,nhu cầu tự hoàn thiện, tự đánh giá phù hợp với các chuẩnmực đạo đức Con đường để giáo dục các giá trị nhân văn làtoàn bộ hoạt động dạy học - giáo dục

Giáo dục lòng nhân ái, hơn hết cả là cần phải giáo dụctình yêu thương con người và tình yêu thương thiên nhiên,quê hương đất nước Bên cạnh đó, giáo dục lòng nhân áicòn là giáo dục tình thương yêu và sự tôn trọng, sự quantâm và giúp đỡ lẫn nhau, sự đoàn kết và hợp tác trong quan

hệ giữa con người nói chung và giữa học sinh nói riêng

Có thể hiểu, giáo dục lòng nhân ái là quá trình tácđộng có mục đích, có hệ thống của nhà giáo dục thông quacác hoạt động nhân đạo và các mối quan hệ nhằm hìnhthành giá trị yêu thương, thể hiện sự đồng cảm, chia sẻ,

giúp đỡ, bảo vệ, khoan dung đối với bản thân, mọi người vàmọi sự vật xung quanh.

Giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trong dạy học lịch sử

Cơ sở xuất phát của việc giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trong dạy học lịch sử

Mục tiêu giáo dục và đào tạo

Những thập niên đầu thế kỉ XXI, nhân loại bước vàothế kỉ của văn minh, hội nhập và những thành tựu đột phácủa khoa học - công nghệ Sự xuất hiện của nền kinh tế trithức, một sản phẩm kì diệu của thời đại thông tin Văn minh

tin học cùng với những “cơ may và hy vọng” và sự “lão hóa” về tri thức, những cái cũ, lạc hậu và lỗi thời dần mất

tác dụng trong thực tiễn Xu thế phát triển của thời đại đãảnh hưởng sâu sắc và toàn diện tới ngành giáo dục Nó đòihỏi nhà trường phải đào tạo ra những con người không chỉlàm chủ được tri thức khoa học đã tích lũy mà còn có nănglực sáng tạo, giải quyết vấn đề mới mẻ của xã hội cũng nhưđời sống cá nhân Từ đó, cho thấy cách dạy học nhằm vàoviệc truyền tải tri thức đến người học không còn phù hợp,nhất là đối với các môn khoa học xã hội

Trong thời đại ngày nay, đào tạo ra thế hệ trẻ có nănglực tư duy độc lập, có khả năng nhận biết và giải quyết tốtcác vấn đề phát sinh trong đời sống xã hội, có những phẩmchất của công dân trong thời đại mới là một yêu cầu cầnthiết để làm chủ và xây dựng đất nước.

Trước yêu cầu đó, Luật giáo dục nêu rõ mục tiêu giáo

dục nước ta là: “Đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, có đạo đức, tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lí tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” [44; 6] Trong đó, mục tiêu của giáo dục phổ thông được xác định là: “Học sinh được phát triển hài hòa về thể chất và tinh thần, con người cá nhân và xã hội trên cơ sở duy trì, tăng cường và định hình các phẩm chất và năng lực đã hình thành ở cấp trung học

cơ sở; có kiến thức, kĩ năng phổ thông cơ bản được định hướng theo lĩnh vực nghề nghiệp phù hợp với năng khiếu

và sở thích; phát triển năng lực cá nhân để lựa chọn hướng phát triển, tiếp tục học lên hoặc bước vào cuộc sống lao động với phẩm chất, năng lực của một công dân” [7; 100].

Theo đó, phương pháp giáo dục cũng được xác định theo

hướng “Học sinh tự tìm tòi kiến thức, rèn luyện kĩ năng, bồi dưỡng phẩm chất thông qua các hoạt động học tập và rèn luyện dưới sự chỉ đạo, tổ chức, hướng dẫn của giáo viên; học sinh được tăng cường các hoạt động theo nhóm, được trình bày và bảo vệ ý kiến của mình, được lắng nghe và phản biện ý kiến của bạn, nhất là khi tham gia các hoạt động xã hội, trải nghiệm sáng tạo” [7;14].

Mục tiêu này đòi hỏi hoạt động giáo dục nói chung và

giáo dục Lịch sử nói riêng phải “tạo cho các em phát triển trí thông minh, khả năng độc lập suy nghĩ, sáng tạo Cái quan trọng của trí dục là rèn luyện óc thông minh và sức suy nghĩ” [15; 12] Nghĩa là phải chú ý phát triển tư duy

cho học sinh trong quá trình dạy học Điều đó cho thấy,mục tiêu giáo dục Việt Nam đang bắt đầu chuyển từ mụctiêu cung cấp kiến thức là chủ yếu sang hình thành và pháttriển năng lực, phẩm chất cần thiết ở người học để đáp ứng

sự phát triển của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóađất nước

Mục tiêu giáo dục là cái “đích” phải nhằm tới để đạtnhững kết quả trong sự hình thành và phát triển nhân cáchhọc sinh, bao gồm các mặt trí - đức - thể - mĩ Nó phải đượcxây dựng trên cơ sở lí luận và thực tiễn, tuân thủ những

nguyên tắc: Đáp ứng mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội,xuất phát từ vị trí, chức năng, nhiệm vụ của các bậc, cấpgiáo dục, kế thừa di sản giáo dục của dân tộc và nhân loại;định hướng xây dựng kế hoạch dạy học, xây dựng chươngtrình sách giáo khoa…theo quy định về giáo dục.

Yêu cầu phẩm chất của học sinh hiện nay

Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể áp dụng từnăm 2018 - 2019, đã công bố mục tiêu giáo dục học sinhphổ thông để rèn luyện tốt 5 phẩm chất và 10 năng lựcnhằm giúp học sinh phát triển hài hòa về thể chất và tinhthần, trở thành người học tích cực, tự tin, có ý thức lựa chọnnghề nghiệp và học tập suốt đời, có phẩm chất tốt đẹp vànăng lực cần thiết để trở thành công dân có trách nhiệm,người lao động có văn hóa cần cù, sáng tạo Chương trìnhcác môn học và sách giáo khoa, phương pháp giảng dạy khitriển khai đều hướng tới mục tiêu này

Chương trình giáo dục phổ thông mới sẽ hình thành vàphát triển cho học sinh 5 phẩm chất chủ yếu là yêu nước,nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm.Chương trìnhcũng hình thành và phát triển cho học sinh những năng lựccốt lõi gồm:

Những năng lực chung, được tất cả các môn học vàhoạt động giáo dục góp phần hình thành, phát triển: nănglực tự chủ và tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lựcgiải quyết vấn đề và sáng tạo

Những năng lực chuyên môn, được hình thành, pháttriển chủ yếu thông qua một số môn học và hoạt động giáodục nhất định: năng lực ngôn ngữ, tính toán, tìm hiểu tựnhiên và xã hội, công nghệ, tin học, thẩm mỹ, thể chất Bêncạnh việc hình thành, phát triển các năng lực cốt lõi,chương trình giáo dục phổ thông còn góp phần phát hiện,bồi dưỡng năng lực đặc biệt (năng khiếu) của học sinh

Phẩm chất và năng lực là hai thành phần chủ yếu cấuthành nhân cách con người Do vậy có thể xem quá trìnhhình thành và phát triển nhân cách gắn liền với quá trìnhtích tụ, phát triển các yếu tố của phẩm chất và năng lực.Mặtkhác, nhân cách được xem là một chỉnh thể thống nhất giữahai mặt phẩm chất và năng lực (đức và tài) Do vậy, quátrình phát triển phẩm chất và năng lực phải có sự cân đối vàtương thích theo xu hướng đức và tài hài hòa nhau “tài đứcvẹn toàn” Đức và tài không cân xứng nhau sẽ cho ra mộtnhân cách chưa hoàn thiện.Trong quá trình giáo dục, dạyhọc phát triển phẩm chất, năng lực người học là mộtphương pháp dạy học ưu thế hướng người học tiếp cận gầnhơn với phát triển nhân cách của mình.

Theo xu thế toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế hiệnnay, nền giáo dục nước ta cũng đang trong tiến trình đổimới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo Nếu như trướcđây giáo dục chú trọng mục tiêu giáo dục toàn diện cho họcsinh và giúp người học hình thành hệ thống kiến thức, kỹnăng, thái độ thì ngày nay, điều đó vẫn còn đúng, còn cầnnhưng chưa đủ

Thật vậy, trong điều kiện kinh tế thị trường địnhhướng xã hội chủ nghĩa với những tác động tích cực của