Mục đích nghiên cứu của Luận văn này nhằm xây dựng chương trình giảng dạy môn học Bóng chuyền giờ tự chọn cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn góp phần chuẩn hóa nội dung giảng dạy, nâng cao hiệu quả giáo dục thể chất cho sinh viên của Trường. Mời các bạn cùng tham khảo!
Trang 1LỜI NÓI ĐẦU
GDTC và thể thao trường học thực sự có vị trí quan trọng trong sự nghiệp cải cách nền giáo dục của Đảng và nhà nước ta Cùng với các ngành khoa học khác, GDTC và thể thao trường học thực hiện các mục tiêu về giáo dục và đào tạo, nhằm đào tạo thế hệ trẻ phát triển toàn diện, hoàn thiện về nhân cách, trí tuệ và thể lực để phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, giữ vững và tăng cường an ninh, quốc phòng cho đất nước
Trước những yêu cầu và thách thức mới của tiến bộ xã hội đòi hỏi sinh viên phải có thể chất cao hơn nữa để đáp ứng với cơ chế mới, những yêu cầu cao của khoa học công nghệ hiện đại và có đủ sức khỏe để phục
vụ cho việc học tập và lao động của mình suốt đời, qua đó cống hiến ngày càng nhiều cho xã hội Do vậy, việc sử dụng các phương tiện GDTC phù hợp cho từng đối tượng tập luyện là hết sức cần thiết, áp dụng các môn thể thao vào nội dung học tập GDTC trường học nhằm tạo nên hứng thú học tập cho sinh viên, qua đó phát triển thể chất hiệu quả Bóng chuyền là môn thể thao giúp phát triển toàn diện về thể chất, qua khảo tra thực trạng hiện nay hầu hết các trường từ phổ thông đến đại học đều đã đưa môn Bóng chuyền vào học tập Tuy nhiên, mới chỉ dừng lại ở môn tự chọn với số giờ học ít vì không đủ sân bãi tập luyện, về điều này trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn đáp ứng tốt, cũng như chất lượng về đội ngũ giảng viên tham gia giảng dạy Xuất phát từ lý do trên, chúng tôi tiến
hành nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu xây dựng chương trình giảng dạy môn Bóng chuyền giờ tự chọn cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn”
Mục đích nghiên cứu:
Xây dựng chương trình giảng dạy môn học Bóng chuyền giờ tự chọn cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn góp phần chuẩn hóa nội dung giảng dạy, nâng cao hiệu quả giáo dục thể chất cho sinh viên của Trường
Nhiệm vụ nghiên cứu:
Nhiệm vụ 1: Đánh giá thực trạng công tác Giáo dục thể chất tại
trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Nhiệm vụ 2: Xây dựng chương trình giảng dạy môn Bóng chuyền giờ
Trang 2tự chọn cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Nhiệm vụ 3: Đánh giá hiệu quả của việc áp dụng chương trình giảng
dạy môn Bóng chuyền tự chọn cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Chương I TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1.1 Quan điểm của Đảng và Nhà nước về giáo dục thể chất Trường học
1.2 Cơ sở khoa học lý luận GDTC
1.2.1 Một số khái niệm
1.2.2 Mục đích của GDTC và thể thao trong trường học
1.2.3 Nhiệm vụ của giáo dục thể chất trong trường học
1.3 Thực trạng công tác GDTC trong các trường Đại học, Cao đẳng 1.4 Đặc điểm chung về môn Bóng chuyền - Nội dung và phương pháp huấn luyện môn Bóng chuyền
1.4.1 Đặc điểm chung môn Bóng chuyền
1.4.2 Nội dung và phương pháp huấn luyện môn Bóng chuyền
1.5 Đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi 18 – 22
1.6 Đặc điểm sự phát triển các tố chất thể lực lứa tuổi 18-22
1.7.2 Nguyên tắc biên soạn
1.8 Một số công trình nghiên cứu có liên quan
Trang 3
CHƯƠNG II: PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU 2.1 Phương pháp nghiên cứu:
2.1.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu
2.1.2 Phương pháp điều tra xã hội học – Điều tra phỏng vấn gián
tiếp bằng phiếu (Anket)
2.1.3 Phương pháp kiểm tra sư phạm
2.1.4 Phương pháp thực nghiệm sư phạm
2.1.5 Phương pháp toán thống kê
2.2 Tổ chức nghiên cứu:
2.2.1 Đối tượng nghiên cứu: Chương trình giảng dạy môn Bóng
chuyền tự chọn cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
2.2.2 Khách thể nghiên cứu: Gồm 120 sinh viên của trường Cao
đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
2.2.3 Kế hoạch tổ chức nghiên cứu: Chia làm 3 giai đoạn
Giai đoạn 1: Từ tháng 11/2013 đến 02/2014 Lựa chọn vấn đề nghiên cứu, xây dựng và bảo vệ đề cương nghiên cứu
Giai đoạn 2: Từ tháng 02/2014 đến 06/2015: Thu thập và tổng hợp tài liệu có liên quan, viết chương tổng quan về vấn đề nghiên cứu, tiến hành phỏng vấn và xử lý số liệu thông tin thu được từ phỏng vấn, xây dựng chương trình thực nghiệm, kiểm tra lấy và xử lý số liệu lần, thực nghiệm chương trình môn bóng chuyền tự chọn
Giai đoạn 3: Kiểm tra lấy và xử lý số liệu lần 2, xử lý và tổng hợp các số liệu, viết đề tài và xin ý kiến người hướng dẫn, hoàn chỉnh luận văn, chuẩn bị bảo vệ kết quả nghiên cứu
2.2.4 Địa điểm nghiên cứu:
- Trường Đại học Thể dục Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh
- Trường Cao đẳng Văn hóa nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Trang 4CHƯƠNG III: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN
3.1 Đánh giá thực trạng công tác Giáo dục thể chất tại Trường Cao đẳng Văn hóa nghệ thuật và du lịch Sài Gòn
3.1.1 Nội dung chương trình và hình thức giảng dạy môn học
GDTC
Dựa trên chương trình của Bộ Giáo Dục & Đào Tạo đã ban hành theo quyết định số: 3244/GD-ĐT ngày 12/9/1995 và quyết định số 1262/GDDT ngày 12/4/1997 chương trình chính khóa tại Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật
và Du lịch Sài Gòn được biên soạn với 150 tiết gồm 5 học phần và được thực hiện trong
5 học kỳ Trong đó có 2 học phần bắt buộc là Điền kinh và Bài thể dục, 3 học phần tự chọn là Cầu lông, Đá cầu và Bóng rổ.
3.1.2 Các điều kiện đảm bảo
- Cơ sở vật chất: Nhìn chung vẫn còn thiếu thốn, điều kiện giảng dạy còn gặp nhiều khó khăn Tuy nhiên, các điều kiện đảm bảo để giảng dạy môn bóng chuyền là rất thuận lợi
- Đội ngũ giảng viên GDTC của nhà trường: Có 3 giảng viên đều ở độ tuổi từ 30 trở xuống nên có đủ sức khỏe để đảm nhiệm công tác giảng dạy được giao.Với tổng số sinh viên hàng năm xấp xỉ 1200 như hiện nay thì mỗi giảng viên phải dạy cho khoảng 400 sinh viên là rất phù hợp với tiêu chuẩn của Bộ GD&ĐT
3.1.3 Thực trạng kết quả học tập môn GDTC của học sinh viên từ năm 2010 đến năm 2014
Hiệu quả của chương trình môn GDTC từ năm 2010 đến năm 2014 chưa cao, kết quả kiểm tra kết thúc học phần của sinh viên đạt kết quả thấp Cụ thể được thể hiện ở biểu đồ 3.1 sau:
Trang 5Biểu đồ 3.1(Biểu đồ 3.1 của luận văn): Thực trạng kết quả học tập môn
GDTC từ năm 2010 đến năm 2014
3.1.4 Thực trạng về ý kiến đánh giá của giảng viên và sinh viên về việc thực hiện nội dung chương trình GDTC
Qua khảo sát cho thấy việc thực hiện nội dung chương trình chương
trình GDTC nội khóa hiện nay còn bộc lộ nhiều mặt hạn chế
Sự nhận thức của sinh viên về giáo dục thể chất trong nhà trường chưa được quan tâm đúng mức
Tóm lại: Việc thực hiện nội dung chương trình GDTC chưa
thật sự phù hợp, Sự hài lòng của sinh viên về chương trình GDTC ở mức thấp, Cơ sở vật chất phục vụ cho việc giảng dạy môn học GDTC nói chung vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu của bộ môn nhưng đối với việc giảng dạy môn bóng chuyền tự chọn thì rất thuân lợi Kết quả học tập môn GDTC từ năm 2010 đến năm 2014 được cải thiện qua từng năm nhưng kết quả học
tập trung bình qua 4 năm vẫn còn thấp Từ những thực nêu trên, có thể
thấy chương trình GDTC của trường chưa đạt hiệu quả Để làm rõ vấn đề này, Đề tài tiếp tục tiến hành đánh giá thực trạng thể lực chung của sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
3.1.5 Đánh giá thực trạng thể lực của sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
3.1.5.1 Cơ sở lựa chọn chỉ tiêu đánh giá thể lực của sinh viên trường trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Để đánh giá thể chất của sinh viên trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ
thuật và Du lịch Sài Gòn, đề tài sử dụng chỉ tiêu do Bộ Giáo dục và Đào
Trang 6tạo quy định về tiêu chuẩn thể lực học sinh, sinh viên tại quyết định số
53/2008/QĐ-BGD&ĐT ngày 18 tháng 9 năm 2008 của Bộ Giáo dục và
Đào tạo ( QĐ 53) bao gồm các chỉ tiêu sau: Lực bóp tay thuận (kg), Nằm ngửa gập bụng 30s (lần), Bật xa tại chỗ (cm), Chạy 30m XPC (s), Chạy
con thoi 4x10m (s), Chạy tuỳ sức 5 phút (s)
3.1.5.2 Thực trạng thể lực chung của sinh viên Trường Cao đẳng Văn
hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Đề tài tiến hành kiểm tra thể lực của 140 sinh viên vừa kết thúc
môn GDTC, kết quả xếp loại thể lực của 140 sinh viên Trường Cao đẳng
Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn theo tiêu chuẩn của Bộ Giáo dục và Đào tạo được trình bày ở bảng 3.6 sau:
Bảng 3.1 ( Bảng 3.6 của luận văn): Kết quả xếp loại thể lực sinh viên
Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn theo tiêu
chuẩn của Bộ Giáo dục và Đào tạo (n = 140)
Số lượng
Tỷ
lệ
Số lượng
Nhận xét: Thể lực của sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ
thuật và Du lịch Sài Gòn so với tiêu chuẩn xếp loại thể lực sinh viên theo
QĐ 53 của Bộ Giáo dục và Đào tạo còn thua kém ở nhiều chỉ tiêu
3.1.6 Đánh giá hiệu quả môn học môn thể thao tự chọn (cầu lông, đá cầu) và nhu cầu tập luyện môn thể thao tự chọn của sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Qua khảo sát cho thấy:
Trang 7- Đánh giá về sự cần thiết tổ chức cho sinh viên tập các môn thể thao
tự chọn trong chương trình chính khóa là phù hợp với 92.3% sinh viên đồng ý
- Đánh giá hiệu quả của 2 môn thể thao tự chọn (Cầu lông và Đá cầu) qua 4 năm được đưa vào giảng dạy trong giờ tự chọn ,chỉ có 65.93% sinh viên hài lòng
- Về việc tổ chức thêm các môn thể thao giờ tự chọn giúp cho sinh viên có nhiều lựa chọn hơn, có 90.66% sinh viên đồng tình
- Về việc lựa chọn môn thể thao ưa thích làm môn thể thao tự chọn thì: Môn Bóng đá có 65.93% số phiếu, Bóng chuyền có 61.54% số phiếu, Bóng rổ có 60.43% số phiếu, Bóng bàn có 46.7% số phiếu, cờ vua có 18.68% số phiếu, Bơi lội có 52.2% số phiếu
3.1.7 Bàn luận về thực trạng công tác Giáo dục thể chất Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Sau khi đánh giá về nhiều mặt: Nội dung chương trình, các điều kiện đảm bảo, kết quả học tập, trình độ thể lực của sinh viên cho thấy:
Do điều kiện sân bãi, cơ sở vật chất phục vụ cho việc giảng dạy môn học GDTC còn hạn chế nên nội dung chỉ xoay quanh các môn học điền kinh và bài học tay không…trong khi đó, các môn bóng được sinh viên ưa thích, thì lại ít được dạy hoặc hạn chế về nội dung( chỉ có những bài tập, động tác cơ bản)
Thông qua những thực trạng trên, chúng tôi thấy rằng môn thể thao giờ tự chọn đóng vai trò quan trọng để giải quyết thực trạng trên vì đó là
môn học mà sinh viên được lựa chọn theo sở thích của bản thân Cùng với
những thuận lợi về các điều kiên đảm bảo của môn học Bóng chuyền Chúng tôi tiến hành xây dựng chương trình môn Bóng chuyền giờ tự chọn cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn nhằm giải quyết những thực trạng nêu trên và góp phần nâng cao hiệu quả
GDTC của Nhà trường
b sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn 3.2.1 Cơ sở khoa học xây dựng chương trình
a) Cấu trúc buổi tập môn bóng chuyền:
Trang 8b) Cách thức biên soạn bài tập môn bóng chuyền:
c) Phương pháp giảng dạy:
3.2.2 Lựa chọn nội dung giảng dạy
Sau khi tham khảo các tài liệu có liên quan và tiến hành phỏng vấn
18 giảng viên giảng dạy môn Bóng chuyền trong các trường Đại học và các huấn luyện viên môn Bóng chuyền trong địa bàn thành phố Hồ Chí Minh.Đề tài đã lựa chọn được các nội dung giảng dạy như sau:
Lý thuyết
- Ảnh hưởng của môn Bóng chuyền đến sự phát triển của con người
- Lịch sử hình thành và phát triển môn Bóng chuyền
- Nguyên lý kỹ thuật môn bóng chuyền
- Luật thi đấu Bóng chuyền
- Chiến thuật thi đấu
- Kỹ thuật phát bóng: Phát bóng cao tay, phát bóng thấp tay
- Kỹ thuật đập bóng: Đập bóng theo hướng lấy đà
- Chiến thuật thi đấu: Chiến thuật tấn công, chiến thuật phòng thủ
- Thi đấu
- Những bài tập phối hợp kỹ thuật: Phát bóng – đỡ phát bóng; Chuyền bóng – đập bóng số 2 và số 4; Đỡ chuyền 1 – chuyền bóng sang hai biên; Đập bóng – chắn bóng
- Những bài tập phát triển thể lực chung: Chạy ngắn,chạy con thoi, , chạy 9-3-6-9, chạy trung bình, bật nhảy tại chỗ, bật bục, nhảy cóc, đẩy xe cút kít, chống đẩy, chạy cây thông
Kiểm tra
- Lý thuyết + thực hành
3.2.3 Ứng dụng thực nghiệm chương trình giảng dạy môn bóng chuyền tự chọn ở Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Trang 9Sau khi tham khảo tài liệu và tiến hành phỏng vấn lựa chọn được tất cả nội dung giảng dạy, chúng tôi tiến hành xây dựng chương trình thực nghiệm:
Chương trình giảng dạy môn bóng chuyền
( Chương trình thực nghiệm)
Tổng số tiết: 45 tiết
I Đối tượng: Sinh viên nam, nữ Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ
thuật và Du lịch Sài Gòn, không bị bệnh tật và dị tật bẩm sinh Các em đều yêu thích và chọn môn Bóng chuyền làm môn thể thao tự chọn
II Mục đích và nhiệm vụ của chương trình giảng dạy
1 Mục đích
- Phát triển các tố chất thể lực và khả năng phối hợp vận động, góp
phần nâng cao sức khoẻ cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
- Nhằm thí điểm và làm cơ sở để phát triển môn Bóng chuyền trong
giờ học tự chọn tại Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn, cũng như tạo cho các em một sân chơi, tập luyện môn thể thao mà mình yêu thích Góp phần làm phong phú và đa dạng các môn thể thao trong Nhà trường
2 Nhiệm vụ
- Việc tập luyện môn Bóng chuyền tự chọn ở Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn sẽ giúp cho sinh viên có thể nắm bắt những kỹ thuật cơ bản ban đầu của môn Bóng chuyền
- Giáo dục đạo đức, hoàn thiện nhân cách, đáp ứng được yêu cầu và mục tiêu đào tạo chung của chương trình
- Ngoài ra sau khi kết thúc chương trình học thì các sinh viên thật sự yêu thích có năng khiếu với môn Bóng chuyền có thể tham gia vào đội Bóng chuyền của trường để thi đấu giao hữu với các trường bạn hoặc tham gia các giải phong trào trong thành phố
3 Xây dựng chương trình giảng dạy
Căn cứ vào thời lượng của chương trình 30 tiết, căn cứ vào đặc điểm của người học, theo kết quả phỏng vấn về lựa chọn nội dung giảng dạy của môn học theo chương trình 30 tiết Chúng tôi tiến hành xây dựng
Trang 10khung chương trình qua bảng 3.2 sau:
Bảng 3.2 (Bảng 3.9 của luận văn): Khung chương trình môn Bóng chuyền
tự chọn tại trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn
Trang 11Từ Khung chương trình đề tài xây dựng chương trình chi tiết được trình bày qua bảng 3.3 sau:
Bảng 3.3 (Bảng 3.10 của luận văn): Chương trình môn bóng chuyền tự chọn cho sinh viên Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật
1 Ảnh hưởng của môn bóng chuyền đến
3
2 Lịch sử hình thành và phát triển
Bóng chuyền
3 Nguyên lý kỹ thuật môn Bóng chuyền 1
Trang 12Thực hành:
+ Đệm bóng qua lưới: 10 quả
+ Chuyền bóng cao tay qua lưới: 10 quả
+ Phát bóng: Nam phát bóng cao tay trước mặt, nữ phát bóng thấp tay trước mặt
Lý thuyết:
+ Theo hình thức vấn đáp 1 – 2 câu về lý thuyết, kỹ thuật, hay 1 số điều luật hoặc phương pháp tổ chức thi đấu và làm trọng tài bóng chuyền
- Điểm học phần = (điểm lý thuyết + điểm thực hành X 2) /3
Điều kiện: Không được vắng quá 20% số tiết, kết quả 2 phần nội dung và thực hành phần đều lớn hơn hoặc bằng 5
Việc xây dựng chương trình được tuân thủ theo nguyên tắc từ dễ đến khó, LVĐ phù hợp với lứa tuổi cùng với thời gian hoạt động linh hoạt thuận lợi, không ảnh hưởng đến giờ học các môn chuyên ngành của sinh viên Có kết hợp tập luyện kỹ thuật với rèn luyện thể lực vào cuối mỗi buổi tập với khoảng thời gian 20 phút, công tác tổ chức lớp học hết sức linh hoạt để đảm bảo tăng mật độ vận động của giờ học, góp phần nâng cao hiệu quả công tác GDTC trong nhà trường
Chương trình môn học tự chọn bóng chuyền được xây dựng gồm 30 tiết và sinh viên sẽ được học ở học kỳ I của năm thứ ba, bao gồm 15 giáo
án, mỗi giáo án 2 tiết, mỗi tuần 2 tiết Nội dung chương trình giảng dạy được cụ thể hóa thông qua tiến trình biểu giảng dạy và được giới thiệu qua bảng 3.4 sau: