Nghiên cứu các giải pháp nhằm nâng cao năng lực làm công tác chủnhiệm lớp cho giáo viên tại trường Tiểu học Xuân Cẩm, Thị trấn Thường Xuân,huyện Thường Xuân nhằm mục đích giúp giáo viên
Trang 1SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC LÀM CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM LỚP CHO GIÁO VIÊN
TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC XUÂN CẨM, THỊ TRẤN THƯỜNG XUÂN, HUYỆN THƯỜNG XUÂN
Trang 22 Nội dung :
2.1 Cơ sở lý luận 2
2.2 Thực trạng ……… 4
2.3 Các giải pháp nhằm nâng cao năng lực làm công tác chủ nhiệm lớp cho giáo viên tại trường Tiểu học Xuân Cẩm 5 Giải pháp 1 5
Giải pháp 2 6
Giải pháp 3 6
Giải pháp 4 8
Giải pháp 5 12
Giải pháp 6 13
Giải pháp 7 13
Giải pháp 8 13
2.4 Hiệu quả của sáng kiến 14
3 Kết luận, kiến nghị 3.1 Kết luận 19
3.2 Kiến nghị 20
Tài liệu tham khảo
Trang 3Khi bàn về vai trò yếu tố giáo dục trong sự phát triển nhân cách conngười, sinh thời Hồ Chí Minh đã viết trong bài thơ “Nửa đêm” (trích “Nhật kýtrong tù”):
“Hiền dữ phải đâu là tính sẵn
Phần nhiều do giáo dục mà nên”
Theo quan niệm của Người : Con người ta khi mới sinh ra vốn bản chất làtốt, nhưng chỉ sau do ảnh hưởng của giáo dục và môi trường sống cùng sự phấnđấu, rèn luyện của mỗi cá nhân mà hình thành những con người thiện, thác khácnhau
Trong nhà trường, học sinh được tiếp thu những tri thức khoa học, những
kĩ năng cần thiết để hình thành và phát triển những phẩm chất tốt đẹp ban đầucủa con người mới Môi trường giáo dục luôn có tác động rất lớn đến sự hìnhthành và phát triển nhân cách con người thông qua các mối quan hệ xã hội đadạng Trong mối quan hệ đặc biệt ảnh hưởng lớn nhất đến các em đó là quan hệgiữa giáo viên và học sinh
Trong thời đại hội nhập kinh tế, công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nướchiện nay, việc đào tạo thế hệ trẻ trở thành những người lao động có ích cho xãhội là việc làm cấp bách và cần thiết, đòi hỏi sự dày công của người giáo viên,bởi yêu cầu ngày càng cao của xã hội Bên cạnh đó những tệ nạn xã hội đang tồntại và diễn ra ngay trước mắt các em nó cũng chính là tác nhân lôi cuốn các emvào những thói hư tật xấu Do đó, đòi hỏi người giáo viên phải có trình độ, cónăng lực phẩm chất đạo đức tốt, tâm huyết với nghề, yêu thương tận tụy với họcsinh Muốn vậy phải qua cả một quá trình lâu dài và có sự kết hợp của nhiềungành, nhiều bộ phận có liên quan Trong đó, giáo dục đóng vai trò quan trọng
vì mọi kiến thức, hành vi và phẩm chất đạo đức được hình thành ở nhà trườngđặc biệt là cấp Tiểu học Mặt khác, giáo viên Tiểu học là người đại diện cho nhàtrường trực tiếp giảng dạy và giáo dục các em học sinh, ngoài việc cung cấpkiến thức văn hoá thì còn phải dạy các em về nề nếp, cách sống, cách làm người
và làm chủ tương lai của đất nước Song trên thực tế vẫn còn không ít nhữnggiáo viên áp dụng các biện pháp giáo dục không mang lại hiệu quả, có tác độngkhông tốt đến quá trình phát triển, lợi ích và mong muốn của học sinh Vì vậycác em không có tâm trạng vui vẻ, thoải mái khi đến trường và học tập đạt kếtquả chưa cao
Trang 4Bản thân tôi nhận thấy người giáo viên chủ nhiệm lớp, đặc biệt đối vớigiáo viên chủ nhiệm cấp Tiểu học là hết sức quan trọng trong việc đào tạo thế hệtrẻ theo mục tiêu giáo dục toàn diện như Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày4/11/2013 Hội nghị Trung ương 8 khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo
dục và đào tạo đã chỉ rõ Người giáo viên chủ nhiệm lớp đóng vai trò quan trọng
vì vừa là thầy dạy học vừa là người cha, người mẹ và cũng có lúc phải là ngườibạn tốt nhất của các em Từ đó có thể uốn nắn các em đi theo quỹ đạo của mình.Giáo viên có chỉ đạo, quản lí lớp tốt mới giảng dạy tốt Khi mọi hoạt động củalớp đã đi vào nề nếp thì việc học tập của các em chắc chắn sẽ tốt hơn Mục đíchlàm tốt công tác chủ nhiệm, làm tốt nhiệm vụ mà Đảng và nhân dân đã tin tưởng
giao phó là giáo dục, rèn luyện các em ngày càng tốt hơn, giúp các em trở thành
những con người lao động “vừa hồng, vừa chuyên”, sống hoàn thiện, có ích
trong tương lai
Với vai trò là Phó hiệu trưởng trực tiếp phụ trách công tác chuyên môntrong nhà trường, bản thân tôi nhận thấy công tác chủ nhiệm phải làm tốt từ đầunăm thì chất lượng lớp mới ổn định và đi vào nề nếp Nếu không làm tốt côngtác chủ nhiệm, thì lớp học đó chắc chắn chất lượng học tập cũng như rèn luyệncác mặt giáo dục sẽ không đạt kết quả Xuất phát từ những suy nghĩ như vậy tôi
mạnh dạn nghiên cứu, tìm tòi, rút ra: “Một số giải pháp nhằm nâng cao năng
lực làm công tác chủ nhiệm lớp cho giáo viên tại trường Tiểu học Xuân Cẩm, Thị trấn Thường Xuân, huyện Thường Xuân”
1.2 Mục đích nghiên cứu.
Nghiên cứu các giải pháp nhằm nâng cao năng lực làm công tác chủnhiệm lớp cho giáo viên tại trường Tiểu học Xuân Cẩm, Thị trấn Thường Xuân,huyện Thường Xuân nhằm mục đích giúp giáo viên có kỹ năng giải quyết cáctình huống sư phạm trong công tác tổ chức các hoạt động dạy trên lớp cũng nhưcông tác chủ nhiệm lớp
1.3 Đối tượng nghiên cứu.
Đề tài này tập trung nghiên cứu việc thực hiện công tác chủ nhiệm lớp củagiáo viên trong hoạt động giáo dục học sinh tại Trường Tiểu học Xuân Cẩm, Thị
trấn Thường Xuân, huyện Thường Xuân
1.4 Phương pháp nghiên cứu.
* Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận: Phân tích, tổng hợp, phân loạitài liệu nhằm xây dựng cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu
* Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Điều tra, quan sát sư phạm,tổng kết kinh nghiệm, lấy ý kiến chuyên gia, phỏng vấn, trao đổi nhằm thu thậpcác tình huống, phân loại tình huống
2 Nội dung:
2.1 Cơ sở lý luận:
Giáo dục Tiểu học là vấn đề chính trị - xã hội quan trọng, có giá trị cơ bản
và lâu dài, có tính quyết định đối với cuộc đời cá nhân mỗi người Vì vậy, ngườigiáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học có một vị trí đặc biệt quan trọng
“Giáo viên chủ nhiệm (GVCN) là người được hiệu trưởng bổ nhiệm trong
số những giáo viên có kinh nghiệm và có uy tín Giáo viên chủ nhiệm lớp được
Trang 5thay mặt Hiệu trưởng quản lý và tổ chức học tập, rèn luyện đạt mục tiêu đào tạo.GVCN vừa đóng vai trò quản lý hành chính Nhà nước, vừa đóng vai trò ngườithầy giáo, đồng thời còn đóng vai trò người đại diện cho quyền lợi của tập thểlớp GVCN là người chủ chốt của nhà trường làm công tác giáo dục đạo đức, lốisống cho HS lớp mình chủ nhiệm GVCN là cầu nối giữa lớp với các giáo viên
bộ môn, Ban giám hiệu, Tổ chuyên môn, các tổ chức đoàn thể trong nhà trường(Công đoàn, Đoàn thanh niên, Đội Thiếu niên ) và Cha mẹ học sinh GVCN làngười tổ chức các hoạt động giáo dục trong lớp, các hoạt động tập thể và chịutrách nhiệm trước hiệu trưởng về công tác giáo dục đào tạo, lối sống và chuẩnkiến thức kĩ năng cần đạt của lớp mình được quy định tại QĐ số 16/QQD-BGD
ĐT ngày 5/5/2006 của BGD và ĐT về việc ban hành chương trình giáo dục Phổthông GVCN lớp là người đại diện quyền lợi, nguyện vọng chính đáng của tậpthể học sinh, là cầu nối giữa gia đình, nhà trường và xã hội”[1]
Theo Thông tư số 28/2020/TT – BGDĐT ngày 04/09/2020 của Bộ giáodục và Đào tạo Ban hành Điều lệ trường Tiểu học quy định về “ Nhiệm vụ củagiáo viên” Tiểu học ngoài việc : “Thực hiện chương trình giáo dục phổ thôngcấp Tiểu học và kế hoạch giáo dục của nhà trường Chủ động thực hiện và chịutrách nhiệm về kế hoạch giáo dục; tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiệnnhiệm vụ chuyên môn (nội dung, phương pháp giáo dục, kiểm tra đánh giá họcsinh) và chất lượng, hiệu quả giáo dục từng học sinh của lớp mình phụ trách,bảo đảm quy định của chương trình giáo dục, phù hợp với đối tượng học sinh vàđiều kiện cụ thể của nhà trường Tham gia xây dựng kế hoạch giáo dục của tổchuyên môn và nhà trường; thường xuyên cập nhật những chỉ đạo của ngành;chuẩn bị, tổ chức dạy học và đánh giá học sinh theo quy định; thực hiện các hoạtđộng chuyên môn khác Xây dựng mối quan hệ thân thiện, dân chủ giữa giáoviên với học sinh, với cha mẹ học sinh và cộng đồng; giúp học sinh chủ động,sáng tạo, tự tin, tự chủ trong học tập và rèn luyện Giữ gìn phẩm chất, danh dự,
uy tín của nhà giáo; ứng xử văn hóa, đoàn kết, giúp đỡ đồng nghiệp; gương mẫutrước học sinh; thương yêu, đối xử công bằng và tôn trọng học sinh; bảo vệ cácquyền và lợi ích hợp pháp của học sinh Thực hiện tự đánh giá theo chuẩn nghềnghiệp giáo viên; tự học, tự bồi dưỡng nâng cao năng lực nghề nghiệp; thực hiệnnhiệm vụ bồi dưỡng thường xuyên giáo viên theo quy định; trao đổi chia sẻchuyên môn cùng đồng nghiệp trong và ngoài nhà trường thông qua các đợt sinhhoạt chuyên môn, tập huấn Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy, họctập và sinh hoạt chuyên môn; sáng tạo, linh hoạt trong việc tự làm đồ dùng dạyhọc Tham gia lựa chọn sách giáo khoa theo quy định; đề nghị nhà trường trang
bị các xuất bản phẩm tham khảo, thiết bị dạy học theo quy định, phù hợp để sửdụng trong quá trình dạy học Tham gia kiểm định chất lượng giáo dục Thamgia thực hiện giáo dục bắt buộc, phổ cập giáo dục và xóa mù chữ ở địa phương.”thì giáo viên còn phải “ Phối hợp với Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh,gia đình học sinh, cộng đồng và các tổ chức xã hội liên quan để thực hiện nhiệm
vụ giáo dục” chính là làm tốt công tác chủ nhiệm lớp, là cầu nối giữa gia đìnhvới nhà trường, giữa nhà trường với gia đình
Trang 6Như vậy, lao động của một giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học là laođộng sáng tạo không ngừng, sự sáng tạo đó đòi hỏi phải toàn diện: sáng tạotrong soạn giảng, trong tổ chức các hoạt động học tập, vui chơi, trong sinh hoạttập thể và đặc biệt là trong các biện pháp giáo dục đạo đức và rèn luyện kĩ năngsống cho học sinh Không phải giáo viên nào cũng làm tốt chức năng, nhiệm vụcủa giáo viên chủ nhiệm lớp bậc Tiểu học, chính vì vậy, việc nâng cao năng lựclàm công tác chủ nhiệm lớp cho giáo viên Tiểu học là việc làm cần thiết vàngười quản lý cần đặc biệt quan tâm.
[1] Tài liệu Bồi dưỡng thường xuyên Mudul TH34.
2.2 Thực trạng.
2.2.1 Đặc điểm tình hình:
Trường Tiểu học Tiểu học Xuân Cẩm, Thị trấn Thường Xuân, huyệnThường Xuân là ngôi trường có truyền thống bề dày lịch sử trong việc dạy vàhọc Trong nhiều năm qua nhà trường có nhiều giáo viên đạt giáo viên giỏi cấpcấp huyện, cấp tỉnh, nhiều học sinh đạt giải cấp huyện, cấp tỉnh Đặc biệt phongtrào Văn nghệ - Thể dục thể thao rất phát triển
Năm học 2020 – 2021 nhà trường có 25 cán bộ, giáo viên và nhân viên,trong đó có 15 đồng chí giáo viên làm công tác chủ nhiệm lớp
2.2.2.Thuận lợi:
Đội ngũ giáo viên chủ nhiệm đều là những giáo viên có bề dày kinhnghiệm trong việc thực hiện công tác chủ nhiệm lớp, tổ chức các hoạt độngngoại khóa do nhà trường và Liên đội tổ chức, xây dựng được kế hoạch chủnhiệm, các hoạt động giáo dục thể hiện rõ mục tiêu, nội dung, phương pháp giáodục bảo đảm tính khả thi, phù hợp với đặc điểm học sinh, với hoàn cảnh và điềukiện thực tế nhằm thúc đẩy sự tiến bộ của cả lớp và của từng học sinh; Nhàtrường bố trí, sử dụng lao động phù hợp Đội ngũ giáo viên chủ nhiệm có sự nỗlực, phối hợp trong công tác với tinh thần trách nhiệm cao, luôn đoàn kết, cótinh thần trách nhiệm, thường xuyên trao đổi và học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau,cùng nhau dạy tốt
Ban đại diện Hội phụ huynh học sinh của lớp, trường rất nhiệt tình gắn bóvới các hoạt động của nhà trường về mọi mặt, góp phần động viên tập thể cán
bộ, giáo viên nhà trường hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao
Cơ sở nhà trường khang trang, có đầy đủ thiết bị dạy học đáp ứng trườngchuẩn quốc gia mức độ 2 Các phòng học đều được trang bị hệ thống ánh sáng,quạt mát,
2.2.3 Khó khăn:
- Về phía Giáo viên: Một bộ phận nhỏ giáo viên chỉ quan tâm đến việc
dạy văn hóa mà chưa chú trọng đến công tác chủ nhiệm lớp; chưa có sự phốihợp, gắn kết thường xuyên với Cha mẹ học sinh (chủ yếu chỉ gặp gỡ, trao đổivới Cha mẹ học sinh ở các kỳ họp định kỳ trong năm do nhà trường tổ chứchoặc khi có trường hợp học sinh vi phạm nội quy,…); chưa đầu tư cho tiết học
Trang 7Giáo dục tập thể cuối tuần, nội dung sinh hoạt lớp qua loa, kinh nghiệm làmcông tác chủ nhiệm lớp chưa tốt.
Một số giáo viên còn vụng về trong giao tiếp với phụ huynh, xử lý cáctình huống xảy ra trong lớp chưa khéo, làm công tác Xã hội hóa giáo dục chưađạt hiệu quả…
- Về phía Học sinh: Một số học sinh đang còn vi phạm về nề nếp như: đi
học muộn, nói tục chửi bậy; chưa chuẩn bị bài, thiếu đồ dùng trước khi đến lớp;khoảng 10 học sinh nam trong toàn trường thường hay bày trò nghịch ngợm,chơi các trò chơi nguy hiểm, không chú ý đến học hành, tình trạng học sinh làmviệc riêng trong giờ học nhiều …
Là một trường nằm ở trung tâm của huyện, nhưng do đặc thù của vùng,
số học sinh được cha mẹ quan tâm ít, một bộ phận học sinh có hoàn cảnh đặcbiệt như: bố mẹ bỏ nhau, các em ở với ông bà, chú, bác hoàn cảnh kinh tế giađình lại khó khăn, không có thời gian học tập, nên kết quả đạt được không cao
Một bộ phận phụ huynh không phối hợp với nhà trường để giáo dục con
em mình mà có tư tưởng khoán trắng cho nhà nhà trường và thầy cô
Kết quả khảo sát thực trạng đầu năm học 2019 – 2020 khi chưa áp dụng đề tài:
- Đối với hoạt động giáo dục:
Qua khảo sát tôi thấy một số em đến lớp chưa có đầy đủ đồ dùng học tập,sách vở theo quy định, chưa chịu ôn bài cũ trước khi đến lớp, đối với học sinhkhối 3,4,5 có những em còn chưa thuộc hết bảng nhân chia Qua các tiết dự giờtôi thấy học sinh chưa tập trung, còn một số học sinh làm việc riêng hoặc nghịchngợm trong lớp không chịu làm bài, …
- Việc thực hiện Nền nếp :
Chưa thực hiện nghiêm túc nội quy của đội như xếp hàng ra vào lớp, sinhhoạt 15 phút đầu giờ, đọc sách báo, tập thể dục giữa giờ, tham gia các hoạt độngngoài giờ lên lớp chưa tích cực, học sinh chưa có ý thức chăm sóc vườn hoa câycảnh, nhiều em không tự giác trong việc làm vệ sinh sân trường, lớp học Tổnghợp trong sổ trực tuần của Đội cờ đỏ tôi thấy các em còn bị trừ điểm ở các lỗinhư: Sinh hoạt 15 phút ồn ào, nói tục, chửi bậy, ăn quà vặt, đánh nhau, công tác
vệ sinh bẩn hoặc chậm
2.3 Các giải pháp nhằm nâng cao năng lực làm công tác chủ nhiệm lớp cho giáo viên tại trường Tiểu học Tiểu học Xuân Cẩm, Thị trấn Thường Xuân, huyện Thường Xuân
Giải pháp 1: Nâng cao nhận thức của giáo viên về vai trò, vị trí, nhiệm vụ của
người giáo viên chủ nhiệm lớp.
Giáo viên chủ nhiệm là một trong những giáo viên đang giảng dạy ở lớp
có đủ các tiêu chuẩn và điều kiện đứng ra làm chủ nhiệm lớp trong một năm họchoặc trong tất cả các năm tiếp theo của cấp học Giáo viên chủ nhiệm lớp thựchiện nhiệm vụ quản lí lớp học và là nhân vật chủ chốt, là linh hồn của lớp, ngườitập hợp, dìu dắt giáo dục học sinh phấn đấu trở thành con ngoan, trò giỏi, bạntốt, công dân tốt và xây dựng một tập thể học sinh vững mạnh Việc nâng caonhận thức của giáo viên về vài trò, vị trí, nhiệm vụ là vô cùng quan trọng Giáoviên chủ nhiệm lớp có vai trò sau đây: Thay mặt Hiệu trưởng quản lí một lớp
Trang 8học, người xây dựng tập thể học sinh thành một khối đoàn kết, tổ chức hoạt
động giáo dục trong lớp, cố vấn đắc lực cho học sinh, giữ vai trò chủ đạo trong
việc phối hợp với các lực lượng giáo dục
Để giúp giáo viên nhận thức rõ vai trò quan trọng của mình trong công tácchủ nhiệm lớp, người làm công tác quản lý (Phó hiệu trưởng) xây dựng kế hoạch
về công tác bồi dưỡng, đào tạo giáo viên chủ nhiệm; khảo sát nhu cầu đào tạobồi dưỡng… Công khai kế hoạch bồi dưỡng đội ngũ giáo viên chủ nhiệm ở từnggiai đoạn đến từng thành viên trong nhà trường để các bộ phận, các cá nhântham gia vào khoá bồi dưỡng một cách chủ động, hiệu quả Đồng thời đã tổ
chức các buổi sinh hoạt chuyên môn lồng ghép nội dung “ Chia sẻ kinh nghiệm
làm công tác chủ nhiệm” từ những giáo viên có kinh nghiệm
Một buổi sinh hoạt chuyên môn nhằm nâng cao năng lực sử dụng CNTT
về Dạy học trực tuyến và sử dụng Sổ liên lạc điện tử.
Bên cạnh đó, thường xuyên khuyến khích giáo viên tìm hiểu về vai trò, vịtrí, nhiệm vụ của người giáo viên chủ nhiệm lớp trên ti vi, tập san báo giáo dụcđặc biệt là trên mạng Intenet
Giải pháp 2: Chỉ đạo giáo viên khảo sát thực trạng đầu năm học của lớp mình
phụ trách.
Ngay từ đầu năm học, Ban giám hiệu nhà trường đã chỉ đạo giáo viênkhảo sát thực trạng của lớp mình về hoàn cảnh gia đình của học sinh, xem lại kếtquả học tập qua học bạ, nghiên cứu sổ bàn giao năm học trước … để tìm ra cácbiện pháp duy trì, phát huy những kết quả của năm học trước và khắc phụcnhững tồn tại
Tôi hướng dẫn giáo viên khảo sát thực trạng của lớp mình qua giáo viênchủ nhiệm, giáo viên bộ môn năm học trước, qua học sinh trong lớp và đặc biệt
là tìm hiểu qua phụ huynh học sinh
Đầu năm học 2020 – 2021 sau khi nghe báo cáo của giáo viên chủ nhiệmnhà trường đã nắm bắt được số liệu chính xác của từng lớp về: Con thương binh,con cán bộ công chức, viên chức, hộ nghèo, con em dân tộc …có bao nhiêu học
Trang 9sinh khó khăn trong học tập, cụ thể từng em, có biện pháp, kế hoạch dạy họcphù hợp để hỗ trợ các em tiến bộ, bao nhiêu học sinh viết văn tốt, có tư duy toánhọc, bao nhiêu học sinh có năng khiếu Mĩ thuật, Âm nhạc … Từ đó nhà trườngcăn cứ vào nhu cầu của phụ huynh thành lập các câu lạc bộ để học sinh có sânchơi phát huy hết năng khiếu của mình.
Giải pháp 3: Chỉ đạo, hướng dẫn giáo viên xây dựng kế hoạch chủ nhiệm lớp.
Sau khi nắm bắt tình hình của học sinh, tôi hướng dẫn giáo viên lên kếhoạch chủ nhiệm phù hợp đặc điểm của lớp Sở giáo dục & Đào tạo tỉnh ThanhHóa đã thiết kế một cuốn sổ “ Kế hoạch chủ nhiệm”, giáo viên bám sát vàohướng dẫn để xây dựng kế hoạch Để đảm bảo có một kế hoạch hợp lý, khả thi,khoa học, khi xây dựng kế hoạch chủ nhiệm tôi chỉ đạo giáo viên căn cứ vàonhững vấn đề sau:
- Mục tiêu chương trình hành động chung của ngành và cấp học
- Mục tiêu, nhiệm vụ, kế hoạch giáo dục của trường
- Đặc điểm của lớp chủ nhiệm (bao gồm các đặc điểm về truyền thống,tập thể, những mặt khó khăn và thuận lợi cơ bản, hoàn cảnh, điều kiện của sốđông học sinh và gia đình học sinh, …)
- Mục tiêu, kế hoạch công tác của các tổ chức đoàn thể trong trườnghọc
- Đặc điểm tình hình của địa phương
- Dự báo của giáo viên chủ nhiệm về khả năng phát triển từng mặt củalớp
Lưu ý: Kế hoạch chủ nhiệm phải thể hiện tính toàn diện, cụ thể, có trọng
tâm, trọng điểm của từng thời gian và từng mặt nội dung giáo dục Kế hoạchđược xây dựng theo cả năm và căn cứ tình hình từng tháng để xây dựng kế hạchcho tháng tiếp theo Riêng tháng 11, tháng 1, tháng 3 hằng năm xây dựng kếhoạch về chất lượng thì dựa vào đánh giá định kì lần lượt của lần 1, lần 2 và lần3 Trong kế hoạch chủ nhiệm của từng tháng, tôi luôn yêu cầu giáo viên đưa ra
dự kiến thời gian thực hiện từng kế hoạch cụ thể, biện pháp thực hiện và kết quảthực hiện
Trang 10Kế hoạch chủ nhiệm của GV Hoàng Thị Thu lớp 2A
và Hoàng Thị thủy lớp 1A năm học 2020-2021”
Kế hoạch chủ nhiệm càng khoa học thì khả năng thực hiện càng cao và vìvậy mà bản kế hoạch này có khả năng quyết định to lớn đối với hiệu quả côngtác chủ nhiệm Tôi luôn tâm đắc câu nói của Nhà giáo dục học K.Đ.Usinxki nói:
“Muốn giáo dục cho con người mọi mặt thì phải hiểu con người về mọi mặt”.
Công tác chủ nhiệm đòi hỏi giáo viên phảia hiểu học sinh một cách đầy đủ, cụthể và toàn diện nhằm có thể lựa chọn những tác động sư phạm phù hợp, có khảnăng mang lại hiệu quả cao nhất Hiểu học sinh còn là điều kiện cần trong việcthiết lập quan hệ giao tiếp thuận lợi giữa giáo viên chủ nhiệm và học sinh Thựctiễn giáo dục đã cho thấy nhiều trường hợp thất bại đáng tiếc của giáo viên thậmchí gây thương tổn nặng nề cho cả học sinh, là tiền đề cho việc hình thành tìnhcảm thầy trò thông hiểu, gắn bó
Giải pháp 4: Bồi dưỡng cho giáo viên các kĩ năng khi làm công tác chủ
nhiệm lớp
Trang 11* Bồi dưỡng kĩ năng định hướng chọn ban cán sự lớp: Muốn cho ngôinhà vững vàng, chịu đựng được gió bão thì cái móng nhà phải vững chắc Lớphọc cũng vậy, phải có ban cán sự lớp vững mạnh thì mọi hoạt động, mọi phongtrào chắc chắn sẽ thực hiện tốt Qua một tuần tìm hiểu, ổn định, bước tiếp theogiáo viên thực hiện ngay việc bình chọn học sinh vào các vị trí thích hợp của
lớp, của tổ Đặc biệt chú trọng các chức danh: Lớp trưởng, lớp phó, tổ trưởng, tổ phó Vì đây là lực lượng nòng cốt cùng giáo viên chủ nhiệm đôn đốc, nhắc nhở
việc thực hiện nề nếp học tập của các bạn trong năm học Để được ban cán sự
“Đầu tàu gương mẫu”, tôi đưa ra tiêu chuẩn gợi ý cho giáo viên hướng dẫn họcsinh tự bình bầu : những em có năng lực khá, tốt, phẩm chất tốt, hăng hái thamgia các hoạt động, các phong trào ở lớp, ở trường với tinh thần tự giác, có tráchnhiệm cao và điều đặc biệt là những em này luôn được bạn bè tín nhiệm, yêuthương Để xây dựng lớp tôi yêu cầu giáo viên chủ nhiệm cần tiến hành nhữngcông việc sau:
- Hướng cho học sinh trong lớp bình bầu, lựa chọn những học sinh tíchcực phân công vào các chức danh làm cán bộ trong lớp
- Quy định rõ chức năng, nhiệm vụ của từng vị trí trong cán bộ lớp
- Làm rõ nội dung công tác của từng chức danh: Lớp trưởng, lớp phó, tổ trưởng, tổ phó và hướng dẫn cụ thể về phương pháp công tác Trong đó, cần lưu
ý hướng dẫn các kỹ năng công tác cơ bản như: cách ghi chép trong sổ ghi chépcông tác, kỹ năng điều hành một buổi sinh hoạt lớp, kỹ năng trình bày thuyếtphục, vận động, kỹ năng tổ chức hoạt động tập thể, …
- Hướng dẫn cho các em biết tổng kết, khái quát kinh nghiệm qua từngthành công hay thất bại trong hoạt động thực tiễn
- Thường xuyên kiểm tra, đánh giá hoạt động của cán bộ lớp, giúp các emkhắc phục khó khăn, động viên kịp thời những cố gắng của các em
- Xây dựng, củng cố và bảo vệ uy tín của cán bộ lớp trước tập thể
- Không bao che khuyết điểm, tuyệt đối tránh tạo ra sự đối lập giữa Bancán sự lớp với các thành viên trong lớp
- Việc tổ chức bình chọn được thực hiện công khai bằng cách cho các em
bỏ phiếu tín nhiệm và phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng em theo đúng khảnăng của mình Biết được nhiệm vụ cụ thể của ban cán sự, khi có thắc mắc haytrao đổi về vấn đề gì liên quan đến hoạt động nào thì các bạn trong lớp sẽ trựctiếp gặp gỡ với bạn phụ trách công việc đó nhanh hơn, tiện lợi hơn:
+ Lớp trưởng chỉ đạo chung toàn lớp trong giờ học, tập trung, sinh hoạt,kiểm diện hàng ngày, tổng hợp các báo cáo hoạt động của tổ trong tuần nộp chogiáo viên chủ nhiệm Chào đón, giới thiệu đại biểu đến thăm lớp, dự giờ thựchiện các công việc ngoại giao
+ Lớp phó học tập: phụ trách lớp theo quy định Nắm tình hình chungphần chuẩn bị bài, ôn bài đầu giờ của các tổ hàng ngày, tổng kết thi đua trongtuần
+ Lớp phó văn nghệ - thể dục: Chịu trách nhiệm tổ chức các hoạt độngvăn nghệ, vui chơi, thể dục thể thao, đọc báo đầu giờ,…tham gia các phong tràocủa lớp,
Trang 12+ Tổ trưởng tổ 1, tổ 2 và tổ 3… : Chịu trách nhiệm tổ chức cho các bạn
thực hiện các nhiêm vụ học tập, đôn đốc kiểm tra nhiệm vụ học tập Theo dõichuyên cần của các thành viên trong tổ, chế độ học tập, nghỉ ngơi,…
- Tổ phó các tổ: Theo dõi đôn đốc các bạn trong tổ giữ gìn vệ sinh cá
nhân, thân thể, ăn mặc đúng đồng phục theo quy định, nhắc nhở các bạn phòngchống các dịch bệnh theo mùa
* Bồi dưỡng kĩ năng xây dựng nề nếp lớp học: Trong học tập không
những chỉ chú trọng dạy kiến thức cho học sinh bằng nhiều hình thức khác nhau
mà còn chú trọng khâu nề nếp ngay từ đầu năm như hoạt động đầu giờ, trật tựnghe giảng trong giờ học, trong lớp tổ tự quản kiểm tra bài tập về nhà của cácbạn trong tổ Một lớp học có nề nếp tốt là cực kì quan trọng, nó góp một phầnlớn quyết định kết quả học tập của học sinh Chính vì thế ngay từ đầu năm họcnhà trường yêu cầu giáo viên phải quán triệt nền nếp bằng cách:
- Cho cả lớp học nội quy lớp học, mọi quy định của giáo viên và nội quycủa nhà trường
- Giáo viên hướng dẫn các em làm quen với kí hiệu của giáo viên để tậptrung sự chú ý của học sinh trong khi nghe giảng bài
Giáo viên có thể tham khảo:
Ví dụ: Phía trên tay trái góc bảng ghi rõ lớp, sĩ số học sinh, dưới sĩ số làcác kí hiệu ở góc bảng: +, B, V, S
Chỉ vào + là cả lớp trật tự lắng nghe giáo viên giảng bài
Khi viết kí hiệu B là cả lớp lấy bảng con cá nhân làm bài
Khi viết kí hiệu S là học sinh mở sách, kí hiệu V là lấy vở ra để ghi hoặclàm bài tập tại lớp Sau khi học sinh làm xong thì giáo viên xoá các kí hiệu đó
đi, học sinh sẽ cất sách hoặc vở đi
- Xây dựng các nền nếp như: Hoạt động ngoài giờ, xếp hàng ra vào lớp,đọc 5 điều Bác Hồ dạy sau khi vào lớp để nhắc nhở các em ghi nhớ và thực hiệntốt, chuẩn bị đồ dùng học tập khi đến lớp, sắp xếp sách vở gọn gàng ngắn nắp,giữ trật tự trong giờ học, vệ sinh cá nhân tốt, biết giữ của công như tiết kiệmđiện …
Ví dụ: Tôi cùng một số đồng nghiệp đưa ra một số kinh nghiệm bồidưỡng học sinh năng khiếu, phụ đạo học sinh tiếp thu chậm để các đồng chí giáoviên có thể tham khảo, vận dụng vào lớp của mình
*Đối với học sinh có năng khiếu, tiếp thu bài tốt : Trong các tiết dạy, giáo
viên đưa ra từ 1 đến 2 câu hỏi với yêu cầu cao hơn, dạng các câu hỏi yêu cầuhọcsinh phải tư duy, hoặc các bài tập ở mức độ 3 hoặc 4 Để ra các câu hỏi này,giáo viên phải luôn nghiên cứu kỹ nội dung bài dạy, tìm hiểu ở các tài liệu cóliên quan nhằm mục đích hướng dẫn, kích thích học sinh tự tìm ra kiến thứcmới, mở rộng tầm hiểu biết của mình Qua nhiều tiết dạy như vậy các đồng chí
có thể phát hiện được học sinh có khả năng, năng khiếu gì?
*Đối với học sinh tiếp thu chậm: Các em chán học do bị hổng kiến thức
cơ bản ở lớp dưới Học sinh cảm thấy việc học rất nặng nề Qua tìm hiểu theodõi trong quá trình giảng dạy giáo viên nắm được những kiến thức do học sinh
bị hổng từ đó đưa ra bài tập dễ, sử dụng câu hỏi nhỏ, đơn giản, phù hợp với sức