Một số giải pháp vận dụng tích hợp liên môn âm nhạc, kể chuyện, tiếng việt trong dạy học môn mĩ thuật cho học sinh tiểu học

Để thực hiện tốtcông tác đổi mới giáo dục, những năm gần đây môn Mĩ thuật đã và đang ápdụng các phương pháp dạy học đổi mới như: Dạy học theo phương pháp ĐanMạch, vận dụng các phương phá

BÁO CÁO BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

PHÒNG GD&ĐT TRƯỜNG TH NGUYỄN VĂN TRỖI

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ GIẢI PHÁP VẬN DỤNG TÍCH HỢP LIÊN MÔN ÂM NHẠC, KỂ CHUYỆN, TIẾNG VIỆT

TRONG DẠY HỌC MÔN MĨ THUẬT CHO HỌC SINH TIỂU HỌC

Người thực hiện: Nguyễn Thị Nhung Chức vụ: Giáo viên

Đơn vị công tác: Trường TH Nguyễn Văn Trỗi SKKN thuộc môn: Mĩ thuật

THANH HOÁ NĂM 2021

MỤC LỤC Tên mục Trang

1.Mở đầu

1.1 Lí do chọn đề tài

Mĩ thuật là môn học thuộc lĩnh vực giáo dục nghệ thuật ở Tiểu học, Mĩthuật có vai trò quan trọng trong bước đầu hình thành và phát triển năng lựcthẩm mĩ, khuyến khích sự sáng tạo, tư duy và vận động của trẻ Để thực hiện tốtcông tác đổi mới giáo dục, những năm gần đây môn Mĩ thuật đã và đang ápdụng các phương pháp dạy học đổi mới như: Dạy học theo phương pháp ĐanMạch, vận dụng các phương pháp dạy học tích cực giúp học sinh phát triển mộtcách toàn diện, phát huy tốt các tiềm năng, năng lực học tập

Trong qúa trình dạy học môn Mĩ thuật ở trường Tiểu học tôi nhận thấy việcvận dụng các biện pháp dạy học truyền thống chưa thể phát huy hết được khảnăng tích cực chủ động của học sinh Lượng kiến thức truyền đạt thiếu phóngphú, một số năng lực tiếp thu và vận dụng bị hạn chế Thể hiện rõ nhất là nănglực biểu đạt, kĩ năng ứng dụng ngôn ngữ mĩ thuật vào diễn đạt sự trải nghiệm vàthái độ của bản thân, năng lực tư duy và vận dụng kiến thức chưa rõ ràng, cụthể Vì vậy trong các giờ học một số sản phẩm bài làm còn mang tính thụ động,

dễ sao chép, bắt chước của nhau

Hiện nay với yêu cầu đặt ra nên dạy học theo hướng tích hợp liên môn, đểthực hiện mục tiêu dạy học phát triển năng lực, phát huy tốt nhất tiềm năng, khảnăng sáng tạo của mỗi cá nhân Yêu cầu cũng hoàn toàn phù hợp mục tiêu dạyhọc Mĩ thuật Đan Mạch mà tôi đang triển khai, đòi hỏi phải tăng cường hoạtđộng của học sinh Như vận dụng kiến thức giải quyết các vấn đề thực tiễn Đểlàm được điều đó học sinh cần vận dụng kiến thức tổng hợp liên quan đến nhiềumôn học Vì vậy dạy học cần tăng cường theo hướng tích hợp, liên môn

Sau khi tìm hiểu phương pháp Tích hợp liên môn Tôi đã áp dụng dạy họctrong môn Mĩ thuật nhận thấy rất phù hợp và hiệu quả Bản thân việc vận dụngbiện pháp đã có nhiều chuyển biến tích cực, tiết học phong phú về nội dung, họcsinh hiểu được bài học một cách sâu sắc, đồng thời có thêm hiểu biết về các lĩnhvực có liên quan khác như về tự nhiên xã hội, văn hóa, tiếng việt, vận dụng kiếnthức âm nhạc, kể chuyện xây dựng bài học hấp dẫn kích thích tư duy, sáng tạothông qua những biểu hiện của ngôn ngữ tạo hình Bên cạch đó bản thân nhậnthấy các môn học Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng Việt có mối liên hệ rất mật thiếtvới môn học Mĩ thuật Bằng biện pháp tích hợp liên môn trong môn Mĩ thuậthọc sinh nắm kiến thức sâu sắc, vận dụng sáng tạo vào bài học, đồng thời lồngghép giáo dục cho các em về tình yêu thiên nhiên, ý thức bảo vệ những giá trị tốtđẹp như môi trường ,văn hóa, sự chia sẻ, yêu thương, trân trọng giữ gìn giá trịtốt đẹp trong cuộc sống một cách gần gũi thiết thực Chính vì những lí do đó, đểđạt hiệu quả cao trong việc sử dụng phương pháp dạy học tích hợp tôi mạnh dạnlựa chọn đề tài “Một số giải pháp vận dụng Tích hợp liên môn Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng Việt trong dạy học môn Mĩ thuật cho học sinh tiểu học”

Đây là phương pháp dạy học rất hiệu quả với môn Mĩ thuật, đáp ứng mục tiêu đổi mới giáo dục, đổi mới phương pháp dạy học trong giai đoạn hiện nay

1.2 Mục đích nghiên cứu

Tôi viết sáng kiến kinh nghiệm này nhằm mục đích giúp học sinh:

+ Nâng cao chất lượng giờ học môn Mĩ thuật thông qua phương pháp tích

hợp liên môn trong dạy học Mĩ thuật.

Giúp học sinh có khả năng chủ động, hiểu kiến thức sâu sắc biết vận dụngkiến thức của các môn học khác vào học môn Mĩ thuật

+ Phát huy tốt các năng lực như biểu đạt, tư duy và sáng tạo… hình thành

kỹ năng sống cho trẻ

+ Giúp các em yêu thích cái đẹp và biết vận dụng sản phẩm các em làm raphục vụ vào cuộc sống sinh hoạt, học tập hàng ngày

+ Giúp các em phát triển được năng khiếu của bản thân

1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Kiến thức liên môn Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng Việt trong môn Mĩ thuật

- Chương trình Mĩ thuật ở Tiểu học

- Học sinh trường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗi

1.4 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp sưu tầm tài liệu liên quan

- Phương pháp vấn đáp

- Phương pháp quan sát, luyện tập thực hành

- Phương pháp thực nghiệm

- Phương pháp đàm thoại, thống kê

- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp làm việc theo cặp, nhóm

Tích hợp trong giáo dục đã được chú ý ở nhiều quốc gia từ những năm 60của thế kỉ XX và ngày nay được áp dụng rộng rãi Ở mức độ thấp thì dạy họctích hợp mới chỉ là lồng ghép những nội dung giáo dục có liên quan vào quátrình dạy học một môn học như: Lồng ghép giáo dục đạo đức, lối sống; giáo dụcpháp luật; giáo dục chủ quyền quốc gia về biên giới, biển đảo; giáo dục sử dụngnăng lượng tiết kiệm và hiệu quả, bảo vệ môi trường, an toàn giao thông Ở mức

độ vừa, các môn học gần nhau chỉ được tích hợp những phần trùng nhau Ở mức

độ cao hơn là phải xử lí các nội dung kiến thức trong mối liên quan với nhau,bảo đảm cho học sinh vận dụng được tổng hợp các kiến thức đó một cách hợp lí

để giải quyết các vấn đề trong học tập, trong cuộc sống, đồng thời tránh việc họcsinh phải học lại nhiều lần cùng một nội dung kiến thức ở các môn học khácnhau Như vậy, có thể thấy có hai cách cơ bản để thực hiện tích hợp, đó là tíchhợp các môn học, nội dung riêng rẽ thành một môn học mới và tích hợp khôngtạo nên môn học mới Tích hợp không tạo nên môn học mới gồm: Tích hợp nội

bộ trong môn học, tích hợp đa môn, tích hợp liên môn, tích hợp xuyên môn.Quan điểm tích hợp được thực hiện rất đa dạng, phong phú Nó có thể tồn tạikhông chỉ ở mức độ, như là tích hợp trong nội bộ môn học, tích hợp đa môn,

mà còn có thể thực hiện một cách linh hoạt đố với mức độ tích hợp Dạy họctích hợp liên môn phải dựa trên một số nguyên tắc sau đây:

Sách giáo khoa (SGK) hiện nay viết theo hướng mở với nhiều câu hỏi liên

hệ và đào sâu kiến thức của mỗi phần nội dung bài học Tuy nhiên các tài liệu

hỗ trợ cho việc dạy và học như SGK và chuẩn kiến thức kĩ năng phần lớn mangtính định hướng nên nhiều nội dung giáo viên phải tự tìm hiểu và lựa chọn kiếnthức nhằm làm rõ nội dung bài học Trong đó có không ít kiến thức thuộc cácmôn khác nhau có thể sử dụng rất hiệu quả, linh hoạt vào tiết học Mĩ thuật Vìthế, việc dạy học tích hợp liên môn nhằm nâng cao hiệu quả dạy học và gópphần kéo môn Mĩ thuật gần với cuộc sống và nhận thức của học sinh hơn là rấtcần thiết

Trong thực tiễn giảng dạy tại địa phương các kiến thức liên môn đã đượctôi và các đồng nghiệp trong tổ chuyên môn thường xuyên vận dụng Tuy nhiên,mức độ và khả năng vận dụng còn ít, chưa có hệ thống và thiếu linh hoạt do phụthuộc vào khả năng của từng đối tượng học sinh, nội dung bài học Vì vậy việcxây dựng cơ sở dữ liệu cho dạy học liên môn trong Mĩ thuật là cấp bách

Đối với học sinh do thiếu định hướng nên có quan niệm tách biệt rạch ròigiữa các môn học, dẫn đến việc học sinh chưa chủ động sử dụng kiến thức củacác môn khác dù có liên quan vào việc học tập và trong quá trình kiểm tra đánhgiá

Quan niệm “Người thầy luôn đúng’’ còn khá phổ biến cho khả năng tự tiếpcận thông tin đa chiều của các em ít nhiều còn hạn chế Từ đó các em ít thấyđược tính hệ thống vốn tồn tại ở nhiều môn học khác nhau

2.2.Thực trạng vấn đề.

Sau 7 năm triển khai giảng dạy môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạchtại trường TH Nguyễn Văn Trỗi Tôi nhận thấy, BGH trường Tiểu học NguyễnVăn Trỗi luôn chú trọng đến việc phát triển ngôn ngữ tạo hình của trẻ thông quaphương pháp dạy học Đan Mạch Ngoài việc truyền thụ kiến thức khoa học kỹthuật, còn chú ý tới việc giáo dục thẩm mĩ cho học sinh, đào tạo các em trởthành những con người phát triển toàn diện, hài hòa, cân đối về mọi mặt: Đức-Trí-Thể -Mĩ Các em rất thích học giờ học Mĩ thuật bởi trong quá trình học, họcsinh được trải nghiệm, được khám phá được sáng tạo, được rèn luyện tính tựhọc, tự giác, tự quản cao, được làm việc theo nhóm, làm theo cặp, theo cá nhân

Để giúp các em phát huy hết các kỹ năng, năng lực thì điều đầu tiên tôi nhậnthấy bản thân của mỗi giáo viên phải thực sự yêu nghề, phải nắm vững đượckiến thức, phải có phương pháp dạy tốt phù hợp với từng lứa tuổi học sinh Phát

hiện và bồi dưỡng các em có năng khiếu thông qua việc giáo viên áp dụng tốttrong việc dạy học theo hướng tích cực

2.2.1 Thuận lợi:

* Về phía nhà trường:

Trong thực tế dạy học Mĩ thuật nhiều năm qua, được tiếp xúc và giảng dạy

ở các khối lớp, tôi nhận thấy phần lớn học sinh rất thích học Mĩ thuật Đặc biệtkhi học chương trình Mĩ thuật theo định hướng phát triển năng lực phương phápdạy học mới của Đan Mạch đã tạo được những hiệu ứng tích cực giúp học sinhham thích, hợp tác tham gia trải nghiệm học tập, học sinh có năng khiếu tự tinmạnh dạn phát huy sở trường, điểm mạnh của bản thân Giáo viên chủ động,linh hoạt vận dụng các biện pháp tích cực trong dạy học Vì vậy hiệu quả giảngdạy đạt mục tiêu giáo dục đề ra

Đối với môn Mĩ thuật, bản thân tôi luôn được BGH quan tâm, khuyếnkhích, động viên tạo điều kiện thuận lợi để phát triển chuyên môn, vận dụng cácphương pháp mới vào giảng dạy đặc biệt là “Phương pháp dạy học mới của ĐanMạch” nhằm giáo dục thẩm mĩ cho học sinh thông qua ngôn ngữ tạo hình làmcho các em yêu thích với môn học hơn Tôi luôn khuyến khích học sinh thamgia các sân chơi trí tuệ, các cuộc thi vẽ tranh như: "Chiếc ôtô mơ ước”; "Ý tưởngtrẻ thơ”; ”Bác Hồ với thiếu nhi”; Cuộc thi” Môi trường tương lai ”; Khuyếnkhích các em tham gia lớp học câu lạc bộ năng khiếu; tham quan các phòngtranh triển lãm; Các tiết học ngoài trời Nhờ áp dụng phương pháp mới vàogiảng dạy mà trong những năm học vừa qua, trường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗiđược sở giáo dục đánh giá là trường đứng đầu của tỉnh về các phong trào thamgia thi vẽ tranh và đạt nhiều kết quả cao trong các cuộc thi

* Về phía học sinh:

Học sinh thích học môn Mĩ thuật Đây cũng là một thuận lợi lớn đối vớigiáo viên Mĩ thuật như tôi Từ khi tôi áp dụng phương pháp mới của Đan Mạchvào trong việc giảng dạy, tôi thấy học sinh đã mạnh dạn thể hiện sáng tạo, khảnăng hoạt động nhóm đặc biệt là các em học sinh lớp1, 2 Khả năng thuyết trìnhngôn ngữ tạo hình của các em được phát triển hơn thông qua các tác phẩm màcác em làm ra trong tiết học Mĩ thuật Đây cũng chính là mục tiêu mà tôi hướngtới cho các em

* Về phía giáo viên:

Thực hiện việc đổi mới phương pháp giảng dạy đòi hỏi bản thân tôi khôngngừng tìm tòi, tích lũy kinh nghiệm, sáng tạo ra những ý tưởng hay, độc đáo liênkết với các môn học khác để có thể tạo ra một giờ dạy Mĩ thuật sinh động, ấntượng và đạt được mục tiêu của bài học cần chuyển tải đến với người học

* Cơ sở vật chất:

Được sự quan tâm của các cấp,các ngành, lãnh đạo địa phương, phụ huynhhọc sinh Trường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗi đã được xây dựng khang tranghơn, phòng học được cải tiến nhiều, đã có phòng học chức năng dành riêng chomôn học Mĩ thuật Nhà trường đã đầu tư trang thiết bị phục vụ việc giảng dạy vàcông tác của cán bộ, viên chức nhà trường Các phòng học đã lắp đặt đầy đủmáy chiếu và mua sắm nhiều trang thiết bị nghe nhìn: tranh ảnh, máycatset phục vụ cho việc giảng dạy

2.2.2 Khó khăn:

* Về phía giáo viên:

Đội ngũ giáo viên hiện nay chủ yếu được đào tạo theo chương trình sưphạm đơn môn, chưa có đầy đủ kiến thức về cơ sở lí luận dạy học tích hợp liênmôn một cách chính quy, khoa học nên khi thực hiện thì phần lớn là do giáoviên tự mày mò, tự tìm hiểu không tránh khỏi việc chưa hiểu đúng, chưa hiểuđầy đủ về mục đích, ý nghĩa cũng như cách thức tổ chức dạy học tích hợp liênmôn Phần lớn GV đã quen với việc dạy học đơn môn là chính nên kiến thức cácmôn “liên quan” còn nhiều hạn chế

Việc tập huấn cho giáo viên về xây dựng các chuyên đề, chủ đề tích hợpliên môn chưa thực hiện rộng rãi

Việc dạy học Tích hợp liên môn đòi hỏi giáo viên phải có năng lực trong tổchức dạy học tích cực, tự lực và sáng tạo cho học sinh Đặc biệt giáo viên phảiquan tâm đến hoạt động thực hành và ứng dụng kiến thức vào giải quyết nhữngvấn đề thực tiễn nên rất cần thời gian công sức và tiền bạc Đó cũng là vấn đềgây ra cho giáo viên nhiều khó khăn

Hầu hết đồ dùng dạy học phục vụ cho việc dạy học theo phương pháp mớicòn thiếu nhiều hoặc chưa có nên tôi phải tự sưu tầm hoặc tự làm để phù hợp vớitừng chủ đề, quy trình bài dạy

* Về phía học sinh:

Để phát huy hết thế mạnh môn học và tiếp cận trực tiếp đến mọi đối tượnghọc sinh, đặc biệt học sinh nhút nhát, nhận thức chậm, cần phải linh hoạt hơnnữa việc lựa chọn các biện pháp dạy học tích cực, bởi thực trạng các giờ học chothấy một số học sinh nhút nhát thường ngại ngùng rụt rè chưa mạnh dạn, tự tinbiểu đạt bản thân, như việc phát biểu ý kiến, trình bày những hiểu biết, kiến thứccủa cá nhân, dẫn đến đôi khi còn ỷ lại, chỉ đón nhận những kiến thức sẵn có, bàilàm vì thế thụ động, thiếu sáng tạo Và qua thực tế giảng dạy tôi nhận thấy phầnlớn các em học môn Mĩ thuật vẫn chủ yếu nằm ở kiến thức bộ môn, còn việc sửdụng kiến thức, kĩ năng, các môn học Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng Việt…đểkhai thác kiến thức mới ở môn Mĩ thuật, hay hiểu sâu vấn đề Mĩ thuật còn hạnchế

Trước những vấn đề trên bản thân tôi rất trăn trở, cần có giải pháp dạy họcnhư thế nào để đào tạo được thế hệ học sinh không chỉ biết có kiến thức trênsách vở mà cần có năng lực vận dụng kiến thức đã học giải quyết các tình huốngtrong thực tiễn cuộc sống, giúp tất cả học sinh tiếp cận tri thức một cách chủđộng và linh hoạt, biểu đạt tốt các suy nghĩ hiểu biết trong sản phẩm bài học.Qua thực tế dạy học tôi đã tìm hiểu, nghiên cứu về biện pháp dạy học Tích hợpliên môn Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng Việt trong dạy học môn Mĩ thuật thấy rấtphù hợp

Thực hiện điều tra nghiên cứu tình hình thực tế Đầu năm học 2020-2021,tôi đã tiến hành khảo sát, điều tra các năng lực của học sinh và kết quả thu đượcnhư sau:

* Bảng điều tra năng lực chung của học sinh đạt được trước khi thực hiện

(Khảo sát đầu năm)

Tỉ lệ phần trăm

Số lượng

Tỉ lệ phần trăm

Số lượng

Tỉ lệ phần trăm

Số lượng

Tỉ lệ phần trăm

Kể chuyện, Tiếng Việt trong dạy học môn Mĩ thuật cho học sinh tiểu học”

Sau khi áp dụng dạy thử nghiệm nhận thấy rất phù hợp với chương trìnhdạy học Mĩ thuật hiện nay Đây là biện pháp dạy học tích hợp liên môn, dạy họclồng ghép những kiến thức giáo dục có liên quan ở các môn học khác nhau, vàoquá trình dạy học môn Mĩ thuật Biện pháp rất cần thiết với giai đoạn giáo dụcmới.Vậy áp dụng như thế nào để hiệu quả với dạy học môn Mĩ thuật, sau đây lànhững biện pháp tôi đã vận dụng để giải quyết vấn đề

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.

Giải pháp 1: Thực hiện quy trình các bước dạy học Tích hợp liên môn

Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng Việt trong môn Mĩ thuật

Từ cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn trên tôi thấy tích hợp trong giảng dạy sẽgiúp học sinh phát huy sự suy nghĩ, tư duy, sự sáng tạo trong học tập và ứngdụng vào thực tiễn Làm thế nào để việc tích hợp Âm nhạc, Kể chuyện, TiếngViệt trong bài học Mĩ thuật vừa tự nhiên, không miễn cưỡng, gượng ép, vừa bảođảm được đặc thù của bộ môn, vừa đảm bảo tính vừa sức, vừa lồng ghép đượccác nội dung tích hợp vào các tiết dạy cụ thể để mang hiệu quả như mong muốn,tôi đưa ra quy trình sau:

1.Xác định được mục tiêu bài học, mục tiêu tích hợp

Căn cứ vào chuẩn kiến thức kĩ năng Mĩ thuật để xác định mục tiêu bài học.

Căn cứ đặc điểm nhận thức của học sinh để xác định mục tiêu, đảm bảo tínhvừa sức cũng như đặc thù địa phương

2 Xác định các nội dung tích hợp và mức độ tích hợp trong các bài học Mĩthuật

Vấn đề đầu tiên tôi cần xác định nội dung tích hợp cụ thể (xác định địa chỉtích hợp), sau đó căn cứ vào thời lượng của bài học để xác định hình thức tíchhợp sao cho phù hợp (Tích hợp ở mức độ toàn phần, mức độ bộ phận, hay chỉdừng lại ở mức độ liên hệ)

Cần vận dụng những kiến thức kĩ năng nào của các môn Âm nhạc, Kểchuyện, Tiếng việt để việc giảng dạy Tích hợp có hiệu quả trong môn Mĩ thuật.

3.Thiết kế giáo án và tổ chức dạy theo dạy học tích hợp liên môn

Thiết kế giáo án vận dụng kiến thức liên môn trong dạy học Mĩ thuật

Thiết kế giáo án giờ học vận dụng kiến thức liên môn phải bám chặt vàonhững kiến thức các bộ môn có liên quan

Thiết kế giáo án giờ học vận dụng kiến thức liên môn phải đảm bảo nộidung và cấu trúc đặc thù môn Tích hợp nhưng không gò ép vào một khuôn mẫucứng nhắc mà cần tạo ra các tình huống cho sự tìm tòi sáng tạo của học sinh,trên cơ sở đảm bảo được yêu cầu chung của giờ học Mĩ thuật

Giáo án giờ học tích hợp liên môn Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng việt trong

Mĩ thuật phải chú trọng thiết kế các tình huống tích hợp và tương ứng là cáchoạt động để học sinh vận dụng phối hợp các tri thức và kĩ năng của các phânmôn khác vào xử lí các tình huống đặt ra ở kiến thức, kĩ năng Mĩ thuật, qua đóhọc sinh lĩnh hội được những tri thức và kĩ năng Mĩ thuật và phát triển năng lựchọc tích hợp

Chuẩn bị về cơ sở vật chất và thiết bị đồ dùng dạy học

Tổ chức giờ dạy kiến thức liên môn

Tổ chức giờ học trên lớp là tiến hành thực hiện kế hoạch dạy học phối hợphoạt động của giáo viên và học sinh hợp lí, khoa học, trong đó giáo viên giữ vaitrò, chức năng tổ chức, hướng dẫn, định hướng Học sinh được đặt vào vị trítrung tâm của quá trình tiếp nhận, đóng vai trò chủ thể nhận thức, khám phá,chiếm lĩnh kiến thức

Tổ chức chủ đề tích hợp liên môn đa dạng: Hình thức cả lớp, nhóm, cặpnhóm Nhưng dưới hình thức nào cũng cần tạo cơ hội để các em tự tìm tòi, khámphá nội dung liên qua đến chủ đề dạy học

4.Phương pháp dạy học theo tích hợp liên môn Âm nhạc, Kể chuyện, TiếngViệt trong môn Mĩ thuật

Phương pháp dạy học tích hợp liên môn trong môn Mĩ thuật là lồng ghépnội dung tích hợp kiến thức Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng việt vào các bài dạy Mĩthuật, tùy theo từng nội dung mà lồng ghép tích hợp ở các mức độ khác nhaunhư liên hệ, lồng ghép bộ phận hay toàn phần Khi tích hợp giáo viên cần sửdụng ngôn từ kết nối sao cho logic và hài hòa khơi dậy kiến thức các môn khác

có liên quan để giải quyết nội dung yêu cầu của bài học Mĩ thuật đặt ra

Để nâng cao hiệu quả dạy học tích hợp trong môn Mĩ thuật, giáo viên có thể sử dụng một số phương pháp để dạy học tích hợp như sau:

5 Những yêu cầu khi sử dụng kiến thức liên môn trong dạy học Mĩ thuật

Sử dụng kiến thức liên môn Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng Việt trong dạy học

Mĩ thuật phải đáp ứng được mục tiêu môn học Phải giúp học sinh lĩnh hội đượckiến thức cơ bản của bài học Mĩ thuật

Sử dụng kiến thức liên môn để gây hứng thú học tập cho học sinh trong học

Mĩ thuật phải góp phần phát triển năng lực tư duy và kĩ năng Mĩ thuật cho họcsinh

Sử dụng kiến thức liên môn phải đảm bảo tính vừa sức đối với học sinh Sửdụng kiến thức liên môn Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng việt trong dạy học Mĩthuật phải linh hoạt, sáng tạo, tùy thuộc vào yêu cầu

Giải pháp 2: Cách tích hợp liên môn Âm nhạc, Kể chuyên, Tiếng việt trong dạy học Mĩ thuật để phát triển các năng lực học sinh

Một số cách tích hợp liên môn Âm nhạc, Kể chuyện, Tiếng Việt trong dạyhọc Mĩ thuật theo mức độ bộ phận thực hiện ở hoạt động khởi động, hoạt độngtrưng bày giới thiệu sản phẩm

Cách 1: Tích hợp dạy học Mỹ thuật với Âm nhạc giúp học sinh phát triển năng lực biểu đạt cảm xúc.

Âm nhạc và Mỹ thuật là hai phạm trù luôn tồn tại mối liên hệ vô hình, âmnhạc ra đời trước khi con người biết vẽ nhằm truyền đạt thông tin vì thế nó cũng

dễ dàng tác động tới cảm xúc của con người hơn hội họa Sự giao thoa của haimôn học này nằm ở yếu tố nhịp điệu

Thông qua phương pháp vẽ theo nhạc mà chúng ta đang thực hiện trongchương trình Mĩ thuật Đan Mạch, tôi đã vận dụng liên môn âm nhạc dưới haidạng bài:

Dạng 1: Liên môn âm nhạc theo chủ đề bài học trong quy trình vẽ theonhạc

Cụ thể ở Bài 7- lớp 4: Vũ điệu sắc màu Ở dạng bài này lâu nay giáo viênđang sử dụng âm nhạc vào hoạt động trải nghiệm Nghe nhạc kết hợp chuyểnđộng của cơ thể để cảm nhận, biểu đạt cảm xúc bằng màu sắc, âm nhạc đã trựctiếp trở thành công cụ tạo ra giá trị biểu đạt nghệ thuật thị giác trên giấy.Vớimàu sắc, đường nét giao thoa trên nền nhạc học sinh có được những sản phẩmtranh bằng ngôn ngữ hội họa đa cảm xúc

Dạng 2: Liên môn âm nhạc với Mĩ thuật để kết nối bài học

Hình thức Tích hợp này thường áp dụng ở phần giới thiệu bài mới Giáoviên sử dụng bài hát, lời ca, giai điệu để liên kết bài học, giới thiệu bài học mới.Như với bài 5- lớp 5: Chủ đề Trường em hay Bài 13- lớp 2: Chủ đề “Emđến trường” chúng ta có thể tổ chức hát múa đầu giờ với bài hát có nội dung liênquan là Bài 8- Sách Âm nhạc lớp 3 “ Em yêu trường em” của nhạc sĩ Hoàng

Vân Bài hát sẽ giúp giáo viên có mở bài gây hứng thú và học sinh được trựctiếp hình dung ra bức tranh trường, lớp qua lời hát Hay ở bài 13- lớp 2 với chủ

đề Khu vườn kì diệu chúng ta có thể kết hợp bài 15 “Lí cây Bông” – lớp 4 Đây

là một trong những cách mở bài bằng âm nhạc gây hứng thú sôi nổi và linh hoạt.Bên cạnh đấy chúng ta có thể vận dụng những giai điệu âm nhạc không lời tinh

tế, nhẹ nhàng, để kích thích tập trung, hưng phấn cho học sinh trong quá trìnhlàm bài của tiết học

Cách 2: Tích hợp dạy học Mĩ thuật với Kể chuyện giúp học sinh phát triển năng lực biểu đạt tư duy

Những câu chuyện cổ tích là một nguồn đề tài tuyệt vời để chúng ta đưa vào môn học Các em đọc truyện, cảm nhận và được bày tỏ tình cảm thái độ quan điểm bản thân về nhân vật, việc làm tốt chưa tốt, từ đó biến suy nghĩ thành hành hành động, thành tư duy tích cực, sử dụng câu chuyện làm trực quan để tái hiện vào tranh vẽ, hay có thể làm ngược lại từ sản phẩm bài học học sinh vận dụng để kể thành câu chuyện Tích hợp liên môn Kể chuyện trong môn Mĩ thuật

là rất phù hợp và mang lại kết quả tích cực

Vídụ: Ở chủ đề 7: Con vật thân thuộc lớp 2 Chúng ta có thể kết hợp kiến thức củamôn Kể chuyện ở lớp1 Bài 25: Thỏ và Rùa GV vận dụng kiến thức đã học ởphân môn kể chuyện lớp 1 Yêu cầu học sinh kể lại câu chuyện Thỏ và Rùa, từnhững hình ảnh đã kể lại, học sinh sẽ chọn cho mình những phân cảnh khácnhau, tạo dựng nên những câu chuyện, những bức tranh mang màu sắc của riêngmình

Như vậy chúng ta sẽ vừa phát huy được khả năng sáng tạo bằng tư duyliên tưởng, vừa thể hiện được bài vẽ theo ý hiểu của bản thân trẻ tránh lối vẽ gò

bó, sáo mòn, bắt chước Học sinh ngoài học kiến thức còn được giáo dục phẩmchất, tu dưỡng đạo đức thông qua những bài học ý nghĩa từ câu chuyện Vớimôn kể chuyện chúng ta có thể tích hợp dạy học trong các quy trình vẽ cùngnhau và sáng tạo câu chuyện, trong phương pháp xây dựng cốt truyện

Cách 3: Tích hợp dạy học Mỹ thuật với Tiếng Việt giúp học sinh phát triển năng lực biểu đạt ngôn ngữ.

Tiếng việt được tích hợp trong bộ môn Mỹ thuật thể hiện mối liên hệ thôngqua hình thức sử dụng từ ngữ để biểu đạt Dùng từ ngữ để biểu đạt mô tả các hình ảnh trong tranh, dùng từ ngữ để thuyết trình giới thiệu sản phẩm bài làm Hình thức biểu đạt ngôn ngữ rất đa dạng Giáo viên khuyến khích học sinh giới