- Bài giảng môn Ngữ Văn - Nguyễn Thị Thu Hằng - Website Trường THCS Liêng Trang

Vốn là người thông minh, có sức khoẻ và chí lớn, Công Uẩn từ đó ngày càng được tin cậy trong triều, về sau làm tới Tả thân vệ Điện tiền chỉ huy sứ và trở thành trụ cột của nhà tiền [r]

TRƯỜNG THPT ĐẠ TÔNG BÀI GIẢNG HƯỞNG ỨNG THI ĐUA GIAI ĐOẠN II

GIÁO VIÊN: NGUYỄN THỊ THU HẰNG

MÔN: NGỮ VĂN

LỚP: 8A2

BÀI: CHIẾU DỜI ĐÔ

04/01/24 2

Chiếu dời đô

(Thiên đô chiếu)

Lí Công uẩn

Vì vậy ngay sau khi Lê

Long Đĩnh mất, mọi

triều thần mà người

chủ xướng là quan Chi

Hậu Đào Cam Mộc

nhận thấy Lý Công Uẩn

là người khoan hòa,

nhân thứ và được lòng

muôn dân nên đã tôn

ông lên làm vua Lý

Công Uẩn lên ngôi vua,

lấy niên hiệu là Thuận

Thiên, triều Lý được

thành lập Cuộc chuyển

giao triều đại từ họ Lê

sang họ Lý đã diễn ra

04/01/24 §Òn §« 6

2 T¸c phÈm: Chi u d i ô ếu dời đô ời đô đô

04/01/24 8

Nhà vua ban chiếu

Thiên đô chiếu

X a nhà Th ơng đến vua Bàn Canh năm lần dời đô; nhà Chu đến vua Thành V ơng cũng ba lần dời đô Phải đâu các vua thời Tam đại theo

ý riêng mình mà tự tiện chuyển dời? Chỉ vì muốn đóng đô ở nơi trung tâm, m u toan nghiệp lớn, tính kế muôn đời cho con cháu; trên vâng mệnh trời, d ới theo ý dân, nếu thấy thuận tiện thì thay đổi Cho nên vận n ớc lâu dài, phong tục phồn thịnh Thế mà hai nhà

Đinh, Lê lại theo ý riêng mình, khinh th ờng mệnh trời, không noi theo dấu cũ của Th ơng, Chu, cứ đóng yên đô thành ở nơi đây, khiến cho triều đại không đ ợc lâu bền, số vận ngắn ngủi, trăm họ phải hao tốn, muôn vật không đ

ợc thích nghi Trẫm rất đau xót về việc đó, không thể không dời đổi

04/01/24 10

Huống gỡ thành Đại La, kinh đô cũ của Cao V ơng:

ở vào nơi trung tâm trời đất; đ ợc cái thế rồng cuộn

hổ ngồi đ đúng ngôi nam bắc đông tây; lại tiện h ã đúng ngôi nam bắc đông tây; lại tiện hư

ớng nhìn sông dựa núi Địa thế rộng mà bằng; đất

đai cao mà thoáng Dân c khỏi chịu cảnh khốn khổ ngập lụt; muôn vật cũng rất mực phong phú tốt t ơi Xem khắp đất Việt ta, chỉ nơi này là thắng

địa Thật là chốn tụ hội trọng yếu của bốn ph ơng

đất n ớc; cũng là nơi kinh đô bậc nhất của đế v ơng muôn đời.

Trẫm muốn dựa vào sự thuận lợi của đất ấy để

định chỗ ở Các khanh nghĩ thế nào?

+ Lịch sử các triều đại ở Trung Quốc

- Nhà Thương năm lần dời đơ, nhà Chu ba lần dời đơ.

- Lý do: Theo ý trời, ý dân.

- Kết quả: Đất nước thịnh vượng

+ Thực tế lịch sử nhà Đinh, Lê

- Nhà Đinh, Lê khơng dời đơ  Trái ý trời, ý dân

- Kết quả: Triều đại khơng lâu bền

 Lập luận chặt chẽ, cĩ lí cĩ tình

 Dời đơ là việc làm đúng đắn, vì nước vì dân, theo mệnh trời

II Tìm hiểu văn bản

1 Lý do dời đơ

04/01/24 12

Vïng nói Hoa L

Chi u d i ô ếu dời đô ời đô đô

Trong phần I, lý do dời đô đ ợc trình bày

theo trình tự:

Lấy sử sách làm chỗ dựa cho lý lẽ  Lấy

lý lẽ làm khuôn th ớc soi vào thực tế 

Dẫn tới khẳng định một điều: Dời đô là

điều tất yếu sẽ xảy ra.

Chi u d i ụ ếu dời đụ ời đụ đụ

04/01/24 “Long v©n tô héi” 14

- Về mặt lịch sử: Nơi xưa Cao Vương đóng đô.

- Về mặt địa lí:Trung tâm, có núi có sông, đất rộng, bằng,

04/01/24 16

"Trẫm muốn dựa vào sự thuận lợi của đất

ấy để định chỗ ở Các khanh nghĩ thế nào?“

Chi u d i ụ ếu dời đụ ời đụ đụ

? Tại sao kết thúc bài chiếu tác giả không ra

mệnh lệnh mà lại đặt câu hỏi:

Các khanh nghĩ thế nào?

? Cách kết thúc nh vậy có tác dụng gì?

 Kết thúc có tính chất trao đổi

 Tạo sự đồng cảm giữa mệnh lệnh của vua với thần dân

Dời đô là điều đã từng xảy ra trong lịch sử

Hạn chế của việc đóng đô ở Hoa L

Đại La có nhiều lợi thế

đô

Đại La là nơi tốt nhất để

định đô

Bố cục và lập luận của bài

Trò chơi:

biệt Khi Lí Th ờng Kiệt chỉ huy quân đội chặn

đánh quân Tống trên phòng tuyến sông Nh

Nguyệt, bỗng nghe thấy tiếng đọc bài thơ này

trong một ngôi đền cổ ven sông.

lập” đầu tiên của dân tộc.

1

 ¤ng ® îc d©n gian gäi lµ Tam nguyªn Yªn §æ, bëi

Nam

04/01/24 22

kh¶i hoµn ca, thÓ hiÖn hµo khÝ §«ng A.

tiÕng: Ch ¬ng D ¬ng, Hµm Tö.

Phß gi¸ vÒ kinh

 Trong bài thơ có nhắc tới một địa danh mà bây

04/01/24 24