Giải pháp làm các dạng bài tập về lăng kính

ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính...15 ễ tiếp ư Hi n nay tr c nghi m khác quan đang tr thành phệm về lăng kính...15 ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ệm về

M C L C ỤC LỤC ỤC LỤC

I M Đ U Ở ĐẦU ẦU 2

1 Lý do ch n đ tài 2

2 M c đích nghiên c u 2

3 Đ i tư ng nghiên c u 3

4 Phư ng pháp nghiên c u 3

II N I DUNG ỘI DUNG 3

1 C s lý lu n ơ sở lý luận ở lý luận ận .3

1.1 Các đ nh lu t và nguyên lí c b n c a quang hình 3 ản của quang hình 3 ủa quang hình 3

1.2 Nh ng ki n th c c b n v lăng kính 4ản của quang hình 3

2 Th c tr ng v n đ ực trạng vấn đề ạng vấn đề ấn đề ề 6

3 Các gi i pháp th c hi n ải pháp thực hiện ực trạng vấn đề ện 7

3.1 Phư ng pháp chung gi i m t bài t p v t lí 7ản của quang hình 3

3.2 Các lo i bài t p v t lí trong bài lăng kinh 8

3.2.1.Các bài t p đ nh tính v lăng kính 8

3.2.2.Các bài t p tính toán v lăng kính 10

3.2.3.Các bài t p đ th v lăng kính 14

3.2.4.Các bài t p th c nghi m v lăng kính 15ệm về lăng kính 15

4 Hi u qu c a sáng ki n kinh nghi m ện ải pháp thực hiện ủa sáng kiến kinh nghiệm ến kinh nghiệm ện 17

III K T LU N, KI N NGH ẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ ẬN, KIẾN NGHỊ ẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ Ị 18

1 K t lu n 18

2.Ki n ngh 18

Tài li u tham kh o 20ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3

Danh m c sáng ki n 21

Ph l c 22

I M đ u ở lý luận ầu

D y h c là công vi c mà đòi h i ngệm về lăng kính 15 ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ười giáo viên phải sáng tạo, phảii giáo viên ph i sáng t o, ph iản của quang hình 3 ản của quang hình 3 luôn trau d i và ti p thu nh ng ki n th c m i, nh ng phới, những phương pháp mới ư ng pháp m iới, những phương pháp mớicho phù h p v i yêu c u đào t o ngu n l c m i c a xã h i.ới, những phương pháp mới ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ới, những phương pháp mới ủa quang hình 3

V i kinh nghi m gi ng d y c a mình tôi nh n th y : Vi c quan tr ngới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ủa quang hình 3 ấy : Việc quan trọng ệm về lăng kính 15

nh t c a quá trình d y h c là làm th nào đ h c sinh h ng thú, say mêấy : Việc quan trọng ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mêtrong h c t p, thích h c môn c a mình Đ làm đủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ư c đi u đó ngoài vi cệm về lăng kính 15giáo viên ph i chu n b t t v ki n th c, giáo án, phản của quang hình 3 ẩn bị tốt về kiến thức, giáo án, phương tiện, thiết bị dạy ư ng ti n, thi t b d yệm về lăng kính 15

h c C n ph i thay đ i cách d y, cách đ t v n đ , cách đ t câu h i Đ tầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ản của quang hình 3 ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ấy : Việc quan trọng ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

bi t là tìm ra phệm về lăng kính 15 ư ng pháp m i, d y cách h c m i hi u qu h n, d ti pới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ễ tiếpthu, gi m b t áp l c trong h c t p.ản của quang hình 3 ới, những phương pháp mới

Bài t p v t lí là m t khâu quan tr ng trong quá trình d y h c, là m t

phư ng pháp d y h c, là c u n i đ h c sinh đi t t duy tr u tầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ể học sinh hứng thú, say mê ừ tư duy trừu tượng đến ư ừ tư duy trừu tượng đến ư ng đ n

tr c quan sinh đ ng và ngư c l i Bài t p là phư ng ti n đ nghiên c u tàiệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê

li u m i, đ ôn t p, đ rèn luy n kĩ năng, kĩ x o, b i dệm về lăng kính 15 ới, những phương pháp mới ể học sinh hứng thú, say mê ể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ưỡng phương phápng phư ng phápnghiên c u khoa h c Chính vì v y vi c gi i t t các bài t p v t lí sẽ gópệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3

ph n to l n trong vi c phát tri n t duy cho h c sinh.ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ễ tiếp ư

Hi n nay tr c nghi m khác quan đang tr thành phệm về lăng kính 15 ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ệm về lăng kính 15 ở thành phương pháp chủ đạo ư ng pháp ch đ oủa quang hình 3 trong ki m tra đánh giá trể học sinh hứng thú, say mê ở thành phương pháp chủ đạo ười giáo viên phải sáng tạo, phảing h c, trong các ki thi qu c gia đ đánh giáể học sinh hứng thú, say mê

ch t lấy : Việc quan trọng ư ng d y và h c V i hình th c thi tr c nghi m thì n i dung ki nới, những phương pháp mới ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ệm về lăng kính 15

th c tư ng đ i r ng, đòi h i h c sinh ph i h c kĩ, n m v ng toàn b ki nỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ản của quang hình 3 ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo

th c c a chủa quang hình 3 ư ng trình Trong đ thi t t nghi p trung h c ph thông, taệm về lăng kính 15 ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

th y các bài t p trong đ có đ y đ các lo i bài t p nh bài t p đ nh tính,ấy : Việc quan trọng ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 ưbài t p tính toán, bài t p v đ th , bài t p v thí nghi m Đây là b n lo iệm về lăng kính 15bài t p c b n mà h c h c sinh g p trong quá trình h c Nh ng h c sinhản của quang hình 3 ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư

thười giáo viên phải sáng tạo, phảing y u m t, hai ho c ba lo i bài t p đó , có th là do kh năng c aở thành phương pháp chủ đạo ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ể học sinh hứng thú, say mê ản của quang hình 3 ủa quang hình 3

h c sinh, hay do cách d y c a giáo viên ch chú tr ng vào m t s lo i bàiủa quang hình 3 ỉ chú trọng vào một số loại bài

t p nh t đ nh , hay do trong sách giáo khoa, sách tham kh o ch t p trungấy : Việc quan trọng ản của quang hình 3 ỉ chú trọng vào một số loại bàivào m t s lo i bài t p nh t đ nh ấy : Việc quan trọng

Trong quá trình gi ng d y tôi nh n th y trong h u h t các bài h c, taản của quang hình 3 ấy : Việc quan trọng ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

đ u có th đ a vào quá trình d y h c đ y đ b n lo i bài t p ( đ nh tính,ể học sinh hứng thú, say mê ư ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 tính toán, đ th , th c nghi m) v i nh ng m c đ , yêu c u khác nhau Quaệm về lăng kính 15 ới, những phương pháp mới ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

đó giúp h c sinh có đư c nh ng ki n th c , kĩ năng đ y đ nh t, h c t pầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 ấy : Việc quan trọng

đ t hi u qu cao nh t.ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ấy : Việc quan trọng

V i mong mu n hình thành m t thói quen, m t phới, những phương pháp mới ư ng pháp trong d y

h c v t lí là trong m i bài h c, h c sinh ph i đỗi bài học, học sinh phải được làm đầy đủ bốn loại bài ản của quang hình 3 ư c làm đ y đ b n lo i bàiầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3

t p v t lí là bài t p đ nh tính, bài t p tính toán, bài t p đ th và bài t p

th c nghi m nên tôi đã vi t đ tài “ệm về lăng kính 15 Gi i pháp làm các d ng bài t p v ải pháp thực hiện ạng vấn đề ận ề lăng kính”

2 M c đích nghiên c uục đích nghiên cứu ứu

+ Giúp m i giáo viên th y r ng, trong m i bài h c v t lí chúng ta đ u cóỗi bài học, học sinh phải được làm đầy đủ bốn loại bài ấy : Việc quan trọng ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ỗi bài học, học sinh phải được làm đầy đủ bốn loại bài

th đ a ra, đ u ph i th c hi n đ y đ b n ki u bài t p cho h c sinh làm,ể học sinh hứng thú, say mê ư ản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê

nh th m i phát tri n m t cách đ y đ nh t các ki n th c và kĩ năng choư ới, những phương pháp mới ễ tiếp ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 ấy : Việc quan trọng

3 Đ i t ối tượng nghiên cứu ượng nghiên cứu ng nghiên c u ứu

+ Các bài t p v lăng kính trong chư ng trình v t lí l p 11.ới, những phương pháp mới

+ Đ i tư ng s d ng đ tài là: H c sinh l p 11, l p 12 dùng trong quá trìnhử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới

h c t p, luy n thi trung h c ph thông, thi h c sinh gi i c p trệm về lăng kính 15 ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ấy : Việc quan trọng ười giáo viên phải sáng tạo, phảing, c pấy : Việc quan trọng

t nh Giáo viên s d ng đ tài này nh m t tài li u tham kh o hay, m tỉ chú trọng vào một số loại bài ử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình ư ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3

phư ng pháp hay áp d ng vào quá trình gi ng d y.ản của quang hình 3

Khi xác đ nh đư c v n đ và nhi m v nghiên c u tôi đã dùng các phấy : Việc quan trọng ệm về lăng kính 15 ư ngpháp nghiên c u sau:

- Phư ng pháp th ng kê, t ng h p , so sánh.ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

- Phư ng pháp mô t và mô ph ng b ng thí nghi m oản của quang hình 3 ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3

- Các phư ng pháp th c nghi m trong d y h c v t lýệm về lăng kính 15

1 C s lý lu n ơ sở lý luận ở lý luận ận.

1.1 Các đ nh lu t và nguyên lí c b n c a quang hình ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình ận ơ sở lý luận ải pháp thực hiện ủa sáng kiến kinh nghiệm

Ánh sáng là đ i tư ng nghiên c u c a quang h c Quang hình h c nghiênủa quang hình 3

c u s truy n ánh sáng qua các môi trười giáo viên phải sáng tạo, phảing trong su t và nghiên c u s

t o nh b ng phản của quang hình 3 ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ư ng pháp hình h c Nh các nghiên c u v quang hìnhời giáo viên phải sáng tạo, phải

h c, người giáo viên phải sáng tạo, phảii ta đã ch t o ra nhi u d ng c quang c n thi t cho khoa h c vàầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

đ i s ng.ời giáo viên phải sáng tạo, phải

Ki n th c c b n c a quang hình đản của quang hình 3 ủa quang hình 3 ư c th th chính trong ba đ nh lu tể học sinh hứng thú, say mê ể học sinh hứng thú, say mê

và m t nguyên lí sau :

Đ nh lu t truy n th ng ánh sáng: ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình ận ề ẳng ánh sáng:

Trong môi trười giáo viên phải sáng tạo, phảing trong su t và đ ng tính, ánh sáng truy n đi theo đười giáo viên phải sáng tạo, phảing

th ngẳng

Đ nh lu t ph n x ánh sáng ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình ận ải pháp thực hiện ạng vấn đề

+ Tia ph nản của quang hình 3 x n m trong m t ph ng t i (t o b i tia t i và pháp tuy n) và ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ẵng tới (tạo bởi tia tới và pháp tuyến) và ở ới, những phương pháp mới ở thành phương pháp chủ đạo ới, những phương pháp mới ở thành phương pháp chủ đạophía bên kia pháp tuy n so v i tia t i.ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới

+ Góc ph n x luôn b ng góc t i i’=iản của quang hình 3 ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ới, những phương pháp mới

Đ nh lu t khúc x ánh sáng ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình ận ạng vấn đề

+ Tia khúc x n m trong m t ph ng t i (t o b i tia t i và pháp tuy n) và ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ẵng tới (tạo bởi tia tới và pháp tuyến) và ở ới, những phương pháp mới ở thành phương pháp chủ đạo ới, những phương pháp mới ở thành phương pháp chủ đạophía bên kia pháp tuy n so v i tia t i.ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới

+ V i hai môi trới, những phương pháp mới ười giáo viên phải sáng tạo, phảing trong su t nh t đ nh, t s gi a sin góc t i (sini) vàấy : Việc quan trọng ỉ chú trọng vào một số loại bài ới, những phương pháp mớisin góc khúc x (sinr) luôn không đ i:ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

r

i

sin

sin

= h ng sằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có

Nguyên lí thu n ngh ch c a s truy n ánh sáng ận ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình ủa sáng kiến kinh nghiệm ực trạng vấn đề ề

Anh sáng truy n đi theo đười giáo viên phải sáng tạo, phảing nào thì cũng truy n ngư c l i theo đười giáo viên phải sáng tạo, phảingđó

T tính thu n ngh ch ta suy ra:ừ tư duy trừu tượng đến n12 = 21

1

n

1.2 Nh ng ki n th c c b n v lăng kính ững kiến thức cơ bản về lăng kính ến kinh nghiệm ứu ơ sở lý luận ải pháp thực hiện ề

Lăng kính là m t kh i ch t trong su t, đ ng ch t, gi i h n b i hai m tấy : Việc quan trọng ấy : Việc quan trọng ới, những phương pháp mới ở thành phương pháp chủ đạo ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

ph ng không song song, thẳng ười giáo viên phải sáng tạo, phảing có d ng lăng tr tam giác

M t lăng kính đư c đ c tr ng b i:ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư ở thành phương pháp chủ đạo

+ Góc chi t quang A;

+ Chi t su t n ấy : Việc quan trọng

1.2.2 Đ ường đi của tia sáng qua lăng kính ng đi c a tia sáng qua lăng kính ủa sáng kiến kinh nghiệm

G i ọi n là chi t su t t đ i c a lăng kính v i môi tr ết suất tỉ đối của lăng kính với môi trường chứa nó, ất tỉ đối của lăng kính với môi trường chứa nó, ỉ đối của lăng kính với môi trường chứa nó, ối của lăng kính với môi trường chứa nó, ủa lăng kính với môi trường chứa nó, ới môi trường chứa nó, ường chứa nó, ng ch a nó, ứa nó,

Chi u l ch c a tia sáng ề ện ủa sáng kiến kinh nghiệm

 n > 1: L ch v đáy lăng kính,ệm về lăng kính 15

trười giáo viên phải sáng tạo, phảing h p này thười giáo viên phải sáng tạo, phảing di n ra.ễ tiếp

 n < 1: L ch v đ nh lăng kính, trệm về lăng kính 15 ỉ chú trọng vào một số loại bài ười giáo viên phải sáng tạo, phảing h p này ít g pặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

Xét tr ường đi của tia sáng qua lăng kính ng h p th ợng nghiên cứu ường đi của tia sáng qua lăng kính ng g p là n>1: ặp là n>1:

- Tia sáng ló JR qua lăng kính b l ch v phía đáy c a lăng kính so v iệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 ới, những phương pháp mới

phư ng c a tia sáng t i.ủa quang hình 3 ới, những phương pháp mới

- Vẽ đười giáo viên phải sáng tạo, phảing đi c a tia sáng đ n s c qua lăng kính:ủa quang hình 3 ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo

- Khi tia sáng vuông góc v i m t lăng kính sẽ đi th ngới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ẳng

- N u r2 < igh: tia sáng khúc x ra ngoài, v i góc ló iới, những phương pháp mới 2 (sini2 nsinr2 )

- N u r2 = igh => i2 = 900: tia ló đi sát m t bên th 2 c a lăng kínhặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ủa quang hình 3

- N u r2 > igh : tia sáng sẽ ph n x toàn ph n t i m t bên nàyản của quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

1.2.3 Công th c c a lăng kính: ứu ủa sáng kiến kinh nghiệm

- Công th c c a lăng kính: ứu ủa sáng kiến kinh nghiệm

sini1 = nsinr1; sini2 = nsinr2;

R i1

i1 = nr1; i2 = nr2;

Góc chi t quang: A = r1 + r2

Góc l ch: D = A(n - 1) ệm về lăng kính 15 .[1]

1.2.4 Góc l ch c c ti u: ện ực trạng vấn đề ểu:

Khi tia sáng qua lăng kính có góc l ch c c ti u thì đệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ười giáo viên phải sáng tạo, phảing đi c a tia sángủa quang hình 3

đ i x ng qua m t phân giác c a góc chi t quang c a lăng kính Ta có:ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ủa quang hình 3 ủa quang hình 3

i1 = i2 = im(góc t i ng v i đ l ch c c ti u)ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê

r1 = r2 = A/2

Dm = 2.im – A hay im = (Dm + A)/2

sin(Dm + A)/2 = n.sinA/2 [2]

- Đ i v i góc chi t quang A: A ≤ 2.iới, những phương pháp mới gh.

- Đ i v i góc t i i: iới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới 1  i0 v i siniới, những phương pháp mới 0 = n.sin(A – igh) [3]

2.Th c tr ng v n đ ực trạng vấn đề ạng vấn đề ấn đề ề

2.1 Th c tr ng gi i các lo i bài t p v t lí c a h c sinh ực trạng vấn đề ạng vấn đề ải pháp thực hiện ạng vấn đề ận ận ủa sáng kiến kinh nghiệm ọn đề tài

Qua th c t gi ng d y t i trản của quang hình 3 ười giáo viên phải sáng tạo, phảing và qua trao đ i v i các đ ng nghi p ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ở thành phương pháp chủ đạotrong trười giáo viên phải sáng tạo, phảing và các các trười giáo viên phải sáng tạo, phảing khác tôi nh n th y:ấy : Việc quan trọng

- S h c sinh thích, ham h c v t li và ch n môn v t lí trong các kì thi

đ i h c, h c sinh gi i là r t ít , có xu hỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ấy : Việc quan trọng ưới, những phương pháp mớing gi m d n ản của quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

- S h c sinh thích và chon môn v t lí là môn t ch n đ h c là ít vàể học sinh hứng thú, say mê

gi m d n theo các kh i t kh i 10 đ n kh i 11 và kh i 12.ản của quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ừ tư duy trừu tượng đến

Đa s h c sinh làm các bài t p v t lí trở thành phương pháp chủ đạo ười giáo viên phải sáng tạo, phảing trung h c ph thông, đ cổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

bi t là l p 10 và 11 ch y u là các ki u bài t p đ nh tính và bài t p tínhệm về lăng kính 15 ở thành phương pháp chủ đạo ới, những phương pháp mới ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mêtoán R t ít ho c không có làm các ki u bài t p v đ th ho c bài t p vấy : Việc quan trọng ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ể học sinh hứng thú, say mê ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

th c nghi m Có chăng đ n l p 12 v i các em ôn thi v t lí m i xu t hi nệm về lăng kính 15 ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới ấy : Việc quan trọng ệm về lăng kính 15nhi u ki u bài t p v đ th và th c nghi m.ể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15

Hi n nay các bài t p v t lí trong sách giáo khoa, sách bài t p và cáchệm về lăng kính 15sách tham kh o l p 10, l p 11 ch y u là các ki u bài t p đ nh tính vàản của quang hình 3 ở thành phương pháp chủ đạo ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mêtính toán mà không có ho c có r t ít các ki u bài v đ th và v th cặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ấy : Việc quan trọng ể học sinh hứng thú, say mênghi m.ệm về lăng kính 15

2.2 Nguyên nhân.

V phía giáo viên: ề Trong quá trình gi i d y thản của quang hình 3 ười giáo viên phải sáng tạo, phảing ch khai thác các bàiỉ chú trọng vào một số loại bài

t p trong sách giáo khoa mà ch y u là các bài t p tính toán Vì các thi t bủa quang hình 3 thí nghi m trong trệm về lăng kính 15 ười giáo viên phải sáng tạo, phảing không có ho c có nh ng đã cũ hay bi h h ng nênặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư ư ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phảigiáo viên r t ít cho h c sinh làm v thí nghi m th c hành Vi c giáo viênấy : Việc quan trọng ệm về lăng kính 15 ệm về lăng kính 15

so n m t giáo án ti t bài t p mà có đ y đ các lo i bài t p đ nh tính, bàiầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3

t p tính toán, bài t p đ th và bài t p v th c nghi m là không có.ệm về lăng kính 15

Do trình đ , kh năng c a h c sinh nên các em thản của quang hình 3 ủa quang hình 3 ười giáo viên phải sáng tạo, phảing làm m t s bài

t p m c đ bi t và hi u ki u bài đ nh tính và tính toán đ n gi n.ở thành phương pháp chủ đạo ể học sinh hứng thú, say mê ở thành phương pháp chủ đạo ể học sinh hứng thú, say mê ản của quang hình 3

Do ch a có phư ư ng pháp h c t p t t và ch a có s đam mê v v t lí nênưcác em ch a đi sâu tìm hi u nghiên c u m t cách đ y đ các ki u bài t pư ể học sinh hứng thú, say mê ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê

v t lí

Đ kh c ph c th c tr ng trên, trong quá trình d y h c tôi đã nghiên c uể học sinh hứng thú, say mê ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạotìm tòi và đ a ra sáng ki nư “Phát tri n năng l c gi i các lo i bài t p v t ễn năng lực giải các loại bài tập vật ực trạng vấn đề ải pháp thực hiện ạng vấn đề ận ận.

s ki n th c và phở thành phương pháp chủ đạo ư ng pháp đ y đ đ d y và h c v t lí t t h n.ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê

3.Các gi i pháp th c hi n ải pháp thực hiện ực trạng vấn đề ện

3.1 Ph ươ sở lý luận ng pháp chung gi i m t bài t p v t lí ải pháp thực hiện ội dung ận ận.

Bài t p v t li là m t trong nh ng phư ng ti n t t nh t đ rèn luy n kĩệm về lăng kính 15 ấy : Việc quan trọng ể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15năng, kĩ x o, v n d ng lí thuy t vào th c ti n, rèn luy n thói quen v nản của quang hình 3 ễ tiếp ệm về lăng kính 15

d ng ki n th c đã thu nh n đư c đ gi i quy t các v n đ th c ti n.ể học sinh hứng thú, say mê ản của quang hình 3 ấy : Việc quan trọng ễ tiếp Trong khi làm bài t p do ph i t mình phân tích các đi u ki n c a đản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 bài, t xây d ng l p lu n nên t duy c a h c sinh phát tri n, năng l c làmư ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê

vi c t l c đệm về lăng kính 15 ư c nâng cao, tính kiên trì đư c phát tri nể học sinh hứng thú, say mê Gi i bài t p ản của quang hình 3 v t líkhông ch d ng l i trong ph m vi v n d ng nh ng ki n th c đã h c màỉ chú trọng vào một số loại bài ừ tư duy trừu tượng đếncòn giúp rèn luy n cho h c sinh t duy sáng t o.ệm về lăng kính 15 ư

Khi gi i bài bài t p ản của quang hình 3 , h c sinh ph i nh l i nh ng ki n th c đã h c, cóản của quang hình 3 ới, những phương pháp mớikhi ph i s d ng t ng h p nh ng ki n th c c a nhi u chản của quang hình 3 ử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ủa quang hình 3 ư ng, vì v y nó là

phư ng ti n c ng c , ôn t p ki n th c sinh đ ng Bài t p v t lí là phệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 ư ng

ti n có hi u qu đ ki m tra m c đ n m v ng ki n th c, v n d ng ki nệm về lăng kính 15 ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ể học sinh hứng thú, say mê ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo

th c c a h c sinh.ủa quang hình 3

Ph ươ sở lý luận ng pháp chung trong gi i bài t p ải pháp thực hiện ận v t l ận í, v i 4 b ới nhỏ, ta có: ưới nhỏ, ta có: c c th nh ục đích nghiên cứu ểu: ư sau:

B ưới nhỏ, ta có: c 1: Tìm hi u đ u bài ểu: ầu

Bưới, những phương pháp mớic này bao g m vi c xác đ nh ý nghĩa c a các thu t ng , phân bi t đâuệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 ệm về lăng kính 15

là n s , đâu là d li u V i nh ng bài t p tính toán sau khi tìm hi u đ uẩn bị tốt về kiến thức, giáo án, phương tiện, thiết bị dạy ệm về lăng kính 15 ới, những phương pháp mới ể học sinh hứng thú, say mê ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội.bài c n dùng các kí hi u đ tóm t t đ u bài Trong trầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ười giáo viên phải sáng tạo, phảing h p c n thi tầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

ph i vẽ hình đ di n đ t nh ng đi u ki n c a đ u bài.ản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ễ tiếp ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

B ưới nhỏ, ta có: c 2: Xác l p m i liên h c b n gi a các d li u xu t phát và cái ận ối tượng nghiên cứu ện ơ sở lý luận ải pháp thực hiện ững kiến thức cơ bản về lăng kính ững kiến thức cơ bản về lăng kính ện ấn đề

ph i tìm ải pháp thực hiện

Phân tích n i dung bài t p, đ i chi u các d li u xu t phát t cái ph iệm về lăng kính 15 ấy : Việc quan trọng ừ tư duy trừu tượng đến ản của quang hình 3 tìm đ làm sáng t b n ch t v t lí c a nh ng hi n tể học sinh hứng thú, say mê ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ản của quang hình 3 ấy : Việc quan trọng ủa quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ư ng mô t trong bài.ản của quang hình 3 Trong quá trình phân tích, c n làm sáng t m t s v n đ sau:ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ấy : Việc quan trọng

- Bài t p đang gi i thu c lo i bài t p nào? Đ nh tính hay đ nh lản của quang hình 3 ư ng? Bài

t p thí nghi m hay đ th ệm về lăng kính 15

- Đ i tư ng đang xét trong tr ng thái nào? n đ nh hay bi n đ i? Nh ngỔn định hay biến đổi? Những ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

đi u ki n n đ nh hay đang bi n đ i nh th nào?ệm về lăng kính 15 ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư

- Có nh ng đ c tr ng đ nh tính, đ nh lặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư ư ng nào đã bi t và ch a bi t, m iưquan h các đ c tr ng đó bi u hi n nh ng đ nh lu t, quy t c, đ nh nghĩa,ệm về lăng kính 15 ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư ể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15 ở thành phương pháp chủ đạo ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạocông th c nào?

B ưới nhỏ, ta có: c 3: Rút ra k t qu c n tìm ến kinh nghiệm ải pháp thực hiện ầu

T các liên h c n thi t đã xác l p đừ tư duy trừu tượng đến ệm về lăng kính 15 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ư c ti p t c lu n gi i tính toán đản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mêrút ra k t qu c n tìm.ản của quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

B ưới nhỏ, ta có: c 4: Ki m tra và bi n lu n k t qu ểu: ện ận ến kinh nghiệm ải pháp thực hiện

Trong bưới, những phương pháp mớic này ph i phân tích k t qu cu i cùng đ lo i b nh ng k tản của quang hình 3 ản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải

qu không phù h p v i đi u ki n đ u bài ho c không phù h p v i th c t ản của quang hình 3 ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ới, những phương pháp mới

Vi c bi n lu n cũng là m t cách đ ki m tra s đúng đ n c a quá trình l pệm về lăng kính 15 ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ể học sinh hứng thú, say mê ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ủa quang hình 3

lu n Đôi khi nh s bi n lu n này mà h c sinh có th t phát hi n raời giáo viên phải sáng tạo, phải ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15

nh ng sai l m trong quá trình l p lu n do s vô lí c a k t qu thu đầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 ản của quang hình 3 ư c

Trong th c t vi c gi i các bài t p v t lí không nh t thi t ph i tách b chệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ấy : Việc quan trọng ản của quang hình 3

m t cách c ng nh c bắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ưới, những phương pháp mớic 2 và bưới, những phương pháp mớic 3 trình bày trên, không ph i bao giở thành phương pháp chủ đạo ản của quang hình 3 ời giáo viên phải sáng tạo, phảicũng xác l p xong xuôi h th ng chệm về lăng kính 15 ư ng trình đ rút ra k t qu c n tìm.ể học sinh hứng thú, say mê ản của quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

Có th là sau khi xác l p để học sinh hứng thú, say mê ư c m i liên h v t lí nào đó r i ti p t c thi tệm về lăng kính 15

l p đư c m i liên h khác Nghĩa là s bi n đ i các m i liên h (cácệm về lăng kính 15 ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ệm về lăng kính 15

phư ng trình) c b n đã xác l p đản của quang hình 3 ư c có th xen kẽ, hòa l n v i vi c tìmể học sinh hứng thú, say mê ẫn với việc tìm ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15

tòi xác l p các m i liên h c n thi t ti p theo.ệm về lăng kính 15 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội 3.2 Các lo i bài t p v t lí trong bài lăng kinh ạng vấn đề ận ận. Trong quá trình gi ng d y các bài v t lí c ba kh i 10, 11 và 12 tôiản của quang hình 3 ở thành phương pháp chủ đạo ản của quang hình 3

nh n th y các bài t p t ng bài h c đ u có th thi t k và đ a vào đ yấy : Việc quan trọng ở thành phương pháp chủ đạo ừ tư duy trừu tượng đến ể học sinh hứng thú, say mê ư ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội đ c b n lo i bài t p là bài t p đ nh tính, bài t p tính toán, bài t p đ thủa quang hình 3 ản của quang hình 3

và bài t p th c nghi m đ h c sinh làm đây tôi l y m t bài v t lí kh iệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê Ở đây tôi lấy một bài vật lí ở khối ấy : Việc quan trọng ở thành phương pháp chủ đạo 11 làm m u đó là bài lăng kính.Và đây tôi trình bày các bài t p dẫn với việc tìm ở thành phương pháp chủ đạo ưới, những phương pháp mớii d ng tr c nghi m, ch riêng ph n bài t p thí nghi m là dắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ệm về lăng kính 15 ỉ chú trọng vào một số loại bài ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ệm về lăng kính 15 ưới, những phương pháp mớii d ng t lu n 3.2.1 Các bài t p đ nh tính v lăng kính ận ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình ề 3.2.1.1 N i dung các bài t p đ nh tính ội dung ận ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình Bài t p đ nh tính là nh ng bài t p mà khi gi i, h c sinh không c n ph iản của quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ản của quang hình 3

th c hi n các phép tính ph c t p hay ch ph i làm nh ng phép tính đ nệm về lăng kính 15 ỉ chú trọng vào một số loại bài ản của quang hình 3

gi n, có th tính nh m đản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ẩn bị tốt về kiến thức, giáo án, phương tiện, thiết bị dạy ư c Mu n gi i nh ng bài t p đ nh tính, h c sinhản của quang hình 3

ph i th c hi n nh ng phép suy lu n lôgic, do đó ph i hi u rõ b n ch tản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ản của quang hình 3 ấy : Việc quan trọng (n i hàm) c a các khái ni m, đ nh lu t v t lý và nh n bi t đủa quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ư c nh ng bi u hi n c a chúng trong các trể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 ười giáo viên phải sáng tạo, phảing h p c th Đa s các bài t p đ nhể học sinh hứng thú, say mê tính yêu c u h c sinh gi i thích ho c d đoán m t hi n tầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ản của quang hình 3 ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ệm về lăng kính 15 ư ng x y ra trongản của quang hình 3

nh ng đi u ki n xác đ nh Bài t p đ nh tính có r t nhi u u đi m v m tệm về lăng kính 15 ấy : Việc quan trọng ư ể học sinh hứng thú, say mê ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt phư ng pháp h c Nh đ a đời giáo viên phải sáng tạo, phải ư ư c lý thuy t v a h c l i g n v i đ i s ngừ tư duy trừu tượng đến ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ới, những phương pháp mới ời giáo viên phải sáng tạo, phải xung quanh, các bài t p này làm tăng thêm h c sinh h ng thú v i mônở thành phương pháp chủ đạo ới, những phương pháp mới h c, t o đi u ki n phát tri n óc quan sát c a h c sinh Vì phệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ủa quang hình 3 ư ng pháp gi iản của quang hình 3

nh ng bài t p này bao g m vi c xây d ng nh ng suy lý lôgic d a trên cácệm về lăng kính 15

đ nh lu t v t lý nên chúng là phư ng ti n r t t t đ phát tri n t duy c aệm về lăng kính 15 ấy : Việc quan trọng ể học sinh hứng thú, say mê ể học sinh hứng thú, say mê ư ủa quang hình 3

h c sinh Vi c gi i các bài t p đó rèn luy n cho h c sinh hi u rõ đệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ư c b nản của quang hình 3

ch t c a các hi n tấy : Việc quan trọng ủa quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ư ng v t lý và nh ng quy lu t c a chúng, d y cho h của quang hình 3

sinh bi t áp d ng ki n th c vào th c ti n Vi c gi i các bài t p đ nh tínhễ tiếp ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3

này rèn luy n cho h c sinh chú ý đ n vi c phân tích n i dung v t lý c a cácệm về lăng kính 15 ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3

bài t p tính toán Do có tác d ng v nhi u m t nh trên nên bài t p đ nhặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư tính đư c s d ng u tiên hàng đ u sau khi h c xong lý thuy t và trong khiử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình ư ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội luy n t p, ôn t p v v t lý Bài t p đ nh tính có th là bài t p đ n gi n,ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ản của quang hình 3

trong đó ch áp d ng m t đ nh lu t, m t quy t c, m t phép suy lu t lôgic.ỉ chú trọng vào một số loại bài ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo 3.2.1.2.Các bài t p ví d ận ục đích nghiên cứu Câu 1 Lăng kính đư c c u t o b ng kh i ch t trong su t, đ ng ch t,ấy : Việc quan trọng ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ấy : Việc quan trọng ấy : Việc quan trọng thười giáo viên phải sáng tạo, phảing có d ng hình lăng tr Ti t di n th ng c a lăng kính hìnhệm về lăng kính 15 ẳng ủa quang hình 3

A Tròn B Elip C Tam giác D Ch nh t

Đáp án: C

Vì theo đ nh nghĩa lăng kính thười giáo viên phải sáng tạo, phảing có d ng hình lăng tr có ti t di nệm về lăng kính 15

th ng c a lăng kính là hình tam giác.ẳng ủa quang hình 3

Câu 2 Bi t m t lăng kính có ti t di n th ng là tam giác ABC, góc chi tệm về lăng kính 15 ẳngquang A Tia sáng đi t i m t bên AB và ló ra m t bên AC So v i tia t i thìới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mớitia ló

A l ch m t góc chi t quang Aệm về lăng kính 15 B đi ra góc Bở thành phương pháp chủ đạo

C l ch v đáy c a lăng kínhệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 D đi ra cùng phư ng

Đáp án: C

So v i tia t i thì tia ló l ch v đáy c a lăng kínhới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3

Câu 3 Chi u m t chùm sáng song song t i m t bên c a m t lăng kính vàới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ủa quang hình 3

có tia ló ra m t bên còn l i Khi thay đ i góc t i ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ới, những phương pháp mới (tăng d n ) ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội c a tia t i thìủa quang hình 3 ới, những phương pháp mớigóc l ch gi a tia ló so v i tia t iệm về lăng kính 15 ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới

A luôn tăng d nầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội B luôn gi m d nản của quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

C luôn không đ iổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt D gi m r i tăngản của quang hình 3 [2]

Đáp án: D

Khi thay đ i góc t i c a tia t i thì góc l ch gi a tia ló so v i tia t iổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ới, những phương pháp mới ủa quang hình 3 ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới có góc

l ch c c ti u Dệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê min nên góc l ch ệm về lăng kính 15 gi m r i tăngản của quang hình 3

Câu 4 Khi chi u m t chùm tia sáng vào m t bên c a m t lăng kính ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ủa quang hình 3 th yủa quang hình 3 tinh đ t trong không khí, phát bi u nào sau đây là sai?ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ể học sinh hứng thú, say mê

A Góc khúc x c a tia sáng t i nh h n góc t iủa quang hình 3 ới, những phương pháp mới ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ới, những phương pháp mới

B Góc t i m t bên th hai nh h n góc ló ra kh i lăng kínhới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải

C Luôn có chùm tia sáng ló ra kh i m t bên th haiỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

D Chùm sáng b l ch v ệm về lăng kính 15 đáy khi đi qua lăng kính

Đáp án: C

N u góc t i m t bên th hai l n h n góc gi i h n iới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới gh thì sẽ không cho tia ló

ra kh i m t bên th haiỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt mà b ph n x toàn ph n.ản của quang hình 3 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội

Câu 5 S d ng hình vẽ v đử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình ười giáo viên phải sáng tạo, phảing đi c a tia sáng qua lăng kính: SI là tia t i,ủa quang hình 3 ới, những phương pháp mới

JR là tia ló, D là góc l ch gi a tia t i và tia ló, n là chi t su t c a ch t làmệm về lăng kính 15 ới, những phương pháp mới ấy : Việc quan trọng ủa quang hình 3 ấy : Việc quan trọnglăng kính Công th c nào trong các công th c sau là sai?

Bài t p tính toán là nh ng bài t p mà mu n gi i chúng, ta ph i th c hi nản của quang hình 3 ản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15

m t lo t phép tính và k t qu là thu đản của quang hình 3 ư c m t đáp s đ nh lư ng, tìm giá

tr c a m t s đ i lủa quang hình 3 ư ng v t lý Có th chia bài t p tính toán ra làm hai lo i:ể học sinh hứng thú, say mêbài t p t p dư t và bài t p t ng h p.ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

+ Bài t p tính toán t p d ận ận ượng nghiên cứu là nh ng bài t p c b n, đ n gi n, trong đó t ản của quang hình 3 ản của quang hình 3

ch đ c p đ n m t vài phép tính đ n gi n Nh ng bài t p này có tác d ngỉ chú trọng vào một số loại bài ản của quang hình 3

c ng c ki n th c c b n v a h c, làm cho h c sinh hi u rõ ý nghĩa c a cácủa quang hình 3 ản của quang hình 3 ừ tư duy trừu tượng đến ể học sinh hứng thú, say mê ủa quang hình 3

đ nh lu t và các công th c bi u di n chúng, s d ng các đ n v v t lý vàể học sinh hứng thú, say mê ễ tiếp ử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trìnhthói quen c n thi t đ gi i nh ng bài t p ph c t p h n ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ể học sinh hứng thú, say mê ản của quang hình 3

+ Bài t p tính toán t ng h p ận ổng hợp ợng nghiên cứu là bài t p mà mu n gi i nó thì ph i v nản của quang hình 3 ản của quang hình 3

d ng nhi u khái ni m, đ nh lu t, dùng nhi u ki n th c Nh ng ki n th cệm về lăng kính 15

c n s d ng trong vi c gi i bài t p t ng h p có th là nh ng ki n th c đãầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ể học sinh hứng thú, say mê

h c trong nhi u bài trưới, những phương pháp mớic Lo i bài t p này có tác d ng đ c bi t giúp h cặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ệm về lăng kính 15sinh đào sâu, m r ng ki n th c, th y rõ nh ng m i liên h khác nhau gi aở thành phương pháp chủ đạo ấy : Việc quan trọng ệm về lăng kính 15các ph n c a chầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ủa quang hình 3 ư ng trình v t lý, t p cho h c sinh bi t phân tích nh ng

hi n tệm về lăng kính 15 ư ng th c t ph c t p ra thành nh ng ph n đ n gi n tuân theo m tầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ản của quang hình 3

đ nh lu t xác đ nh

3.2.2.2.Các bài t p ví d ận ục đích nghiên cứu

Các bài t p tính toán c a lăng kính có nhi u d ng bài t p khác nhau, ủa quang hình 3 ở thành phương pháp chủ đạođây ch đ a ra m t s bài nh ng d ng c b n.ỉ chú trọng vào một số loại bài ư ở thành phương pháp chủ đạo ản của quang hình 3

D ng 1: Tính toán các đ i l ạng vấn đề ạng vấn đề ượng nghiên cứu ng trong lăng kính t các công th c c ừ các công thức cơ ứu ơ sở lý luận.

b n ải pháp thực hiện

m t tia sáng SI t i lăng kính v i góc t i b ng 21,47ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới ới, những phương pháp mới ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có 0 Tìm góc l ch D c a tiaệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3

ló và tia t i khi ới, những phương pháp mới

A) Tia t i SI n m phía bên dới, những phương pháp mới ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ưới, những phương pháp mớii pháp tuy n.

Khi tia t i n m d ới nhỏ, ta có: ằm dưới pháp tuyến thì góc tới : i ưới nhỏ, ta có: i pháp tuy n thì góc t i : i ến kinh nghiệm ới nhỏ, ta có: 1 = 21,470

Áp d ng công th c: sini1 = n.sinr1 ta tính đư c r1 = 150 và r2 = A –r1 = 150

sini2 = n.sinr2 suy ra i2 = 21,470

Góc l ch : D = iệm về lăng kính 15 1 + i2 – A = 21,470 + 21,470 – 300 = 12,940

Câu B: đáp án C

Khi tia t i n m trên pháp tuy n thì góc t i : iới, những phương pháp mới ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ới, những phương pháp mới 1 = - 21,470

Áp d ng công th c: sini1 = nsinr1 ta tính đư c r1 = - 150 và r2 = A –r1 = 450

sini2 = n.sinr2 suy ra i2 = 900

Góc l ch : D = iệm về lăng kính 15 1 + i2 – A = - 21,470 + 900 – 300 = 38,530

Câu 2 :Hình vẽ bên là đười giáo viên phải sáng tạo, phảing truy n c a tia sáng đ nủa quang hình 3

s c qua lăng kính đ t trong không khí Lăng kính cóắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

chi t su t n=ấy : Việc quan trọng √2 Bi t tia t i vuông ới, những phương pháp mới góc v i m t bênới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

AB và tia ló ra kh i lăng kính song song v i m t Aỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt C Góc

chi t quang lăng kính là

Đáp án : C

Góc t i iới, những phương pháp mới 1 = 0 , r1 = 0 suy ra r2 = A

Ta có sini2 = n.sinr2 hay sin900 = √2 sinA

Câu 1 M t lăng kính có góc chi t quang A = 60o Khi lăng kính trongở thành phương pháp chủ đạokhông khí thì có góc l ch c a c c ti u là 30ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê o Khi lăng kính trong m tở thành phương pháp chủ đạo

ch t l ng trong su t chi t su t x thìấy : Việc quan trọng ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ấy : Việc quan trọng ấy : Việc quan trọng có góc l ch c c ti u là 4ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê o Cho bi tsin(32 0)=3√2

8 Xác đ nh giá tr c a x.ủa quang hình 3

Chi t su t c a ch t làm lăng kính là:ấy : Việc quan trọng ủa quang hình 3 ấy : Việc quan trọng

Trong ch t l ng chi t su t x:ấy : Việc quan trọng ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ấy : Việc quan trọng

Đi u ki n góc l ch c c ti u khi:ệm về lăng kính 15 ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê

Mà: x.sini = n.sinr

Giá tr c a x là: ủa quang hình 3

Câu 2 Lăng kính th y tinh chi t su t ủa quang hình 3 ấy : Việc quan trọng n  2, có góc l ch c c ti u Dệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê min b ngằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có

n a góc chi t quang A Tìm góc chi t quang A c a lăng kínhử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình ủa quang hình 3 ?

Gi i phản của quang hình 3 ư ng trình ta đư c : A = 600

t i m t th nh t v i ới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ấy : Việc quan trọng ới, những phương pháp mới góc t iới, những phương pháp mới i Có tia ló m t th hai khiở thành phương pháp chủ đạo ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

→ sinr1≥ sin ( A –igh )

→ sini1≥ n.sin ( A –igh ) =√2 sin (600¿ −450) ¿

V y góc t i i = iới, những phương pháp mới 1≥ 21,470

trong không khí Tìm đi u ki n c a góc chi t quang A đ tia sáng t i m tệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ới, những phương pháp mới ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặtbên th nh t có th ló ra m t th hai ấy : Việc quan trọng ể học sinh hứng thú, say mê ở thành phương pháp chủ đạo ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

Đáp án : B

Đ có tia ló ra kh i m t bên ể học sinh hứng thú, say mê ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt th hai thì

r2≤i gh: v i ới, những phương pháp mới sinigh= 1n= ¿ 1

√3 suy ra igh = 35,30

M t khác:T i m t bên ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt th nh t ấy : Việc quan trọng luôn có hi n tệm về lăng kính 15 ư ng khúc x do ánh sángtruy n t môi trừ tư duy trừu tượng đến ười giáo viên phải sáng tạo, phảing chi t quang kém sang h n

r1≤r max mà sin r max= sinigh

Suy ra: r1≤i gh

C ng (1) và (2) theo v ta có: A = r1 + r2 ≤ 2i gh .

Hay A ≤70,60

3.2.3 Các bài t p đ th v lăng kính ận ồ thị về lăng kính ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình ề

3.2.3.1 N i dung các bài t p đ th ội dung ận ồ thị về lăng kính ịnh luật và nguyên lí cơ bản của quang hình

Bài t p đ th là bài t p trong đó các s li u đệm về lăng kính 15 ư c dùng làm d ki n đệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê

gi i ph i tìm trong các đ th cho trản của quang hình 3 ản của quang hình 3 ưới, những phương pháp mớic ho c ngặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư c l i, đòi h i h c sinhỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải

ph i bi u di n quá trình di n bi n c a hi n tản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ễ tiếp ễ tiếp ủa quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ư ng nêu trong bài t p b ngằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có

đ th Ta đã bi t đ th là m t hình th c đ bi u đ t m i quan h gi a haiể học sinh hứng thú, say mê ể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15

đ i lư ng v t lý, tư ng đư ng v i cách bi u đ t b ng l i hay b ng côngới, những phương pháp mới ể học sinh hứng thú, say mê ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có ời giáo viên phải sáng tạo, phải ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có

th c Nhi u khi nh vẽ đời giáo viên phải sáng tạo, phải ư c chính xác đ th bi u di n các s li u th cể học sinh hứng thú, say mê ễ tiếp ệm về lăng kính 15nghi m mà ta có th tìm đệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ư c đ nh lu t v t lý m i B i v y, các bài t pới, những phương pháp mới ở thành phương pháp chủ đạoluy n t p s d ng đ th ho c xây d ng đ th có v trí ngày càng quanệm về lăng kính 15 ử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

tr ng trong d y h c v t lý

3.2.3.2 Các bài t p ví d ận ục đích nghiên cứu

Câu 1: M t lăng kính có ti t di n th ng là tam giác đ u M t tia sáng t iệm về lăng kính 15 ẳng ới, những phương pháp mới

lăng kính v i ới môi trường chứa nó, góc t i iới, những phương pháp mới 1 thì có góc l ch c a tia sáng khi truy n qua lăng kínhệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3

là D Cho đ th bi u di n s bi n thiên c a D theo iể học sinh hứng thú, say mê ễ tiếp ủa quang hình 3 1 nh hình vẽ ư

Chi t su t c a lăng kính b ng ấy : Việc quan trọng ủa quang hình 3 ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có

lăng kính v i ới môi trường chứa nó, góc t i iới, những phương pháp mới 1 thì có góc l ch c a tia sáng khi ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3

truy n qua lăng kính là D Cho đ th bi u di n ể học sinh hứng thú, say mê ễ tiếp

s bi n thiên c a D theo iủa quang hình 3 1 nh hình vẽ ư Góc l chệm về lăng kính 15

c c ti u Dể học sinh hứng thú, say mê min g n nh t v i giá trầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ấy : Việc quan trọng ới, những phương pháp mới

A) 150 B) 160 C) 170 D) 180

D

Dmin 200

i1 i0

300 O

D

77,10 Dmin

T đ th ta th y khi góc t i b ng 10ừ tư duy trừu tượng đến ấy : Việc quan trọng ới, những phương pháp mới ằng, trong mỗi bài học vật lí chúng ta đều có 0 hay 400 thì góc l ch D là nh nhau.ệm về lăng kính 15 ưNên theo tính thu n ngh ch c a chi u truy n ánh sáng thì khi góc t i iủa quang hình 3 ới, những phương pháp mới 1 =

sin r1sin (A−r¿¿ 1) ¿ hay sin 100

Bài t p th c nghi m là bài t p đòi h i ph i làm thí nghi m đ ki mệm về lăng kính 15 ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ể học sinh hứng thú, say mê

ch ng l i gi i lý thuy t ho c đ tìm nh ng s li u c n thi t cho vi c gi iời giáo viên phải sáng tạo, phải ản của quang hình 3 ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 bài t p Nh ng thí nghi m này thệm về lăng kính 15 ười giáo viên phải sáng tạo, phảing là nh ng thí nghi m đ n gi n có thệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mêlàm nhà, v i nh ng d ng c đ n gi n d tìm ho c t làm đở thành phương pháp chủ đạo ới, những phương pháp mới ản của quang hình 3 ễ tiếp ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư c Đ gi iể học sinh hứng thú, say mê ản của quang hình 3 các bài t p thí nghi m, đôi khi cũng c n đ n nh ng thí nghi m đòi h i h cệm về lăng kính 15 ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ệm về lăng kính 15 ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phảisinh ph i t i phòng thí nghi m v t lý c a trản của quang hình 3 ới, những phương pháp mới ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3 ười giáo viên phải sáng tạo, phảing ph thông đ th c hi n,ổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ể học sinh hứng thú, say mê ệm về lăng kính 15

nh ng dù sao cũng v n là nh ng thí nghi m đ n gi n Bài t p thí nghi mư ẫn với việc tìm ệm về lăng kính 15 ản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15cũng có th có d ng đ nh tính ho c đ nh lể học sinh hứng thú, say mê ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ư ng Bài t p thí nghi m cóệm về lăng kính 15nhi u tác d ng t t v c ba m t giáo dản của quang hình 3 ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ưỡng phương phápng, giáo d c và giáo d c kỹ thu t

t ng h p, đ c bi t giúp làm sáng t m i quan h gi a lý thuy t và th cổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ệm về lăng kính 15 ỏi người giáo viên phải sáng tạo, phải ệm về lăng kính 15

ti n ễ tiếp Các bài t p v thí nghi m thệm về lăng kính 15 ười giáo viên phải sáng tạo, phảing g p trặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ở thành phương pháp chủ đạo ười giáo viên phải sáng tạo, phảing ph thông là các bàiổi cách dạy, cách đặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt

v nêu phư ng án thí nghi m, các bệm về lăng kính 15 ưới, những phương pháp mới ủa quang hình 3 c c a quá trình thí nghi m, hay x líệm về lăng kính 15 ử dụng đề tài là: Học sinh lớp 11, lớp 12 dùng trong quá trình

k t qu thí nghi m, tính sai s c a phép đo ản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3

3.2.4.2.Các bài t p ví d ận ục đích nghiên cứu

Câu 1 ; Cho các d ng c sau:

- M t lăng kính có ti t di n th ng là tam giác ABC ch a bi t chi t su t.ệm về lăng kính 15 ẳng ư ấy : Việc quan trọng

- M t ngu n sáng laze

- Màn ch n sáng.ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo

- Thưới, những phương pháp mớic đo góc

- M t t m b ng và giá thí nghi m.ấy : Việc quan trọng ản của quang hình 3 ệm về lăng kính 15

Hãy trình bày c s lý thuy t và cách làm thí nghi m đ xác đ nh chi t su tở thành phương pháp chủ đạo ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ấy : Việc quan trọng

c a lăng kính đ i v i ánh sáng đ n s c trên.ủa quang hình 3 ới, những phương pháp mới ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo

Đáp án

G n lăng kính trên t m b ng sao cho có th quay lăng kính m t cách dắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ấy : Việc quan trọng ản của quang hình 3 ể học sinh hứng thú, say mê ễ tiếpdàng

- Đ t màn ch n sáng phía sau lăng kính đ h ng chùm sáng qua lăng kính.ặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo ể học sinh hứng thú, say mê

- Dùng ngu n sáng Laze t o ra m t chùm sáng h p chi u t i đ nh A c aẹp chiếu tới đỉnh A của ới, những phương pháp mới ỉ chú trọng vào một số loại bài ủa quang hình 3 lăng kính sao cho m t ph n không qua lăng kính và m t ph n qua lăngầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội.kính Ph n không qua lăng kính truy n th ng đ n đ p vào màn t i H, ph nầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội ẳng ầu đào tạo nguồn lực mới của xã hội.tia sáng g p lăng kính sẽ khúc x và đ n đ p vào màn t i M Góc MAHặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặtchính là góc l ch D c a tia sáng.ệm về lăng kính 15 ủa quang hình 3

- Quay lăng kính quanh tr c vuông góc v i c nh lăng kính cho đ n khi gócới, những phương pháp mới

l ch D đ t c c ti u thì d ng l i.ệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê ừ tư duy trừu tượng đến

- Khi góc l ch c c ti u thi ta có: iệm về lăng kính 15 ể học sinh hứng thú, say mê 1 = i2 và r1 = r2 = A/2 và khi đó

Dmin = 2i1 – A suy ra

min 1

D + A sin

Dùng thưới, những phương pháp mớic đo góc đo đư c A và Dmin t đó tính đừ tư duy trừu tượng đến ư c n

Câu 2: Đ xác đ nh chi t su t c a m t lăng kính P có ti t di ng th ng làể học sinh hứng thú, say mê ấy : Việc quan trọng ủa quang hình 3 ệm về lăng kính 15 ẳngtam giác ABC, người giáo viên phải sáng tạo, phảii ta chi u vào m t bên AB m t tia sáng đ n s c sao choặt vấn đề, cách đặt câu hỏi Đặt ắc nghiệm khác quan đang trở thành phương pháp chủ đạo