SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ TRƯỜNG THPT ĐẶNG THAI MAI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM SỬ DỤNG KĨ THUẬT 5W1H TRONG DẠY HỌC BÀI “TRÌNH BÀY MỘT VẤN ĐỀ” NHẰM NÂNG CAO KĨ NĂNG THUYẾT TRÌNH CHO HỌ
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
TRƯỜNG THPT ĐẶNG THAI MAI
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
SỬ DỤNG KĨ THUẬT 5W1H TRONG DẠY HỌC BÀI “TRÌNH BÀY MỘT VẤN ĐỀ”
NHẰM NÂNG CAO KĨ NĂNG THUYẾT TRÌNH CHO HỌC SINH
Người thực hiện: Lê Thị Thanh Thủy Chức vụ: Giáo viên
SKKN thuộc lĩnh vực: Ngữ văn
THANH HOÁ NĂM 2021
Trang 22.3.1 Phối hợp sử dụng một số kĩ thuật trong tiến trình bài dạy để
nâng cao hiệu quả sử dụng kĩ thuật 5W1H
7
2.3.2 Hướng dẫn học sinh tự thiết lập các câu hỏi theo kĩ thuật
5W1H trong phần lập dàn ý cho bài thuyết trình
8
2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm 16
2.4.1 Đối với chất lượng giảng dạy và giáo dục của bản thân và đồng
nghiệp
16
2.4.3 Đối với phong trào giáo dục trong nhà trường 16
PHỤ LỤC
TÀI LIỆU THAM KHẢO
DANH MỤC SKKN ĐÃ ĐƯỢC XẾP LOẠI
Trang 31 Mở đầu
1.1 Lý do chọn đề tài
Nhà bác học Anh - xtanh đã nói: "Giáo dục là điều còn lại sau khi một
người đã quên đi những gì anh ta được học ở trường" [5] Điều này thật
đúng, bởi lẽ không phải tất cả những kiến thức mà chúng ta đang dạy ởtrường đều được học sinh nhớ đến và áp dụng đầy đủ trong cuộc sống của họsau khi ra trường Bộ môn Ngữ văn cũng không ngoại lệ, chỉ có điều với đặctrưng riêng của môn học, chúng ta hoàn toàn có thể tìm được chỗ đứng trongtâm hồn học sinh ngay cả khi họ đã quên tất cả những gì học ở trường
Những năm gần đây, ngành giáo dục quan tâm nhiều đến việc giáo dụcgiá trị sống, kĩ năng sống cho học sinh với mong muốn con người ngoài kiếnthức khoa học còn cần có kĩ năng cần thiết được vận dụng trong quá trìnhsống và làm việc, trong đó có kĩ năng thuyết trình Đây là một trong những kĩnăng vô cùng quan trọng đối với học sinh trong việc thể hiện giá trị, quanđiểm riêng của bản thân về những vấn đề trong cuộc sống và học tập Trongbối cảnh toàn cầu hóa, sự giao lưu, mở rộng, tìm kiếm cơ hội du học, cơ hộiviệc làm đang là xu thế chung thì việc có được kĩ năng mềm nói chung và kĩnăng thuyết trình nói riêng càng trở nên cần thiết hơn bao giờ hết Tuy nhiêntrên thực tế, kĩ năng thuyết trình đối với học sinh THPT, nhất là học sinh nôngthôn còn nhiều hạn chế, một trong những nguyên nhân là do các em chưađược rèn luyện về tư duy logic, mà tư duy này phần lớn chỉ có được khi các
em biết cách thiết lập sơ đồ, thiết lập luận điểm bằng kĩ thuật 5W1H
Bên cạnh đó, xu hướng chung của việc đổi mới dạy môn văn hiện nay
là phát huy vai trò sáng tạo, đánh thức nội lực của người học, làm đa dạng,sinh động tiết học văn, kéo môn học này về gần hơn với cuộc sống Vì vậy,môn văn có thêm không gian ngoài trời, tiết học thư viện, trao phần thuyếttrình, dẫn dắt cho học sinh, giáo viên chỉ là người gợi ý, hướng dẫn Tuynhiên, một số bài dạy trong chương trình Ngữ văn nhằm nâng cao kĩ năngthuyết trình cho học sinh lại chưa nhận được sự quan tâm đúng mức của cảgiáo viên và học sinh, thời lượng dành cho những tiết học này cũng rất ít.Chẳng hạn, bài “Trình bày một vấn đề” (Ngữ văn 10), “Phát biểu theo chủđề” và “Phát biểu tự do” (Ngữ văn 12) mới chỉ được phân thời lượng trong
01 tiết Việc thiết kế hoạt động dạy học cho những tiết này còn qua loa,chiếu lệ và mang tính hình thức, chưa áp dụng được những kỹ thuật dạy họchiện đại, tích cực vào bài dạy
Sau thời gian nghiên cứu và ứng dụng vào dạy học thực tiễn trong nhàtrường THPT, tôi thấy một số kĩ thuật và phương pháp dạy học tích cực cóthể phát huy được tính tích cực, hứng thú và nâng cao kĩ năng thuyết trìnhcủa học sinh Một trong số đó là việc sử dụng kĩ thuật đặt câu hỏi 5W1H -
thường gọi là Kĩ thuật tư duy 5W1H (Dạy và học tích cực, một số phương
pháp và kĩ thuật dạy học tích cực của nhà xuất bản Đại học sư phạm, trang
71)[2] Việc áp dụng kỹ thuật 5W1H trong dạy học bài “Trình bày một vấn
đề” đã cho thấy những hiệu quả tích cực Đó là lý do tôi chọn “Sử dụng kĩ
Trang 4thuật 5W1H trong dạy học bài Trình bày một vấn đề nhằm nâng cao kĩ
năng thuyết trình cho học sinh” làm đề tài sáng kiến kinh nghiệm
1.2 Mục đích nghiên cứu
1.2.1 Xuất phát từ tâm lý lứa tuổi học sinh
Học sinh lứa tuổi THPT khác với các bậc tiểu học, trung học cơ sở ởchỗ các em bắt đầu đã hình thành năng lực phán đoán, đánh giá một vấn đề.Các em luôn muốn khẳng định ý kiến riêng của bản thân mình vì đó là mộtbiểu hiện của cái Tôi riêng Chính vì thế, cách dạy học văn thầy nói-trò ghi
sẽ không còn phù hợp với các em nữa, trái lại nó gây cho các em một tâm lý
chán nản, thờ ơ Vì vậy, sử dụng kĩ thuật 5W1H trong dạy học bài “Trình
bày một vấn đề” còn nhằm hướng đến mục đích tạo nên một giờ học sôi nổi,
hấp dẫn đối với học sinh, đưa môn văn gần hơn với đời sống
Hơn nữa, chủ đề thuyết trình rất phong phú, đa dạng, giáo viên khôngthể dạy học sinh thuyết trình từng chủ đề một cách máy móc được Vì vậy,thông qua việc sử dụng kỹ thuật 5W1H và một số kỹ thuật dạy học hiện đại
khác vào bài “Trình bày một vấn đề”, học sinh sẽ tự hình thành những kĩ
năng cơ bản để có thể thuyết trình bất cứ chủ đề nào Thông qua giờ học nhưvậy, các em sẽ trở thành "những diễn giả nhỏ" có khả năng trình bày các ýkiến, quan điểm của riêng mình một cách thuyết phục, hấp dẫn
1.2.2 Xuất phát từ đặc trưng, yêu cầu của chương trình ngữ văn 10 mới.
Quán triệt Nghị quyết 29/NQ-TW của Đảng, với mục tiêu tổng quát là
"Giáo dục con người Việt Nam phát triển toàn diện và phát huy tốt nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; yêu gia đình, yêu Tổ quốc, yêu đồng bào; sống tốt và làm việc hiệu quả"[4], việc triển khai dạy học các bộ
môn nói chung và Ngữ văn nói riêng theo định hướng phát triển năng lựchiện nay là một yêu cầu bức thiết Chuyển quá trình giáo dục từ chủ yếutrang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất ngườihọc Việc đổi mới phương pháp và hình thức dạy học theo hướng tập trunghướng dẫn các hoạt động học, tăng cường tối đa khả năng vận dụng kiếnthức đã học của học sinh vào hoạt động thực hành là điều kiện tiên quyết củađổi mới dạy học Ngữ văn theo định hướng năng lực Mục đích của việc sử
dụng kỹ thuật 5W1H trong dạy học bài “Trình bày một vấn đề” hơn hết là
để giúp người học rèn luyện kĩ năng thuyết trình, hướng đến mục tiêu đổimới giờ học theo hướng phát triển phẩm chất năng lực cho người học ở 4 kỹnăng: đọc, nghe, nói, viết
1.3 Đối tượng nghiên cứu
- Đề tài nghiên cứu việc sử dụng kĩ thuật 5W1H trong việc dạy họcbài “Trình bày một vấn đề” trong chương trình Ngữ văn 10
- Tiến hành nghiên cứu ở học sinh 10A1 và 10A5 - Chương trình cơ bản
1.4 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết
- PP điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin
- PP thống kê, xử lý số liệu
- Phương pháp trưng cầu ý kiến bằng bảng hỏi
Trang 52 Nội dung
2.1 Cơ sở lí luận
Đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) là vấn đề đã được Đảng, Nhànước xác định trong Nghị quyết Trung ương 4 khóa VII (1-1993), Nghị
quyết Trung ương 2 khóa VIII (12-1996), được thể chế hóa trong Luật giáo
dục (2005), được cụ thể hóa trong các chỉ thị của Bộ Giáo dục và Đào tạo,
đặc biệt là chỉ thị số 14 (4-1999)
Điều 28.2 của Luật giáo dục đã ghi: “Phương pháp giáo dục phổ
thông phải phát huy được tính tích cực, tự giác, chủ động và sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc nhóm, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh”[3].
Như vậy, đổi mới PPDH là việc dạy học phải “lấy học sinh làm trung
tâm” nhằm mục tiêu: giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ,
thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơ bản, phát triển các năng lực cá nhân, tínhnăng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủnghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho học sinh tiếptục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổquốc
Theo Tony Buzan, người đầu tiên tìm hiểu và sáng tạo ra bản đồ tư
duy thì: “Bản đồ tư duy là một hình thức ghi chép sử dụng màu sắc và hình
ảnh để mở rộng và đào sâu các ý tưởng Ở giữa bản đồ là một ý tưởng hay một hình ảnh trung tâm Ý tưởng hay hình ảnh trung tâm này sẽ được phát triển bằng các nhánh tượng trưng cho các ý chính và đều được nối với các ý trung tâm Với phương thức tiến dần từ trung tâm ra xung quanh, bản đồ tư duy khiến tư duy con người cũng phải hoạt động tương tự Từ đó các ý tưởng của con người sẽ phát triển”[1] Sơ đồ tư duy nói chung và Sơ đồ
5W1H nói riêng là một hình thức ghi chép theo mạch tư duy của mỗi ngườinhằm tìm tòi đào sâu, mở rộng một ý tưởng, hệ thống hóa một chủ đề haymột mạch kiến thức, bằng cách kết hợp việc sử dụng đồng thời hình ảnh,
đường nét, màu sắc, chữ viết với sự tư duy tích cực Như vậy, việc sử dụng
Sơ đồ 5W1H là một trong những biện pháp cụ thể để đổi mới phương pháp
dạy học “lấy học sinh làm trung tâm”.
Theo đó, kĩ thuật đặt câu hỏi 5W1H là kĩ thuật đặt câu hỏi bằng 6dạng câu hỏi viết tắt bằng tiếng Anh:
– What? Câu hỏi là gì?
– When? Hỏi khi nào?
– Who? Hỏi ai?
– Where? Hỏi ở đâu?
– Why? Hỏi tại sao?
– How? Hỏi như thế nào?
Có thể nói, kĩ thuật tư duy 5W1H là dạng Sơ đồ tư duy đặc biệt và cókhả năng ứng dụng cao đối với nhiều môn học trong đó có bộ môn Ngữ văn
Trang 6Kĩ thuật tư duy 5W1H (gọi tắt là Sơ đồ 5W1H) thoạt nhìn rất đơn giảnnhưng lại tỏ ra rất hiệu quả nếu chúng ta sử dụng một cách đúng đắn, khéoléo và thông minh Trong quá trình dạy học, giáo viên giúp học sinh trả lờiđược 6 câu hỏi theo sơ đồ trên đây, coi như đã gần như hoàn thành được yêucầu kiến thức, kĩ năng
2.2 Thực trạng vấn đề
Mặc dù vai trò của giờ học hình thành kĩ năng thuyết trình bằng việc
sử dụng kĩ thuật 5W1H trong dạy học bài “Trình bày một vấn đề” là không
thể phủ nhận, nhưng thực trạng của việc dạy bài này hiện nay vẫn khiếnchúng ta luôn phải băn khoăn, suy nghĩ Với những lá phiếu thăm dò màchúng tôi thu nhận được, có đến 96,2% giáo viên cảm nhận các giờ dạy
“Trình bày một vấn đề” thiếu sự sôi nổi, hứng thú vì học sinh chưa tích cực
làm việc, 30% giáo viên cho rằng mình còn lúng túng trong cách tổ chức giờhọc Đáng buồn hơn cả là có đến 42,3% ý kiến phản ánh tình trạng học sinhthờ ơ, không hứng thú trong giờ học, 84,6% ý kiến nêu hiện tượng học sinhchỉ làm việc khi giáo viên yêu cầu một cách thụ động, 87,3% học sinh chưa
hình thành được kĩ năng thuyết trình cần thiết sau khi học bài “Trình bày
một vấn đề” Những con số này tuy chưa phải là tất cả nhưng nó đã nói lên
phần nào tình trạng dạy học văn trong nhà trường hiện nay
Để làm rõ hơn nữa thực trạng vấn đề tổ chức giờ dạy “Trình bày mộtvấn đề”, chúng tôi đó tiến hành khảo sát đối với 80 học sinh lớp 10 ở haitrường THPT Chu Văn An và THPT Đặng Thai Mai về mức độ chuẩn bịchủ đề thuyết trình và kết quả thu được như sau:
Trường THPT Khi chuẩn bị chủ đề Khi thuyết trình
Không chuẩn bị
Chuẩn
bị sơ sài
Chuẩn bị tương đối
Không hấp dẫn
Hấp dẫn ít Hấp dẫn
Trang 7Nhìn vào kết quả khảo sát, chúng tôi cho rằng, thực trạng trên bắtnguồn từ nhiều nguyên nhân sau đây:
- Tồn tại xu hướng những bài rèn luyện kĩ năng thuyết trình, trình bày
“không quan trọng”, do vậy giáo viên thường xem nhẹ hoặc giảng dạy qualoa dẫn đến thái độ ỷ lại, lười biếng của học sinh
- Về mặt thời gian và dung lượng kiến thức: 92,3% ý kiến giáo viêncho rằng nội dung bài dạy trong lượng thời gian quá ít ỏi Chính từ tháchthức về thời gian đưa đến khó khăn thứ hai trong khâu điều hành của giáoviên Bởi muốn học sinh hoạt động tích cực, hiệu quả cần có sự chuẩn bị chuđáo và sự dẫn dắt, gợi mở của thầy cô
- Nguyên nhân quan trọng nhất là tình trạng giáo viên chưa định hìnhđược phương pháp dạy bài kĩ năng thuyết trình trình bày rõ ràng, cụ thể Conđường tiếp cận giờ học theo phương pháp mới còn mơ hồ, chung chung
- Học sinh chưa có những kỹ năng cần thiết để có thể thuyết trình mộtcách hiệu quả
- Học sinh diễn giải suy nghĩ, chính kiến của mình còn hạn chế.Nhiều học sinh hiểu được bản chất của các sự vật, hiện tượng nhưng kĩ năngvận dụng thực tế trình bày diễn giải chưa tốt còn e ngại, rụt rè, sợ sệt khôngcảm thấy đủ tự tin khi phải đứng trước mọi người Học sinh chưa thườngxuyên thuyết trình trước nhóm đông, khả năng giao tiếp chưa cao, việc tiếpthu và diễn giải suy nghĩ, chính kiến của mình còn hạn chế
2.3 Các giải pháp sử dụng kĩ thuật 5W1H trong dạy học bài “Trình bày một vấn đề”
2.3.1 Phối hợp sử dụng một số kĩ thuật trong tiến trình bài dạy để nâng cao hiệu quả sử dụng kĩ thuật 5W1H
2.3.1.1 Sử dụng kĩ thuật Free writing trong hoạt động khởi động của bài dạy
- Trước hết, giáo viên sẽ cho học sinh sử dụng kĩ thuật Free writingtrong phần khởi động của bài dạy Kĩ thuật này đơn giản là viết tự do, viếtcái gì cũng được Với kĩ thuật free writing này, chủ đề không quan trọng.Điều duy nhất cần quan tâm là viết, viết hết ra những suy nghĩ trong đầu.Còn nếu trong đầu không có suy nghĩ gì để viết thì hãy viết về lí do khôngthấy muốn viết, đó cũng là một cách viết rồi Cụ thể:
+ Giáo viên cho học sinh xem 1 đoạn video về Sức mạnh của nụ
cười
+ Giáo viên chia học sinh thành từng cặp, sử dụng kĩ thuật Freewritting trong vòng 1 phút yêu cầu học sinh viết vào tờ giấy note một câu vềcảm xúc của bản thân sau khi xem video rồi chia sẻ với bạn bên cạnh
+ Học sinh sử dụng kĩ thuật Free writting viết một câu vào tờ giấynote rồi chia sẻ với bạn bên cạnh
+ Giáo viên gọi 2 cặp trình bày câu trả lời của mình
- Giáo viên dẫn dắt vào bài mới bằng cách đặt các câu hỏi Sau khi 2cặp học sinh chia sẻ cảm nhận, giáo viên hỏi:
+ Chúng ta vừa mới thực hiện công việc gì? (Học sinh trình bày cảm
nhận của bản thân trước tập thể lớp sau khi xem một đoạn video)
Trang 8+ Công việc ấy ta có làm thường xuyên trong cuộc sống không? - Có + Việc chúng ta vừa làm đã giúp chúng ta hiểu sâu sắc về nụ cười
chưa? - Việc chúng ta làm chưa giúp chúng ta hiểu sâu sắc về nụ cười.
+ Muốn hiểu sâu sắc chúng ta phải làm gì? - Phải thông qua một quá
trình tìm ý, tìm dẫn chứng, chứng minh
- Giáo viên định hướng nội dung bài dạy: Những công việc ấy chính
là trình bày một vấn đề (GV trình chiếu tiêu đề bài học đồng thời viết tiêu đềlên bảng)
Vào bài bằng cách khởi động như trên đã giúp học sinh có một tâmthế thoải mái, tạo sức hấp dẫn để bước vào khai thác bài học
2.3.1.2 Sử dụng kĩ thuật đóng vai trong hoạt động thuyết trình và đánh giátổng kết bài dạy:
Trong hoạt động đánh giá bài dạy, giáo viên áp dụng kĩ thuật đóng vai
để đánh giá việc sử dụng kĩ thuật 5W1H có đạt hiệu quả hay không Giáoviên tổ chức cho học sinh phân vai như sau:
- Người thuyết trình: mỗi tổ một người thuyết trình, đại diện chonhóm trình bày vấn đề
- Ban giám khảo: chấm điểm theo thang điểm tiêu chí (phần phụ lục)+ Trưởng ban: Giáo viên bộ môn
+ Thành viên: 4 thành viên đại diện cho 4 nhóm
- Khán giả: tất cả học sinh còn lại đóng vai khán giả, cho biểu quyếtđánh giá phần thuyết trình của mỗi nhóm
Phần đánh giá cho điểm dựa vào 2 tiêu chí:
- Người thuyết trình được yêu thích nhất do khán giả bình chọn
- Người thuyết trình xuất sắc nhất do Ban giám khảo chấm điểm lựachọn
2.3.2 Hướng dẫn học sinh tự thiết lập các câu hỏi theo kĩ thuật 5W1H trong phần lập dàn ý cho bài thuyết trình.
Sau khi khởi động, giáo viên tiến hành tìm hiểu tiến trình bài dạy vớicác hoạt động được sắp xếp theo trình tự nội dung trong sách giáo khoa:
1 Tầm quan trọng của việc trình bày một vấn đề
2 Công việc chuẩn bị
3 Các bước trình bày một vấn đề
4 Mở rộng, hướng dẫn tự học
Để có một bài thuyết trình đạt hiệu quả cao, công việc chuẩn bị đóngmột vai trò rất quan trọng, chuẩn bị tốt nội dung thuyết trình bằng cách thiếtlập các câu hỏi theo kĩ thuật 5W1H Trong phạm vi nghiên cứu của sángkiến này, chúng tôi chỉ tập trung ứng dụng kĩ thuật 5W1H cho phần xác địnhvấn đề thuyết trình, lập dàn ý Việc áp dụng kĩ thuật 5W1H được tiến hành
cụ thể theo các bước như sau:
*Bước 1: Xác định chủ đề
Sau khi học sinh xem clip, giáo viên yêu cầu học sinh xác định chủ đề
của đoạn video đó là: Sức mạnh của nụ cười
Trang 9*Bước 2: Xác định vấn đề thuyết trình
- Chủ đề “Sức mạnh của nụ cười” là một chủ đề khá rộng, việc xácđịnh được một vấn đề để trình bày, thuyết trình hấp dẫn, lôi cuốn, có sứcthuyết phục không phải là điều dễ dàng Áp dụng kĩ thuật 5W1H vào việcxác định vấn đề và nội dung trình bày sẽ đem đến hiệu quả cao trong phầnthuyết trình của các em học sinh, giúp các em đi đúng hướng, tránh lan man,thiếu logic
- Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận cặp đôi, đặt các câu hỏiliên quan đến chủ đề để tìm ra những vấn đề cần trình bày
- HS thảo luận, đặt câu hỏi, xung phong trả lời
- GV nhận xét, bổ sung (nếu cần) và chốt lại 6 câu hỏi liên quan đếnchủ đề:
(1) What: Sức mạnh của nụ cười là gì?
(2) Where: Sức mạnh của nụ cười thể hiện ở những phương diện
nào?
(3) When: Khi nào nụ cười sẽ tạo nên sức mạnh? Có khi nào nụ cười
gây ra nỗi bực tức, khó chịu, đau đớn không?
(4) Why: Tại sao nụ cười lại tạo nên sức mạnh?
(5) How: Làm thế nào để duy trì được nụ cười trong cuộc sống giữa
những nghịch cảnh?
(6) Who: Trong cuộc sống em đã bắt gặp những nụ cười tạo cho em
sức mạnh chưa? Đó là nụ cười của ai?
Sơ đồ 2: 5w1h xác định chủ đề thuyết trình
Trang 10(1) What: Nụ cười tạo nên sức mạnh gì? Nó gắn kết điều gì?
(2) Who: Nụ cười đem đến điều tốt đẹp cho những ai?
(3) When: Nụ cười đem đến sức mạnh khi con người ta đang ở trong
trạng thái nào?
(4) Where: Sức mạnh của nụ cười có thể lan tỏa đến đâu?
(5) Why: Tại sao nụ cười lại khiến con người ta găn kết với nhau, xóa
bỏ muộn phiền ?
(6) How: Làm thế nào để nụ cười phát huy được sức mạnh của nó?
Sơ đồ 3: 5w1h xác định luận điểm thuyết trình
Căn cứ vào việc sử dụng kĩ thuật 5W1H, học sinh hoàn toàn có thể lậpđược dàn ý một cách phù hợp, logic, đúng hướng Từ những câu hỏi đã được
thiết lập, học sinh có thể lập dàn ý về vấn đề: Tại sao nụ cười tạo nên sức
mạnh? như sau: