Một số kinh nghiệm dạy học bài hệ thống làm mát phần động cơ đốt trong ở trường THPT

Nên khi dạy bài: Hệ thống làm mát phần Động cơ đốt trong: Các em học sinh đã nêu ra một số thắc mắc để hỏi cô giáo như: + Nhiệt độ làm mát cho phép bằng bao nhiêu là tốt nhất?. Ở bài Hệ

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

TRƯỜNG THPT TRIỆU SƠN 2

-* -SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ KINH NGHIỆM DẠY HỌC BÀI HỆ THỐNG LÀM MÁT

PHẦN ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG Ở TRƯỜNG THPT

Người thực hiện: Đinh Thị Nhung Chức vụ: Giáo viên.

SKKN thuộc môn: Công nghệ

THANH HOÁ NĂM 2021

MỤC LỤC

Trang

III CÁC GIẢI PHÁP ĐÃ SỬ DỤNG ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 4

2 Bổ sung sơ đồ khối nguyên lí làm việc của hệ thống làm mát bằng nước

DANH MỤC SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC HỘI ĐỒNG 18 SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM NGÀNH GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN, TỈNH VÀ CÁC CẤP CAO HƠN XẾP LOẠI TỪ C TRỞ LÊN

A MỞ ĐẦU

I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Như chúng ta đã biết, ngày nay tổng năng lượng do động cơ đốt trong tạo ra chiếm tỉ trọng rất lớn trong tổng năng lượng được sử dụng trên toàn thế giới Chính

vì vậy, động cơ đốt trong có vai trò quan trọng, phổ biến trong các lĩnh vực sản xuất và đời sống như: công nghiệp, nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, giao thông vận tải, quận sự,

Xã hội ngày càng phát triển, do đó học sinh đã được sử dụng động cơ đốt trong làm phương tiện để đi học (VD: xe máy AA, cup 50), các em biết nhiều về các loại máy sử dụng động cơ đốt trong làm nguồn động lực như: máy phát điện, ôtô, công nông, máy vò, máy cày, máy gặt, Nên khi dạy bài: Hệ thống làm mát phần Động cơ đốt trong: Các em học sinh đã nêu ra một số thắc mắc để hỏi cô giáo như:

+ Nhiệt độ làm mát cho phép bằng bao nhiêu là tốt nhất?

+ Ở những động cơ đốt trong có công suất khác nhau và làm nhiệm vụ khác nhau thì nhiệt độ làm mát cho phép có bằng nhau không?

+Máy công nông của nhà em không có két nước, vậy máy khác có hay không?

+ Hình 26.1/sgk Van hằng nhiệt có kết cấu như thế nào để điều tiết nước về két được tốt nhất? Và rất nhiều câu hỏi có tính chất liên hệ thực tế mà các em thấy nhưng chưa hiểu bản chất của nó

Ở bài Hệ thống làm mát phần Động cơ đốt trong - Sách giáo khoa Công nghệ

11 (chương trình cải cách) đã trình bày các phương pháp làm mát một cách ngắn gọn, đầy đủ Nhưng để học sinh nắm rõ vấn đề, đòi hỏi giáo viên phải khai thác sách giáo khoa một cách tốt nhất, phải có kiến thức thực tế trong đời sống, sản xuất

và am hiểu kĩ thuật nhằm bổ sung kiến thức vào bài giảng giúp các em hiểu sâu sắc bài học và giải đáp được những thắc mắc từ những câu hỏi trong thực tế mà các em

đã đặt ra

Giáo viên là cầu nối giúp học sinh có hứng thú với môn học, từ đó say mê học bộ môn công nghệ Có trách nhiệm, yêu quý giữ gìn các máy móc, thiết bị của gia đình cũng như của người khác Từ đó giáo dục ý thức giữ gìn và bảo vệ của công

Góp phần định hướng nghề nghiệp cho học sinh trong tương lai

Từ đó, tôi suy nghĩ trong mỗi tiết dạy, bài dạy làm sao phải đạt hiệu quả cao nhất Đó cũng là những điều mà người giáo viên phải có được mỗi khi lên lớp

Với những lý do trên, và từ kinh nghiệm dạy học thực tế của bản thân, mong muốn chia sẻ với các đồng nghiệp, nên tôi chọn đề tài:

"Một số kinh nghiệm dạy học bài Hệ thống làm mát phần Động cơ đốt trong ở Trường THPT"

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

1 Mục đích

- Hiểu và nắm vững được nội dung cơ bản của bài Hệ thống làm mát

- Thành thạo kỹ năng vẽ sơ đồ khối, đọc sơ đồ, nhìn sơ đồ nêu được nguyên

lý làm việc của hệ thống làm mát

- Qua trao đổi mỗi thầy cô dạy bộ môn Công Nghệ cũng rút ra những kinh nghiệm để việc giảng dạy hiệu quả hơn

2 Quá trình thực hiện.

Trong những năm qua tôi đã suy nghĩ đổi mới cách dạy và học bộ môn nói chung và phần Động cơ đốt trong nói riêng, đồng thời trao đổi cùng đồng nghiệp để vận dụng thực hiện Sau mỗi bài giảng lại đúc kết rút kinh nghiệm và trao đổi để đưa ra cách dạy phù hợp nhất Kết quả được đối chứng qua các lần kiểm tra, làm bài khảo sát rồi tiếp tục rút kinh nghiệm để đạt được kết quả tốt hơn

Chúng ta đã biết sau khi thay sách, các tác giả đã cố gắng đưa kiến thức viết vào trong sách giáo khoa là dễ hiểu và phù hợp nhất Tuy nhiên, trong quá trình giảng dạy phần cấu tạo của Động cơ đốt trong (ĐCĐT), khi trình bày nguyên lý làm việc của hệ thống làm mát các em còn gặp nhiều khó khăn Để giải quyết vấn

đề này, tôi mạnh dạn bổ sung thêm một số kiến thức giúp các em học thuận lợi hơn

mà không quá tải

Khi trên các lớp có thêm các phương tiện trình chiếu và nhà trường có nối mạng Internet, tôi đã tích cực soạn giáo án điện tử để trình chiếu khi cần thiết và sưu tầm các video, hình ảnh ĐCĐT để phục vụ cho bài dạy, tích cực đổi mới phương pháp theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh

III ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

Đối tượng được nghiên cứu: là học sinh Ban cơ bản và Ban khoa học tự nhiên lớp 11 Trung học phổ thông ở vùng nông thôn

Thời gian thực hiện: Trong nhiều năm qua, tôi đã áp dụng cách dạy này cả trong giờ dạy trên lớp, hướng dẫn giao bài thu hoạch về nhà cho học sinh Trường THPT Triệu Sơn 2, Thanh Hoá (Lấy số liệu năm học 2020-2021)

Kết quả, khi tôi bổ sung dạy vẽ sơ đồ khối phần nguyên lý làm việc, giải thích cặn kẽ thì phần lớn các em sau khi học xong đã biết vẽ sơ đồ khối và trình bày được nguyên lý làm việc, cấu tạo của Hệ thống làm mát ngay trên lớp

IV PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

1 Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lí thuyết: Đề tài được nghiên cứu trên lớp, giáo viên hướng dẫn học sinh nghiên cứu nội dung bài học

2.Phương pháp điều tra thực tế, thu thập thông tin

Tìm hiểu thực tế học sinh thông qua các giờ dạy, các bài kiểm tra viết, Tham khảo ý kiến của các giáo viên chuyên môn ở các trường khi đi học chuyên đề hoặc các đồng nghiệp trong trường, để tiến hành xây dựng các bài dạy

có sử dụng sơ đồ khối dạy cho hiệu quả

3 Phương pháp thông kê, xử lý số liệu

B NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

I CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Như chúng ta đã biết: mọi vật chất đều nóng nở ra, lạnh co lại Trong những ngày nắng nóng mọi người đều muốn dùng quạt mát, tắm rửa, sử dụng điều hoà, tìm những nơi có bóng cây mát mẻ, mở cửa đón gió vào, Đó là muốn cơ thể được làm mát Nói chung mọi cơ thể sống cần duy trì nhiệt độ cơ thể trong giới hạn nhiệt

độ cho phép để cơ thể sống hoạt động bình thường

Và, Động cơ đốt trong là loại động cơ nhiệt mà quá trình đốt cháy nhiên liệu sinh nhiệt và quá trình biến đổi nhiệt năng thành công cơ học diễn ra ngay trong

xi lanh động cơ.

Khi hoạt động động cơ sẽ bị nóng lên do buồng đốt tỏa ra, do ma sát giữa những bề mặt chuyển động trượt trên bề mặt khác (ma sát: giữa píttông với xi lanh,

ở các ổ bi, ổ bạc, ma sát giữa các bánh răng…) Nhiệt dư ngày một tăng, đến một lúc nào đó động cơ không thể hoạt động được, hoặc bị phá hỏng Vậy, động cơ đốt trong khi hoạt động cũng phải được làm mát nhằm duy trì nhiệt độ của các chi tiết luôn nằm trong giới hạn cho phép

Vậy nhiệt độ làm mát cho phép bằng bao nhiêu? Đòi hỏi người giáo viên cũng phải hiểu sâu sắc và giảng giải cho các em

Học sinh sẽ nhận thức được mối liên hệ hai chiều giữa: Lí luận và thực tiễn; Giữa kĩ thuật và thực tế sản suất, đời sống Từ đó có thể tự giải quyết những vấn đề các em gặp phải nhờ mối quan hệ đa chiều tổng hợp

Biết yêu quý các thiết bị máy móc, các vật dụng, chăm sóc bảo dưỡng chúng cũng như giữ gìn và biết yêu quý bản thân mình và cả với những người xung quanh Tạo hứng thú học bộ môn công nghệ

Với cách trình bày phần nguyên lý làm việc trong sách giáo khoa Sau khi nghiên cứu xong, kiến thức về nguyên lí làm việc của hệ thống làm mát trong động

cơ đốt trong là những lí thuyết Chúng thường khó hình dung và trừu tượng Do đó, học sinh rất khó khăn trong quá trình tiếp nhận cũng như khắc sâu kiến thức vừa nghiên cứu

II THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

Đại đa số học sinh của Trường THPT Triệu Sơn 2 là học sinh ở vùng nông thôn, trung du miền núi, trình độ nhận thức của các em không đồng đều Địa bàn khu vực còn non kém về nền công nghiệp, kinh tế Tình trạng ngại học, coi nhẹ môn học do đây không phải là môn thi tốt nghiệp và thi vào Đại học, Cao đẳng Nên đã dẫn đến một thực tế là kết quả, hiệu quả của giờ học chưa cao, chưa đạt được nhiều theo mục đích, yêu cầu đặt ra

Kiến thức về nguyên lí làm việc của hệ thống làm mát phần động cơ đốt trong là nội dung mang tính trừu tượng, học sinh không thể trực tiếp quan sát, tri giác được Để tiếp thu được nội dung này học sinh phải hình dung, tưởng tượng, với nhiều chi tiết máy mà thực tế các em chưa biết Do đó đó gây ra nhiều khó khăn cho học sinh trong việc tiếp nhận cũng như khắc sâu kiến thức của bài học, dẫn đến

sự say mê, yêu thích môn học của học sinh không nhiều, chất lượng và hiệu quả của giờ học chưa cao

Nguyên nhân do nhiều phía: Xu hướng lựa chọn nghề nghiệp, sức thuyết phục của chương trình còn ở mức độ chưa cao, tâm lí coi nhẹ môn học của học sinh và một bộ phận không nhỏ phụ huynh, Song tôi thiết nghĩ, mấu chốt của vấn đề là ở chỗ bản thân người giáo viên Công nghệ cũng chưa tích cực tìm giải pháp nâng cao chất lượng giờ học, quá nặng nề đến việc trang bị kiến thức mà không thấy kiến thức ấy phải được tổ chức dạy học như thế nào để giúp học sinh tiếp nhận một cách

dễ dàng và hứng thú nhất

Hoà nhập với việc đổi mới chương trình, sách giáo khoa, phương pháp dạy học hiện nay, rút kinh nghiệm giảng dạy từ đồng nghiệp và bằng thực tế giảng dạy của mình, mỗi giáo viên phải tự mình đặt các câu hỏi và tự trả lời như: Sử dụng phương pháp, phương tiện gì? Đối tượng học sinh là gì? Kết quả cần đạt sau giờ học là gì?

Để thực hiện tốt giờ dạy theo tinh thần đổi mới, phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và hứng thú của học sinh Bản thân tôi đã không ngừng đổi mới về

tư duy, nhận thức từ khi soạn giáo án (Thiết kế bài học) cho đến cách sử dụng thiết

bị dạy học, lập phiếu điều tra để nắm bắt tình hình học tập của học sinh, từ đó điều chỉnh cho phù hợp với thực tế nhà trường và đối tượng học sinh

III CÁC GIẢI PHÁP ĐÃ SỬ DỤNG ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1 Khảo sát thực tế: Năm học 2020-2021: Tôi thử nghiệm dạy theo 2 cách

Giáo án 1 Đã cải tiến phương pháp theo chương trình cải cách 08/2007 dạy

ở các lớp: 11C3, 11C4

Giáo án 2 Dạy theo nội dung của đề tài SKKN năm học 2020-2021 dạy ở các lớp: 11C1, 11C6

a Đánh giá chung theo Giáo án 1 (11C3, 11C4):

+Ưu điểm: Học sinh nắm được nội dung cơ bản của bài học, đó là:

Biết được nhiệm vụ, cấu tạo, nguyên lí làm việc của các hệ thống làm mát Đọc được sơ đồ hệ thống làm mát bằng nước loại tuần hoàn cưỡng bức

Liên hệ được thực tế ứng dụng của các phương pháp làm mát trên động cơ đốt trong

+Nhược điểm:- Không hiểu được hết một cách sâu sắc vai trò rất quan trọng là

vì sao động cơ đốt trong phải được làm mát khi nó hoạt động, các bộ phận của hệ thống có cấu tạo như thế nào để thực hiện được nhiệm vụ đó Ví dụ: Nhiệt độ làm mát cho phép bằng bao nhiêu? máy công nông tại sao không dùng két nước?

Tóm lại: Không phát huy được sự tư duy sáng tạo, liên hệ vận dụng từ lí thuyết đến thực tế của học sinh Kiến thức học sinh tiếp thu được thiếu logic của bài học liên quan (Ví dụ: Học sinh rất ít trường hợp liên hệ được mối tương quan logic từ Bài20- Khái quát về động cơ đốt trong- đến bài 26 Hệ thống làm mát

b Đánh giá chung theo Giáo án 2(11C1, 11C6):

Kết quả: +Biết được mục tiêu cơ bản của bài học như Giáo án 1, nhưng học sinh hiểu sâu sắc hơn nội dung bài học, đó là: Ôn lại được kiến thức đã học từ Bài

Khái quát động cơ đốt trong đến bài hệ thống làm mát, từ đó nhờ sự đặt vấn đề của giáo viên gợi mở logic mà học sinh có thể tự trả lời câu hỏi khởi động, xây dựng bài học từ đầu cho đến cuối Các nhóm thảo luận, trả lời sôi nổi (mỗi nhóm xây dựng một số vấn đề câu hỏi đặt ra), khi tổng hợp lại là hoàn chỉnh một vấn đề một cách có hệ thống, giúp học sinh hiểu bài học một cách sâu sắc

Ví dụ: +Học sinh đã biết được nhiệt độ làm mát cho phép bằng bao nhiêu

+Công suất động cơ khác nhau, thực hiện những nhiệm vụ khác nhau, phương pháp làm mát khác nhau.vv thì nhiệt độ làm mát khác nhau không ngoài giới hạn nhiệt độ cho phép

+Hiểu được tại sao động cơ máy công nông không dùng két nước

+Hiểu biết kết cấu van hằng nhiệt 4 mà nhờ kết cấu này mới điều tiết nước

về két nhằm giữ nhiệt độ nước trong hệ thống luôn ổn định trong giới hạn nhiệt độ cho phép

+Hình thành và rèn cách tư duy logic, khoa học cho học sinh

2 Số liệu điều tra trong và sau khi thực hiện đề tài.(Bảng 01)

-Theo nhật kí : Đề tài năm học 2020-2021

Bảng 01:So sánh kết quả khảo sát hai giáo án cùng dạy: Bài 26-Hệ thống làm mát Lớp Sĩsố

Trong giờ dạy Kiểm tra bài cũ những tiết sau

Số HS kiểm tra

Khá Giỏi T.bình

Yếu Kém

Số HS kiểm tra

Khá Giỏi T.Bình

Yếu kém

*Kết quả:

Khi giảng dạy, giáo viên đặt cùng những câu hỏi gợi ý kiểm tra, cùng số lượng học sinh được đánh giá kết quả số lượng học sinh đạt khá giỏi ở các lớp 11C1, 11C6 dạy theo phương pháp cải tiến, có bổ sung thêm kiến thức thì kết quả đạt cao hơn

Khi kiểm tra bài cũ những tiết sau và kiểm tra kiến thức liên quan ở các bài tiếp theo như: Hệ thống cung cấp nhiên liệu và không khí, Hệ thống đánh lửa và phần ứng dụng ĐCĐT thì học sinh biết vận dụng kiến thức đã học trả lời câu hỏi xuất sắc hơn

3 Bổ sung sơ đồ khối nguyên lí làm việc của hệ thống làm mát bằng nước loại tuần hoàn cưỡng bức

* Trường hợp 1: Khi nhiệt độ nước trong áo nước còn thấp hơn giới hạn định mức

Nước làm mát chảy trong hệ thống theo sơ đồ khối như sau:

Bơm nước

Áo nước

Van hằng nhiệt

Đường ống

số 8

Giải thích nguyên lí theo sơ đồ:

Khi nhiệt độ nước trong áo nước còn thấp hơn giới hạn định trước, van hằng nhiệt đóng đường về két, mở hoàn toàn cửa thông với đường ống số 8 để nước trong áo nước chảy thẳng về trước bơm, rồi lại được bơm vào áo nước tạo thành vòng tuần hoàn khép kín

* Trường hợp 2: Khi nhiệt độ nước trong áo nước xấp xỉ giới hạn định mức

Nước làm mát chảy trong hệ thống theo sơ đồ khối như sau:

Két

nước Bơmnước

Áo nước

Van hằng nhiệt

Đường ống

số 8

Giải thích nguyên lí theo sơ đồ:

Khi nhiệt độ nước trong áo nước xấp xỉ giới hạn định mức thì van hằng nhiệt

mở cả hai đường để nước trong áo nước vừa chảy vào đường ống số 8 vừa chảy vào két nước Khi đó nước làm mát được bơm nước hút từ két nước đưa đến các áo nước để làm mát các chi tiết, sau đó nước nóng được đưa qua van hằng nhiệt, một phần theo đường ống số 8 chảy thẳng về bơm còn một phần chảy qua kột nước để làm mát trước khi đưa đến bơm để bơm hút đẩy vào áo nước tạo thành vòng tuần hoàn khép kín

* Trường hợp 3: Khi nhiệt độ nước trong áo nước vượt quá giới hạn định mức Nước làm mát chảy trong hệ thống theo sơ đồ khối như sau:

Két

nước

Bơm nước

Áo nước

Van hằng nhiệt

Giải thích nguyên lí theo sơ đồ:

Khi nhiệt độ nước trong áo nước vượt quá giới hạn định mức thì van hằng nhiệt chỉ mở cửa thông với két nước Khi đó, nước làm mát được bơm nước hút từ

két nước đưa đến áo nước để làm mát các chi tiết, sau đó dược đưa qua van hằng nhiệt rồi chảy qua két nước để làm mát trước khi đưa đến bơm tạo thành vòng tuần hoàn

Cụ thể như sau

TIẾT34 - BÀI 26 HỆ THỐNG LÀM MÁT

Bài soạn- Giáo án có sử dụng sơ đồ dạy phần nguyên lý làm việc

A- MỤC TIÊU:

Qua bài học, GV phải làm cho học sinh:

-Biết nhiệm vụ, phân loại của hệ thống làm mát

-Biết cấu tạo, nguyên tắc hoạt động của hệ thống làm mát bằng nước và bằng không khí

-Đọc hiểu được sơ đồ hệ thống làm mát bằng nước loại tuần hoàn tự nhiên và tuần hoàn cưỡng bức

Trong đó trọng tâm của bài: + Nhiệm vụ của hệ thống làm mát, phân tích nhiệt độ

nước làm mát cao hoặc thấp quá nhiệt độ cho phép

+Hệ thống làm mát bằng nước và bằng không khí

+Liên hệ các phương pháp làm mát trên một số động

cơ đốt trong trong đời sống và sản xuất

B- CHUẨN BỊ BÀI GIẢNG:

1.Chuẩn bị nội dung

-Nghiên cứu nội dung bài 26- SGK

-Tham khảo thêm các thông tin có liên quan trong các tài liệu và trong thực

tế đời sống sản xuất

2 Chuẩn bị đồ dùng dạy học:

- Tranh vẽ hình 26.1, 26.2, 26.3/117sgk

-Chuyển hình 26.1 sgk thành sơ đồ khối đơn giản vẽ lên bảng để học sinh tự

vẽ được vào vở ghi

3 Phương pháp và điều kiện giảng dạy:

a) Điều kiện giảng dạy

- Nếu không có phòng máy chiếu thì thực hiện dạy trên lớp học bình thường

- Nếu có điều kiện chuyển bài soạn giảng sang dùng giáo án điện tử Powerpoint được thì rất tốt

b) Phương pháp

- Dùng phương pháp trực quan bảng tranh vẽ, liên hệ thực tế địa phương (máy công nông, xe máy, otô, máy cày, )

- Nêu vấn đề, đàm thoại, gợi mở, trên cơ sở cải cách chương trình công nghệ

11 và đổi mới phương pháp dạy học, nhằm đạt mục đích: các nhóm nắm được nhiệm vụ, xây dựng được nội dung bài học (nhóm/bàn)

- GV gợi mở nêu vấn đề hướng dẫn học sinh trả lời, tự xây dựng nội dung bài học

- GV củng cố, nhắc lại nội dung hoàn thiện trả lời câu hỏi đã đề ra

C-TIẾN TRÌNH BÀI LÊN LỚP:

Bước1 Ổn định lớp, kiểm tra sĩ số

Bước 2 Kiểm tra bài cũ

Câu hỏi: - HS1 Nêu nhiệm vụ của hệ thống bôi trơn và phân loại các hệ thống bôi trơn trên động cơ đốt trong?

- HS2 Căn cứ hình 25.1sgk trình bày đường đi của dầu trong hệ thống bôi trơn cưỡng bức?

KĐ: “ Trời hôm nay nóng bức quá, em nào lên bật quạt “Cả lớp cười rộ.)

Hỏi: Tác dụng của quạt?-HS: -Làm mát cơ thể

GV vào bài 26: Hệ thống làm mát

Bước 3: Nghiên cứu bài mới

Hỏi1: Tại sao khi

trời nóng, ta phải

quạt mát hoặc

tắm rửa, hóng

mát?

HS Làm mát cơ

thể

Hỏi2: Tại sao

phải làm mát khi

động cơ đốt trong

làm việc?

HS Động cơ

không bị nóng

quá

Hỏi: Nhiệm vụ

của hệ thống làm

mát?

HS.(trả lời)…

GV KL:

Hỏi:- Trường hợp

nóng quá hoặc

mát quá ảnh

hưởng gì đến chế

độ làm việc của

động cơ?

-Gợi ý: + Dầu bôi

trơn, nhiên liệu

nạp, hiệu suất ,

công suất và tuổi

thọ động cơ ?

GV_HS

I.Nhiệm vụ và phân loại:

1)Nhiệm vụ:

Giữ cho nhiệt độ của các chi tiết tiếp xúc trực tiếp với buồng cháy và động cơ luôn duy trì ở nhiệt độ giới hạn cho phép(nhiệt dư thừa tản ra môi trường không khí)

Nhiệt độ cho phép: - Động cơ xăng: t nc0 = 65 80 − 0c

- Động cơ Điêzen: t nc0 ′ = 75 90 − 0c

Phân tích:

- Nóng quá: +Dầu bôi trơn chảy loãng, bốc hơi ⇔ bôi trơn kém, hao dầu, các chi tiết nhanh mòn, dễ bó kẹt pittông trong xi lanh

+Nhiên liệu nạp dãn nở ⇔ nạp không đầy, làm cho hiệu suất và công suất động cơ đều giảm

+Động cơ xăng dễ bị cháy sớm và cháy kích nổ

↔ tuổi thọ động cơ giảm -Mát quá:

+ Dầu bôi trơn bị đặc, bôi trơn kém ⇔ các mặt ma sát nhanh mòn

+ Nhiên liệu nạp khó tơi → cháy không hết dẫn đến bó kẹt xéc măng (do muội than) →tốn nhiên liệu, làm cho hiệu suất ,công suất và tuổi thọ động cơ giảm

2)Phân loại Hỏi: Em biết động cơ máy công nông, ôtô, xe máy, được làm mát bằng những cách nào?

- TL: Làm mát bằng nước, làm mát bằng không khí KL: -Theo chất làm mát, hệ thống được chia ra làm hai loại: + Hệ thống làm mát bằng nước: -Làm mát theo kiểu đối lưu tự nhiên;- Bốc hơi; - Làm mát bằng nước tuần hoàn cưỡng bức + Hệ thống làm mát bằng không khí

II Hệ thống làm mát bằng nước (cơ bản)