“Dạy học tự chọn môn Ngữ Văn 12 gắn liền bảo tồn di sản văn hóa dân tộcthông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo” nhằm để:- Thực hiện có hiệu quả việc đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN
Trang 2MỤC LỤC
Trang
III Đối tượng nghiên cứu và thể nghiệm 3
2 Phương pháp tổng kết kinh nghiệm 3
4 Phương pháp khảo sát, điều tra 3
5 Phương pháp phân tích số liệu 3
VI Lĩnh vực áp dụng của đề tài 4
2 Đặc trưng cơ bản của dạy học thông qua hoạt động trải nghiệm
nhằm phát triển năng lực học sinh
9
3 Quy trình tổ chức dạy học trải nghiệm sáng tạo 10
Trang 3IV Quy trình tổ chức dạy học tự chọn môn Ngữ văn 12 gắn liền bảo
tồn di sản văn hóa thông qua hoạt động trải nghiệm thông qua bài
dạy “Bàn về giá trị văn hóa dân tộc” trong chương trình Ngữ Văn
1 Bảng tổng hợp số liệu điều tra học sinh về tổ chức dạy học Ngữ
văn ở trường THPT gắn liền bảo tồn di sản văn hóa thông qua
hoạt đông trải nghiệm sáng tạo
24
2 Bảng tổng hợp số liệu điều tra giáo viên về tổ chức dạy học Ngữ
văn ở trường THPT gắn liền bảo tồn di sản văn hóa thông qua
hoạt đông trải nghiệm sáng tạo
27
3 Nhận xét số liệu điều tra học sinh và giáo viên về việc tổ chức
hoạt động hình thành kiến thức cho học sinh trong dạy học tự
chọn môn Ngữ văn ở trường THPT thông qua hoạt động trải
Trang 4Trong Nghị quyết Hội nghị TW8 khóa XI về đổi mới căn bản toàn diện giáodục và đào tạo nêu rõ: “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theohướng hiện đại; phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo và vận dụng kiến thức, kỹnăng của người học, khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều, ghi nhớ máy móc Tậptrung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự học, tạo cơ sở để người học tự cậpnhật và đổi mới tri thức, kỹ năng, phát triển năng lực Chuyển từ học chủ yếu trên lớpsang tổ chức hình thức học tập đa dạng, chú ý các hoạt động xã hội, ngoại khóa,nghiên cứu khoa học Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trongdạy và học”.
Như vậy, đổi mới phương pháp dạy học là mục tiêu hàng đầu của sự nghiệpgiáo dục hiện nay Giáo dục phổ thông nước ta hiện nay đã và đang thực hiện bướcchuyển từ chương trình giáo dục tiếp cận nội dung sang tiếp cận năng lực người học
Để đảm bảo được điều đó, nhất định phải chuyển từ phương pháp dạy học theo lối
“truyền thụ một chiều” sang dạy cách học, cách vận dụng kiến thức, kỹ năng, hìnhthành năng lực và phẩm chất của người học Một trong những cách học phát huy đượcvai trò chủ động, tích cực, sáng tạo là học qua trải nghiệm Học thông qua trải nghiệm
là một phương pháp dạy học tích cực, thích hợp cho mọi môn học, đặc biệt là mônNgữ Văn nhằm phát triển cho học sinh những năng lực đặc thù của môn học Phươngpháp giáo dục trải nghiệm là một phương pháp tiếp cận chính cho việc học tập lấy họcsinh làm trung tâm
Nghiên cứu đề tài “Dạy học tự chọn môn Ngữ Văn 12 gắn liền bảo tồn di sảnvăn hóa dân tộc thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo” giúp tôi tiếp cận và nắmsâu sắc hơn về đề án đổi mới phương pháp giảng dạy của Bộ Giáo dục và Đào tạocũng như có thêm cơ hội tìm hiểu các di sản văn hóa dân tộc và đồng thời cũng giúptôi giảng dạy có hiệu quả hơn
Phương pháp dạy học qua trải nghiệm lôi cuốn học sinh vào các hoạt động tưduy phản biện, giải quyết vấn đề và ra quyết định trong những hoàn cảnh cụ thể vớitừng cá nhân Phương pháp này cũng tạo ra những cơ hội để các em tổng kết và củng
cố lại những ý tưởng và kỹ năng của mình thông qua việc phản hồi, phân tích, chiêmnghiệm cũng như những ý tưởng và kỹ năng đã tiếp thu trong những tình huống mới.Thông qua hoạt động trải nghiệm, nguồn kiến thức học sinh thu được sẽ hết sức phongphú, không chỉ trong sách vở, từ thầy cô mà còn từ thực tế khiến việc học trở nên gắn
bó với đời sống và gần gũi với các em hơn
Mục đích nền giáo dục của chúng ta là hướng tới việc phát huy năng lực toàndiện cho học sinh Chúng ta không chỉ giáo dục học sinh về kiến thức khoa học màcòn hình thành và rèn luyện cho các em những kỹ năng cần thiết trong cuộc sống; bồiđắp cho các em tình yêu, niềm tự hào về quê hương đất nước Vì vậy những hiểu biết
về di sản văn hóa dân tộc sẽ làm dày thêm vốn kiến thức để từ đó giúp các em pháttriển về trí tuệ; đặc biệt là bồi dưỡng lòng yêu nước, tinh thần tự tôn dân tộc, có ý thứcbảo tồn và phát huy những di sản văn hóc quý báu mà ông cha ta để lại
II Mục đích nghiên cứu
Trang 5“Dạy học tự chọn môn Ngữ Văn 12 gắn liền bảo tồn di sản văn hóa dân tộcthông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo” nhằm để:
- Thực hiện có hiệu quả việc đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạotrong thời đại mới là đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theo hướng hiện đại;phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức kỹ năng của ngườihọc… để từ đó phát triển năng lực của người học Nói cách khác là thực hiện tốt mụctiêu đổi mới phương pháp giảng dạy, đa dạng hóa hình thức dạy học mà vấn đề trọngtâm là chuyển giao nhiệm vụ học tập cho học sinh, phát huy tính tích cực, chủ động,sáng tạo, rèn luyện bản lĩnh cá nhân, tự nhận thức năng lực và phát huy được các kỹnăng phong phú trong cuộc sống để học sinh có thể ứng phó với những tình huốngphức tạp trong cuộc sống
- Hình thành những năng lực đặc thù của môn học: năng lực thẩm mỹ và nănglực giao tiếp tiếng Việt Ngoài ra còn rèn luyện và phát triển một số năng lực chungnhư: năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo, năng lực quản líbản thân, năng lực hợp tác, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực ứng dụng công nghệthông tin Hình thành những phẩm chất trí tuệ có ích trong học tập, công việc và cuộcsống: tính linh hoạt, tư duy phản biện, tính tích cực, chủ động, sáng tạo, giải quyết vấn
đề và ra quyết định trong những hoàn cảnh cụ thể
- Tạo hứng thú cho các em tìm hiểu và nhận thức về di sản văn hóa dân tộc bởi
ẩn chứa trong di sản là những giá trị lịch sử, văn hóa… nên nó có khả năng tác độngmạnh tới tình cảm, đạo đức, cách nhìn và việc hình thành nhân cách của học sinh Khaithác được những giá trị ẩn chứa trong các di sản và chuyển giao cho học sinh để các
em cũng nhận thức được những giá trị đó thì giáo viên sẽ giúp học sinh nhận thức thếgiới xung quanh, đồng thời giúp các em có cơ sở giải thích một cách khoa học các sựvật, hiện tượng liên quan đến di sản Từ đó, học sinh sẽ có được cách nhìn, cách đánhgiá riêng của mình cũng như có ý thức bảo tồn về giá trị của những di sản văn hóadân tộc
- Làm đa dạng hóa nội dung, hình thức dạy học các tiết tự chọn trong chươngtrình
- Nghiên cứu đề tài “Dạy học tự chọn môn Ngữ Văn 12 gắn liền bảo tồn di sảnvăn hóa dân tộc thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo” mục đích còn là trảinghiệm hoạt động dạy học ứng dụng các kỹ thuật dạy học mới như: dạy học theo dự
án, hoạt động nhóm, hỏi – đáp, thuyết trình…
III Đối tượng nghiên cứu và thể nghiệm:
1 Đối tượng nghiên cứu
1.1 Cơ sở lí luận của đề tài
1.2 Các kiến thức bộ môn, liên môn, các tài liệu liên quan sử dụng để thực hiện
đề tài
1.3 Kiến thức về di sản văn hóa dân tộc: di sản cố đô Huế, phố cổ Hội An
Trang 62 Đối tượng trải nghiệm
- Học sinh lớp 12A3, 12C1 – Trường THPT Phạm Hồng Thái
IV Phương pháp nghiên cứu
1 Phương pháp nghiên cứu tài liệu
Nghiên cứu, thu thập tất cả những tài liệu liên quan, các kiến thức liên môn đểthực hiện đề tài
2 Phương pháp tổng kết kinh nghiệm
Kinh nghiệm trong quá trình học tập, công tác và sinh sống của bản thân; tìmhiểu nhu cầu của giáo viên, học sinh… Từ đó đề xuất nội dung thực hiện, xây dựnggiải pháp thử nghiệm phù hợp
3 Phương pháp thực nghiệm
Ứng dụng “dạy học tự chọn môn Ngữ Văn 12 gắn liền bảo tồn di sản văn hóadân tộc thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo” vào tiết dạy tự chọn “Nhìn về vốnvăn hóa dân tộc” (chương trình Ngữ Văn 12)
4 Phương pháp khảo sát, điều tra
Phiếu điều tra, khảo sát được thực hiện trên đối tượng khảo sát
5 Phương pháp phân tích số liệu
Kết quả khảo sát được thống kê và phân tích để xác định được hiệu quả ứngdụng của sáng kiến, có những chuẩn bị phù hợp để xử lý các tình huống sư phạm cóthể xảy ra đồng thời xác định hướng phát triển tiếp theo cho đề tài
V Đóng góp mới của đề tài
1 Chứng minh tính khả thi và hiệu quả của các hoạt động trải nghiệm và tíchhợp di sản văn hóa dân tộc trong dạy học để thiết kế, xây dựng những giáo án trongchương trình Ngữ văn THPT nhằm tạo hững thú, say mê môn học cũng như phát triểntoàn diện năng lực cho học sinh
2 Về ứng dụng: Đề tài đã xây dựng được các bước đi cụ thể trong quá trình dạyhọc tự chọn môn Ngữ Văn 12 gắn liền bảo tồn di sản văn hóa dân tộc thông qua hoạtđộng trải nghiệm sáng tạo quatiết dạy tự chọn “Nhìn về vốn văn hóa dân tộc”
VI Lĩnh vực áp dụng của đề tài
1 Về mặt nội dung: Đề tài nghiên cứu trên áp dụng vào giảng dạy môn NgữVăn, môn Lịch Sử, môn Công dân ở cấp THCS và THPT; đặc biệt là cấp THPT
2 Về mặt phương pháp: Có thể vận dụng phương pháp trải nghiệm sáng tạo ởcác bộ môn khác nhau trong quá trình dạy học
Trang 7Dạy học theo phương pháp truyền thống, giáo viên tổ chức các hoạt động (gọichung là hoạt động ngoài giờ lên lớp) đang tiến hành trong trường phổ thông chủ yếudựa trên các chủ đề đã quy định trong chương trình với các hình thức tương đối đơnđiệu (chủ yếu tập trung vào hình thức hỏi – đáp) và học sinh thường được chỉ định,phân công tham gia một các bị động, giáo viên tổ chức hoạt động cho học sinh nhưngkhông rõ hoạt động đó sẽ hướng tới hình thành năng lực nào cho các em Điều đókhông phù hợp với định hướng phát triển phẩm chất và năng lực của học sinh.
2 Phương pháp mới
Dạy học theo hướng tiếp cận năng lực của học sinh là gắn việc học với thực tiễncuộc sống Tức là giúp người học không chỉ biết ghi nhớ mà còn phải phát huy nănglực bản thân thông qua các hoạt động cụ thể, sử dụng những tri thức học được để giảiquyết các tình huống do thực tiễn đặt ra Nếu như tiếp cận nội dung chủ yếu yêu cầungười học trả lời câu hỏi: biết cái gì, thì tiếp cận theo năng lực luôn đặt ra câu hỏi: biếtlàm gì và làm như thế nào từ những điều đã biết Nói cách khác, nói đến năng lực làphải nói đến khả năng thực hiện, là phải biết làm, chứ không phải chỉ biết và hiểu
Dạy học theo cách thức mới thì các hoạt động tập thể, hoạt động dạy học ngoàigiờ dạy học trên lớp sẽ phong phú hơn cả về nội dung, phương pháp và hình thức hoạtđộng; đặc biệt mỗi hoạt động phải phù hợp với mục tiêu phát triển những phẩm chất,năng lực nhất định của học sinh; nghĩa là học sinh được học từ trải nghiệm
Học từ trải nghiệm (hoạt động trải nghiệm) gần giống với học thông qua thựchành nhưng học thông qua thực hành là nhấn mạnh về thao tác kỹ thuật; còn học quatrải nghiệm là giúp người học không những có được năng lực thực hiện mà còn cónhững trải nghiệm về cảm xúc, ý chí và nhiều trạng thái tâm lí khác; học qua thựchành chú ý đến những quy trình, động tác, kết quả chung cho mọi người học nhưnghọc qua trải nghiệm chú trọng gắn với kinh nghiệm và cảm xúc cá nhân
Có thể so sánh đặc trưng của dạy học theo cách cũ và dạy học theo cách thứcmới như sau:
Dạy học theo cách thức cũ Dạy học theo cách thức mớiQuan niệm Học là quá trình tiếp thu và Học là quá trình kiến tạo; học
Trang 8lĩnh hội, qua đó hình thànhkiến thức, kỹ năng, thái độ, tưtưởng, tình cảm
sinh trải nghiệm, tìm tòi, khámphá, phát hiện, xử lý thông tin,hợp tác, thực hành… từ đó tựhình thành hiểu biết, năng lực,phẩm chất
Mục tiêu - Truyền thụ tri thức
- Truyền thụ và chứng minhchân lý của giáo viên
- Chú trọng nội dung
- Tổ chức hoạt động nhận thứccho học sinh
- Hướng dẫn học sinh cách tìm
ra chân lý
- Chú trọng cách thức tiếnhành
- Chú trọng hình thành pháttriển các năng lực (năng lựcgiao tiếp, sáng tạo, hợp tác, giảiquyết vấn đề…); dạy cách học,cách tiếp cận và giải quyết cáctình huống của cuộc sống Học
để đáp ứng những yêu cầu củacuộc sống hiện tại và tương lai
- Những điều đã học cần thiết,
bổ ích cho bản thân học sinh vàcho sự phát triển của xã hộiNội dung Từ sách giáo khoa và giáo
viên
Từ nhiều nguồn khác nhau:Sách giáo khoa, giáo viên, cáctài liệu khoa học phù hợp, thínghiệm, thực tế đời sống… gắnvới:
- Vốn hiểu biết, kinh nghiệm vànhu cầu của học sinh
- Tình huống thực tế, bốicảnh…
- Những vấn đề học sinh quantâm
Phương pháp Chủ yếu các phương pháp
truyền thụ kiến thức mộtchiều
- Các phương pháp tìm tòi, điềutra, giải quyết vấn đề
- Dạy học tương tác
Hình thức tổ chức Cố định: Giới hạn trong bốn Linh hoạt, sáng tạo: học ở lớp,
Trang 9bức tường của lớp học, giáoviên đối diện với cả lớp.
ở phòng thí nghiệm, học quatrải nghiệm…; học cá nhân, họcđôi bạn, học nhóm; cả lớp đốidiện với giáo viên
Nhìn vào bảng so sánh đặc trưng của dạy học theo giải pháp cũ và dạy học theogiải pháp mới ta nhận thấy có sự khác nhau rõ rệt:
- Dạy học theo cách thức cũ chưa có nhiều hình thức dạy học, hình thức tổ chứcdạy học trên lớp hầu như vẫn ở vị trí “độc tôn”; phương pháp dạy học theo lối “truyềnthụ một chiều”; chưa chú ý tới các hoạt động xã hội, ngoại khóa, nghiên cứu khoa học,trải nghiệm… Nói cách khác, dạy học theo cách thức cũ thường dạy theo kiểu nhồinhét (vì giáo viên sợ dạy không kỹ, ảnh hưởng đến kết quả làm bài thi của học sinhcho nên dạy từ A đến Z không lựa chọn trọng tâm, không có thời gian nêu vấn đề chohọc sinh trao đổi vì sợ “cháy giáo án”) Kết quả của lối dạy này đã làm cho học sinhtiếp thu một cách thụ động, một chiều, thiếu sáng tạo, không biết tự học, học tập, thiếu
sự hợp tác… từ đó dẫn đến học tập thiếu sự hứng thú, đam mê, thiếu cảm hứng, thiếulửa… mà thiếu những động cơ nội tại ấy việc học tập thường có ít kết quả
Đổi mới phương pháp dạy học là nhiệm vụ bức thiết nhằm phát triển năng lựctoàn diện cho học sinh Hoạt động trải nghiệm là một yêu cầu quan trọng trong việcgiáo dục theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh Thông qua các hoạt độngtrải nghiệm thực tế, giúp các em thư giãn sau những giờ học căng thẳng, mệt mỏi Đặcbiệt, đây còn là cơ hội để các em tiếp xúc với môi trường sống xung quanh, nâng caothể lực, hình thành và rèn luyện kỹ năng sống, gắn kết bạn bè cũng như mở rộng cácmối quan hệ xã hội…
II Cơ sở thực tiễn
- Tiếp thu đề án đổi mới phương pháp giảng dạy của Bộ giáo dục và đào tạo, tôi
đã áp dụng giải pháp dạy học thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo nhằm pháttriển năng lực học sinh vào một chuyên đề cụ thể: dạy học tự chọn môn Ngữ văn 12gắn liền bảo tồn di sản văn hóa thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo
- Dạy học thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo có thể áp dụng một cáchhiệu quả trong quá trình dạy các môn học: văn, sử, địa, công dân, ngoại ngữ… ở tất cảcác cấp học
- Hoạt động trải nghiệm sáng tạo có nội dung rất đa dạng và mang tính tíchhợp, tổng hợp kiến thức, kĩ năng của nhiều môn học, nhiều lĩnh vực học tập và giáodục như: giáo dục đạo đức, giáo dục trí tuệ, giáo dục kĩ năng sống, giáo dục giá trịsống, giáo dục nghệ thuật, thẩm mỹ, giáo dục thể chất, giáo dục lao động, giáo dục antoàn giao thông, giáo dục môi trường, giáo dục phòng chống các tệ nạn xã hội… Vìvậy, đây là cách dạy rất thiết thực và mang lại hiệu quả toàn diện trong quá trình dạyhọc và giáo dục học sinh trong nhà trường
- Nội dung giáo dục của hoạt động trải nghiệm sáng tạo gần gũi với thực tế đời
Trang 10sống, đáp ứng được nhu cầu hoạt động của học sinh, giúp các em vận dụng được hiểubiết của mình vào thực tế cuộc sống một cách dễ dàng, thuận lợi cũng như tăng khảnăng hình thành, phát triển các năng lực, phẩm chất cho học sinh hơn Bên cạnh đó,hoạt động trải nghiệm sáng tạo còn có khả năng thu hút sự tham gia, phối hợp, liên kếtnhiều lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường như: giáo viên chủ nhiệm, giáoviên bộ môn, cán bộ Đoàn, Ban giám hiệu nhà trường, cha mẹ học sinh…
- Áp dụng dạy học thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong các tiết dạy
tự chọn giáo viên dễ dàng làm chủ thời gian Dạy học các tiết tự chọn môn Ngữ văngắn liền bảo tồn di sản văn hóa thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo sẽ tạo nên sự
đa dạng trong nội dung dạy học và sự sinh động trong cách dạy
III Tổ chức thực hiện
Để thực hiện đề tài này, trước tiên tôi đã tìm hiểu thật kĩ về cách dạy học theohướng trải nghiệm sáng tạo (khái niệm, đặc trưng, quy trình tổ chức, cách thức đánhgiá học sinh thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo ) Sau khi đã nắm vững vềphương pháp, tôi bắt tay vào tìm kiếm để phát hiện nội dung bài học phù hợp cho áp
dụng thử nghiệm Tôi chọn bài dạy tự chọn là chọn “Nhìn về vốn văn hóa dân tộc”
trong chương trình Ngữ văn 12 (dành cho các lớp có dạy học chương trình tự chọn) đểxây dựng bài dạy theo hướng phát triển năng lực học sinh thông qua hoạt động trảinghiệm sáng tạo và tích hợp di sản văn hóa dân tộc để từ đó áp dụng giảng dạy mônNgữ văn cho toàn bộ các lớp 12 có dạy chương trình tự chọn Kết thúc bài dạy, tôiphát phiếu thăm dò cho học sinh để đánh giá hiệu quả của hướng dạy học theo hoạtđộng trải nghiệm sáng tạo
1 Khái niệm
Hoạt động trải nghiệm sáng tạo là một hoạt động giáo dục, trong đó dưới sựhướng dẫn và tổ chức của nhà giáo dục, từng cá nhân học sinh được tham gia trực tiếpvào các hoạt động thực tiễn khác nhau trong nhà trường cũng như ngoài xã hội với tưcách là chủ thể của hoạt động qua đó phát triển tình cảm, phẩm chất nhân cách, cácnăng lực năng lực và tích lũy kinh nghiệm riêng cũng như phát huy tiềm năng sáng tạocủa cá nhân
Như vậy, hoạt động trải nghiệm sáng tạo là một hình thức dạy học tích cựctrong việc phát triển các phẩm chất, năng lực của học sinh
2 Đặc trưng cơ bản của dạy học thông qua hoạt động trải nghiệm nhằm phát triển năng lực học sinh.
Người học là trung tâm của quá trình dạy học
Dạy học thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo nhằm phát triển năng lực họcsinh tập trung vào những mục tiêu học tập quan trọng gắn với các chuẩn
Dạy học thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo nhằm phát triển năng lực họcsinh đòi hỏi cách thức đánh giá đa dạng, linh hoạt và thường xuyên
Trang 11Dạy học thông qua hoạt động trải nghiệm nhằm phát triển năng lực học sinh cótính liên hệ với thực tế.
Người học thể hiện sự hiểu biết, sáng tạo của mình thông qua sản phẩm và quátrình thực hiện
Công nghệ hiện đại hỗ trợ và thúc đẩy việc học của người học
Kĩ năng quan sát, tư duy là yếu tố không thể thiếu trong quá trình dạy học trải
nghiệm sáng tạo nhằm phát triển năng lực học sinh
3 Quy trình tổ chức dạy học trải nghiệm sáng tạo
Theo TS Ngô Thị Thu Dung – Giám đốc Điều hành Trung tâm Nghiên cứu pháttriển giáo dục cộng đồng (CCE) thì việc thiết kế các hoạt động trải nghiệm sáng tạo cụthể được tiến hành theo các bước sau:
Bước 1: Xác định nhu cầu tổ chức hoạt động trải nghiệm sáng tạo
Căn cứ nhiệm vụ, mục tiêu và chương trình giáo dục, nhà giáo dục cần tiếnhành khảo sát nhu cầu, điều kiện tiến hành Xác định rõ đối tượng thực hiện Việc hiểu
rõ đặc điểm học sinh tham gia vừa giúp nhà giáo dục thiết kế hoạt động phù hợp đặcđiểm lứa tuổi, vừa giúp có các biện pháp phòng ngừa những đáng tiếc có thể xảy racho học sinh
Bước 2: Đặt tên cho hoạt động
Đặt tên cho hoạt động là một việc làm cần thiết vì tên của hoạt động tự nó đãnói lên được chủ đề, mục tiêu, nội dung, hình thức của hoạt động Tên hoạt động cũngtạo ra được sự hấp dẫn, lôi cuốn, tạo ra được trạng thái tâm lý đầy hứng khởi và tíchcực của học sinh Vì vậy, cần có sự tìm tòi, suy nghĩ để đặt tên hoạt động sao cho phùhợp và hấp dẫn Việc đặt tên cho hoạt động cần phải đảm bảo các yêu cầu sau:
- Rõ ràng, chính xác, ngắn gọn
- Phản ánh được chủ đề và nội dung của hoạt động
- Tạo được ấn tượng ban đầu cho học sinh: Tên hoạt động đã được gợi ý trongbản kế hoạch hoạt động trải nghiệm sáng tạo, nhưng có thể tùy thuộc vào khả năng vàđiều kiện cụ thể của từng lớp để lựa chọn tên khác cho hoạt động Giáo viên cũng cóthể lựa chọn các hoạt động khác ngoài hoạt động đã được gợi ý trong kế hoạch của nhàtrường, nhưng phải bám sát chủ đề của hoạt động và phục vụ tốt cho việc thực hiện cácmục tiêu giáo dục của một chủ đề, tránh xa rời mục tiêu
Bước 3: Xác định mục tiêu của hoạt động
Mỗi hoạt động đều thực hiện mục đích chung của mỗi chủ đề theo từng thángnhưng cũng có những mục tiêu cụ thể của hoạt động đó Mục tiêu của hoạt động là dựkiến trước kết quả của hoạt động Các mục tiêu hoạt động cần phải được xác định rõràng, cụ thể và phù hợp; phản ánh được các mức độ cao thấp của yêu cầu cần đạt về trithức, kĩ năng, thái độ và định hướng giá trị Nếu xác định đúng mục tiêu sẽ có các tác
Trang 12dụng là:
- Định hướng cho hoạt động, là cơ sở để chọn lựa nội dung và điều chỉnh hoạtđộng
- Căn cứ để đánh giá kết quả hoạt động
- Kích thích tính tích cực hoạt động của thầy và trò: Tùy theo chủ đề của hoạtđộng trải nghiệm sáng tạo ở mỗi tháng, đặc điểm HS và hoàn cảnh riêng của mỗi lớp
mà hệ thống mục tiêu sẽ được cụ thể hóa và mang màu sắc riêng Khi xác định đượcmục tiêu cần phải trả lời các câu hỏi sau:
- Hoạt động này có thể hình thành cho học sinh những kiến thức ở mức độ nào?(Khối lượng và chất lượng đạt được của kiến thức?)
- Những kỹ năng nào có thể được hình thành ở học sinh và các mức độ của nóđạt được sau khi tham gia hoạt động?
- Những thái độ, giá trị nào có thể được hình thành hay thay đổi ở học sinh sauhoạt động?
Bước 4: Xác định nội dung và phương pháp, phương tiện, hình thức của hoạt động
Mục tiêu có thể đạt được hay không phụ thuộc vào việc xác định đầy đủ và hợp
lý những nội dung và hình thức của hoạt động Trước hết, cần căn cứ vào từng chủ đề,các mục tiêu đã xác định, các điều kiện hoàn cảnh cụ thể của lớp, của nhà trường vàkhả năng của học sinh để xác định các nội dung phù hợp cho các hoạt động Cần liệt
kê đẩy đủ các nội dung hoạt động phải thực hiện Từ nội dung, xác định cụ thể phươngpháp tiến hành, xác định những phương tiện cần có để tiến hành hoạt động Từ đó lựachọn hình thức hoạt động tương ứng Có thể một hoạt động nhưng có nhiều hình thứckhác nhau được thực hiện đan xen hoặc trong dó có một hình thức nào đó là chủ đạo,còn hình thức khác là phụ trợ
Bước 5: Lập kế hoạch
Lập kế hoạch để thực hiện hệ thống mục tiêu, tức là tìm các nguồn lực (nhânlực – vật lực – tài liệu) và thời gian, không gian… cần cho việc hoàn thành các mụctiêu
Chi phí về tất cả các mặt phải được xác định Hơn nữa phải tìm ra phương ánchi phí ít nhất cho việc thực hiên mỗi một mục tiêu Vì đạt được mục tiêu với chi phí ítnhất là để đạt được hiệu quả cao nhất trong công việc Đó là điều mà bất kỳ ngườiquản lý nào cũng mong muốn và cố gắng đạt được Tính cân đối của kế hoạch đòi hỏigiáo viên phải tìm ra đủ các nguồn lực và điều kiện để thực hiện mỗi mục tiêu Nócũng không cho phép tập trung các nguồn lực và điều kiện cho việc thực hiện mục tiêunày mà bỏ mục tiêu khác đã lựa chọn Cân đối giữa hệ thống mục tiêu với các nguồnlực và điều kiện thực hiện chúng, hay nói khác đi, cân đối giữa yêu cầu và khả năng
Trang 13đòi hỏi người giáo viên phải nắm vững khả năng mọi mặt, kể cả các tiềm năng có thể
có, thấu hiểu từng mục tiêu và tính toán tỉ mỉ việc đầu tư cho mỗi mục tiêu theo mộtphương án tối ưu
Bước 6: Thiết kế chi tiết hoạt động trên bản giấy
Trong bước này, cần phải xác định: Có bao nhiêu việc cần phải thực hiện? Cácviệc đó là gì? Nội dung của mỗi việc đó ra sao? Tiến trình và thời gian thực hiện cácviệc đó như thế nào? Các công việc cụ thể cho các tổ, nhóm, các cá nhân Yêu cầu cầnđạt được của mỗi việc
Bước 7: Kiểm tra, điều chỉnh và hoàn thiện chương trình hoạt động
Rà soát, kiểm tra lại nội dung và trình tự của các việc, thời gian thực hiện chotừng việc, xem xét tính hợp lý, khả năng thực hiện và kết quả cần đạt được Nếu pháthiện những sai sót hoặc bất hợp lý ở khâu nào, bước nào, nội dung nào hay việc nàothì kịp thời điều chỉnh Cuối cùng, hoàn thiện bản thiết kế chương trình hoạt động và
cụ thể hóa chương trình đó bằng căn bản Đó là giáo án tổ chức hoạt động
Bước 8: Lưu trữ kết quả hoạt động vào hồ sơ của học sinh.
IV Quy trình tổ chức dạy học bài tự chọn “Nhìn về vốn văn hóa dân tộc” (Ngữ văn 12) gắn liền bảo tồn di sản văn hóa thông qua hoạt động trải nghiệm
Bước 1: Xác định nhu cầu tổ chức hoạt động trải nghiệm sáng tạo
- Đối tượng thực hiện quá trình trải nghiệm: học sinh lớp 12A3, 12C1
- Nhu cầu của học sinh:
+ Khám phá, tìm hiểu một vùng đất mới, lạ chưa được đặt chân đến: cố đô Huế
và phố cổ Hội An (Quảng Nam)
+ Trải nghệm, quan sát, cảm nhận vẻ đẹp thiên nhiên và văn hóa của hai miền
di sản: Xứ Huế và phố cổ Hội An
+ Tìm hiểu những giá trị lịch sử; những di sản văn hóa dân tộc ở Huế và Hội An
đã được tổ chức USNESCO vinh danh như: kiến trúc quần thể cố đô Huế, thơ văn trênkiến trúc cung đình Huế, nhã nhạc cung đình Huế; lịch sử, kiến trúc phố cổ Hội An…
- Địa điểm trải nghiệm: Thừa Thiên Huế, Hội An (Quảng Nam)
Bước 2: Đặt tên cho hoạt động
Hoạt động trải nghiệm mang tên: Về miền di sản
Bước 3: Xác định mục tiêu của hoạt động
- Về kiến thức:
Từ hoạt động trải nghiệm về miền di sản xứ Huế và phố cổ Hội An, giáo viêngiúp học sinh có những quan sát, cảm nhận tinh tế hơn về vẻ đẹp văn hóa, lịch sử củamột vùng đất cũng như hiểu biết sâu sắc hơn về di sản văn hóa dân tộc Từ đó có cáchnhìn nhận, đánh giá toàn diện và sâu sắc về văn hóa dân tộc mình
Trang 14- Về kĩ năng: Hình thành, rèn luyện và phát huy những kĩ năng cần thiết chohọc sinh
+ Kĩ năng quan sát, giao tiếp, thuyết trình, báo cáo sản phẩm
+ Kĩ năng lập kế hoạch thực hiện nhiệm vụ học tập
+ Kĩ năng phát triển ngôn ngữ
+Kĩ năng làm việc nhóm: đề xuất, thảo luận, lắng nghe, trình bày
+ Kĩ năng xử lí tình huống
+ Kĩ năng đánh giá, tự chủ, kiềm chế cảm xúc bản thân
+ Kĩ năng vận dụng kiến thức liên môn vào đời sống thực tiễn
Có thể nói khai thác được các giá trị ẩn chứa trong các di sản văn hóa dân tộc
và chuyển giao cho học sinh để các em nhận thức được những giá trị lịch sử, văn hóathì giáo viên cũng sẽ giúp học sinh nhận thức được thế giới xung quanh; đồng thờigiúp các em có cơ sở giải thích một cách khoa học các sự vật, hiện tượng liên quan đến
+ Hoạt động trải nghiệm bên ngoài (tham quan, dã ngoại): áp dụng tại các disản văn hóa ở Tỉnh Thừa Thiên Huế và Phố cổ Hội An Giáo viên định hướng giúp họcsinh tự thu thập kiến thức trong quãng thời gian trải nghiệm thực tế
+ Hoạt động dạy và học tại lớp (học sinh trình bày những hiểu biết của mình đãthu thập được qua hoạt động trải nghiệm bên ngoài): các nhóm học sinh trình bày cácsản phẩm học tập của mình trên lớp học Cụ thể:
Trang 15* Nhóm 1 với sản phẩm “Hội An - bảo tàng sống về lịch sử, kiến trúc, dân cư
đô thị”
* Nhóm 2 với sản phẩm “Quần thể di tích cố đô Huế” – Di sản văn hóa thế giớiđầu tiên của Việt Nam
* Nhóm 3 với sản phẩm “Nhã nhạc cung đình Huế” – Di sản phi vật thể thế giới
* Nhóm 4 với sản phẩm “Talk show”: Bàn về vẻ đẹp và cách thức bảo tồn vănhóa dân tộc
Có thể nói, thông qua việc tham gia vào các hoạt động trải nghiệm sáng tạo quahình thức tham quan, dã ngoại, học sinh được phát huy vai trò chủ thể, tính tích cực,chủ động tự giác và sáng tạo của bản thân Các em được chủ động tham, gia vào tất cảcác khâu của quá trình hoạt động: từ thiết kế hoạt động đến chuẩn bị, thực hiện vàđánh giá kết quả hoạt động phù hợp với đặc điểm lứa tuổi và khả năng của bản thân.Các em được trải nghiệm, được bày tỏ quan điểm, ý tưởng, được đánh giá và lựa chọn
ý tưởng hoạt động, được thể hiện, tự khẳng định bản thân, được tự đánh giá và đánhgiá kết quả hoạt động của bản thân, của nhóm mình và của bạn bè.
- Phương pháp:
Bài dạy thể nghiệm đã áp dụng triệt để các các phương pháp dạy học theo đề án
“Đổi mới căn bản, toàn diện” của Bộ Giáo dục và Đào tạo Sự cải tiến được thể hiện
cụ thể:
+ Dạy và học thông qua tổ chức các hoạt động học tập của học sinh:Người học - đối tượng của hoạt động "dạy", đồng thời là chủ thể của hoạt động "học" -được cuốn hút vào các hoạt động học tập do giáo viên tổ chức và hướng dẫn, thôngqua đó tự lực khám phá những điều mình chưa rõ chứ không phải thụ động tiếp thunhững tri thức đã được giáo viên sắp đặt Được đặt vào những tình huống của đời sốngthực tế, được trực tiếp quan sát, thảo luận, giải quyết vấn đề đặt ra theo cách suy nghĩcủa mình, từ đó nắm được kiến thức kĩ năng mới, vừa nắm được phương pháp "làm ra"kiến thức, kĩ năng đó, không theo những khuôn mẫu sẵn có, được bộc lộ và phát huytiềm năng sáng tạo
Dạy theo cách này thì giáo viên không chỉ giản đơn truyền đạt tri thức mà cònhướng dẫn hành động Chương trình dạy học phải giúp cho từng học sinh biết hànhđộng và tích cực tham gia các chương trình hành động của cộng đồng
+ Dạy và học chú trọng rèn luyện phương pháp tự học: Trong các phương pháphọc thì cốt lõi là phương pháp tự học Nếu rèn luyện cho người học có được phươngpháp, kĩ năng, thói quen, ý chí tự học thì sẽ tạo cho họ lòng ham học, khơi dậy nội lựcvốn có trong mỗi con người, kết quả học tập sẽ được nhân lên gấp bội Vì vậy, ngàynay người ta nhấn mạnh mặt hoạt động học trong qúa trình dạy học, nỗ lực tạo ra sựchuyển biến từ học tập thụ động sang tự học chủ động, đặt vấn đề phát triển tự họcngay trong trường phổ thông, không chỉ tự học ở nhà sau bài lên lớp mà tự học cảtrong tiết học có sự hướng dẫn của giáo viên
Trang 16+ Tăng cường học tập cá thể, phối hợp với học tập hợp tác: phương pháp họctập hợp tác được tổ chức ở cấp nhóm, tổ, lớp hoặc trường Được sử dụng phổ biếntrong dạy học là hoạt động hợp tác trong nhóm từ 6 đến 10 người Học tập hợp tác làmtăng hiệu quả học tập, nhất là lúc phải giải quyết những vấn đề gay cấn, lúc xuất hiệnthực sự nhu cầu phối hợp giữa các cá nhân để hoàn thành nhiệm vụ chung Trong hoạtđộng theo nhóm nhỏ sẽ không thể có hiện tượng ỷ lại; tính cách năng lực của mỗithành viên được bộc lộ, uốn nắn, phát triển tình bạn, ý thức tổ chức, tinh thần tươngtrợ Mô hình hợp tác trong xã hội đưa vào đời sống học đường sẽ làm cho các thànhviên quen dần với sự phân công hợp tác trong lao động xã hội.
+ Kết hợp đánh giá của thầy với tự đánh giá của trò:
Trong dạy học, việc đánh giá học sinh không chỉ nhằm mục đích nhận địnhthực trạng và điều chỉnh hoạt động học của trò mà còn đồng thời tạo điều kiện nhậnđịnh thực trạng và điều chỉnh hoạt động dạy của thầy
Trước đây giáo viên giữ độc quyền đánh giá học sinh.Trong phương pháp dạyhọc tích cực, giáo viên phải hướng dẫn học sinh phát triển kĩ năng tự đánh giá để tựđiều chỉnh cách học Liên quan với điều này, giáo viên cần tạo điều kiện thuận lợi đểhọc sinh được tham gia đánh giá lẫn nhau Tự đánh giá đúng và điều chỉnh hoạt độngkịp thời là năng lực rất cần cho sự thành đạt trong cuộc sống mà nhà trường phải trang
bị cho học sinh
Theo hướng phát triển các phương pháp tích cực để đào tạo những con ngườinăng động, sớm thích nghi với đời sống xã hội, thì việc kiểm tra, đánh giá không thểdừng lại ở yêu cầu tái hiện các kiến thức, lặp lại các kĩ năng đã học mà phải khuyếnkhích trí thông minh, óc sáng tạo trong việc giải quyết những tình huống thực tế
Với sự trợ giúp của các thiết bị kĩ thuật, kiểm tra đánh giá sẽ không còn là mộtcông việc nặng nhọc đối với giáo viên, mà lại cho nhiều thông tin kịp thời hơn để linhhoạt điều chỉnh hoạt động dạy, chỉ đạo hoạt động học
Từ dạy và học thụ động sang dạy và học tích cực, giáo viên không còn đóng vaitrò đơn thuần là người truyền đạt kiến thức, giáo viên trở thành người thiết kế, tổ chức,hướng dẫn các hoạt động độc lập hoặc theo nhóm nhỏ để học sinh tự lực chiếm lĩnhnội dung học tập, chủ động đạt các mục tiêu kiến thức, kĩ năng, thái độ theo yêu cầucủa chương trình Trên lớp, học sinh hoạt động là chính, giáo viên có vẻ nhàn nhã hơnnhưng trước đó, khi soạn giáo án, giáo viên đã phải đầu tư công sức, thời gian rấtnhiều so với kiểu dạy và học thụ động mới có thể thực hiện bài lên lớp với vai trò làngười gợi mở, xúc tác, động viên, cố vấn, trọng tài trong các hoạt động tìm tòi hàohứng, tranh luận sôi nổi của học sinh Giáo viên phải có trình độ chuyên môn sâu rộng,
có trình độ sư phạm lành nghề mới có thể tổ chức, hướng dẫn các hoạt động của họcsinh mà nhiều khi diễn biến ngoài tầm dự kiến của giáo viên
- Các phương tiện hỗ trợ thực hiện quá trình dạy học trải nghiệm:
+ Máy quay, chụp ảnh
Trang 17+ Các tư liệu lịch sử, văn hóa liên qua đến các di sản văn hóa dân tộc.
+ Các tranh ảnh về các di sản văn hóa
+ Máy chiếu, ti vi, micro…
- Hình thức của hoạt động:
+ Hoạt động trải nghiệm bên ngoài (tham quan): áp dụng tại các di sản văn hóa
ở Tỉnh Thừa Thiên Huế và Phố cổ Hội An Giáo viên định hướng giúp học sinh tự thuthập kiến thức trong một giờ học trải nghiệm thực tế
+ Hoạt động dạy và học tại lớp: các nhóm học sinh trình bày các sản phẩm họctập của mình (học sinh trình bày những hiểu biết của mình thông qua các hoạt độngtrải nghiệm bên ngoài)
Bước 5: Lập kế hoạch thực hiện
TT Danh mục Nội dung và yêu cầu
1 Nội dung chính
+ Học sinh tự thu thập thông tin về di sản văn hóa,
về vẻ đẹp (lịch sử, văn hóa…) của Huế, Hội An - miền đất
di sản để chuẩn bị tốt cho hoạt động trải nghiệm bên ngoài(tham quan) và sau đó sẽ áp dụng cho bài học “Nhìn vềvốn văn hóa dân tộc” trong chương trình Ngữ Văn 12 + Hoạt động trải nghiệm bên ngoài (tham quan, dãngoại): áp dụng tại các di sản văn hóa ở Tỉnh Thừa ThiênHuế và Phố cổ Hội An Giáo viên định hướng giúp họcsinh tự thu thập kiến thức trong quãng thời gian trảinghiệm thực tế
+ Hoạt động dạy và học tại lớp (học sinh trình bàynhững hiểu biết của mình đã thu thập được qua hoạt độngtrải nghiệm bên ngoài): các nhóm học sinh trình bày cácsản phẩm học tập của mình trên lớp học
2 Sản phẩm học tập
* Nhóm 1 với sản phẩm “Hội An- bảo tàng sống về lịch
sử, kiến trúc, dân cư đô thị”
* Nhóm 2 với sản phẩm “Quần thể di tích cố đô Huế” – disản văn hóa thế giới đầu tiên của Việt Nam
* Nhóm 3 với sản phẩm “Nhã nhạc cung đình Huế” – Disản phi vật thể thế giới
* Nhóm 4 với sản phẩm “Talk show”: Bàn về vẻđẹp và cách thức bảo tồn văn hóa dân tộc
3 Hình thức triển - Làm video (nhóm 1)
Trang 18khai các sản
phẩm học tập của
học sinh
- Làm báo tường kết hợp video (nhóm 2)
- Viết bài và làm video đăng trên trang panpage (nhóm 3)
gian sau khi đã
trải nghiệm bên
- Các nhóm học sinh tự nhận xét, đánh giá lẫn nhau
- Giáo viên tổng hợp ý kiến học sinh và đưa ra đánh giá chung
- Lưu ý: Giáo viên đóng vai trò trọng tài trong quá trình
HS các nhóm đánh giá lẫn nhau
Bước 6: Thiết kế chi tiết hoạt động trên bản giấy
Trong bước này, cần phải xác định: Có bao nhiêu việc cần phải thực hiện? Cácviệc đó là gì? Nội dung của mỗi việc đó ra sao? Tiến trình và thời gian thực hiện cácviệc đó như thế nào? Các công việc cụ thể cho các tổ, nhóm, các cá nhân Yêu cầu cầnđạt được của mỗi việc
* Nội dung trải nghiệm:
Trải nghiệm tham quan tại Phố cổ Hội An và cố đô Huế nhằm giúp học sinhtăng thêm khả năng quan sát, khám phá, tìm hiểu các di sản văn hóa của dân tộc đãđuợc UNESCO vinh danh Cụ thể là các di sản sau:
“Phố cổ Hội An”- bảo tàng sống về lịch sử kiến trúc và dân cư đô thị
“Quần thể di tích cố đô Huế” – Di sản văn hóa thế giới đầu tiên của Việt Nam
“Nhã nhạc cung đình Huế” – Di sản phi vật thể thế giới
* Nội dung học sinh cần thực hiện:
- Học sinh tự thu thập thông tin về các di sản văn hóa ở Huế và Hội An - miền
Trang 19đất di sản để chuẩn bị tốt cho hoạt động trải nghiệm bên ngoài (tham quan) Sau đó sẽ
áp dụng cho bài học “Nhìn về vốn văn hóa dân tộc” trong chương trình Ngữ Văn 12
- Hoạt động trải nghiệm bên ngoài (tham quan): Các di sản văn hóa tại cố đôHuế và Phố cổ Hội An Giáo viên định hướng giúp học sinh tự thu thập kiến thứctrong quãng thời gian học qua trải nghiệm thực tế
- Hoạt động dạy và học tại lớp : thông qua hoạt động trải nghiệm bên ngoài,các nhóm học sinh trình bày các sản phẩm học tập
* Công việc cụ thể của từng nhóm học sinh:
Nhóm 1: sản phẩm video “ Phố cổ Hội An- bảo tàng sống về lịch sử kiến trúc, dân cư đô thị”
- Quá trình chuẩn bị:
+ Nhóm trưởng phân công các thành viên tìm hiểu trước các thông tin về di sản;chuẩn bị các thiết bị, nội dung để có thể quay video, chụp ảnh trong quá trình trảinghiệm thực tế tại Phố cổ Hội An
+ Cắt, ghép và lồng tiếng cho video đã quay nhằm thể hiện những khám phá,hiểu biết sâu sắc của nhóm về di sản Phố cổ Hội An Video sau khi đã được nhómhoàn thiện, nhóm trưởng gửi tới giáo viên bộ môn góp ý trước khi trình bày sản phẩmtrước lớp
+ Thời gian hoàn thành sản phẩm: 2 tuần
- Trình bày sản phẩm:
Sản phẩm video : chiếu trực tiếp trong bài dạy học tự chọn “Bảo tồn giá trị vănhóa dân tộc” Sản phẩm video “ Phố cổ Hội An - bảo tàng sống về lịch sử kiến trúc,dân cư đô thị” cần thống nhất giữa hình ảnh và lời thuyết minh; hình ảnh sắc nét, đadạng góc quay…nhằm làm cho video sinh động, hấp dẫn Qua video làm nổi bật vẻđẹp độc đáo và những giá trị riêng biệt của Phố cổ Hội An Từ đó kích thích nhu cầukhám phá, tìm hiểu của mọi người về vẻ đẹp di sản văn hóa dân tộc
Thời lượng trình bày: 15 phút
Nhóm 2: sản phẩm báo tường và video clip “Quần thể di tích cố đô Huế” –
di sản văn hóa thế giới đầu tiên của Việt Nam
- Quá trình chuẩn bị:
Trang 20+ Nhóm trưởng phân công các thành viên tìm hiểu trước các thông tin về di sản;chuẩn bị các thiết bị, nội dung để có thể quay video, chụp ảnh trong quá trình trảinghiệm thực tế tại quần thể di tích cố đô Huế.
- Quá trình hoàn thiện:
Sau khi đã được trải nghiệm về các di sản văn hóa dân tộc tại Cố đô Huế, cácthành viên trong nhóm thực hiện hoàn thành sản phẩm:
+ Viết bài nhằm thể hiện những hiểu biết của mình về di sản Cố đô Huế Saukhi các thành viên hoàn thành bài viết, nhóm trưởng tập hợp các bài viết và cùng một
số thành viên khác biên tập, bổ sung để hoàn thiện bài viết.Sau đó, nhóm trưởng gửibài tới giáo viên bộ môn góp ý, xét duyệt trước khi trình bày trên báo tường
+ Trang trí báo tường bằng những hình ảnh minh họa sinh động, ấn tượng vàthu hút người đọc, người xem nhằm tạo sự tương tác
+ Cắt, ghép và lồng tiếng cho video đã quay nhằm thể hiện những khám phá,hiểu biết sâu sắc của nhóm về di sản “Quần thể di tích cố đô Huế” – di sản văn hóa thếgiới đầu tiên của Việt Nam Video sau khi đã được nhóm hoàn thiện, nhóm trưởng gửitới giáo viên bộ môn góp ý, xét duyệt trước khi trình bày sản phẩm trước lớp
- Trình bày sản phẩm trước lớp
+ Sản phẩm “báo tường”: đại diện của nhóm thuyết trình sản phẩm Thuyếttrình cần ngắn gọn, sâu sắc thể hiện được nội dung bài viết đã trình bày trên trang báotường Lời thuyết trình cần diễn đạt mạch lạc, truyền cảm và có sự tương tác, đối thoạivới người nghe trong cả quá trình
+ Sản phẩm video : chiếu trực tiếp trong bài dạy học tự chọn “Nhìn về vốn vănhóa dân tộc” Sản phẩm video về “Quần thể di tích cố đô Huế” cần lôgic giữa hình ảnh
và nội dung lồng tiếng; hình ảnh sắc nét, đa dạng góc quay…nhằm làm cho video sinhđộng, hấp dẫn Qua video làm nổi bật những giá trị riêng biệt của quần thể di tích cố
đô Huế Từ đó kích thích nhu cầu khám phá, tìm hiểu của mọi người về vẻ đẹp di sảnvăn hóa dân tộc
+ Dự kiến thời lượng trình bày sản phẩm: 25 phút
Nhóm 3: sản phẩm trang Panpage “Nhã nhạc cung đình Huế” – di sản phi vật thể thế giới.
- Quá trình chuẩn bị:
+ Nhóm trưởng phân công các thành viên tìm hiểu trước các thông tin về di sản
“Nhã nhạc cung đình Huế”; chuẩn bị các thiết bị, nội dung để có thể quay video, chụpảnh trong quá trình trải nghiệm thực tế tại cố đô Huế
- Quá trình hoàn thiện:
Sau khi đã được trải nghiệm về các di sản văn hóa dân tộc tại Cố đô Huế, cácthành viên trong nhóm thực hiện hoàn thành sản phẩm:
Trang 21+ Viết bài nhằm thể hiện những hiểu biết của mình về di sản “Nhã nhạc cungđình Huế” Sau khi các thành viên hoàn thành bài viết, nhóm trưởng tập hợp các bàiviết và cùng một số thành viên khác biên tập, bổ sung để hoàn thiện bài viết Sau đó,nhóm trưởng gửi bài tới giáo viên bộ môn góp ý, xét duyệt trước khi trình bày lêntrang Panpage.
+ Thiết kế trang Panpage cần đúng chủ đề, tên trang cần gắn với nội dung trảinghiệm và bài học; có những hình ảnh minh họa sinh động, các video về “Nhã nhạccung đình Huế” ấn tượng và thu hút người đọc, người xem nhằm tạo sự tương tác
+ Thời gian hoàn thành sản phẩm: 2 tuần
- Trình bày sản phẩm: đại diện của nhóm báo cáo sản phẩm trang Panpage Báo
cáo cần ngắn gọn, sâu sắc thể hiện được nội dung bài viết đã trình bày trên trangPanpage Lời thuyết trình của người báo cáo sản phẩm cần diễn đạt mạch lạc, truyềncảm và có sự tương tác, đối thoại với người nghe trong cả quá trình Sử dụng côngnghệ thông tin (máy tính, máy chiếu) để tạo sự kết hợp hài hòa, thống nhất giữa lờingười thuyết trình sản phẩm và các bài viết đã đăng trên trang Panpage Thời lượngbáo cáo: 15 phút
* Nhóm 4 với sản phẩm “Talk show” - Bảo tồn vẻ đẹp văn hóa dân tộc.
- Quá trình chuẩn bị và hoàn thiện
+ Tìm hiểu trước các thông tin về di sản văn hóa dân tộc, đặc biệt là phố cổ Hội
An và Cố đô Huế
+ Chuẩn bị khách mời
+ Chuẩn bị kịch bản chương trình (nội dung cuộc trò chuyện, các hình ảnh,video về di sản văn hóa dân tộc) Kịch bản sau khi đã được biên tập, nhóm trưởng gửinội dung tới giáo viên để góp ý trước khi làm “Talk show”
về cách thức bảo tồn vẻ đẹp văn hóa dân tộc
+ Nội dung sản phẩm cần làm nổi bật: vẻ đẹp độc đáo và những giá trị riêngbiệt của Phố cổ Hội An và quần thể di sản cố đô Huế Tinh hoa văn hóa dân tộc đã dồn
tụ vào các di sản văn hóa Từ đó làm cho người nghe, người xem thích thú, ấn tượngvới vẻ đẹp độc đáo từ phong cảnh, kiến trúc, lịch sử, văn hóa… ở phố cổ Hội An, quầnthể di sản cố đô Huế và có những cảm nhận tinh tế về vẻ đẹp của văn hóa dân tộc
+ Lời dẫn của hai MC cần được diễn đạt mạch lạc, truyền cảm, và có sự tươngtác, đối thoại với người nghe trong cả quá trình
Trang 22Thời lượng báo cáo sản phẩm: 25 phút
Bước 7: Kiểm tra, điều chỉnh và hoàn thiện chương trình hoạt động
Rà soát, kiểm tra lại nội dung và trình tự các việc, thời gian thực hiện cho từngviệc, xem xét tính hợp lý, khả năng thực hiện và kết quả cần đạt được Cần phát hiệnnhững sai sót hoặc bất hợp lý để kịp thời điều chỉnh Cuối cùng, hoàn thiện bản thiết
kế chương trình hoạt động
Bước 8: Lưu trữ kết quả hoạt động vào hồ sơ của học sinh.
(Kết quả được được thể hiện trên phiếu đánh giá)
PHIẾU ĐÁNH GIÁ SẢN PHẨM HỌC TẬP Sản phẩm học tập:
Nhóm thực hiện sản phẩm:
Nhóm đánh giá sản phẩm:
STT Tiêu chí đánh giá Nhận xét Điểm
1
Tinh thần, thái độ làm việc (4 điểm)
- Thái độ nghiêm túc, hứng thú, nhiệt tình với
công việc (2 điểm)
- Thái độ hợp tác, chia sẻ (2 điểm)
- Nội dung sản phẩm (4 điểm)
(Cần đạt được những mục tiêu đã đề ra)
4
Báo cáo sản phẩm (6 điểm)
- Đúng thời gian quy định (1 điểm)
- Ngắn gọn, làm rõ nội dung sản phẩm (2 điểm)
- Tự tin, sáng tạo, hấp dẫn (3 điểm)