sử dụng tr̉ chơi trong dạy học một số bài phần hệ điều hành tin học 10

“Trong dạy học tích cực, giáo viên không còn đóng vai trò đơn thuần là người truyền đạt kiến thức, giáo viên trở thành người thiết kế, tổ chức, hướng dẫn các hoạt động độc lập hoặc theo

MỤC LỤC

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu: 1

3 Nhiệm vụ nghiên cứu: 2

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu: 2

5 Phương pháp nghiên cứu 2

6 Những đóng góp mới của đề tài 2

1 Cơ sở khoa học 3

1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề 3

1.2 Các khái niệm cơ bản 4

1.2.1 Trò chơi 4

1.2.2 Trò chơi dạy học 4

1.2.3 Ý nghĩa của trò chơi trong dạy học 5

2 Thực trạng xây dựng và sử dụng trò chơi trong dạy học ở trường THPT 5

2.1 Tổ chức khảo sát thực trạng 5

2.2.1 Ý kiến của HS về việc xây dựng và sử dụng trò chơi trong dạy học ở .6

2.2.1.1 Mẫu khảo sát 6

2.2.1.2 Kết quả khảo sát 7

2.2.2 Thực trạng xây dựng và sử dụng trò chơi trong dạy học ở trường THPT của GV 8

2.2.2.1 Mẫu khảo sát 8

2.2.2.2 Kết quả khảo sát 9

3 Biện pháp giải quyết vấn đề 10

3.1.Xây dựng kế hoạch 10

3.2 Kế hoạch bài học và kế hoạch thiết kế trò chơi 11

3.2.1 Giáo viên thiết kế trò chơi 11

3.2.1.1 Tiết 23 Khái niệm hệ điều hành Tệp và quản lý tệp 11

3.2.1.2 Tiết 24 Giao tiếp với hệ điều hành 17

Cũng cố lại kiến thức 18

3.2.2 Học sinh thiết kế trò chơi 23

3.2.2.1 Kế hoạch hướng dẫn HS thiết kế trò chơi 23

3.2.2.2 Tiết 25 Bài tập 25

3.3.1 Một số hình ảnh thực nghiệm 31

3.3.1.1 Hình ảnh sử dụng trò chơi do GV thiết kế 31

3.3.2 Kết quả khảo sát sau khi sử dụng các trò chơi 33

1 Kết luận 35

2 Kiến nghị 35

TÀI LIỆU THAM KHẢO 36

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Lý do chọn đề tài

Trong giai đoạn hiện nay, Bộ giáo dục và đào tạo, các Sở giáo dục và đàotạo đã ban hành nhiều công văn chỉ đạo và hướng dẫn triển khai đổi mới phươngpháp, hình thức dạy học, kiểm tra đánh giá theo dạy học định hướng phát triểnnăng lực, không ít địa phương, nhà trường đã thực hiện tốt và nâng cao được chấtlượng giáo dục

“Trong dạy học tích cực, giáo viên không còn đóng vai trò đơn thuần là người truyền đạt kiến thức, giáo viên trở thành người thiết kế, tổ chức, hướng dẫn các hoạt động độc lập hoặc theo nhóm để học sinh tự lực chiếm lĩnh nội dung học tập, chủ động đạt các mục tiêu kiến thức, kĩ năng, thái độ theo yêu cầu của chương trình”

Bản thân tôi và đồng nghiệp cũng đã thực hiện đổi mới phương pháp, hìnhthức tổ chức dạy học, kiểm tra đánh giá học sinh theo định hướng tiếp cận nănglực Tuy nhiên, vẫn còn nhiều phương pháp và kĩ thuật dạy học phát huy tính tíchcực học tập cho học sinh vẫn chưa được triển khai, một trong những phương phápdạy học chưa được đông đảo giáo viên THPT quan tâm sử dụng đó là phương phápdụng trò chơi trong dạy học

Bên cạnh việc tổ chức cho HS tự học, học theo nhóm, trải ngiệm sáng tạo,

…thì việc sử dụng trò chơi trong quá trình dạy học cũng là một cách hữu hiệu đểkích thích sự tích cực nhận thức của HS trên lớp học, kích thích sự ham thích mônhọc, là một biện pháp dạy học phù hợp với xu hướng đổi mới dạy học hiện đại, phùhợp với môn Tin học

Xuất phát từ những lý do trên, tôi chọn đề tài “SỬ DỤNG TRÒ CHƠITRONG DẠY HỌC MỘT SỐ BÀI PHẦN HỆ ĐIỀU HÀNH TIN HỌC 10” đểnghiên cứu và thực hiện

2 Mục đích nghiên cứu:

Nhằm đổi mới dạy học theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực họcsinh Giúp cho giáo viên có kĩ năng tốt nhất trong việc thiết kế các trò chơi, hướngdẫn học sinh thiết kế trò chơi và cách thức tổ chức các hoạt động trò chơi học tậpphù hợp với nội dung bài học

Thông qua hoạt động học tập là trò chơi và hoạt động thiết kế trò chơiđểgiúp HS thêm hứng thú với học tập và tiếp thu kiến thức tốt hơn, thêm yêu thíchmôn Tin học, đồng thời cũng hình thành cho các em các phẩm chất: trách nhiệm,trung thực, chăm chỉ …và các năng lực: Tự chủ và tự học, giao tiếp và hợp tác, giảiquyết vấn đề và sáng tạo, ứng dụng công nghệ thông tin vào thực tiễn…

Với bản thân, nghiên cứu đề tài sáng kiến kinh nghiệm là cơ hội tốt để nghiêncứu khoa học làm quen với phương pháp làm khoa học tuy chỉ trong phạm vi hẹp

3 Nhiệm vụ nghiên cứu:

Trên cơ sở mục đích nghiên cứu ở trên, tôi đề ra các nhiệm vụ và kế hoạch nghiên cứu cụ thể như sau:

- Nghiên cứu cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn của việc xây dựng và sử dụngtrò chơi trong dạy học ở trường THPT nơi công tác

- Khảo sát thực trạng việc thiết kế và sử dụng trò chơi trong dạy học ởtrường THPT nơi công tác

- Xây dựng hệ thống các trò chơi; hướng dẫn học sinh thiết kế và tổ chức tròchơi trong “Chương 2 Hệ điều hành” Tin học 10 và các biện pháp sử dụng hệthống trò chơi do GV và HS đã thiết kế

- Đánh giá hiệu quả của phương pháp về khả năng định hướng phát triểnphẩm chất, năng lực cho HS

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

Đối tượng nghiên cứu là hệ thống trò chơi dạy phù hợp với phần Hệ điềuhành môn Tin học 10 ở THPT

Đề tài được bắt đầu tìm hiểu và tiến hành từ tháng 9 năm 2020, được ápdụng vào giảng dạy ở một số lớp tại trường THPT nơi tôi đang giảng dạy

5 Phương pháp nghiên cứu

Các phương pháp nghiên cứu lý luận

- Tìm hiểu chương trình sách giáo khoa tin học 10, sách giáo viên

- Đọc và nghiên cứu các tài liệu có liên quan đến trò chơi trong dạy học

- Thiết kế các trò chơi

Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Quan sát, thăm lớp, dự giờ, trao đổi với giáo viên và học sinh

- Khảo sát thực nghiệm

- Thực nghiệm sư phạm

- Phân tích tổng hợp và rút kinh nghiệm từ thực tiễn

6 Những đóng góp mới của đề tài

- Về mặt lý luận: Góp phần làm sáng tỏ cơ sở lí luận về thiết kế và tổ chứchoạt động trò chơi dạy học

- Về mặt thực tiễn: Cung cấp một phương pháp cụ thể phù hợp với đổi mớigiáo dục hiện nay, kích thích sự tích cực trong việc tiếp thu kiến thức mới, cũng cốkiến thức cũ của học sinh và góp phần lôi cuốn sự yêu thích môn Tin học hơn nữađối học sinh

PHẦN II: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU

1 Cơ sở khoa học

1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề

Trên thế giới, nhiều nhà khoa học giáo dục đã đề cao vai trò giáo dục, tínhhấp dẫn của trò chơi đối với trẻ em Chẳng hạn, nhà khoa học giáo dục người NgaE.A.Pokrovxki đã chỉ ra nguồn gốc của trò chơi, các giá trị đặc biệt cũng như tínhhấp dẫn lạ thường của trò chơi dân gian Nga trong lời đề tựa cho tuyển tập “Tròchơi của trẻ em Nga” Bên cạnh đó, đại diện cho khuynh hướng sử dụng trò chơidạy học làm phương tiện phát triển toàn diện cho trẻ chính là nhà sư phạm nổitiếng người Tiệp Khắc I.A.Komenxki(1592-1670) Ông cho rằng trò chơi là hìnhthức hoạt động cần thiết của trẻ em, phù hợp với bản chất và khuynh hướng củatrẻ Trò chơi dạy học là một dạng hoạt động trí tuệ nghiêm túc, là nơi mọi khả năngcủa trẻ em được phát triển và làm phong phú thêm vốn hiểu biết Trong nền giáodục cổ điển, ý tưởng sử dụng trò chơi với mục đích dạy học được thể hiện đầy đủtrong hệ thống giáo dục của nhà sư phạm người Đức Ph.Phroebel(1782-1852) Nhàgiáo dục I.B.Bazedovcũng cho rằng, trò chơi là phương tiện dạy học Theo ông,nếu trên tiết học, giáo viên sử dụng các phương pháp, biện pháp chơi hoặc tiếnhành tiết học dưới hình thức chơi thì sẽ đáp ứng được nhu cầu và phù hợp với đặcđiểm của người học và tất nhiên hiệu quả tiết học sẽ cao hơn Ông đã đưa ra hệthống trò chơi học tập dùng lời như: trò chơi gọi tên, trò chơi phát triển kỹ năngkhái quát tên gọi của cá thể, trò chơi đoán từ trái nghĩa, điền những từ còn thiếu Theo ông, những trò chơi này mang lại cho người học niềm vui và phát triển nănglực trí tuệ của chúng Ngoài ra, còn có nhiều nhà khoa học và giáo dục khác cũng

đã có những công trình nghiên cứu về trò chơi trong dạy học với nhiều khía cạnhkhác nhau như: R.I.Giucovxkaia, A.M.Machiuskin (Liênxô); Okon (Balan),Skinner, Bruner (Mỹ), Xavier, Roegiers (Pháp)

Ở Việt Nam, có nhiều tác giả đã nghiên cứu về việc thiết kế và sử dụng tròchơi dạy học dưới các góc độ và bộ môn khác nhau như: Nguyễn Ánh Tuyết vớitác phẩm “Trò chơi trẻ em”, Nguyễn Ngọc Trâm với Luận văn tiến sĩ giáo dục học

“Thiết kế và sử dụng trò chơi học tập nhằm phát triển khả năng khái quát hóa củatrẻ mẫu giáo lớn”, Lê Bích Ngọc với Luận văn Thạc sỹ “Một số biện pháp tổ chứctrò chơi học tập nhằm hình thành biểu tượng về thiên nhiên cho trẻ MG lớn” NgôTấn Tạo với tác phẩm “100 trò chơi sinh hoạt”, …Các tác giả đặc biệt quan tâmđến ý nghĩa phát triển của trò chơi học tập, không chỉ phát triển ở các giác quan màphát triển các chức năng tâm lý chung của người học

Tuy nhiên, các tác giả chỉ dừng lại ở phạm vi nghiên cứu chủ yếu là trẻnhỏ, rất ít các đề tài nghiên cứu liên quan đến thiết kế và sử dụng trò chơi họctập đối với học sinh THPT, đó chính là cơ sở, là động lực cho việc nghiên cứu

đề tài này

1.2 Các khái niệm cơ bản

1.2.1 Trò chơi

Theo định nghĩa của Wikipedia, Trò chơi là một hình thức có cấu trúc củaviệc chơi đùa, thường được thực hiện để nhằm mục đích giải trí hay vui vẻ, và đôikhi được sử dụng như một công cụ giáo dục Trò chơi khác biệt với công việc,thường được thực hiện để được trả thù lao, và từ nghệ thuật, thường là biểu hiệncủa các yếu tố thẩm mỹ hoặc tư tưởng Tuy nhiên sự phân biệt không rõ ràng vànhiều trò chơi cũng được coi là công việc (chẳng hạn như người chơi chuyênnghiệp của các môn thể thao hoặc trò chơi có khán giả) hoặc nghệ thuật (chẳnghạn như trò chơi ghép hình hoặc trò chơi có bố cục nghệ thuật như mạt chược,solitaire hoặc một số trò chơi điện tử)

Trò chơi, theo một số nhà tâm lý – giáo dục học là do bản năng quy định,chơi chính là sự giải tỏa năng lượng dư thừa và trò chơi là hoạt động trí tuệ thuầntúy, là một nhân tố quan trọng đối với sự phát triển trí tuệ Những đặc điểm của tròchơi là: vui, độc lập, may rủi, không sinh lợi, có luật chơi

Trò chơi được truyền thụ từ thế hệ này sang thế hệ khác chủ yếu bằng conđường giáo dục Các trò chơi đều có luật lệ, quy tắc, nhiệm vụ, yêu cầu tức là có tổchức và thiết kế, nếu không có những thứ đó thì không phải trò chơi mà chỉ có sựchơi đơn giản Như vậy, trò chơi là tập hợp các yếu tố chơi, có hệ thống và có tổchức, vì thế luật hay quy tắc chính là phương tiện tổ chức tập hợp đó

Tóm lại, trò chơi chính là sự chơi có luật, những hành vi chơi tùy tiện, bấtgiác không gọi là trò chơi

1.2.2 Trò chơi dạy học

Trò chơi dạy học là những trò chơi được sử dụng với mục đích chính là giáodục hơn giải trí Nó có nguồn gốc trong nền giáo dục dân gian, trong những tròchơi đầu tiên của mẹ với con, trong các trò vui và những bài hát khôi hài làm chođứa trẻ chú ý đến những vật xung quanh, gọi tên các vật đó và dùng hình thức đó

để dạy con, những trò chơi đó có chứa đựng các yếu tố dạy học

Trong các nghiên cứu về trò chơi dạy học, có tác giả cho rằng những trò chơigiáo dục được lựa chọn và sử dụng trực tiếp để dạy học, tuân theo mục đích, nộidung, các nguyên tắc và phương pháp dạy học, có chức năng tổ chức, hướng dẫn vàđộng viên trẻ hay học sinh tìm kiếm và lĩnh hội tri thức cũng như học tập và rènluyện các kỹ năng, tức là tổ chức và hướng dẫn quá trình học tập của học sinh khi họtham gia trò chơi gọi là trò chơi dạy học Các nhiệm vụ, quy tắc, luật chơi và cácquan hệ trong trò chơi dạy học được tổ chức tương đối chặt chẽ trong khuôn khổ cácnhiệm vụ dạy học và được định hướng vào mục tiêu, nội dung học tập

Trò chơi dạy học được sáng tạo ra và được sử dụng bởi các nhà giáo vàngười lớn Chúng phản ánh lý thuyết, ý tưởng, mục tiêu của nhà giáo, là một trongnhững hoạt động giáo dục không tuân theo bài bản cứng nhắc như những giờ học

Trò chơi dạy học thường được sử dụng với 3 mức độ: sử dụng trò chơi trongphần khởi động hoặc cũng cố kiến thức đã học (mức độ 1), sử dụng trò chơi trongphần khám phá tri thức (mức độ 2), sử dụng trò chơi như một nội dung học tập(mức độ 3).

1.2.3 Ý nghĩa của trò chơi trong dạy học

“Học mà chơi – Chơi mà học” là một phương châm được đề cao trong hoạtđộng dạy học bởi nó có tác dụng khơi dậy nhiều hứng thú cho người dạy lẫn ngườihọc, đồng thời tạo ấn tượng sâu sắc về bài học, giúp việc học nhẹ nhàng mà hiệuquả Trò chơi trong dạy học có nhiều cấp độ từ việc chơi cho vui trước khi học, đếnviệc học dưới hình thức trò chơi và đến mức độ cao hơn là học tập từ trò chơi.Những nỗ lực sử dụng trò chơi trong dạy học không chỉ khẳng định tính khoa học

và nghệ thuật của hoạt động dạy học mà còn chứng tỏ tinh thần đam mê nghềnghiệp của giáo viên

Trong quá trình chơi, học sinh huy động các giác quan để tiếp nhận thôngtin Học sinh phải tự phân tích, tổng hợp, so sánh, khái quát hóa làm cho các giácquan tinh nhạy hơn, ngôn ngữ mạch lạc hơn, các thao tác trí tuệ được hình thành.Học sinh tiếp thu, lĩnh hội và khắc sâu được nhiều tri thức, nhiều khái niệm Tròchơi dạy học cũng có thể hình thành nên cho học sinh những kĩ năng của môn học,học sinh không chỉ có cơ hội tìm hiểu kiến thức, ôn tập lại các kiến thức đã biết màcòn có thể có được kinh nghiệm, hành vi Một số trò chơi dạy học còn giúp chohọc sinh có khả năng tư duy, cách giải quyết vấn đề nhanh nhẹn không chỉ tronglĩnh vực mình chơi mà cả các lĩnh vực của cuộc sống… Trên cơ sở đó trò chơi dạyhọc có thể định hướng phát triển phầm chất, năng lực cho HS

2 Thực trạng xây dựng và sử dụng trò chơi trong dạy học ở trường THPT 2.1 Tổ chức khảo sát thực trạng

- Mục đích khảo sát: Xây dựng cơ sở thực tiễn cho việc thiết kế và sử dụngtrò chơi trong dạy học môn Tin học ở trường THPT

- Đối tượng khảo sát: GV và HS trường THPT nơi tôi công tác

- Nội dung khảo sát:

1) Nhận thức của HS về việc thiết kế và sử dụng trò chơi trong dạy học ởtrường THPT

2) Thực trạng thiết kế và sử dụng trò chơi dạy học trong dạy học ở THPTcủa GV

- Phương pháp khảo sát:

+ Bằng phương pháp quan sát thông qua dự giờ, thăm lớp

+ Bằng phiếu điều tra Google forms

+ Tìm hiểu trực tiếp GV, HS… để thu thập thông tin về thực trạng nghiên cứu

- Thời gian khảo sát: Tháng 9 năm 2020

Câu 1: Các em hãy cho biết ở trường THPT các em đang học, GV có sửdụng trò chơi trong dạy học không?

Thường xuyênThỉnh thoảngRất ít khiKhông bao giờCâu 2: Trong dạy học ở trường THPT, theo các em thì GV thiết kế và sử tròchơi trong dạy học là?

Rất cần thiếtCần thiếtKhông cần thiếtCâu 3: Ở trường các em, khi GV sử dụng trò chơi, các em cảm thấy?

Rất thích, hào hứng tham giaThích

Bình thườngCăng thẳng, mệt mỏi

Uể oải, chán nản

Câu 4: Ở trường THPT, khi tham gia trò chơi do GV thiết kế, tổ chức chơi

và trò chơi do HS tự thiết kế rồi tổ chức cho nhau chơi thì các em thấy?

- 59,5% số HS khẳng định việc xây dựng và sử dụng trò chơi trong dạy học

ở trường THPT là “cần thiết”, và 40,5% chọn là “rất cần thiết”, không có HS nàolựa chọn là “không cần thiết”

- Về hứng thú của HS khi GV sử dụng trò chơi trong dạy học ở trườngTHPT thì 72,6% học sinh lựa chọn“ Rất thích”, 25% lựa chọn “thich” Cũng cómột số ít HS lựa chọn “bình thường”

- Đặc biệt, các em HS ở trường THPT hầu hết thích cả 2 cách.

Qua kết quả khảo sát HS, tôi thấy rằng việc thiết kế và sử dụng trò chơitrong giảng dạy ở trường THPT nói chung và môn Tin học nói riêng là cần thiết,phù hợp với nhu cầu học tập của HS

2.2.2 Thực trạng xây dựng và sử dụng trò chơi trong dạy

học ở trường THPT của GV

2.2.2.1 Mẫu khảo sát

Để giúp tôi hoàn thành đề tài nghiên cứu của mình, mong quý Thầy (Cô) vuilòng cho biết ý kiến của mình về những vấn đề sau bằng cách đánh dấu (x) vào trướccâu trả lời đúng với ý kiến của Thầy (Cô) hoặc ghi câu trả lời vào một số câu hỏi dướiđây Xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ nhiệt tình của quý Thầy (Cô)!

Câu 1: Thầy (Cô) cho biết sự cần thiết của việc sử dụng trò chơi dạyhọc trong dạy học ở trường THPT?

Rất cần thiếtCần thiếtKhông cần thiết

Ý kiến khác…

Câu 2: Theo Thầy (Cô) sử dụng trò chơi trong dạy học trên lớp ởtrường THPT có tác dụng như thế nào?

Định hướng phát triển các phẩm chất cho HS

Định hướng phát triển các năng lực cho HS

Định hướng phát triển phẩm chất, năng lực cho HS

2.2.2.2 Kết quả khảo sát

Qua 4 câu hỏi nhiều lựa chọn, kết quả hỏi ý kiến GV ở trường THPT nơi tôigiảng dạy có 44 GV trả lời cho thấy:

- Gần 100% số GV cho rằng việc sử dụng trò chơi dạy học trong dạy học

ở trường THPT là cần thiết hoặc rất cần thiết

- Hầu hết GV đồng ý rằng sử dụng trò chơi trong dạy học trên lớp ở trườngTHPT có tác dụng định hướng phát triển phẩm chất, năng lực cho HS hoặc địnhhướng phát triển năng lực cho HS

- Hơn 70% các thầy cô lựa chọn sử dụng trò chơi trong phần khởi động,Khá ít thầy cô lựa chọn sử dụng trò chơi trong hoạt động hình thành kiến thức

và luyện tập hay tìm tòi mở rộng

- Thông qua khảo sát cũng cho thấy rằng các GV lựa chọn “thỉnh thoảng”hoặc “ rất ít khi” sử dụng trò chơi trong dạy học ở trường THPT

Qua đây, tôi cho rằng ở các trường trung học hiện nay, việc tổ chức hoạtđộng dạy học theo phương pháp sử dụng trò chơi cho học sinh còn rất hạnchế,nếu có thì cũng chủ yếu là các trò chơi đơn giản, khoảng thời gian ngắntrong hoạt động khởi động GV muốn dạy học sử dụng trò chơi thì phải mấtnhiều thời gian để thiết kế trò chơi, cần có sự chuẩn bị công phu về nội dung và

cơ sở vật chất

3 Biện pháp giải quyết vấn đề

3.1.Xây dựng kế hoạch

Dựa trên cơ sở khoa học, các số liệu điều tra, qua khảo sát tình hình thực tế

và dựa trên kế hoạch giáo dục môn Tin học của nhóm Tin trường mình, tôi lập kếhoạch thực hiện sử dụng trò chơi dạy học trong một số bài của chương Hệ điềuhành như sau:

Tiết PPCT Tên bài Phương pháp và kĩ thuật

dạy học

Lớp thực nghiệm

Giáo viên thiết kế trò chơi( các trò chơi trên máy)

- Kĩ thuật sơ đồ tư duy

- Kĩ thuật khăn trải bàn

- Kĩ thuật tranh luận-phản đối

10D110A1

Học sinh thiết kế trò chơi (các trò chơi trên giấy)

Tiết 25 Bài tập

- Phương pháp trò chơi

- Phương pháp hợp tác

- Kĩ thuật khăn trải bàn

- Kĩ thuật sơ đồ tư duy

10D110A1

3.2 Kế hoạch bài học và kế hoạch thiết kế trò chơi

3.2.1 Giáo viên thiết kế trò chơi

Có rất nhiều trò chơi mà GV có thể dễ dàng thiết kế để phù hợp với từng bàihọc, môn học nhằm kích thích sự hứng thú học tập của HS, tạo không khí sôi nổitrong tiết học, phần nào giúp HS dễ tiếp thu và ghi nhớ kiến thức lâu hơn

Sau đây, tôi xin giới thiệu một số trò chơi mà bản thân đã thiết kế và sử dụng

có hiệu quả trong phần hệ điều hành

3.2.1.1 Tiết 23 Khái niệm hệ điều hành Tệp và quản lý tệp.

A Chuẩn kiến thức, kỹ năng và năng lực hướng tới

1 Kiến thức:

- Biết khái niệm hệ điều hành

- Biết chức năng và các thành phần chính của hệ điều hành

- Không gắn cứng vào một hệ điều hành cụ thể nào, mà trình bày nhữngnguyên lí chung

- Hệ điều hành được xét dưới góc độ người sử dụng

- Hiểu khái niệm tệp và qui tắc đặt tên tệp

- Hiểu khái niệm thư mục, cây thư mục

2 Kỹ năng:

- Xác định hệ điều hành là một phần mểm hệ thống Hệ điều hành cài đặttrên máy tính (thiết bị phần cứng) tạo thành một hệ thống (bao gồm phần cứng vàphần mềm); Như vậy, con người làm việc với hệ thống (cả phần cứng và phầnmềm) chứ không chỉ đơn thuần làm việc với máy tính (chỉ có phần cứng)

- Xác định được hệ điều hành: Tổ chức giao tiếp giữa người dùng và hệthống; Quản lý, cấp phát tài nguyên của hệ thống

- Nhận dạng được tên tệp, thư mục, đường dẫn Đặt được tên tệp, thư mục

- Cần xây dựng các bài thực hành và tổ chức thực hiện tại phòng máy để họcsinh đạt được những kỹ năng theo yêu cầu

3 Thái độ:Tích cực tham gia các nhiệm vụ học tập trên lớp, khẳng định giá trị bản

thân thông qua các hoạt động học tập

4 Định hướng phát triển năng lực:

- Hình thành và phát triển năng lực sử dụng ngôn ngữ

- Hình thành và phát triển năng lực giao tiếp và năng lực hợp tác (thông quahoạt động hình thành và phát triển năng lực giải quyết vấn đề

- Hình thành và phát triển năng lực tự quản lý và năng lực tự học

B Tiến trình tổng quát của hoạt động học

Dạy học thông qua trò chơi

Theo luật chơi

Trả lời các câu hỏi hướngdẫn

Dạy học khám phá

Trả lời các câu hỏi trong phiếu học tập

Dạy học hợp tác

Kết quả của

HS qua các bảng phụ nhóm, bài thuyết trình

HĐ4: Tìm hiểu

hệ thống quản lý

tệp (5 phút)

Khái niệm và đặc trưng của hệ thống quản lý tệp

Hướng dẫn, khuyến khích

HS tự đọc

Đánh giá qua trò chơi ở phần luyện tập

Dạy học thông qua trò chơi

Theo luật chơi

- Yêu cầu HS tìm hiểu bài 22

Dạy học khám phá

Tìm hiểu thông qua cácnguồn thông tin như internet, sách báo,…

C Các trò chơi được thiết kế để sử dụng trong tiết học:

1 Hoạt động Khởi động (5 phút): Sử dụng trò chơi trên máy tính “LẬT

MẢNH GHÉP”, đây là trò chơi khá quen thuộc, dễ chơi, GV dễ dàng thiết kế, phù

hợp với hoạt động khởi động hoặc luyện tập

a) Nội dung của trò chơi: Nội dung các mảnh ghép là câu hỏi bài cũ, số

lượng các mảnh ghép phụ thuộc vào số lượng câu hỏi mà GV muốn thể hiện, ở đâytôi sử dụng 6 mảnh ghép tương ứng với 6 câu hỏi đúng/sai; bức hình sau khi lật cácmảnh ghép là bức ảnh về biểu tượng giao diện của một số hệ điều hành nhằm xuấthiện tình huống vào bài mới

b) Bộ câu hỏi sử dụng trong trò chơi:

Cho biết ý kiến của em bằng cách chọn đúng hoặc sai tương ứng:

Câu 1: Tin học đã được áp dụng ở hầu hết các hoạt động của xã hội ViệtNam

Câu 2: Đưa Tin học vào trường phổ thông là để nâng cao dân trí về Tin học

và góp phần đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho nước nhà

Câu 3: Để có một nền tin học phát triển chỉ cần một đội ngũ những ngườigiỏi về tin học.

Câu 4: Nước ta đã ban hành một số điều luật chống tội phạm tin học trong

- GV mời HS chọn mảnh ghép đã được đánh số HS chọn mảnh ghép nào thì

GV sẽ nháy chuột vào mảnh ghép đó, câu hỏi tương ứng sẽ xuất hiện

- HS được suy nghĩ 10 giây rồi đưa ra câu trả lời

- Sau đó GV chiếu đáp án, nhận xét câu trả lời của HS và cho điểm, nếu trả lời đúng mảnh ghép sẽ được lật, hình ảnh một phần của bức ảnh hiện ra

- Sau khi thực hiện lật xong các mảnh ghép thì cả lớp sẽ thấy toàn cảnh bức ảnh GV đưa ra câu hỏi nhằm đặt vấn đề vào nội dung mới: Theo em đây là bức hình chụp cái gì?

- Câu trả lời dự kiến mong muốn: ảnh về giao diện của một số hệ điều hành Windows

- GV: dẫn dắt vào nội dung bài mới

d) Một số hình ảnh về trò chơi

2 Hoạt động luyện tập, cũng cố: Sử dụng trò chơi “ĐỪNG ĐỂ ĐIỂM

RƠI”, đây là trò chơi mới mẻ, khá kịch tính và tổ chức hoạt động rất sôi nổi

a) Nội dung của trò chơi: Nội dung của trò chơi bao gồm 3 chủ đề là Hệ

điều hành, Tệp và Thư mục Mỗi chủ đề có 4 câu hỏi với đầy đủ các mức độ khácnhau: nhận biết, thông hiểu, vận dụng và vận dụng cao nhằm hệ thống hóa kiếnthức của bài học - Luyện tập

b) Bộ câu hỏi sử dụng trong trò chơi:

- Chủ đề “Hệ điều hành”:

Câu 1:Trong hệ điều hành Windows, qui định tên tập tin có độ dài tối đa là:

a 16 ký tự b 32 ký tự c 255 ký tự d 256 ký tự

Câu 2: WINDOWS 10 là hệ điều hành thuộc loại:

a Đơn nhiệm một người sử dụng

b Đa nhiệm nhiều người sử dụng

c Đa nhiệm một người sử dụng

c Ngày giờ thay đổi tệp

d Tên thư mục chứa tệp

Câu 2: Đường dẫn đến tệp TRUYỆN CƯỜI.DOC là:

TỰ NHIÊN THƯ VIỆN

a THƯ VIỆN\TỰ NHIÊN\TOÁN\TRUYỆN CƯỜI.DOC

b THƯ VIỆN\TỰ NHIÊN\VẬT LÍ\TRUYỆN CƯỜI.DOC

Câu 3: Trong hệ điều hành Windows, tên tệp nào sau đây sai quy tắc:

a.Thoi?lai.doc b Angle_monkey c Tinhoc.xlsd my computer

Câu 4: Tên tệp trong hệ điều hành Windows:

a Có tối đa 255 kí tự và không có khoảng trắng

b Không quá 8 kí tự và không có khoảng trắng

c Có tối đa 255 kí tự, có khoảng trắng, phân biệt chữ thường, chữ hoa

d Có tối đa 255 kí tự, không phân biệt chữ thường, chữ hoa

- Chủ đề “Thư mục”

Câu 1: Trong một ổ đĩa thì tên một thư mục có thể:

a Trùng với tên thư mục khác trong cùng ổ đĩa

b Trùng với tên tập tin trong cùng ổ đĩa

c.Cả hai câu a và b đúng

d Cả hai câu a và b sai

Câu 2: Cấu trúc thư mục có dạng:

a đường thẳng b Ziczac c cây d đường tròn

Câu 3: Thư mục gốc là:

a thư mục đầu tiên b.tên ổ đĩa

c thư mục mẹ d thư mục có tên dài nhất

Câu 4: Thư mục thường được phân thành mấy loại?

c) Cách chơi:

- GV chia lớp thành 3 đội chơi, mỗi đội cử 1 HS làm đại diện cho nhóm mình

- Đại diện các nhóm sẽ hội ý với các bạn trong đội chọn chủ đề: GV nhấnchủ đề HS chọn;

- Trong chủ đề, Mỗi đội cược điểm 5, hoặc 10, 15, 20 trước GV nhấnCHỌN ĐIỂM C5, hoặc C10, C15, C20, điểm xuất hiện

- HS chọn số của câu hỏi, GV nhấn số đó, nội dung câu hỏi xuất hiện

- Nếu HS trả lời đúng thì giữ nguyên điểm, nếu sai điểm HS chọn sẽ bịrơi!!!!

- Hết câu hỏi của Chủ đề Tính điểm xong, GV nhấn VỀ CHỌN CĐ để quay

về Slide chọn Chủ đề