- Sự sáng tạo trong xây dựng hình ảnh con người ,thiên nhiên bằng nhiều biện pháp nghệ thuật như : so sánh, ẩn dụ, nhân hóa , liệt kê ,đối lập, phóng đại …cùng bút pháp lãng mạn kết h[r]
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9
ĐỨC CƠ NĂM HỌC 2009-2010
MÔN : NGỮ VĂN
Thời gian :150 phút ( không kể thời gian phát đề )
ĐỀ BÀI
Câu 1 (5 điểm) Những câu ca dao sau đề cập đến phương châm hội thoại nào ? Nêu ý nghĩa
của những câu ca dao trên ?
Bài học em rút ra qua các câu ca dao trên khi giao tiếp là gì ?
(1) Rượu lạt uống lắm cũng say
Người khôn nói lắm dẫu hay cũng nhàm
(2) Vàng sa xuống bể khôn tìm
Người sa lời nói như chim sổ lồng
Câu 2 (5 điểm) Hình ảnh người phụ nữ Việt Nam trong xã hội cũ được phản ánh khá rõ nét
trong nhiều tác phẩm (văn bản) văn học Em hãy viết đoan văn khoảng 15 dòng nêu cảm nhận của em về họ
Câu 3 (10 điểm) Suy nghĩ của em về nhận định : “ Đoàn thuyền đánh cá là một khúc tráng
ca về vẻ đẹp thiên nhiên và con người lao động ”
- Hết -
Ghi chú : Đề gồm 01 trang
Trang 2PHÒNG GIÁO DỤC KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9 NĂM HỌC 2009-2010 ĐỨC CƠ ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM
MÔN : NGỮ VĂN
Câu 1 (5 điểm)
-Hai câu ca dao trên đề cập đến phương châm hội thoại lịch sự (1 điểm )
-Ý nghĩa của hai bài ca dao là : (2 điểm )
+Khuyên chúng ta khi giao tiếp cần có sự nhã nhặn , tế nhị
+Cần có sự suy nghĩ , khiếm tốn tránh những lời nói không hay không có văn hóa hoặc nói những điều thiếu suy nghĩ
+Biết nói những điều cần nói đúng lúc ,đúng chỗ
- HS căn cứ vào những ý nghĩa trên để đưa ra bài học cho bản thân ( bài học rút ra phải liên quan đến phương châm hội thoại lịch sự ) (2 điểm )
Câu 2 (5 điểm) Viết đoạn văn hoàn chỉnh đảm bảo về nội dung đã nêu và hình thức ,có sự
liên kết câu từ , ý văn chặt chẽ
- Hình ảnh người phụ nữ Việt Nam trong xã hội cũ được phản ánh khá rõ nét với nhiều góc độ khác nhau như :
+ Cần cù ,chịu khó ,đảm đang (1 điểm )
+ Chung thủy, mẫu mực , hiếu thảo (1 điểm )
+ Hết lòng thương yêu chồng con và gia đình (1 điểm )
+ Bị đối xử bất công , bị chà đạp về nhân phẩm (1 điểm )
+ Mất bình đẳng giới trong cuộc sống , hôn nhân và gia đình (1 điểm )
* Lưu ý : HS nêu tên nhân vật hoặc tên văn bản để làm dẫn chứng cho các nội dung đưa
ra ( Ngữ văn …8,9 )
Câu 3 (10 điểm)
Yêu cầu chung:
+ Học sinh làm đúng kiểu bài văn nghị luận về một bài thơ, biết vận dụng phép lập luận chúng minh trong khi làm bài ( Chú y trọng tâm kiểu bài nghị luận )
+ Nội dung : Khẳng định bài thơ Đoàn thuyền đánh cá là một khúc tráng ca về vẻ đẹp thiên
nhiên và con người lao động trên biển
+ Hình thức : Bố cục rõ ràng, mạch lạc không mắc các lỗi về hình thức, diễn đạt câu từ
Yêu cầu cụ thể:
- Giới thiệu bài thơ Đoàn thuyền đánh cá , nêu sơ bộ đáng giá nhận xét về vị trí ,cảm xúc và
nêu nhận định về bài thơ (1 điểm )
- Hình ảnh đoàn thuyền ra khơi trong một không gian và thời gian rất đặc biệt “ mặt trời xuống biển – sống đã cài then – đêm sập của ” được miêu tả với cảm hứng lãng mạn (1 điểm )
- Hình ảnhn người lao động và công việc của họ được miêu tả trong không gian rộng , thơ mộng đầy màu sắc cùng với sự lạc quan ,yêu đời , chủ động chinh phục thiên nhiên (dẫn chứng khổ thơ thứ 2, 3 và 5 ) (1,5 điểm )
- Vẽ đẹp kì vĩ của biển Đông , của thiên nhiên đất nước (1,5 điểm )
+ Nguồn cá vô tân : Cá nhụ cá chim cùng cá đé Cá song… Biển cho ta cá như lòng mẹ ) + Thiên nhiên thơ mộng , đầy màu sắc : Biển ,trăng ,sao , mặt trời
- Vẽ đẹp và sức mạnh của con người lao động trước thiên nhiên và vũ trụ (1,5 điểm )
Trang 3+ Tinh thần hăng say phấn khởi và khí thế ra khơi hào hứng ,náo nức lòng người , âm thanh rộn rã của những ngư dân trong lao động
( …Đến dệt lưới ta đoàn cá ơi ! Ta hát bài ca gọi ca vào ,… )
+ Tình yêu cuộc sống , niềm tự hào về biển quê hương.(Biển cho ta cá như lòng mẹ Nuôi lớn đời ta …)
- Thành quả lao động chói lọi của , niềm hạnh phúc trào dâng của những con người lao động làm chủ đất nước đang ngẩng cao đầu đi tới tương lai tươi sáng (dẫn chứng khổ thơ thứ 6) (1 điểm )
- Sự sáng tạo trong xây dựng hình ảnh con người ,thiên nhiên bằng nhiều biện pháp nghệ thuật như : so sánh, ẩn dụ, nhân hóa , liệt kê ,đối lập, phóng đại …cùng bút pháp lãng mạn kết hợp tả thực và tưởng tượng đã làm cho bài thơ như một khúc tráng ca hùng vĩ (chọn dẫn chứng tiêu biểu để trích dẫn ) (1,5 điểm )
- Khẳng định nhận định và khái quát giá trị ,ý nghĩa của bài thơ (1 điểm )
*Lưu ý :
-> Giám khảo vận dụng biểu điểm khuyến khích những bài viết sáng tạo, giàu cảm xúc,diễn đạt tốt , biết vận dụng từ ngữ tinh tế trong từng ý
->Phần khai thác giá trị nghệ thuật hs có thể tiến hành qua các ý đầy đủ vẫn cho điểm tối đa