- Khi kết hợp được phần mềm Violet và Microsoft Powerpoint thì khi soạn thảo các bài giảng sẽ giúp giáo viên tiết kiệm được rất nhiều thời gian, công sức mà hiệu quả giảng dạy lại cao, c[r]
Trang 1PHẦN I
1 Lý do chọn đề tài:
Công nghệ thông tin mở ra triển vọng to lớn trong việc đổi mới các phương pháp và hình thức dạy học Những phương pháp dạy học theo cách tiếp cận kiến tạo, phương pháp dạy học theo dự án, dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề càng
có nhiều điều kiện để ứng dụng rộng rãi Các hình thức dạy học như dạy theo lớp, dạy theo nhóm, dạy cá nhân cũng có những đổi mới trong môi trường công nghệ thông tin
Chỉ thị 29/2001/CT-BGD&ĐT của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã
nêu rõ : “Đối với giáo dục và đào tạo, công nghệ thông tin có tác động mạnh mẽ, làm thay đổi phương pháp, phương thức dạy và học Công nghệ thông tin là phương tiện để tiến tới một xã hội học tập”.
Nhận thức rõ vai trò, tầm quan trọng và hiệu quả của ứng dụng Công nghệ thông tin trong dạy học; được sự quan tâm của lãnh đạo các cấp và đặc biệt là sự chỉ đạo sâu sát của Phòng GD&ĐT Tánh Linh, trường Trung học cơ sở đức Tân
đã có nhiều cố gắng trong việc xây dựng, triển khai kế hoạch ứng dụng Công nghệ thông trong nhà trường và bước đầu thu được một số kết quả nhất định
Các hình thức sử dụng hiệu quả được nhiều giáo viên sử dụng là: dạy trình chiếu với cách thiết kế các slide về hình thức gần giống với bảng truyền thống (màu sắc, cách chia bảng, cách trình bày đầu bài, đề mục, ); sử dụng máy chiếu như là phương tiện hỗ trợ cung cấp kênh hình với nhiều hình ảnh sinh động, âm thanh, video mà không phải mang vác nhiều tranh ảnh, bảng phụ, máy móc thiết bị khác, tuy nhiên để kết hợp nhiều phần mềm trình chiếu hỗ trợ cho công tác soạn giảng có hiệu quả cao mà lại tiết kiệm thời gian là điều mà rất ít giáo viên có thể
làm được Vì thế tôi chọn đề tài “Kết hợp giữa phần mềm VIOLET 1.7 và MICROSOFT POWERPOINT 2003 để soạn giảng” nhằm xây dựng và cung cấp
thêm các phương pháp, phương tiện giúp giáo viên thiết kế bài giảng một cách khoa học, sinh động, hiệu quả giảng dạy cao và đặc biệt là tiết kiệm thời gian soạn giảng
Trang 22 Phạm vi ứng dụng:
Với đề tài này có thể áp dụng cho tất cả các môn học, giúp giáo viên dễ dàng tạo các bài tập trắc nghiệm, bài tập điền khuyết hoặc trò chơi ô chữ mà việc này
nếu thao tác trong Microsoft Powerpoint sẽ mất rất nhiều thời gian.
PHẦN II: NỘI DUNG
CHUYÊN ĐỀ: “KẾT HỢP GIỮA PHẦN MỀM VIOLET 1.7 VÀ MICROSOFT
POWERPOINT 2003 ĐỂ SOẠN GIẢNG”
I Cơ sở lý luận:
- Muốn ứng dụng Công nghệ thông tin vào giảng dạy hiệu quả thì ngoài những hiểu biết căn bản về nguyên lý hoạt động của máy tính và các phương tiện
hỗ trợ, đòi hỏi giáo viên cần phải có kỹ năng thành thạo, biết vận dụng, sáng tạo và ham học hỏi Trong thực tế cho thấy nhiều người có chứng chỉ hoặc bằng cấp cao
về Tin học nhưng nếu ít sử dụng thì kỹ năng sẽ mai một, ngược lại chỉ với chứng chỉ A – Tin học văn phòng nhưng nếu bạn chịu khó học hỏi, thực hành thì việc ứng dụng Công nghệ thông tin vào giảng dạy sẽ chẳng mấy khó khăn
- Hiện nay đa số các giáo viên mới bước đầu sử dụng giáo án điện tử nên chỉ
sử dụng phần mềm Microsoft Word Tuy nhiên đến lúc công nghệ phát triển, đòi
hỏi giáo viên phải tiếp cận đến việc sử dụng phần mềm trình chiếu để thiết kế bài giảng điện tử nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy
- Có hai phần mềm mà giáo viên thường hay sử dụng là Violet và Microsoft Powerpoint Trong thực tế giảng dạy mỗi phần mềm dạy học có một thế mạnh riêng, làm thế nào để kết hợp giữa các phần mềm dạy học lại làm sao cho có hiệu
quả Để nhúng Violet vào Microsoft Powerpoint là cách thể hiện nội dung của các trang Violet ngay trên trang màn hình của Microsoft Powerpoint, bên cạnh các nội
dung Microsoft Powerpoint khác Ví dụ bạn có thể dùng Violet để tạo ra các bài tập (trắc nghiệm, ô chữ, kéo thả, ), sau đó nhập bài tập này vào trang slide của một bài giảng Microsoft Powerpoint có sẵn Cách này giúp cho bài giảng của giáo viên rất sinh động, đa dạng về các hình thức thể hiện nội dung, giáo viên tiết kiệm
Trang 3được thời gian vì đã có sẵn các ứng dụng hỗ trợ trong phần mềm.
II Cơ sở thực tiễn:
Có thể nói khó khăn lớn nhất khi thực hiện bài giảng điện tử đó là trang thiết
bị, phương tiện Mặc dù trong xu thế Công nghệ thông tin phát triển như vũ bão hiện nay nhưng việc trang bị những phương tiện giảng dạy như máy tính xách tay,
máy chiếu đa chức năng (Multimedia projector) vẫn còn là một yêu cầu rất khó
khăn với các nhà trường
- Phần lớn các giáo viên ngại sử dụng bài giảng điện tử vì cho rằng mất nhiều thời gian để chuẩn bị một bài giảng Việc thực hiện bài giảng một cách công phu bằng các dẫn chứng sống động trên màn chiếu (slide) là một điều không phải
dễ dàng với nhiều giáo viên Để có một bài giảng như thế đòi hỏi phải mất nhiều thời gian chuẩn bị trong khi số tiết của mỗi giáo viên trong tuần là khá lớn, trang thiết bị còn thiếu nên giáo viên ít khi nghĩ đến điều này
- Ngoài kiến thức chuyên môn, để thực hiện được bài giảng điện tử, giáo viên cần phải trang bị được cho mình những kiến thức căn bản về tin học, sử dụng thành thạo phần mềm Microsoft PowerPoint, biết khai thác tài liệu phục vụ giảng dạy từ nhiều nguồn khác nhau như sưu tầm trên Internet, từ các đĩa phim tài liệu… Công việc này đòi hỏi giáo viên phải có niềm đam mê thật sự với công việc, sự sáng tạo, sự nhạy bén, tính thẩm mỹ để săn tìm tư liệu từ nhiều nguồn Trong khi trình độ sử dụng máy vi tính, sử dụng các phần mềm tiện ích và khai thác thông tin
từ mạng Internet của đa số giáo viên còn hạn chế thì đây cũng là một trở ngại không nhỏ đến việc dạy học bằng bài giảng điện tử
- Một số giáo viên bước đầu làm quen với việc soạn giảng bằng bài giảng điện tử nên chưa có những kinh nghiệm xử lí sao cho bài giảng tốt nhất Nhiều bài dạy đang còn quá rườm rà, xa rời nội dung hoặc làm gián đoạn bài học do sử dụng quá nhiều hiệu ứng hoặc hình ảnh, phim minh họa cho nên giờ dạy lại thiên về việc trình diễn những kỹ xảo tin học Ngược lại, nhiều bài giảng lại quá đơn điệu, sơ sài
do đó không nâng cao được chất lượng giờ dạy
Trang 4III Các phương thức thực hiện:
- Violet là phần mềm hỗ trợ làm giáo trình điện tử rất mạnh, với nhiều chức
năng tạo ra những ứng dụng đặc biệt dùng trong bài giảng hay những hoạt động ngoại khóa Microsoft PowerPoint là phần mềm trình chiếu slideshow phổ biến, thông dụng Kết hợp hai phần mềm này lại với nhau, các giáo viên có thể soạn ra những bài giảng phong phú, vừa mang tính tương tác cao vừa dễ dàng phổ biến
* Có nhiều cách để kết hợp giữa phần mềm Violet và Microsoft Powerpoint
nay tôi xin thể hiện cách thực hiện như sau:
Chúng ta tải phần mềm soạn bài giảng điện tử Violet 1.7 phiên bản đầy đủ tại www.mediafire.com/?ovfaoxpmu1yzb4j hoặc http://tinyurl.com/3pb4hva Sau khi cài đặt Violet, chúng ta tải và cài đặt thêm bộ công cụ Violet cho Microsoft PowerPoint 2003 tại www.mediafire.com/?f20iik477py1ppi
* Lưu ý: để sử dụng bộ công cụ Violet cho Microsoft PowerPoint, máy tính của bạn nhất thiết phải có NET Framework 2.0 và thư viện VSTO của Microsoft Nếu chưa có, bạn có thể tải và cài đặt phần mềm NET Framework (http://tinyurl.com/3mvdn8h) trước và cài đặt phần mềm VSTO (www.mediafire.com/?xas13973pvibakl) sau.
Sau khi cài đặt Violet và bộ công cụ cho Microsoft PowerPoint, trong Microsoft PowerPoint 2003 sẽ xuất hiện menu mới là menu Violet.
và Toolbar
Ngoài cách thực hiện tạo đối tượng trực tiếp trên Violet rồi chèn vào slide,
bạn có thể dùng add-in này để thao tác kết hợp với bài giảng Microsoft
PowerPoint.
Có 2 cách sử dụng tính năng của Violet cho bài giảng, một là sử dụng những tính năng đó để tạo trong Violet rồi nhúng vào bài Microsoft PowerPoint, hai là
dùng những add-in này trong Microsoft PowerPoint để kết hợp trực tiếp với bài
Trang 5giảng
Bài viết này giới thiệu chủ yếu cách thứ hai Chính vì vậy, bạn cần phải lưu
bài Microsoft PowerPoint trong một thư mục riêng, nếu sau này muốn sao chép hay di chuyển bài Microsoft PowerPoint, bạn phải sao chép hoặc di chuyển cả thư mục này, vì thư mục này còn chứa các file dữ liệu của Violet.
Để tạo và chèn các đối tượng tiện ích của Violet, từ cửa sổ Microsoft PowerPoint, bạn vào menu Violet
chọn Thêm công cụ Violet rồi thực hiện lựa chọn các tính năng:
1 Tạo bài tập trắc nghiệm
Violet cho phép tạo được 4 kiểu bài tập trắc nghiệm:
Một đáp án đúng: chỉ cho phép chọn 1 đáp án
Nhiều đáp án đúng: cho phép chọn nhiều đáp án một lúc
Đúng/Sai: với mỗi phương án sẽ phải trả lời là đúng hay sai
Câu hỏi ghép đôi: Kéo thả các ý ở cột phải vào các ý tương ứng ở cột trái để
được kết quả đúng
* Ví dụ 1: Tạo một bài tập trắc nghiệm như sau:
Các khẳng định sau là đúng hay sai?
Trang 6a) Một số chia hết cho 9 thì số đó chia hết cho 3
b) Một số chia hết cho 3 thì số đó chia hết cho 9
c) Một số chia hết cho 15 thì số đó chia hết cho 3
Ta thực nhập liệu cho bài tập trên như sau:
Để thêm phương án, ta nhấn vào nút “ + ” ở góc dưới bên trái, để bớt
phương án thì nhấn vào nút “ ” Sau khi nhập xong, ta nhấn nút "Đồng ý" sẽ được
màn hình bài tập trắc nghiệm như sau:
Trang 7*Ví dụ 2: Tạo kiểu bài trắc nghiệm “Ghép đôi”.
Hãy kéo mỗi ý ở cột trái đặt vào một dòng tương ứng ở cột phải để có kết quả đúng?
Cây trầu không có Rễ móc
Rễ chùm
Ta thực hiện các bước làm như bài tập trên, song phải chọn kiểu bài tập là
“Ghép đôi”, và chú ý khi soạn thảo phải luôn đưa ra kết quả đúng đằng sau mỗi phương án Sau đó, Violet sẽ trộn ngẫu nhiên các kết quả để người làm bài tập sắp
xếp lại
Nhấn nút đồng ý ta được bài tập hiển thị lên màn hình như sau:
Khi làm bài tập loại này, học sinh phải dùng chuột kéo giá trị ở cột phải đặt vào cột trả lời, rồi nhấn vào nút kết quả để nhận được câu trả lời là đúng hay sai Học sinh có thể làm từng câu một rồi xem kết quả ngay, hoặc có thể làm hết các câu rồi mới xem kết quả đều được
* Ví dụ 3: Tạo bài trắc nghiệm có các ký hiệu đặc biệt và hình vẽ:
Trang 8Cho tam giác ABC vuông tại A, có AB = 2 và AC = √12 , số đo góc C là:
^
C = 30°
^
C = 60°
^
C = 70°
Đây là kiểu bài trắc nghiệm “Một đáp án đúng”, chỉ có đáp án thứ 2 là đúng.
Ta soạn thảo trên màn hình như sau:
* Chú ý: Trong bài tập trắc nghiệm và bài tập kéo thả chữ, ta có thể gõ các
công thức giống như trong phần nhập văn bản bình thường, với mẫu LATEX( )
Dùng Macromedia Flash, Corel Draw để vẽ hình và tạo ra một file swf, hoặc dùng một phần mềm xử lý ảnh (chẳng hạn như Paint Brush, Photoshop, ) để vẽ hình và tạo ra một file ảnh JPEG Nhập tên file này vào ô nhập liệu “Ảnh”, ảnh
này sẽ được hiện ra trong bài trắc nghiệm ở ngay phía dưới của câu hỏi
Ngoài Flash, Corel và các chương trình xử lý ảnh, ta cũng có thể vẽ ở bất kì chương trình nào: Sketchpad, Geocabri, Word, v.v… rồi dùng chức năng chụp hình
và ghi ảnh thông qua các phần mềm như Paint, Photoshop,
Chẳng hạn với bài tập ví dụ 3, ta chèn thêm hình tam giác vuông ABC vào
màn hình trắc nghiệm bằng cách vẽ ở Sketchpad, sau đó chụp hình vẽ (nhấn nút PrintScreen), dán (Paste) sang Paint và ghi ở dạng JPEG Sau đó vào Violet, ở hộp
Trang 9nhập liệu “Ảnh”, ta nhập tên file ảnh JPEG như hình trên, hoặc nhần nút ba chấm
“ ” để chọn file ảnh đó, nhấn nút “Đồng ý”, ta được màn hình bài tập sau:
Đối với bài tập nhiều đáp án đúng, ta cũng làm tương tự như đối với bài tập một đáp án đúng và bài tập đúng/sai
3 Tạo bài tập ô chữ
* Ví dụ 4: Tạo một bài tập ô chữ dựa theo sách giáo khoa Sinh học 6 trang 26 Khi
tạo bài tập này, người soạn thảo phải biết trước về ô chữ cột dọc và các câu trả lời hàng ngang
Trò chơi giải ô chữ
1 Nhóm sinh vật lớn nhất có khả năng tự tạo ra chất hữu cơ ngoài ánh sáng
2 Một thành phần của tế bào có chức năng điều khiển mọi hoạt động sống của
tế bào
3 Một thành phần của tế bào chứa dịch tế bào
4 Một thành phần của tế bào có tác dụng bao bọc chất tế bào
5 Chất keo lỏng có chứa nhân, không bào và các thành phần khác của tế bào
Các câu trả lời hàng ngang lần lượt là:
Trang 101 Thực vật; 2 Nhân tế bào; 3 Không bào;
4 Màng sinh chất; 5 Tế bào chất
Chữ ở cột dọc là: TẾBÀO
Ta lần lượt nhập năm câu hỏi và năm câu trả lời trong đề bài vào các hộp nhập liệu Hình sau thể hiện việc nhập liệu của hai câu hỏi hàng ngang đầu tiên
Trong đó:
"Từ trả lời" là đáp án đúng của câu hỏi
"Từ trên ô chữ" là tập hợp các chữ cái sẽ được hiện lên ô chữ, thường là
giống từ trả lời, nhưng viết hoa và không có dấu cách Nếu không nhập gì vào đây
thì Violet sẽ tự động sinh ra từ “Từ trả lời” Vì vậy, nếu không có gì đặc biệt, ta có
thể bỏ qua phần này để nhập liệu cho nhanh
"Vị trí chữ" là vị trí của chữ cái trong "Từ trên ô chữ" mà sẽ thuộc vào ô
dọc Ví dụ với câu hỏi 2, do từ hàng dọc là “TẾBÀO” nên ta cần có chữ “Ế” thuộc vào ô chữ dọc, trong khi từ hàng ngang lại là “NHÂNTẾBÀO” nên sẽ lấy vị trí chữ là 6
Trang 11Cuối cùng, nhấn nút “Đồng ý” ta sẽ thu được một trang bài tập ô chữ Khi
giải ô chữ học sinh sẽ click chuột vào câu hỏi, rồi gõ câu trả lời tương ứng vào hộp, nhấn Enter thì sẽ có kết quả trên ô chữ như sau:
Nếu không dùng Violet mà dùng Microsoft PowerPoint để tạo ô chữ như thế
này thì sẽ rất vất vả, ô chữ tạo ra cũng không sinh động
4 Tạo bài tập kéo thả chữ
Trên một đoạn văn bản có các chỗ trống ( ), người soạn có thể tạo ra 3 dạng bài tập như sau:
Trang 12a Kéo thả chữ: nhiệm vụ của học sinh là kéo các từ tương ứng thả vào những chỗ
trống Ngoài các từ phương án đúng của đoạn văn bản còn có thêm những phương
án nhiễu khác
b Điền khuyết: Không có sẵn các từ phương án, học sinh phải click chuột vào ô
trống để gõ (nhập) phương án của mình vào
c Ẩn/hiện chữ: Khi click chuột vào chỗ trống thì đáp án sẽ hiện lên (nếu đang ẩn),
hoặc ẩn đi (nếu đang hiện)
* Ví dụ 5: Tạo bài tập kéo thả chữ vào đoạn văn như sau
Đoạn văn
Đơn chất là những chất được tạo nên từ còn hợp chất được tạo nên từ
Kim loại đồng, khí oxi, khí hiđro là những còn nước, khí cacbonic là những
Các từ
đơn chất, một nguyên tử, hai nguyên tố trở lên,
hai chất trở lên, hợp chất, hai nguyên tử trở lên,
một chất, một nguyên tố Nhập liệu cho bài tập trên như sau:
Trang 13Khi nhập liệu, ta sẽ gõ câu hỏi và toàn bộ nội dung văn bản (có cả các từ mà sau này sẽ được ẩn đi) vào ô nhập liệu Sau đó, chọn các từ ẩn này (bôi đen từ) rồi
nhấn nút "Chọn chữ" Hoặc đơn giản hơn, để chọn một từ ta gõ 2 cặp ký hiệu xổ
dọc cạnh nhau ở 2 đầu của từ đó: ||<từ được chọn>||
Sau khi chọn từ bằng bất kỳ cách nào, trên ô nhập liệu từ đó sẽ có màu đỏ nên rất dễ nhận ra Nếu thôi không chọn từ đó nữa, ta chỉ việc xóa các cặp ký hiệu
|| đi là được
Trong các dạng bài tập này, ta cũng có thể chèn thêm hình ảnh vào phía dưới câu hỏi giống như trong phần tạo bài tập trắc nghiệm, và cũng có thể gõ các công
thức giống như trong phần nhập văn bản bình thường, với mẫu LATEX( ).
Riêng đối với bài tập kéo thả chữ, ta có thể nhập thêm các phương án nhiễu
bằng cách nhấn nút “Tiếp tục” Nếu không cần phương án nhiễu hoặc với các bài tập điền khuyết và ẩn/hiện chữ thì ta có thể nhấn luôn nút “Đồng ý” để kết thúc quá
trình nhập liệu Dưới đây là màn hình nhập phương án nhiễu cho loại bài tập kéo thả chữ
Trong đó:
Trang 14 Nút "Thêm chữ" dùng để thêm một phương án nhiễu, sau khi click nút này ta
sẽ gõ trực tiếp nội dung phương án lên danh sách đối tượng
Nút "Quay lại" để trở về màn hình nhập liệu trước.
Nút "Đồng ý" để kết thúc quá trình nhập liệu và tạo bài tập.
Với cách nhập liệu như trên Violet sẽ sinh ra một bài tập kéo thả chữ giống
như hình dưới đây:
Bài tập kéo thả chữ
* Ví dụ 6: Bài tập điền khuyết
Ta có thể sửa lại bài tập trên thành dạng bài tập "Điền khuyết" bằng cách vào menu Nội dung mục Sửa đổi thông tin Nhấn “Tiếp tục” click đúp vào bài tập kéo thả Chọn kiểu “Điền khuyết” Nhấn nút “Đồng ý”.