Mùa xuân đến như chiếc chìa khoá mở toang kho nhật nguyệt cho đất trời ấm lại, cho vạn vật sáng tươib. Mùa xuân có nhũng ta nắng hồng ấm áp, làm cho đất trời ấm lại.[r]
Trang 1Phòng gd&đT yên định đề thi học sinh giỏi lớp 5
Trường tểu học định bình môn Tiếng việt
Thời gian 90 phút
Câu 1: (3 điểm)
a, Tìm các từ ngữ đồng nghĩa trong đoạn thơ sau:
Hoan hô anh giải phóng quân!
Kính chào anh, con người đẹp nhất
Lịch sử hôn anh chàng trai chân đất
Sống hiên ngang, bất khuất trên đời
Như Thạch Sanh của thế kỷ hai mươi
(Tố Hữu)
b, Các từ đồng nghĩa nêu trên có sắc thái ý nghĩa khác nhau như thế nào?
Câu 2: (3 điểm)
a, Chép lại đoạn văn sau khi đã đặt dấu câu vào vị trí thích hợp
Ban đêm, mặt trăng tròn vành vạnh đồng lúa trải một màu xanh mênh mông mặt ao sóng sánh, một mảnh trăng hồng bồng bềnh trôi trong nước
Chỉ rõ đoạn văn đã khôi phục đâu là câu đơn, đâu là câu ghép
b, Xác định thành phần cấu tạo trong các câu văn của đoạn văn trên?
Câu 3: (2 điểm)
Xác định từ loại trong câu văn sau(danh từ, động từ, tính từ, đại từ, quan hệ từ)
“Thời gian như lắng đọng khi ông mãi lặng yên đọc đi, đọc lại những dòng chữ nguệch ngoạc của con mình”
Câu 4: (4 điểm)
Trong bài hành trình của bầy ong (Tiếng Việt 5 – tập 1) nhà thơ Nguyễn Đức Mậu viết:
Chắt trong vị ngọt mùi hương
Lặng thầm thay những con đường ong bay
Trải qua mưa nắng vơi đầy
Ven trời đất đủ làm say đất trời
Bầy ong giữ hộ cho người
Những mùa hoa đã tàn phai tháng ngày
Em hiểu nội dung đoạn thơ trên nói gì? Hai dòng thơ cuối giúp em cảm nhận được ý nghĩa gì sâu sắc và đẹp đẽ
Câu 5: (7 điểm)
Giả sử em là một tuyên truyền viên nhỏ tuổi, em hãy viết một đoạn văn (10 – 15 câu) kêu gọi mọi hãy giữ gìn và bảo vệ môi trường
(Giám thị coi thi không giải thích gì thêm)
Trang 2
-áP áN môn tếng việt lớp 5
Câu 1: (3 điểm)
a, Các từ ngữ đồng nghĩa: anh giải phóng quân, con người đẹp nhất, chàng trai chân đất, Thạch Sanh của thế kỷ hai mươi (mỗi từ đúng 0,25đ)
b, Anh giải phóng quân: Chỉ anh bộ đội giải phóng
Con người đẹp nhất: anh giải phóng quân là người anh hùng của thời đại, tượng trưng cho những gì đẹp đẽ cao quý
Chàng trai chân đất: Chỉ sự giản dị mộc mạc
Thạch Sanh của thế kỷ hai mươi: là con người của thời đại mới vừa có sức mạnh vừa có lòng quả cảm, ý nói sức mạnh của anh giải phóng quân thật phi thường
(mỗi ý đúng 0,5 đ)
Câu 2: (3 điểm)
a, Đặt dấu câu vào vị trí:
Ban đêm vành vạnh Đồng lúa mênh mông Mặt ao bồng bềnh trôi trong nước
(Đặt dấu câu đúng, viết hoa đúng được 0,
Trang 3PHÒNG GD – ĐT TP NAM ĐỊNH
TRƯỜNG TH NGUYỄN VĂN CỪ
GIAO LƯU OLYMPIC TIẾNG VIỆT CẤP TRƯỜNG
NĂM HỌC 2011 - 2012
TIẾNG VIỆT LỚP 5
(Thời gian làm bài 60 phút)
I Phần 1: Trắc nghiệm (6 điểm)
Đọc thầm đoạn văn sau:
Xuân đã đến thật rồi Những ta nắng xuân đầu tên như những ngón tay hồng nhẹ nhàng gõ cửa đánh thức vạn vật, muôn loài bừng giấc say
Ngoài kia, sau một mùa đông dài tơi bời dông bão, những chiếc lộc non đã đâm chồi, những nụ mầm bé nhỏ run run như bàn tay non tơ Có phải màu của lá non là màu của sự sống đang lên nhựa thanh xuân? Từ những thân cây
mẹ, chồi non mạnh mẽ xuyên thủng lớp vỏ xù xì rồi bật ra nõn nà như tếng trẻ thơ Đây đó là thâm u dưới những tầng cội rễ cỏ, bầy ấu trùng đợi ngày lột xác thành con ve sầu Đâu đó trong những mắt lá diệp lục, tếng chim ri âu yếm gọi bạn Dường như mọi cội nguồn của sự sinh thành đều đổ dồn vào mùa xuân Mùa xuân như có phép lạ, sau một đêm, trên những thân cây cằn khô bất ngờ bật ra những chồi non mạnh mẽ Mùa xuân đến như chiếc chìa khoá mở toang kho nhật nguyệt cho đất trời ấm lại, cho vạn vật sáng tươi Những chiếc lá non còn ngậm sương mai, giọt sương ngày đầu xuân trong vắt như một ánh nhìn tha thiết yêu thương
Nguyễn Xuân Hoàng
Hãy chọn câu trả lời đúng và ghi lại chữ cái đứng trước câu trả lời đó vào bài làm của mình
1 Câu "Mùa xuân đến như chiếc chìa khoá mở toang kho nhật nguyệt cho đất trời ấm lại, cho vạn vật sáng tươi."
ý nói gì ?
a Mùa xuân có nhũng ta nắng hồng ấm áp, làm cho đất trời ấm lại
b Mùa xuân là cội nguồn của sự sống, có phép lạ thay đổi đất trời, vạn vật
c Mùa xuân làm mặt trời, mặt trăng đều sáng nên vạn vật sáng tươi
2 Hình ảnh so sánh trong câu "Những chiếc lá non còn ngậm sương mai, giọt sương ngày đầu xuân trong vắt như một ánh nhìn tha thiết yêu thương." có tác dụng gì ?
a Nói lên vẻ đẹp của lá non
b Nói lên sự trong trẻo của giọt sương
c Nói lên vẻ đẹp của lộc nõn, giọt sương và tình yêu mùa xuân tha thiết của tác giả
3 Câu "Ngoài kia, sau một mùa đông dài tơi bời dông bão, những chiếc lộc non đã đâm chồi, những nụ mầm bé nhỏ run run như bàn tay non tơ." thuộc kiểu câu gì ?
a Câu đơn
b Câu ghép có các vế câu nối với nhau bằng quan hệ từ
c Câu ghép có các vế câu nối với nhau bằng dấu phẩy
4 Dòng nào chỉ gồm những từ láy ?
a mạnh mẽ, nõn nà, âu yếm, xù xì
b nhẹ nhàng, vạn vật, mạnh mẽ, nõn nà
c nõn nà, xù xì, sự sống, cây cằn
5 Câu "Từ những thân cây mẹ, chồi non mạnh mẽ xuyên thủng lớp vỏ xù xì rồi bật ra nõn nà như tếng trẻ thơ." thuộc kiểu câu gì ?
a Câu kiểu Ai là gì ?
b Câu kiểu Ai thế nào ?
c Câu kiểu Ai làm gì ?
6 Từ “xuân” trong câu nào được hiểu theo nghĩa chuyển ?
a Những ta nắng xuân đầu tên như những ngón tay hồng nhẹ nhàng gõ cửa đánh thức vạn vật, muôn loài bừng
Trang 4giấc say
b Con bắt gặp mùa xuân
Trong vòng tay của mẹ
(Vòng tay mùa xuân - Hoàng như Mai )
II Cảm thụ văn học (4 điểm)
Trong bài thơ "Mùa xuân", tác giả Lê Quang Trang có viết:
Một ngày kia, ngày kia Bàng xoè những lá non
Én bay về khắp ngả Xoan rắc hoa tím ngát
Đất trời đầy mưa bụi Đậu nảy mầm ngơ ngác
Gọi mầm cỏ bật lên Nhìn hoa gạo đỏ cành
- Khổ thơ thứ nhất có những dấu hiệu nào cho thấy mùa xuân đã về ?
- Khi mùa xuân về, cây cối, hoa cỏ có gì đẹp?
III Tập làm văn (10 điểm)
Ngày chưa tắt hẳn, trăng đã lên rồi
Mặt trăng tròn, to và đỏ, từ từ lên ở chân trời, sau rặng tre đen của làng xa Đêm trăng ở làng quê thật đẹp và thơ mộng Hãy tả lại
PHÒNG GD
Trang 5dề thi kiểm định chất lượng lớp 5 năm học 2011- 2012
Môn: tếng việt Lớp: 5
(Thời gian làm bài 60 phút)
Câu 1: Tìm 2 từ đồng nghĩa với từ in đậm trong từng câu dưới đây
a Bóng tre trùm lên âu yếm làng tôi
b Đứa bé rất chóng lớn, người tều phu chăm nom như con đẻ của mình
Câu 2: Tìm từ thích hợp điền vào chỗ trống để hoàn chỉnh các câu tục ngữ dưới đây:
a Chết …còn hơn sống đục
b Chết vinh còn hơn sống …
Câu 3: Chép lại và điền dấu câu thích hợp cho đoạn thơ sau :
Mẹ gà hỏi con
Ngủ chưa đấy hả
Cả đàn nhao nhao
Ngủ rồi đấy ạ
Câu 4: Xác định trạng ngữ, chủ ngữ, vị ngữ của các câu sau:
a Sau những cơn mưa xuân, một màu xanh non ngọt ngào, thơm mát trải ra mênh mông trên khắp các sườn đồi
b Đứng trên mui vững chắc của chiếc xuồng máy, người nhanh tay có thể với lên hái được những trái cây trĩu quả xuống từ hai phía cù lao
Câu 5: Trong bài Bài ca về trái đất, nhà thơ Định Hải có viết :
Trái đất này là của chúng mình
Quả bóng xanh bay giữa trời xanh
Bồ câu ơi, tếng chim gù thương mến
Hải âu ơi, cánh chim vờn sóng biển
Cùng bay nào, cho trái đất quay !
Cùng bay nào, cho trái đất quay !
Đoạn thơ trên giúp em cảm nhận được những điều gì về trái đất thân yêu
Câu 6: Tả cảnh một đêm trăng đẹp trên quê hương( hoặc ở nơi khác) từng để lại cho em những ấn tượng khó phai
Trang 6ĐÁP ÁN MÔN TIẾNG VIỆT
Câu1: (1điểm )
Tìm đúng 2 từ đồng nghĩa với từ làng ở câu a cho 0,5 điểm.( các từ đó là : làng mạc, làngxóm, thôn, bản…)Tìm đúng
2 từ đồng nghĩa với từ chăm nom ở câu b cho 0,5 điểm ( các từ đó có thể là : chăm sóc, coi sóc, trông nom, chăm chút, chăm lo…)
Câu2: (0,5 điểm).Tìm đúng từ điền vào mỗi chỗ chấm cho 0,25 điểm
a Chết trong còn hơn sống đục
c Chết vinh còn hơn sống nhục
Câu3 :( 1 điểm)Điền đúng dấu câu vào 4 chỗ trống cho 1 điểm( Kể cả dấu ngang trước câu đối thoại của gàmẹ, gà con )
Mẹ gà hỏi con :
-Ngủ chưa đấy hả ?
Cả đàn nhao nhao :
-Ngủ rồi đấy ạ !
Câu4: (1,5 điểm)Xác định đúng trạng ngữ , chủ ngữ, vị ngữ ở mỗi câu cho 1 điểm ( xác định đúng mỗi thànhphần trong câu cho 0,25 điểm )
a.Sau những cơn mưa xuân, một màu xanh non ngọt ngào, thơm mát // trải raTN CN VNmênh mông trên khắp các sườn đồi
b Đứng trên mui vững chắc của chiếc xuồng máy, người nhanh tay// có thể với lênTN CN VNhái được những trái cây trĩu quả xuống từ hai phía cù lao.VN
Câu5: 1,5 điểm( Nêu được mỗi ý cho 0,4 điểm )Yêu cầu học sinh trình bày được các ý cảm nhận về trái đất thân yêu :
- Trái đất là tài sản vô giá của tất cả mọi người
- Trái đất được so sánh với hình ảnh quả bóng xanh bay giữa trời xanh cho thấy vẻ đẹp của sự bình yên, của niềm vui trong sáng, hồn nhiên
- Trái đất hòa bình luôn ấm áp tếng chim gù ( hình ảnh chim bồ câu thường dùng làm biểu tượng hòa bình)
- Trái đất đẹp và nên thơ với hình ảnh cánh chim hải âu bay chập chờn trên sóng biển
Câu 6: (3,5điểm)
Yêu cầu :Bài viết đảm bảo bố cục của một bài văn tả cảnh, có đầy đủ 3 phần : mở bài, thân bài , kếtluận Bài văn của các em : tả cảnh một đêm trăng đẹp (trên quê hương em hoặc ở nơi khác) từng để lại những ấn tượng khó phai Cần tả rõ vẻ đẹp của trăng và những nét nổi bật của cảnh vật hiện ra dưới ánh trăng Cảnh đêm trăng có thể xuất hiện hình ảnh con người và hoạt động nhưng chỉ là nét phụ ( không tả kĩ ); trọng tâm miêu tả phải là những nét đẹp của cảnh vật trong đêm trăng đẹp
Số bà
Trang 7Phòng gd&đt yên định đề thi tếng việt lớp 5
Trường tểu học quý lộc 2 Môn: Tiếng Việt
( Thời gian: 90 phút)
Câu1: (2 điểm)
Điền tếng thích hợp tương ứng với số (1), (2) vào mỗi ô trống để hoàn chỉnh đoạn văn sau Biết rằng:
1 Chứa tếng có vần ao hoặc au
2 Chứa tếng bắt đầu bằng d/r/gi
Dòng kinh quê hương
Cũng như mọi 1) xanh trên khắp đất nước1) xanh của ……… (2) kinh quê hương gợi lên những điều quen thuộc Vẫn như có một 2) hò đang ngân lên trong không (2) có mùi quả chín, một mái xuồng vừa cập bến có tếng trẻ 2 mừng, và 1) lưng tôi, tếng (2) bàng vừa ngưng lại thì một giọng đưa em bỗng cất lên ……… (2) thương làm ……… (1) giọng đưa em lảnh lót của miền Nam vút lên đưa trẻ thơ vào giấc ngủ, đưa con người vào niềm vui
(Theo Nguyễn Thi)
Câu 2: (3 điểm)
Xác định bộ phận trạng ngữ, chủ ngữ, vị ngữ trong các câu sau và cho biết đó là câu đơn hay câu ghép?
1 Sóng nhè nhẹ liếm trên bãi cát, bọt tung trắng xoá
2 Trong bóng nước láng trên mặt cát như gương, những con chim bông biển trong suốt như thuỷ tnh lăn tròn trên những con sóng
Câu 3 ( 2 điểm):
Một học sinh đã nhầm dòng sau là 1 câu, em hãy giúp bạn học sinh hiểu dòng đó chưa thành câu bằng cách sửa lại cho thành câu bằng các cách có thể
Những học sinh giỏi đứng ở hàng đầu tên ấy
Câu 4: (3 điểm):
Các từ trong mỗi nhóm dưới đây có quan hệ với nhau như thế nào?
1 Đó là các từ đồng âm
2 Đó là các từ nhiều nghĩa
3 Đó là một từ đồng nghĩa
a) Đánh cờ, đánh giặc, đánh trống
b) Trong veo, trong vắt, trong xanh
c) Thi đậu, xôi đậu, chim đậu trên cành
Câu 5: ( 3 điểm)
Kết thúc bài thơ Tiếng vọng, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều viết:
“Đêm đêm tôi vừa chợp mắt
Cánh cửa lại rung lên tếng đập cửa
Những quả trứng lại lăn vào giấc ngủ
Tiếng lăn như đá lở trên ngàn.”
(Tiếng Việt 5 Tập 1)
Đoạn thơ cho thấy những hình ảnh nào đã để lại ấn tượng sâu sắc trong tâm trí tác giả? Vì saonhư vậy?
Câu 6:(6 điểm)
Tả cảnh vui chơi của em cùng các bạn trong giờ ra chơi trên sân trường ( Khoảng 20- 25 dòng)
( 1 điểm chữ viết và trình bày)
đáp án môn tếng việt lớp 5
Trường tểu học quý lộc 2
Trang 8Nội dung đáp án
Điểm
Câu1
Mỗi ô điền đúng 0,2 điểm
Thứ tự điền: Màu, màu, dòng, giọng, gian, reo, sau, giã, dễ, sao 1đ
Câu2
a, Sóng nhè nhẹ liếm trên bãi cát, bọt tung trắng xoá Câu ghép
CN VN CN VN
b, Trong bóng nước láng trên mặt cát như g